SZKOLENIE PODSTAWOWE OSP TEMAT 20 Taktyka zwalczania poarw

SZKOLENIE PODSTAWOWE OSP TEMAT 20: Taktyka zwalczania pożarów wewnętrznych i zewnętrznych

str. 2 Taktyka zwalczania pożarów wewnętrznych i zewnętrznych Materiał nauczania Prowadzenie działań ratowniczo-gaśniczych w trakcie pożarów zewnętrznych i wewnętrznych ze szczególnym uwzględnieniem budynków na terenach wiejskich, maszyn rolniczych, lasów i zbiorników zamkniętych. Zagrożenia wynikające z prowadzenia działań ratowniczogaśniczych w budynkach i obiektach gospodarczych. Wybrane elementy taktyki gaśniczej z uwzględnieniem specyfiki zagrożeń powiatu. Techniki oddymiania pomieszczeń. 2 T

str. 3 � Cele szczegółowe: � W wyniku realizacji tematu słuchacz powinien umieć: � � wymienić zagrożenia specyficzne dla danego terenu oraz wybranych obiektów; � omówić i prowadzić działania ratowniczo – gaśnicze w trakcie pożarów zewnętrznych i wewnętrznych; � ugasić pożar zewnętrzny np. w lesie, maszyn rolniczych; � ugasić pożar wewnętrzny np. w zabudowaniach wiejskich; � zastosować zasady bezpieczeństwa podczas prowadzenia działań przy występowaniu zbiorników zamkniętych oraz cieczy palnych i gazów skroplonych; � omówić techniki oddymiania pomieszczeń;

str. 4 Umiejscowienie działań taktycznych Działania wewnętrzne – polegają na prowadzeniu akcji ratowniczej wewnątrz obiektu. Działania zewnętrzne – podejmowane w przypadku pożarów budynków z zewnętrznym ogniskiem pożaru, pożarów przestrzennych.

str. 5 Przykład działań wewnętrznych

Przykład działań zewnętrznych str. 6

str. 7 Metody natarcia Bezpośrednia metoda natarcia – podajemy wodę w widoczne ogniska pożaru, najlepiej nie w płomienie (najczęściej zdąży odparować nim wejdzie w kontakt z palącym się materiałem), lecz w strefę żaru.

str. 8 Metody natarcia c. d. Pośrednia metoda natarcia – w pomieszczeniach silnie zadymionych, ze strefą podsufitową mocno promieniującą ciepło w dół, podajemy prądy wody pulsujące w rytmie np. po 3 impulsy co 2 – 3 sekundy, kierując je ruchem kolistym w strefę podsufitową, prowadząc prądownicę najczęściej pod kątem 45°.

str. 9 Zjawiska towarzyszące pożarom Pułapka wodna – parująca woda gwałtownie powiększa swą objętość (1 litr wody to 1720 l pary w ciągu sekundy, po pełnym odparowaniu), a powstająca para miesza się z warstwą podsufitową, która błyskawicznie opuszcza się do poziomu podłogi. Występuje poważne niebezpieczeństwo poparzeń jak i zatrucia. wzrost ciśnienia obniżenie strefy podsufitow ej

Zjawiska towarzyszące pożarom c. d. str. 10 Płomienie pełzające – płomień może „podnieść się” i sięgając strefy podsufitowej może przenieść się ku wyjściu, za plecy strażaków, odcinając możliwość wycofania się. dotlenienie pożaru

str. 11 Zjawiska towarzyszące pożarom c. d. Wsteczny ciąg płomieni (ognisty podmuch) – może wystąpić dzięki dotlenieniu pożaru, które nastąpi po wejściu strażaków do pomieszczenia. płomień zapłon powietrze zasobne w tlen

str. 12 Elementy systemu zabezpieczenia przeciwpożarowego mogące wywierać wpływ na przebieg działań ratowniczogaśniczych to: urządzenia wczesnego wykrywania pożaru – system sygnalizacji pożaru, czujka pożarowa ręczny ostrzegacz pożaru (ROP) centrala pożarowa

str. 13 Elementy systemu zabezpieczenia przeciwpożarowego c. d. urządzenia do usuwania dymu (klapy, okna dymowe),

str. 14 Elementy systemu zabezpieczenia przeciwpożarowego c. d. wodne (lub pianowe) stałe instalacje gaśnicze (tryskacze, zraszacze), tryskacz

str. 15 Elementy systemu zabezpieczenia przeciwpożarowego c. d. stałe urządzenia gaśnicze gazowe, dysze zestaw butli ciśnieniowych z gazem obojętnym

str. 16 Elementy systemu zabezpieczenia przeciwpożarowego c. d. hydranty wewnętrzne, hydrant wewnętrzny HW-52 z wężem płasko składanym hydrant wewnętrzny HW-25 z wężem półsztywnym

str. 17 Elementy systemu zabezpieczenia przeciwpożarowego c. d. elementy oddzieleń pożarowych (ściany, stropy, drzwi, bramy). brama przeciwpożarowa drzwi przeciwpożarowe

str. 18 Taktyka zwalczania pożarów wewnętrznych i zewnętrznych Zagrożenia związane ze zwalczaniem pożarów na terenach wiejskich: ▪ Duże obciążenie ogniowe (dużo sprzętu, paliwa, maszyny, płody rolne itd. ). ▪ Brak podziału obiektów na strefy – pożar rozprzestrzenia się szybko na cały obiekt,

str. 19 Taktyka zwalczania pożarów wewnętrznych i zewnętrznych Zagrożenia związane ze zwalczaniem pożarów na terenach wiejskich: ▪ Często palna konstrukcja dachu (deski, papa, strzecha itd. ), czasem palna konstrukcja ścian (deski – stodoły), ▪ Swobodny dostęp powietrza do strefy spalania,

str. 20 Taktyka zwalczania pożarów wewnętrznych i zewnętrznych Zagrożenia związane ze zwalczaniem pożarów na terenach wiejskich: ▪ Zwarta zabudowa – zagrożenie przenoszeniem się pożaru na inne obiekty, ▪ Obecność zwierząt hodowlanych – zagrożenie ze względu na instynktowne działania, strach itp.

str. 21 Taktyka zwalczania pożarów wewnętrznych i zewnętrznych Systemy dostarczania wody: Trudności w gaszeniu pożarów na terenach pozamiejskich wynikają często z niewystarczających zasobów wodnych. Wymaga to sprawnej organizacji zaopatrzenia wodnego. Wśród możliwych sposobów dostarczania wody wymienimy: - dowożenie, - przepompowywanie, - przetłaczanie, - system mieszany.

str. 22 Taktyka zwalczania pożarów wewnętrznych i zewnętrznych Systemy dostarczania wody: Dowożenie – polega na przewożeniu wody pomiędzy punktem jej czerpania, a miejscem prowadzenia działań gaśniczych przy wykorzystaniu typowych samochodów ratowniczo-gaśniczych wyposażonych w zbiornik wody. 22

str. 23 Taktyka zwalczania pożarów wewnętrznych i zewnętrznych Systemy dostarczania wody: Przepompowywanie – polega na przesyłaniu wody za pomocą węży pożarniczych pomiędzy nasadą tłoczną pompy, a zbiornikiem, z którego czerpie kolejna pompa ustawiona szeregowo w kierunku pożaru. Odległość pomiędzy kolejnymi pompami jest zależnością pomiędzy oczekiwaną wydajnością, średnicą zastosowanych węży, a stratami ciśnienia powstałymi w wężach oraz stratami powstałymi w wyniku różnicy poziomów. 23

str. 24 Taktyka zwalczania pożarów wewnętrznych i zewnętrznych Systemy dostarczania wody: Przetłaczanie – polega na przesyłaniu wody za pomocą węży pożarniczych pomiędzy nasadą tłoczną pompy, a nasadą ssącą kolejnej pompy ustawionej szeregowo w kierunku pożaru. Odległość pomiędzy kolejnymi pompami jest zależnością pomiędzy oczekiwaną wydajnością, średnicą zastosowanych węży, a stratami ciśnienia powstałymi w wężach oraz stratami powstałymi w wyniku różnicy poziomów. 24

str. 25 Taktyka zwalczania pożarów wewnętrznych i zewnętrznych Systemy dostarczania wody: System mieszany – wykorzystuje w/w sposoby dostarczania wody do pożaru, stosowane wspólnie w celu optymalnego wykorzystania dostępnego potencjału gaśniczego. Zastosowane bufory wodne zapewniają ciągłość podawania wody i optymalizują czasy poszczególnych operacji. Dzięki zlokalizowaniu punktów tankowania oraz zrzutu wody przy drogach o lepszych parametrach trakcyjnych skrócony zostaje czas jej transportu. 25

str. 26 Taktyka zwalczania pożarów wewnętrznych i zewnętrznych Działania ratowniczo-gaśnicze w trakcie pożarów zewnętrznych. § obrona obiektów przyległych, § natarcie na ognisko pożaru, § ratowanie mienia i zwierząt, http: //puls. edu. pl/sites/default/files/images/Ewakuacja%20 zwierzat%201. jpg http: //puls. edu. pl/sites/default/files/images/Ewakuacja%20 zwierzat%202. jpg

str. 27 Taktyka zwalczania pożarów wewnętrznych i zewnętrznych Działania ratowniczo-gaśnicze w trakcie pożarów zewnętrznych. § obrona obiektów przyległych – obrona podejmowana jest, kiedy nie ma wystarczających sił i środków na przeprowadzenie natarcia. Jest również najczęściej prowadzona równolegle z natarciem, z uwagi na bliskość obiektów zagrożonych. http: //www. chwaszczyno. pl/images/2014 -11/pozar-stodoly 3. jpg http: //www. zabrodzie. osp. org. pl/wp-content/gallery/pozar-stodola-obora-zabrodzie-09 -06 -2011/dsc 01556. jpg

str. 28 Taktyka zwalczania pożarów wewnętrznych i zewnętrznych Działania ratowniczo-gaśnicze w trakcie pożarów zewnętrznych. § natarcie na ognisko pożaru – prowadzone jest, gdy mamy wystarczające siły i środki. Wymagana wydajność będzie się wahać zależnie od obiektu, stadium pożaru i dopływu tlenu. Dla obiektów innych niż mieszkalne powinna zazwyczaj zawierać się w przedziale około 8 -20 l//min na każdy m 2 powierzchni pożaru (np. 100 m 2 to wymagana wydajność rzędu 800 -2000 l/min, zależnie od sytuacji). . http: //3. bp. blogspot. com/-dq. FG 3 KXf. IG 4/VWMR 2 g. EPhe. I/AAAAIs. Q/SIPTP 01 m. WV 4/s 640/DSC_0447. JPG http: //m. wm. pl/2015/08/orig/dsc 0190 -89077 -264160. jpg

str. 29 Taktyka zwalczania pożarów wewnętrznych i zewnętrznych Działania ratowniczo-gaśnicze w trakcie pożarów zewnętrznych. § ratowanie mienia i zwierząt - rozpoznanie oraz działania w zakresie ratowania (ewakuacji) zwierząt i mienia powinno uwzględnić właściciela obiektu/opiekuna zwierząt. http: //puls. edu. pl/sites/default/files/images/Ewakuacja%20 zwierzat%201. jpg http: //puls. edu. pl/sites/default/files/images/Ewakuacja%20 zwierzat%202. jpg

str. 30 Taktyka zwalczania pożarów wewnętrznych i zewnętrznych Działania ratowniczo-gaśnicze w trakcie pożarów zewnętrznych. § gaszenie maszyn rolniczych – utrudnienia wynikają z występowania pożarów ukrytych (konieczna rozbiórka lub wykorzystanie lanc), nagromadzenia płodów, dużej ilości paliwa (opony, izolacje, tapicerka, ładunek – podobnie jak przy pożarach w transporcie). http: //www. psp. wlkp. pl/files/image/1503 k/2014/08/kombajn 2. JPG https: //www. youtube. com/watch? v=c. CGOe. ROUTq 4

str. 31 Postępowanie przy pożarach na terenach wiejskich: zwrócić uwagę na zagrożenie ludzi i zwierząt i gdyby ono występowało natychmiast podjąć ewakuację lub akcję ratowniczą, gaszenie pożaru odbywa się najczęściej z poziomu ziemi i w pierwszej fazie polega głównie na tłumieniu ogniska pożaru oraz organizowaniu skutecznej obrony sąsiedztwa, stanowiska gaśnicze powinny być zajęte jako równe lub wyższe, gaszenie pożaru może utrudniać okresowy lub całkowity brak wody.

str. 32 Postępowanie przy pożarach stogów: podstawowe działanie sprowadza się do zbicia płomieni, by zmniejszyć zagrożenie dla otoczenia i otworzyć sobie drogę do składowiska, gaszenia rozproszonymi strumieniami wody celem zwiększenia powierzchni gaszenia i ograniczenia strat wody, za pomocą wideł, bosaków, roztrząsaczy, rozebrać stertę do podłoża i po rozrzuceniu w cienkie warstwy na dużej przestrzeni – dogaszać rozproszonymi prądami wody, ograniczyć możliwość rozchodzenie się pożaru po podłożu, usunąć znajdujące się tam maszyny i urządzenia rolnicze.

str. 33 Postępowanie przy pożarach zboża na pniu: wykorzystać można ciągniki z pługami, wykonując przed czołem pożaru pas o szerokości 2– 3 m, do likwidowania oddzielnych ognisk poza granicą pasa ornego rozlokowuje się posterunki wyposażone w wiadra z wodą, łopaty i inny podręczny sprzęt gaśniczy, gaszenie pożarów płodów rolnych wymaga zużycia dużych ilości wody - istotne jest dobre rozpoznanie wodne i organizacja dostarczania wody.

str. 34 Rodzaje pożarów lasu: podpowierzchniowe, pokrywy gleby, upraw, podszytów i podrostów, całkowite drzewostanu.

Rozpoznanie podczas pożarów lasu: str. 35 miejsce pożaru, jego nasilenie i rozmiary, drogi, kierunki i szybkość rozprzestrzeniania się, ukształtowanie i zagospodarowanie przestrzenne terenu, mogące stanowić naturalną przeszkodę dla rozszerzania się pożaru i umożliwiającą organizację akcji gaśniczej, drogi dojazdu na teren pożaru i dotarcia do jego ognisk, czy na terenie pożaru nie występują inne obiekty (leśniczówki, obozy, kolonie itp. ), którym pożar może zagrażać, możliwość poboru wody dla potrzeb gaśniczych, warunki atmosferyczne i ich wpływ na przebieg pożaru (siła i kierunek wiatru, wilgotność zarówno w momencie rozpoczęcia działań jak i prognozy na najbliższy czas).

str. 36 Postępowanie Pożary podpowierzchniowe: po określeniu ich granic otaczamy je wykopem sięgającym poniżej złoża torfu lub murszu, albo też do warstwy wody podskórnej. Pożary pokrywy gleby: przy stosunkowo małym areale (do 1 ha) po początkowym natarciu frontalnym można będzie przejść do gaszenia na całym obwodzie, przed frontem pożaru można wykonać pas izolacyjny gleby zmineralizowanej (szer. 2 -3 m) lub podać środki gaśnicze (woda ze zwilżaczem bądź ułożyć pas piany ciężkiej).

str. 37 Postępowanie Pożary upraw, podrostów i podszytów: nieduże pożary gasić można sprzętem podstawowym jak szpadle, motyki, tłumice lub też tłumiąc je świeżymi gałęziami drzew liściastych, przed frontem pożaru wykonać można bruzdy izolacyjne bądź położyć warstwy piany, po zabezpieczeniu frontu przejść można do działań oskrzydlających, największe efekty pracy uzyska się ze stanowisk gaśniczych ruchomych posiadających znaczne zapasy węża, co umożliwia swobodne przemieszczanie się prądownika.

str. 38 Postępowanie Pożary całkowite drzewostanu: działania gaśnicze opiera się na istniejących naturalnych przerwach na drodze rozprzestrzeniania się pożaru, na obszarach, gdzie nie ma przerw naturalnych, wykonuje się je sztucznie prowadząc wycinkę drzew (bądź ich przewracanie za pomocą ciężkiego sprzętu) w odległości 200– 250 m przed frontem pożaru; drzewa należy przewracać w kierunku czoła pożaru, szerokość przerwy powinna równać się w przybliżeniu wysokości drzew; jednocześnie wykonuje się pas izolacyjny gleby zmineralizowanej o szerokości 1 -2 m,

str. 39 Postępowanie Pożary całkowite drzewostanu c. d. : wzdłuż przerwy rozstawia się posterunki (stanowiska gaśnicze), przerwę ogniową można wykonać także podając pianę gaśniczą, w praktyce stosuje się natarcie z działek pojazdów będących w ruchu i wprowadzanie do akcji równolegle większych związków taktycznych, zapewniony musi być kontakt pomiędzy wszystkimi stanowiskami gaśniczymi i stworzona możliwość ich wycofania się.

str. 40 Pożary w obiektach produkcyjno-magazynowych Rozpoznanie pożaru niekiedy trzeba będzie prowadzić przez kilka rot (patroli) w kilku możliwych kierunkach (wszystkimi klatkami schodowymi) i należy ustalić: miejsce występowania ognisk pożaru i jego rozmiary, występujące zagrożenie dla ludzi, jaka jest konstrukcja obiektu i stopień jego zapalności, możliwość rozprzestrzeniania się pożaru, w tym w pustych elementach konstrukcyjnych (kanały wentylacyjne, szyby dźwigów itp. ), także

str. 41 Pożary w obiektach produkcyjno-magazynowych c. d. czy zatrzymany został proces technologiczny, wyłączony ciąg wentylacyjny i dopływ prądu elektrycznego, czy uruchomiona została instalacja gaśnicza i jaka jest efektywność jej działania, jaki jest dostęp do ognisk pożaru, czy nie występuje potrzeba odkrywania ich przez wyburzanie fragmentów konstrukcji budowlanej lub technologicznej.

str. 42 Pożary w obiektach produkcyjno-magazynowych Gasząc pożar przestrzegajmy następujących zasad: nawiązać kontakt z osobami z dozoru technicznego, których uwag nie wolno lekceważyć, rozpoznający pożar powinni mieć przygotowany prąd gaśniczy wody, rozpoczynamy od zatrzymania wszystkich urządzeń technologicznych, zwrócić należy uwagę na międzystropowe połączenia urządzeń technologicznych, blokujemy miejsca możliwego rozprzestrzeniania się pożaru,

str. 43 Pożary w obiektach produkcyjno-magazynowych c. d. ważna jest obserwacja środowiska pożaru, w tym konstrukcji budowlanych; reagować trzeba na wszelkie sygnały o występujących zmianach, należy usunąć ze strefy zagrożenia materiały pożarowo niebezpieczne lub podjąć ich obronę, gaszenie substancji w ciągach technologicznych powinno nastąpić po wyeliminowaniu jej dopływu, blokujemy miejsca możliwego rozprzestrzeniania się pożaru, zapobiec trzeba rozpływaniu się płynnej i palącej się masy, także przedostawaniu się jej do kanalizacji, bezwzględnie należy zwrócić uwagę na bezpieczeństwo ludzi.

str. 44 Postępowanie podczas pożarów magazynów cieczy palnych: zbiorniki gasimy podając pianę w warstwie o grubości około 80 cm, natarcie wykonuje się tylko na rozkaz dowódcy po dokładnym przygotowaniu się do akcji, prowadzona musi być stała obserwacja zbiornika palącego się i otoczenia, uczestnicy akcji powinni być poinformowani o drogach odwrotu i sygnałach ostrzegających o niebezpieczeństwie, stanowiska gaśnicze powinny być zajmowane za istniejącymi przegrodami (osłonięte).

str. 45 Rozpoznanie podczas zdarzeń z udziałem gazu ziemnego bądź płynnego: rodzaj gazu wydostającego się lub płonącego, charakter pożaru (palenie się płomykowe cieczy wydostającej się przez szczeliny lub zawory, palenie się strugi cieczy, palenie cieczy w zbiorniku), wielkość strefy zagrożonej w przypadku emisji gazu bez jego spalania, kierunek i siłę wiatru, zagrożenie dla ludzi, zagrożenie dla otoczenia, możliwość gwałtownej zmiany sytuacji, możliwość ograniczenia, a następnie zamknięcia wycieku.

str. 46 Postępowanie przy zagrożeniu ze strony gazów palnych: z obszaru zagrożonego należy natychmiast usunąć ludzi, a teren w promieniu minimum 100 m oznakować i zabezpieczyć, jeżeli uszkodzenie obejmuje gazociąg, należy odciążyć dopływ gazu, w przypadku pożaru urządzeń gazowych gaszenie podejmujemy po odcięciu dopływu gazu, płomienie wydostające się z gazociągu lub urządzeń technologicznych można zgasić podając silne strumienie wody, wykorzystując ich energię.

str. 47 Rozpoznanie podczas zdarzeń z udziałem gazów technicznych: rodzaj gazu palącego się bądź emitowanego do otoczenia, a także gazy znajdujące się w strefie oddziaływania cieplnego, stopień zagrożenia dla ludzi, kierunki wycofania się i miejsca schronienia się, możliwość wybuchu bądź pożaru i zagrożenie dla otoczenia, możliwość usunięcia substancji niebezpiecznych ze strefy zagrożonej.

Postępowanie przy zagrożeniu ze strony gazów technicznych: str. 48 wycofać ludzi ze strefy zagrożenia, intensywnie chłodzić składowisko butli i sąsiedztwo, gaszenie prowadzi się najczęściej za pomocą prądów zwartych, usuwając butle należy przenosić je bardzo delikatnie unikając wstrząsów, podchodząc od stóp butli, do obiektu, w którym znajdują się butle podchodzimy od strony mocnych elementów konstrukcyjnych, przebiegając przestrzeń otwartą, nie zatrzymywać się w świetle otworów (drzwi, okien), gdy butle znajdują się na rampie lub platformie pojazdu, poruszamy się pochylając poniżej ich poziomu, stanowiska gaśnicze zajmujemy jako przesłonięte.

Acetylen C 2 H 2 str. 49 gaz bezbarwny, w stanie czystym bezwonny, charakterystyczny lekki zapach czosnku dodają mu siarkowodór i amoniak, granice wybuchowości bardzo szerokie, 2, 4÷ 88, 0 % obj. w pow. , § względna gęstość par względem powietrza dp = 0, 9, § temperatura zapłonu -18 o. C, § temperatura samozapłonu 325 o. C, § z powietrzem tworzy mieszankę wybuchową, źródłem zapłonu może być każdy bodziec energetyczny, np. iskra elektrostatyczna, § może gwałtownie reagować z substancjami utleniającymi.

str. 50 Postępowanie w przypadku zagrożenia ze strony acetylenu: gdy zdarzenie ma miejsce na wolnej przestrzeni wyznaczyć 300 metrową strefę bezpieczeństwa; z terenu, jak i z budynku (gdy butla znajduje się wewnątrz) usunąć ludzi i wyeliminować możliwe źródła zapłonu, butle nie poddane dotychczas nagrzewaniu można ostrożnie, unikając wstrząsów i uderzeń, przenieść w miejsce bezpieczne, przed przemieszczaniem butli sprawdzić dłonią stopień jej nagrzania; w przypadku stwierdzenia jakiegokolwiek ciepłego miejsca butlę pozostawiamy na miejscu chłodząc ją intensywnie; stanowiska zajmować jako osłonięte, a najlepiej jako bezobsługowe.

str. 51 W przypadku wycieku acetylenu lub pożaru butli należy: sprawdzania stopnia nagrzania butli dokonujemy po min godzinnym jej chłodzeniu od momentu ugaszenia pożaru; jeżeli nadal butla jest miejscami ciepła lub z jej powierzchni unosi się para wodna należy kontynuować chłodzenie przez dalsze pół godziny; chłodzenie możemy przerwać, gdy powierzchnia butli pozostaje mokra i przez pół godziny zimna, sprawdzić zamknięcia butli, nie manipulować przy zaworach narażonych wcześniej na działanie ciepła, w przypadkach, gdy mamy butlę z płonącym gazowym acetylenem, wówczas ewakuujemy otoczenie i staramy się zamknąć zawór. Jeżeli operacja ta się nie powiedzie wówczas nie wolno gasić płomienia pozwalając na wypalanie się gazu; gaszenie podejmiemy, gdy płomień sięgał będzie brzegu butli,

str. 52 Wyciek acetylenu lub pożar butli c. d. gdy mamy do czynienia w zakładach pracy z zestawami butlowymi chronionymi wodnymi urządzeniami gaśniczymi, urządzenia te powinny być uruchomione, jeżeli nie, to podajemy wodę z prądownic obejmując ich działaniem każdą z butli, silnie kopcące butle po ostrożnym przeniesieniu zatapiać (ustawiając np. zbiorniki składane, bądź wykorzystując zbiorniki istniejące) na czas co najmniej 12 godzin; zwrócić uwagę na pionowe (ku górze) lub boczne ułożenie wylotów butli, zabezpieczyć sąsiedztwo wobec możliwości przenoszenia odłamków lub całych butli (nawet na odległość ok. 300 m), bądź fragmentów aparatury technologicznej, a także oddziaływanie fali cieplnej, działającej co prawda krótko, ale stwarzającej zagrożenie dla osób i obiektów znajdujących się na jej drodze.

str. 53 Taktyka zwalczania pożarów wewnętrznych i zewnętrznych Krótki puls – chłodzenie gazów pożarowych, szybkie podanie wody, około 100 -150 l/min, stosuje się w przestrzeniach mieszkalnych S. Kokot-Góra, Techniki operowania prądami gaśniczymi, Opole: Air. Press Długi puls – chłodzenie gazów pożarowych, wolniejsze podanie wody, około 200 -250 l/min, stosuje się w przestrzeniach przemysłowych

str. 54 Taktyka zwalczania pożarów wewnętrznych i zewnętrznych Ołówkowanie – strzelanie do palących się lub rozkładających termicznie paliw małymi dawkami wody w celu chłodzenia i gaszenia. Malowanie – wysyłanie lobem niewielkich ilości wody przy niepełnym otwarciu zaworu do palących się lub rozkładających termicznie paliw w celu chłodzenia i gaszenia. S. Kokot-Góra, Techniki operowania prądami gaśniczymi, Opole: Air. Press

str. 55 Taktyka zwalczania pożarów wewnętrznych i zewnętrznych Wentylatory i wentylacja w straży. Cz. 1. S. Kokot-Góra, W akcji 2/2016

str. 56 Taktyka zwalczania pożarów wewnętrznych i zewnętrznych Taktyczna wentylacja są to czynności wentylowania lub izolowania pożaru, podejmowane przez strażaków na miejscu zdarzenia, skierowane na uzyskanie od początku pożaru kontroli nad jego warunkami spalania, w celu zyskania przewagi taktycznej podczas wewnętrznych działań gaśniczych w budynkach. Fog Attack. P. Grimwood, FMJ International Publications, Ltd, UK, 1992

str. 57 Taktyka zwalczania pożarów wewnętrznych i zewnętrznych Zasady wentylacji taktycznej: Decyzja o stosowaniu wentylacji taktycznej może zostać wdrożona dopiero po osiągnięciu gotowości do podawania skutecznych prądów gaśniczych na ognisko pożaru. Wyjątkiem od tej zasady jest stosowanie anty-wentylacji, czyli izolowania pomieszczeń od napływu tlenu z powietrza. Należy zawsze rozważyć obecność wiatru oraz jego potencjalny wpływ na wymianę gazową w obiekcie, przed udrożnieniem jakichkolwiek otworów w obiekcie (drzwi, okien itd. ). Regulamin rozwinięć samochodów ratowniczo-gaśniczych – Projekt, KG PSP 2016

str. 58 Taktyka zwalczania pożarów wewnętrznych i zewnętrznych Wszelkie czynności związane ze zmianą warunków wymiany gazowej mogą być wykonywane jedynie na polecenie lub za zgodą Kierującego Działaniem Ratowniczym lub w uzasadnionych przypadkach (przy zdarzeniach o dużym rozmiarze i/lub rozbudowanej strukturze sił i środków) dowódcy odcinka bojowego. Regulamin rozwinięć samochodów ratowniczo-gaśniczych – Projekt, KG PSP 2016

str. 59 Taktyka zwalczania pożarów wewnętrznych i zewnętrznych Czynności te powinny być również ogłaszane do wiadomości wszystkich stanowisk, na pracę których mogą wpłynąć. Do czynności tych zaliczymy: • anty-wentylację, czyli izolowanie pożaru, wykonywane poprzez zamykanie lub zasłanianie otworów (zamknięcie okna lub drzwi, sprawienie kurtyny dymowej w drzwiach itp. ), • wentylację grawitacyjną, czyli wykorzystanie różnicy w gęstości gazów pożarowych i powietrza wynikającej z różnicy temperatur w celu usunięcia dymu, przy zachowaniu takich proporcji, aby powierzchnia otworu wlotowego (lub łączna powierzchnia otworów, w przypadku wykorzystania kilku wlotów powietrza) powinna być większa od powierzchni otworu (-ów) wylotowego. Regulamin rozwinięć samochodów ratowniczo-gaśniczych – Projekt, KG PSP 2016

str. 60 Taktyka zwalczania pożarów wewnętrznych i zewnętrznych Czynności te powinny być również ogłaszane do wiadomości wszystkich stanowisk, na pracę których mogą wpłynąć. Do czynności tych zaliczymy: • wentylację wymuszoną, którą podzielić można na nadmuchową (nadciśnieniową) i wyciągową (podciśnieniową). • wentylację nadciśnieniową: realizowaną przy użyciu wentylatorów osiowych tradycyjnych (wytwarzających strugę o kształcie stożka) lub typu turbo (wytwarzających strugę o kształcie walca) lub rzadziej przy użyciu prądu rozproszonego wody. Wentylacja nadciśnienia polega na wtłaczaniu przez otwór wlotowy powietrza (przy wykorzystaniu prądu wody – powietrza z mgłą wodną) w celu podniesienia ciśnienia w obiekcie i ukierunkowania przepływu gazów na zewnątrz przez obrany wcześniej wylot, wzdłuż zaplanowanej ścieżki przepływu. • wentylację podciśnieniową: realizowaną przy użyciu wentylatorów wyciągowych lub rzadziej przy użyciu prądu rozproszonego wody. Wentylacja podciśnieniowa polega na wytworzeniu podciśnienia i usuwaniu dymu na zewnątrz poprzez jego wyciąganie. Jest to metoda mniej wydajna niż wentylacja nadciśnieniowa. Regulamin rozwinięć samochodów ratowniczo-gaśniczych – Projekt, KG PSP 2016

str. 61 Taktyka zwalczania pożarów wewnętrznych i zewnętrznych Zbiornik naziemny http: //www. petrolmeccanica. com. pl/pom/nov 3. jpg

str. 62 Taktyka zwalczania pożarów wewnętrznych i zewnętrznych Zbiornik podziemny http: //www. petrolmeccanica. com. pl/pom/r 10 f. jpg

str. 63 Taktyka zwalczania pożarów wewnętrznych i zewnętrznych Zasady bezpieczeństwa podczas prowadzenia działań przy występowaniu zbiorników zamkniętych oraz cieczy palnych i gazów skroplonych ▪ Wyznaczenie strefy zagrożonej wybuchem (promień co najmniej 150 m, z uwagi na odłamkowanie należy jednak strefę powiększyć do kilkuset metrów), ▪ Pełna ochrona osobista w tym ochrona układu oddechowego, zabezpieczenie prądem rozproszonym (parasol wodny), ▪ Ograniczenie liczebności strażaków przebywających w strefie do minimum, ▪ Ostrożność przed mogącymi się pojawić aerozolami (ciecz wyrzucana pod ciśnieniem w formie kropelek) – bardzo silne zamrażanie obiektów opryskanych aerozolem, ▪ Zwracanie uwagi na płomień i kierunek wiatru, ▪ Podczas emisji bez zapłonu – wyeliminowanie potencjalnych źródeł zapłonu, rozrzedzanie mieszaniny (obniżanie stężenia). ▪ Zakaz używania urządzeń (poza urządzeniami w wykonaniu Ex) oraz narzędzi iskrzacych.

str. 64 Wykorzystano: Abramowicz Marian, Adamski Ryszard G. , Bezpieczeństwo pożarowe budynków. SGSP Warszawa 2002. Bielicki Piotr P. , Rozpoznanie pożaru. CSPSP Częstochowa 2001. Bielicki Piotr P. , Taktyka działań gaśniczych dla słuchaczy kursu kwalifikacyjnego szeregowych Państwowej Straży Pożarnej. Warszawa 2004. Fizykochemia spalania i środki gaśnicze dla słuchaczy kursu kwalifikacyjnego szeregowych Państwowej Straży Pożarnej. Praca zbiorowa, Warszawa 2005. Konecki Marek, Król Bernard, Wróblewski Dariusz, Nowoczesne metody działań ratowniczo-gaśniczych. SGSP Warszawa 2003.

str. 65 Mizerski Andrzej, Sobolewski Mirosław, Król Bernard, Zastosowanie pian do gaszenia pożarów. SGSP Warszawa 2002. Pulm Markus, Błędy w taktyce – duże straty (tłum. J. Kielin, A. Ludwig). FEi. TR „Edura” Warszawa 2005. Sitkiewicz J. , Instalacje i urządzenia na gaz płynny. IW CRZZ Warszawa 1996. Warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Ochrona przeciwpożarowa. Zbiór przepisów. Firex Warszawa 2002 Wiler Karol, Ochrona lasów przed pożarami. SAPSP Poznań 2000. Wiśniewski Wiktor, Organizacja i technologia gaszenia pożarów lasu. SAPSP Poznań 2001.

str. 66 Wojnarowski Andrzej, Obolewicz - Pietrusiak Anna, Podstawy ratownictwa chemicznego. Firex, Warszawa 2001. Korzystano z materiałów 18. 02. 2016 z www. os-psp. olsztyn. pl Zdjęcia: Ludowicz Bogdan, Archiwum KP PSP w Kościanie. www. esser-systems. de www. firestop. com. pl www. jakra. pl www. minimax. pl www. muratorplus. pl

DZIĘKUJĘ ZA UWAGĘ