PERODONTAL CERRAHNN GENEL PRENSPLER Prof Dr Murat AKKAYA

PERİODONTAL CERRAHİNİN GENEL PRENSİPLERİ Prof. Dr. Murat AKKAYA

Ayaktan Cerrahi ► Hastanın hazırlanması ► Acil müdahale ekipmanı ► Çapraz enfeksiyonun önlenmesi ► Sedasyon ve anestezi ► Doku yönetimi ► Kazıma ve kök düzlemesi ► Hemostaz ► Periodontal pat ► Post op bilgilendirme ► Post op 1. hafta kontrolü ► Patın çıkartılması ve kontrol seansı ► Tedavi dönemlerinde ağız bakımı ► Post op ağrı yönetimi

Ayaktan Cerrahi ► Hastanın ► ► ► hazırlanması Acil müdahale ekipmanı Çapraz enfeksiyonun önlenmesi Sedasyon ve anestezi Doku yönetimi Kazıma ve kök düzlemesi Hemostaz Periodontal pat Post op bilgilendirme Post op 1. hafta kontrolü Patın çıkartılması ve kontrol seansı Tedavi dönemlerinde ağız bakımı Post op ağrı yönetimi

Faz I tedavisi sonrası yeniden değerlendirme Faz I Bazı lezyonların eliminasyonu ► Dokuyu daha sıkı hale getirerek cerrahiye yardımcı olmak ► Hastanın ortam, cerrah ve asistanla tanışarak korkusunun ve endişesinin azaltılması ► Yeniden değerlendirme Cerrahi ihtiyacına dair bulguların devam etmesi ► Cerrahi işlem sayısı ► Cerrahi sonrası bakım konularında hastanın bilgilendirilmesi ►

Premedikasyon ► Antibiyotikler? (cerrahi öncesi başlayıp 4 -7 gün devam edildiğinde postop komplikasyonlarda azalma) ► Nonsteroid antienflamatuar? (cerrahiden 1 saat önce) ► CHX? (cerrahi öncesi %0. 12 CHX gargarası)

Sigara ► Hastanın postop 3 -4 hafta sigaraya ara vermesi yada bırakması istenir ► Hastanın kabul etmemesi durumunda rejeneratif, mukogingival ve estetik gibi daha sofistike tekniklerden vazgeçilebilir

Aydınlatılmış onam ► Başlangıç seansında hasta teşhis, prognoz, tedavi alternatifleri, beklenen yarar konularında bilgilendirilmesi gerekir ► Operasyon öncesi yenden bilgilendirilerek yazılı izini alınır

Ayaktan Cerrahi ► Hastanın hazırlanması ► Acil ► ► ► müdahale ekipmanı Çapraz enfeksiyonun önlenmesi Sedasyon ve anestezi Doku yönetimi Kazıma ve kök düzlemesi Hemostaz Periodontal pat Post op bilgilendirme Post op 1. hafta kontrolü Patın çıkartılması ve kontrol seansı Tedavi dönemlerinde ağız bakımı Post op ağrı yönetimi

► Hekim, hemşire ve diğer personel acil müdahale konusunda eğitilmelidir ► En sık rastlanan acil durum senkoptur § hasta ayakları yukarı gelecek şekilde konumlandırılmalıdır § oksijen verilebilir § Sıkı giysiler gevşetilir § Hava yolunun açık olduğundan emin olunmalıdır

Ayaktan Cerrahi ► ► Hastanın hazırlanması Acil müdahale ekipmanı ► Çapraz ► ► ► ► ► enfeksiyonun önlenmesi Sedasyon ve anestezi Doku yönetimi Kazıma ve kök düzlemesi Hemostaz Periodontal pat Post op bilgilendirme Post op 1. hafta kontrolü Patın çıkartılması ve kontrol seansı Tedavi dönemlerinde ağız bakımı Post op ağrı yönetimi

► Tek kullanımlık eldiven, cerrahi maske ve gözlük ► Steril edilemeyen yüzeylerin kaplanması ► Aerosol üreten cihazların kullanımından kaçınılması ► Keskin aletler kullanılırken dikkatli olunması

Ayaktan Cerrahi ► ► ► Hastanın hazırlanması Acil müdahale ekipmanı Çapraz enfeksiyonun önlenmesi ► Sedasyon ► ► ► ► ► ve anestezi Doku yönetimi Kazıma ve kök düzlemesi Hemostaz Periodontal pat Post op bilgilendirme Post op 1. hafta kontrolü Patın çıkartılması ve kontrol seansı Tedavi dönemlerinde ağız bakımı Post op ağrı yönetimi

► Bölgenin tamanlamıyla anestezi altında olması ► Anksieteye sahip hastalarda nitröz oksit ve oksijen sedasyonu yada oral yolla benzodiazepin uygulaması jenerik Alprazolam (xanax) Diazepam (valium) Lorazepam (ativan) Triazolam (halcion) Yetişkin dozu (mg) 0. 25 -0. 5 Başlangıç (saat) 1 -2 Yarılanma (saat) 12 -15 2 -10 0. 5 -2 30 -70 1 -4 1 -6 10 -18 0. 125 -0. 5 1 -2 1. 5 -5. 5

Ayaktan Cerrahi ► ► Hastanın hazırlanması Acil müdahale ekipmanı Çapraz enfeksiyonun önlenmesi Sedasyon ve anestezi ► Doku ► ► ► ► yönetimi Kazıma ve kök düzlemesi Hemostaz Periodontal pat Post op bilgilendirme Post op 1. hafta kontrolü Patın çıkartılması ve kontrol seansı Tedavi dönemlerinde ağız bakımı Post op ağrı yönetimi

► Operasyonu dikkatli ve nazikçe yapın ► Hastayı sürkli gözleyin ► Aletlerin keskin olduğundan emin olun

Ayaktan Cerrahi ► ► ► Hastanın hazırlanması Acil müdahale ekipmanı Çapraz enfeksiyonun önlenmesi Sedasyon ve anestezi Doku yönetimi ► Kazıma ► ► ► ► ve kök düzlemesi Hemostaz Periodontal pat Post op bilgilendirme Post op 1. hafta kontrolü Patın çıkartılması ve kontrol seansı Tedavi dönemlerinde ağız bakımı Post op ağrı yönetimi

► Faz I tedavi sırasında kazıma ve kök düzlemesi işlemlerinin yapılmış olmasına rağmen operasyon esnasında da tüm kök yüzeyleri yeniden temizlenmeli ve düzleştirilmelidir ► Operatör dışında asistan da yüzeylerin temiz olup olmadığını kontrol etmelidir

Ayaktan Cerrahi ► ► ► Hastanın hazırlanması Acil müdahale ekipmanı Çapraz enfeksiyonun önlenmesi Sedasyon ve anestezi Doku yönetimi Kazıma ve kök düzlemesi ► Hemostaz ► ► ► Periodontal pat Post op bilgilendirme Post op 1. hafta kontrolü Patın çıkartılması ve kontrol seansı Tedavi dönemlerinde ağız bakımı Post op ağrı yönetimi

Kanama kontrolü; operasyon bölgesinde hastalığın yayılımını, kemik yıkımının boyutunuu, kök yüzeylerinin durumunu ve anatomisini net bir şekilde görmemizi sağlar ► Rezerbe olan jelatin sponge (gelfoam) ► Oksidize selüloz (oxycel) ► Oksidize rejenere selüloz (surgicel) ► Mikrofibriller kollajen (collacoat, collatape) ► Trombin (thrombostat)

Ayaktan Cerrahi ► ► ► ► Hastanın hazırlanması Acil müdahale ekipmanı Çapraz enfeksiyonun önlenmesi Sedasyon ve anestezi Doku yönetimi Kazıma ve kök düzlemesi Hemostaz ► Periodontal ► ► ► pat Post op bilgilendirme Post op 1. hafta kontrolü Patın çıkartılması ve kontrol seansı Tedavi dönemlerinde ağız bakımı Post op ağrı yönetimi

► Çinko oksit-öjenollü patlar ► Öjenolsüz patlar (çinko oksit, yağ, lorothidol) + (kakao yağı, rosin, klorotimol) ► Patların retansiyonu ► Antibakteriyal özellikleri ► Allerji

Ayaktan Cerrahi ► ► ► ► Hastanın hazırlanması Acil müdahale ekipmanı Çapraz enfeksiyonun önlenmesi Sedasyon ve anestezi Doku yönetimi Kazıma ve kök düzlemesi Hemostaz Periodontal pat ► Post ► ► op bilgilendirme Post op 1. hafta kontrolü Patın çıkartılması ve kontrol seansı Tedavi dönemlerinde ağız bakımı Post op ağrı yönetimi

► Operasyon sonrasında yapması yada yapmaması gereken bilgileri içeren yazılı bir belge hastaya verilmelidir

Ayaktan Cerrahi ► ► ► ► ► Hastanın hazırlanması Acil müdahale ekipmanı Çapraz enfeksiyonun önlenmesi Sedasyon ve anestezi Doku yönetimi Kazıma ve kök düzlemesi Hemostaz Periodontal pat Post op bilgilendirme ► Post ► ► ► op 1. hafta kontrolü Patın çıkartılması ve kontrol seansı Tedavi dönemlerinde ağız bakımı Post op ağrı yönetimi

Birinci haftada görülebilecek olası komplikasyonlar: cerrahi sonrası devam eden kanama Perküsyona karşı hassasiyet Şişlik Halsizlik

Ayaktan Cerrahi ► ► ► ► ► Hastanın hazırlanması Acil müdahale ekipmanı Çapraz enfeksiyonun önlenmesi Sedasyon ve anestezi Doku yönetimi Kazıma ve kök düzlemesi Hemostaz Periodontal pat Post op bilgilendirme Post op 1. hafta kontrolü ► Patın ► ► çıkartılması ve kontrol seansı Tedavi dönemlerinde ağız bakımı Post op ağrı yönetimi

Patın çıkartılması sonrası olası bulgular ► Gingivektomi: yüzey gevrek bir epitel ağı ile örtülüdür. ► Flap: insizyona komşu alanlar epitelizedir anck dokunulduğunda kanayabilir. ► Fasiyal ve lingual mukoza grimsi sarı yada beyaz granüler debris ile kaplı olabilir. ► Kalkulus parçaları iyileşmeyi geciktirir.

Yeniden pat yerleştirme ► Pat kaldırıldığında rahatsızlık hissetme, düşük ağrı eşiği ► Nadiren aşırı periodontal ilişki ► Yavaş iyileşme

Diş mobilitesi ► Diş mobilitesi operasyon sonrası artar, ancak dördüncü haftada azalır

Ayaktan Cerrahi ► ► ► Hastanın hazırlanması Acil müdahale ekipmanı Çapraz enfeksiyonun önlenmesi Sedasyon ve anestezi Doku yönetimi Kazıma ve kök düzlemesi Hemostaz Periodontal pat Post op bilgilendirme Post op 1. hafta kontrolü Patın çıkartılması ve kontrol seansı ► Tedavi ► dönemlerinde ağız bakımı Post op ağrı yönetimi

► İlk hafta sıkı bir fırçalama önerilmez, ancak yumuşak bir fırça ile hasta kibarca bölgeyi temizlemelidir ► CHX uygulaması ► Hastaya operasyon sonrası fırçalama esnasında daha fazla kanama olmasının normal olduğu ve zamanla geçeceği, bu nedenle fırçalamayı ihmal etmemesi söylenir

Ayaktan Cerrahi ► ► ► Hastanın hazırlanması Acil müdahale ekipmanı Çapraz enfeksiyonun önlenmesi Sedasyon ve anestezi Doku yönetimi Kazıma ve kök düzlemesi Hemostaz Periodontal pat Post op bilgilendirme Post op 1. hafta kontrolü Patın çıkartılması ve kontrol seansı Tedavi dönemlerinde ağız bakımı ► Post op ağrı yönetimi

► Hastaların %51. 3 ünde minimal ağrı yada hiç yok ► %4. 6 şiddetli ağrı ► Preop 600 -800 mg ibuprofen + postop 24 -48 saat boyunca 8 saatte bir tablet ► İsrarcı ve şiddetli postop ağrı durumunda profesyonel müdahale ve antibiyotik ve analjezik uygulaması gerekebilir

Hassas dişlerin tedavisi ► Hipersensitivite plak kalkulus ve ürünlerinin kaldırılması sonrasında dentinin açığa çıkmasıyla oluşur ► Birkaç hafta içersinde yavaşça ortadan kalkar ► Hipersnsitivitenin azaltılmasında plak kontrolü önemlidir ► Hassasiyet giderici ajanlar kullanılabilinir