Maria Kownacka ycie i twrczo Maria Ludwika Kownacka

Maria Kownacka Życie i twórczość

Maria Ludwika Kownacka Urodzona 11 września 1894 r. w Słupie, zmarła 27 lutego 1982 r. W Warszawie. Pochowano ja na Starych Powązkach w Warszawie.

Debiut Maria Kownacka była prozaikiem, poetką, autorką sztuk i słuchowisk radiowych dla dzieci. Po ukończeniu kursów pedgogicznych pracowała w szkole, jako nauczycielka. Jednak choroba krtani spowodowała, że Maria zrezygnowała z pracy nauczycielki. Następnie ukończyła kurs bibliotekarski i rozpoczęła pracę w bibliotece Ministerstwa Reform Rolnych. Debiutowała w 1919 roku na łamach czasopisma dla dzieci „Płomyk” z którym podjęła współpracę.

Teatr „Baj” Należała do współorganizatorów Teatru „Baj” przy Robotniczym Towarzystwie Przyjaciół Dzieci. Na jego potrzeby repertuarowe napisała wiele utworów scenicznych wystawianych często także w późniejszych latach, m. in. Cztery mile za piec (1937), O Kasi, co gąski zgubiła (1949).

„O Kasi co gąski zgubiła” http: //www. youtube. com/watch? v=D-y. By. NGGf. Y&feature=related

Muzeum Książki Dziecięcej W 1939 nabywa plac pod dom letniskowy w Łomiankach przy ul. Szpitalnej, jednak wybuch wojny i lata powojenne nie sprzyjały wzniesieniu tu domu. Przed II wojną światową pisarka sprowadziła się do Warszawy na Żoliborz, na ulicę Słowackiego 5/13 m 74, gdzie obecnie znajduje się Izba Pamięci Marii Kownackiej, oddział Muzeum Książki Dziecięcej.

Plastusiowo W okresie okupacji przebywała na wsi, natomiast do Warszawy wróciła w 1944. Podczas powstania redagowała biuletyny dla dzieci „Jawnutka” i „Dziennik Dziecięcy”. Po wojnie kontynuowała pracę bibliotekarki w Ministerstwie Rolnictwa. Dopiero w 1958 powstał w Łomiankach domek letniskowy Plastusiowo, gdzie pisarka oddawała się swoim hobby – tkaniu gobelinów, wytwarzaniu miedzianej biżuterii, wyrobowi domowych przetworów, a także obserwacji ptaków, o których posiadała dużą wiedzę. „Jest w Łomiankach na ulicy Szpitalnej dom, dom jakich wiele, ani to perła architektury, ani też jakieś brzydactwo, ot dom po prostu. Tylko na bramie, prócz numeru posesji, wisi jeszcze jedna tabliczka, a na niej fantazyjnie powyginane litery składają się w napis PLASTUSIOWO. A skąd taka dziwna nazwa? Ano stąd, że przez długie lata właścicielką posesji była Maria Kownacka – autorka „Plastusiowego pamiętnika” i ponad 50 innych książek dla dzieci. ” Michał Mamaj

Twórczość Od 1950 poświęciła się wyłącznie pracy literackiej. Kownacka koncentrowała się w swej twórczości na zagadnieniach dziecięcego świata: dominuje w niej fantazja, sceny z życia koleżeńskiego i szkolnego; w poezji są widoczne silne wpływy folkloru. Pasją Kownackiej były tematy przyrodnicze: piękno krajobrazu, śwuat zwierząt, stosunek człowieka do przyrody. Tym zagadnieniom poświęciła m. in. opowieści: „Kajtkowe przygody” (1948), „Dzieci z Leszczynowej Górki” (1951) napisane wspólnie z M. Malicką , „Rogaś z Doliny Roztoki” (1957), „Głos przyrody” (1963) napisany wspólnie z M. Kowalewską. Kownacka uprawiała również twórczość poetycką, opublikowała kilka tomów wierszy, nawiązujących do folkloru, oraz dziecięcych zabaw i gier.

Twórczość

Bibliografia 1935 "Bajowe bajeczki i świerszczykowe skrzypeczki, czyli o straszliwym smoku i dzielnym szewczyku, prześlicznej królewnie i królu Gwoździku" 1935 "Deszczyk pada, słonko świeci" 1936 "Plastusiowy pamiętnik" 1936 "Kukuryku na ręczniku" 1937 "O Jaśku, co się z Rokitą założył" 1937 "Cztery mile za piec" 1939 "Miała babuleńka kozła rogatego" 1947 "Jak mysz pod miotłą" 1948 "Kajtkowe przygody" 1948 "O Rochu i jego grochu" 1948 "Tajemnica uskrzydlonego serca" 1949 "O Kasi, co gąski zgubiła" 1949 "O Żaczku-Szkolaczku i o Sowizdrzale, co jeden kochał szkołę, a ten drugi wcale" 1950 "Entliczek pentliczek" 1950 "Kwiatki Małgorzatki" 1951 "Wawrzyńcowy sad" 1952 "Dzieci z Leszczynowej Górki" 1957 "Przygody Plastusia" 1957 "Rogaś z Doliny Roztoki" 1958 "Szkoła nad obłokami" 1960 "O Bidzie i złotych jabłkach" 1961 "Orzeszek" 1963 "Plastusiowo" 1965 "W Świerszczykowie" 1969 "Wesołe przedszkole" 1970 "Teatrzyk supełków" 1971 "Za żywopłotem"

Najpopularniejsze utwory to: „Plastusiowy pamiętnik” i „Kajtkowe przygody”

Plastuś Do najbardziej znanych utworów Kownackiej należy Plastusiowy pamiętnik (1936), kontynuowany pt. Przygody Plastusia (1956), którego bohaterem jest ożywiona zabawka — ludzik z plasteliny towarzyszący dzieciom w perypetiach szkolnych.

Jak powstał „Plastusiowy pamiętnik”? „Było to bardzo dawno temu. Wasze mamusie nosiły wówczas jeszcze krótkie sukienki, a czesały się w warkoczyki z kokardkami albo obcinały włosy "na poleczkę". Redaktorka "Płomyczka" umyśliła sobie wtedy, żebym koniecznie pisała opowiadanie o szkole, które ciągnęłoby się w pisemku przez cały rok, a bohaterem opowiadania miał być taki ludzik z drzewa czy też z gałganków. A ja wcale nie miałam ochoty o tym pisać! — To będzie bardzo nudne! — powiedziałam. Ale jak redaktorka coś postanowi, to na to nie ma sposobu!. . . Co tu począć? Od czego jednak człowiek ma przyjaciół? !. . . Miałam taką siedmioletnią przyjaciółkę, Krysię. Nie czesała się ani w warkoczyki z kokardkami, ani "na poleczkę", tylko nosiła czuprynę jak chłopiec i palce miała zawsze pomalowane atramentem, bo właśnie przestała pisać ołówkiem i zaczynała gryzmolić pierwsze kulfony — piórem! A oprócz tego opowiadała i ozdabiała wspaniałymi rysunkami dziwne i piękne historie.

Nieraz naradzałyśmy się z Krysią, o czym by tu ciekawym do "Płomyczka" napisać. Myślę więc sobie: "Pójdę do Krysi, ona na pewno poradzi!" Krysia wysłuchała mnie uważnie i mówi: — Masz rację, jeżeli "on" będzie z drzewa albo z gałganów, to do niczego! Wyjdzie nudziarstwo!. . . Ale czekaj, siądziemy na ławce, może się coś wymyśli. Więc usiedliśmy na ławce pod krzakiem jaśminu — miś Krysi, Krysia i ja. Popodpieraliśmy głowy — miś łapką, a my — rękami. . . Myślimy. . . I nic. . . Nikt z nas jakoś ani rusz — nic nie możemy wymyślić. . . Ale Krysia mnie pociesza: — Czekaj, nic się nie martw, to się samo znajdzie! I rzeczywiście. W dwa dni potem do moich drzwi — buch!. . . ktoś gwałtownie zakołotał. Biegnę co tchu otworzyć — we drzwiach stoi Krysia. Oczy jej płoną, spod beretu wygląda wiecheć czupryny, tornister przerzucony przez jedno ramię. — Już mam!. . . Już wiem!. . . — krzyczy od progu. — Co masz, co wiesz, Krysiu? !. . . — Wiem, z czego "on" będzie!. . .

I Krysia zdziera z pleców tornister, z tornistra wyjmuje piórnik, a z piórnika, moi kochani! — tyciusieńkiego ludzika jak ziarnko fasoli, z perkatym nochalkiem i odstającymi uszami. Stawia go sobie na dłoni i woła: — Widzisz!. . . Teraz rozumiesz, czego "on" będzie? !. . . Kiwnęłam głową w zachwycie. — Rozumiem. Z plasteliny!. . . — A na imię będzie miał Plastuś! Takeśmy sobią z Tosią umyśliły! Bo to Tosia go ulepiła na lekcji! — A któż to jest ta Tosia? — Tosia to moja koleżanka. Ona jest najlepsza ze wszystkich. Musisz koniecznie napisać o Tosi i o Plastusiu!. . . Rozumiesz, można mu będzie dolepiać uszy, jakie się chce, rozwałkować nos jak trąbę słoniową, no i będzie mieszkał stale u Tosi w piórniku! — A może i o tobie napisać? — Nie, o mnie pisz, ja jestem zawsze rozczochrana i palce mam zawsze uwalane atramentem! — To wiesz, może ten Plastuś będzie wojował z atramentem, żebym dzieciom palców nie brudził? — Tak. . . tak. . . niech wojuje i niech ma tysiąc przygód! A o Tosi, jaka ona jest, to ja już ci opowiem i przyprowadzę ją do ciebie! Odtąd Plastuś stał na moim stole, a pamiętnik jego pisał się tak łatwo, jakby naprawdę on sam opowiadał w nim swoje przygody.

A teraz. . . Powiem wam w sekrecie: Krysia teraz już jest dorosła, pracuje jako lekarz i nawet nosi okulary. Otóż jeżeli kiedy będzie was prześwietlała pani doktor, która nosi biały fartuch i okulary, jeżeli z wami wesoło pożartuje, a na jej biurku, obok różnych mądrych przyrządów, będzie stał Plastuś — poznacie go zaraz po odstających uszach i perkatym nochalku! to zapytajcie wtedy pani doktor, czy jej na imię Krystyna. . . To będzie na pewno ta właśnie Krysia, która wymyśliła Plastusia. Od tego czasu minęło wiele lat. "Plastusiowy Pamiętnik" pierwszy raz ukazła się w "Płomyczku" dnia 2 września 1931 roku, a więc całe dwadzieścia osiem lat temu, a w książce wyszedł po raz pierwszy w roku 1936. Książka, którą macie w tej chwili przed oczami — to już jedenaste wydanie "Plastusiowego Pamiętnika". Na prośby czytelników powstała nowa książka o przygodach Plastusia na wsi. Co miesiąc odpowiada wam Plastuś przez radio na Wasze kochane "kolorowe listy" i jest od dwudziestu ośmiu lat najserdeczniejszym przyjacielem polskich dzieci i gorliwym gospodarzem ich piórników. ” Maria Kownacka

Plastuś „To jest Plastuś-malutka pocieszka, co w piórniku bardzo lubi mieszkać i każdemu życzy jak najlepiej, kto go tylko potrafi ulepić!”

„Dlaczego nazywam się Plastuś? ” http: //www. youtube. com/watch? v=wj. OO 67 kd. N 0 A

Kajtek „Kajtkowe przygody” to zbiór opowiadań o bocianie, który zamieszkał w zagrodzie Orczyków. Jest to zabwna i ciepła książka dla dzieci, której głównym bohaterem jest bocian o imieniu Kajtek. Opowiadania stanowią rodzaj pamiętnika, w którym sam Kajtek w zabawny sposób opowiada o swoim życiu na wsi i przyjaźni z ludźmi.

Kim jest Kajtuś? Zapraszam do wysłuchania fragmentu opowiadania. http: //www. audiobook. pl/p/ pl/1586/maria_kownacka, _ kajtkowe_przygody, _ksiazk a_+_cd. html Dużo lepiej poznacje Kajtusia, jak przeczytacie książkę pt. „Kajkowe przygody”.

Nagrody: Na wniosek dzieci została Kawalerem Orderu Uśmiechu. Nagroda Prezesa Rady Ministrów w 1951 roku Nagroda miasta Warszawy w 1952 roku Nagroda Prezesa Rady Ministrów w 1976 roku W roku 1979 w plebiscycie czytelników "Płomyka" otrzymała "Orle Pióro". Orle Pióro – nagroda dla najpopularniejszego autora literatury młodzieżowej, przyznawana przez czytelników w dorocznym plebiscycie, organizowanym od roku 1965 przez czasopismo "Płomyk”.

Maria Kownacka Życie i twórczość Opracowała Kinga Zwalińska

Materiały źródłowe – wiadomości: http: //pl. wikipedia. org/wiki/Maria_Kownacka http: //centrum. pdg. pl/? marzec, 31 http: //pl. wikipedia. org/wiki/Orle_Pi%C 3%B 3 ro http: //www. google. fr/imgres? imgurl=http: //www. lomianki. info/pict ures/269102006840752882001160343904. gif&imgrefurl=http: //www. lomian ki. info/document. php%3 Fdid%3 D 269&usg=__p. Ps 7 b. Pq 7 l. DG 19 ZXBG XHEo. OXc. Kw=&h=39&w=118&sz=2&hl=fr&start=104&zoom=0&um=1&itbs =1&tbnid=UUva. AL 30 x. Vfy 6 M: &tbnh=29&tbnw=88&prev=/images% 3 Fq%3 Dkownacka%2 Bplastusiowo%26 start%3 D 100%26 um%3 D 1 %26 hl%3 Dfr%26 client%3 Dfirefoxa%26 sa%3 DN%26 rls%3 Dorg. mozilla: en. GB: official%26 ndsp%3 D 20%26 tbs%3 Disch: 1&ei=Ao 9 NTYel. Bs. Ho. Oc 22 ie. EP http: //zs-jablonnalacka. republika. pl/czytelnia/13_kownacka_plastusiowy_pamietnik. ht m

Materiały źródłowe - zdjęcia: http: //plfoto. com/zdjecie, reporterskie, maria-kownacka, 1818274. html# http: //www. antykwariat-bazar. pl/pub/produkty 2/0/0/0/4/8/4/4/7/49451_big. jpg http: //www. antykwariat-bazar. pl/pub/produkty 2/0/0/0/4/8/4/4/5/49449_big. jpg http: //www. antykwariat-bazar. pl/pub/produkty 2/0/0/0/4/8/4/49448_big. jpg http: //groteska. pl/vera/galeria/spektakl_0_3082. jpg http: //www. qlturka. pl/projects/qlturka/resources/cms/galleries/0487 bab 2 da 5 b 78 d 878 f 4 f 31 e d 5 a 07 e 5 a. jpg http: //ursynoteka. pl/wp-content/uploads/2010/11/img_3140. gif http: //www. webook. pl/images/galeria_autorow/big/615. jpg http: //www. orderusmiechu. pl/pict/order_usmiechu_logo. gif http: //ksiazka 48. pl/image/kajtkowe-przygody-kownacka-maria-7948. jpg http: //www. polskaprl. rejtravel. pl/prl 2 t/pla. jpg http: //lc-upload. s 3 -external-3. amazonaws. com/books/11000/11042/352 x 500. jpg http: //merlin. pl/Plastusiowy-pamietnik_Maria-Kownacka, images_big, 31, 978 -83 -7254 -9914. jpg http: //www. ksiegarnia. ca/media/catalog/product/cache/1/small_image/119 x 170/9 df 78 eab 3 3525 d 08 d 6 e 5 fb 8 d 27136 e 95/p/l/plastusiowy_pamietnik. jpg http: //imguser. gandalf. com. pl/pd_8432. jpg http: //merlin. pl/Ogrodek_Maria-Kownacka, images_big, 25, 978 -83 -7506 -296 -0. jpg http: //www. lideria. pl/img_big/5839. jpg http: //czasdzieci. pl/pliki/rod_recenzje/f_rr_674_9 f 339. jpg http: //www. poczytaj. pl/okl/10000/10274. jpg http: //poleczkazksiazkamibeel 2. blox. pl/resource/20100112211841_300 x 300. jpg http: //cokupic. pl/i/c_big 182371. jpg http: //www. flog. pl/media/foto/1436994_lakowe-opowiesci--kajtek-_1. jpg

Materiały źródłowe – filmy i słuchowiska http: //www. youtube. com/watch? v=D-y. By. NGGf. Y&feature=related http: //www. youtube. com/watch? v=wj. OO 67 kd. N 0 A http: //www. audiobook. pl/p/pl/1586/maria_kownacka, _k ajtkowe_przygody, _ksiazka_+_cd. html