Verduurzaming gemeentelijk vastgoed Gemeente Nijmegen Eric Peperkamp Erik

Verduurzaming gemeentelijk vastgoed Gemeente Nijmegen Eric Peperkamp Erik Cobussen Bureau Vastgoed, Gemeente Nijmegen verduurzaaming gemeentelijk Conferentie Maatschappelijk Vastgoed, Ede, 17 april 2013 vastgoedduurzaamheid gemeentelijk vastgoed 1

Vastgoed gemeente Nijmegen Enkele getallen: v Verzekerde waarde M€ 571, 3 v Huuropbrengst M€ 12, 5 v Jaarlijks onderhoud M€ 5, 2 v 22 Wijkaccommodaties Gemeente Nijmegen v 41 Sportaccommodaties v 55 Cultuur (instell. , erfgoed) v 26 Onderwijs / kinderopvang v Overige (woningen, P-gar. , standpl. , etc. ) v Ca. 630 objecten 2

Vastgoed gemeente Nijmegen Verschillende constructies Pand VZH De Ster Bouw Eigendom Contract beheer Exploitatie (binnenkant) Facilitair beheer Activiteiten Gemeente Gemeente Gymzaal Palembangstr. Gemeente Elckerlyc Lux Gemeente Nijmegen Gemeente Gemeente Triavium, ijsbaan Gemeente Speeltuin De Leemkuil Gemeente Kanunnikenhuisjes Gemeente Belvédère Gemeente Vocasahal Sporthal Citadel Gemeente Gemeente 3

Vastgoed gemeente Nijmegen Gemeente Nijmegen Vastgoedbeleid v v v v Vastgoed gecentraliseerd Outsourcing onderhoud Doordecentralisatie scholen “Rood voor Rood” (Cultuurhistorie) Total Costs of Ownership (exploitatie vs investering) Benchmark Algemeen: - Alleen panden met programma (verkoop overig) - In aanvulling op de markt - Maatwerk 4

Vastgoed gemeente Nijmegen Bureau Vastgoed v Ca. 40 medewerkers v Onderdeel van afd. VSA (230 fte, omzet M€ 40) v Juridisch v Bouwtechnisch Gemeente Nijmegen v Onderhoud v Financieel v Makelpunt v Verbinding met overig beleid 5

Duurzaamheid tot 2012 v Klimaatplan Milieu, Raad v Verduurzaming ad hoc v Nieuwbouw: strengere eisen v Onderhoud: 1 op 1 vervangingen Gemeente Nijmegen v Probleem: - Hoge ambities - Geen budget - Split incentive - Duurzaamheid in concurrentie met andere programma’s v Géén baten! 6

Duurzaamheid vanaf 2012 Energieverbruik gemeente Nijmegen Gemeente Nijmegen v Elektriciteit 27. 040. 000 k. Wh v Gas 2. 045. 000 m 3 7

Duurzaamheid vanaf 2012 Gemeente Nijmegen Uitgangspunten: v Andere aanpak nodig! v Bestaand vastgoed verduurzamen v Budgetneutraal v Wet- en regelgeving Oplossing: v Gesloten begrotingssysteem Duurzaamheid v Masterplan, integraal, alles benoemen 8

Duurzaamheid Gemeente Nijmegen Technisch: v 1. Inventarisatie panden (eigendom + exploitatie) v 2. Opstellen database v 3. Uitwerken en uitvoeren projecten Financieel: v Revolverend fonds v “Duurzaamheid voor Duurzaamheid” v Alle programma’s dragen bij, zonder in te leveren v Éérst quickwins, vliegwieleffect v Eigen ESCo 9

Financiën verduurzaming vastgoed v Raadsbesluit 5 -9 -2012 “Duurzaamheid voor Gemeente Nijmegen Duurzaamheid” Besparing groter dan kapitaalslasten > groei fonds 10

Masterplan Verduurzaming Vastgoed Inventarisatie: v Gebouw, installaties Gemeente Nijmegen – Isoleren gevel, dak, vloer, HR++glas, naden/kieren – Verlichting, verwarming, klimaatinstallaties v v v Energielabelling Alle duurzaamheidskansen Energieopwekking Fiscaal / administratief (gemeentewet) Vullen database 11

Gemeente Nijmegen Masterplan Verduurzaming Vastgoed Opstellen uitvoeringsplan: v Clustering projecten v Vulling fonds v PR / voorbeeldfunctie v Inzicht in: - CO 2 - Geld - Energielabels / GPR - Planning 12

Uitvoeringsplan Verduurzaming Vastgoed Grote publieke panden v Stadhuis – LBK’s, verlichting, monitoring, zonnepanelen – Investering 2013: € 390. 000 – Besparing: € 53. 000/jr. Gemeente Nijmegen v Schouwburg – – Geen exploitatie Glaspuien Investering 2013: € 300. 000 Besparing: € 43. 000/jr. v Vereeniging – Renovatie 100 jaar – Investering 2014 -15: € 400. 000 – Besparing: ntb 13

Uitvoeringsplan Verduurzaming Vastgoed Quick win-panden v 10 panden uit database met hoog energieverbruik Gemeente Nijmegen – Investering 2013: € 250. 000, 2014: € 1. 000 – Besparing: € 36. 000/jr. , € 143. 000/jr. 14

Uitvoeringsplan Verduurzaming Vastgoed Gemeente Nijmegen Energiemonitoring v Gebouwen met complexe klimaatinstallaties: monitoring, analyse, inregelen – – – – Mariënburg Stadhuis De Klif Ark v Oost Jan Massinkhal De Ster Investering 2013: € 6. 000 2014: € 30. 000 – Besparing € 9. 000/jr. 15

Uitvoeringsplan Verduurzaming Vastgoed Verlichting – TL of LED? , schakelingen, i. c. m. vervangingsonderhoud – Investering 2013: € 24. 300 – Besparing € 4. 900/jr. Zonnepanelen Gemeente Nijmegen – T. b. v. energieneutrale organisatie – Investering vanaf 2012: € 50. 000/jr. – Besparing € 3. 300/jr. extra Jaarplannen – Verduurzaming bij vervangingsonderhoud – Investering 2012 – 2013 - 2014: € 30. 000/jr. – Besparing € 15. 000/jr. - € 10. 000/jr. 16

Uitvoeringsplan Verduurzaming Vastgoed Energielabels Gemeente Nijmegen – – – Wetgeving G. O. >500 m 2. Per 1 -1 -2015 >250 m 2? Voor beleid, inzicht, communicatie, keuzes, alles > label B, Nu GPR ipv labels tgv Groen Akkoord? Investering 2012: € 20. 000 Besparing € 0 17

Uitvoeringsplan Verduurzaming Vastgoed Gemeente Nijmegen Uitvoeringsplan: 18

Gemeente Nijmegen Financiën verduurzaming vastgoed 19

Resultaat verduurzaming vastgoed Gemeente Nijmegen v Verduurzaming vastgoed, zoveel mogelijk voldoen aan ambities klimaat energie v Verbetering Energielabels v Voorbeeldfunctie v Verbetering kwaliteit panden v Besparing, mogelijkheid voor investering in onrendabel deel Let op: v Communicatie v Monitoring / registratie v Herijking, bijstellen, flexibel 20

Succesfactoren v Centralisatie vastgoed (incl. kennis, organisatie) v Duurzaamheid niet in concurrentie v Vastgoedorganisatie gelijkwaardig v Samenwerking met Milieu v Vastgoed politiek goed belegd v TCO Gemeente Nijmegen v Gesloten begrotingssysteem, eigen ESCo v Motor is geld 21

Gemeente Nijmegen Dank voor uw aandacht 22