AKSARAY L GIDA TARIM VE HAYVANCILIK MDRL VZYONUMUZ

AKSARAY İL GIDA, TARIM VE HAYVANCILIK MÜDÜRLÜĞÜ

VİZYONUMUZ Kıt su kaynaklarını sürdürülebilir yöntemlerle kullanan, Bölgesel ve ulusal düzeyde enerji bitkileri üretimi ve ticaretinde farkındalık oluşturan Yaşam kalitesi yüksek kırsal alanlarında, özellikle turizme dayalı ekonomik faaliyetlerle katma değer üreten Güvenilir gıdaya erişilebilirliği sağlayan, Ülke genelinde öncelikli olarak 3 üründe (yonca, süt ve süt ürünleri, çerezlik kabak) markalaşan, Ülke genelinde, yonca ve çerezlik kabak üretiminde birinci sırayı hedefleyen, Tarım yatırımlarında öncü il; AKSARAY

GÖREV ALANIMIZ Tüik, 2015 İlçe Belde Sayısı Köy Sayısı Nüfus Merkeze Olan Uzaklığı Merkez 9 84 293. 631 - Ağaçören - 28 8. 373 81 Eskil 1 11 26. 179 70 Gülağaç 3 9 19. 408 44 Güzelyurt 2 8 11. 453 49 Ortaköy - 31 32. 763 55 Sarıyahşi - 6 4. 866 106 Toplam 15 177 396. 673 -

İLÇELER BAZINDA MEVCUT ÜRÜN DESENİ İlçe Merkez Ağaçören Eskil Gülağaç Güzelyurt Ortaköy Sarıyahşi TUİK, 2017 Tarım Alanı (ha) 211. 556 25. 098 Ürün Deseni Buğday, Arpa, Yonca, Şekerpancarı, Nohut, Ayçiçeği (Çerezlik – Yağlık), Silajlık Mısır, Üzüm, Ceviz, Elma, Sebze, Kavun, Karpuz Nohut, Arpa, Çavdar, Buğday, Yonca, Ceviz, Kavun 65. 485 Buğday, Yağlık Ayçiçeği, Arpa, Şekerpancarı, Yonca, Dane Mısır, Silajlık Mısır 22. 280 Buğday, Arpa, Şekerpancarı, Patates, Yeşil Mercimek, Nohut, Kuru Fasulye, Çerezlik Kabak, Üzüm 18. 887 Buğday, Arpa, Patates, Nohut, Fiğ, Kuru Soğan, Çilek 58. 393 Arpa, Nohut, Fiğ, Buğday, Şekerpancarı, Kuru Fasulye, Patates, Çerezlik Kabak, Ceviz, Elma, Üzüm 11. 941 Buğday, Arpa, Nohut, Şekerpancarı, Fiğ, Yağlık Ayçiçeği, Kavun, Karpuz

HAVZA BAZINDA DESTEKLENECEK ÜRÜNLERİN DAĞILIMI İL-İLÇE ADI Aksaray-Ağaçören DESTEKLENECEK ÜRÜNLER Arpa, Aspir, Buğday, Ayçiçeği (Yağlık), Yem ÜRÜN SAYISI 6 Bitkileri, Soğan (Kuru) Aksaray-Eskil* Arpa, Buğday, Ayçiçeği (Yağlık), Yem Bitkileri, Mısır 6 (Dane) , Patates Aksaray-Gülağaç* Arpa, Buğday, Kuru Fasulye, Nohut, Yem Bitkileri, 6 Patates Aksaray-Güzelyurt* Arpa, Aspir, Buğday, Kuru Fasulye, Nohut, Yem Bitkileri, 7 Patates Aksaray-Merkez* Arpa, Aspir, Buğday, Çavdar, Ayçiçeği (Yağlık), Yem 10 Bitkileri, Mısır (Dane), Nohut, Patates, Soğan (Kuru) Aksaray-Ortaköy Arpa, Aspir, Buğday, Nohut, Yem Bitkileri, Patates 6 Aksaray-Sarıyahşi Arpa, Aspir, Buğday, Nohut, Ayçiçeği (Yağlık), Yem 6 Bitkileri * Su kısıtı kapsamında belirlenen ilçelerde Mısır (Dane) üretiminde Damlama Sulama şartı aranmaktadır.

TARIM ARAZİLERİ DAĞILIMI VE GÖSTERGELERLE AKSARAY TARIMI Göstergeler GSYİH’e Yaptığı Katkı bakımından Tarım Sektörünün Payı (%) * 31. 3 İlin Tarımsal Üretim Değerinin Ülke İçindeki Sırası ** 26 Tarım Alanlarına Göre Ülke İçindeki Sırası** 14 İl İstihdamında Tarımın Oranı** Arazinin Niteliği 42. 2 Alanı (ha) Oranı (%) İlin Yüzölçümü 799. 700 100 Tarım Arazileri Büyüklüğü 420. 430 52. 6 Toplam Mera Alanı 179. 129 22, 3 Alanı (ha) Oranı (%) 405. 309 96, 40 Meyvelik 2. 627 0, 62 Sebzelik 11. 050 2, 63 Bağ Alanı 1. 444 0, 34 420. 430 100 Tarım Arazileri Tarla Arazisi Toplam * İller Bazında Sektör Payları DPT, 2001 ** İllerin Tarımsal Üretim Değerleri TÜİK 2017

TARIM ARAZİLERİ DAĞILIMI SEBZE 2. 58% MEYVE 0. 59% BAĞ 0. 34% TARLA 96, 40% TÜİK, 2017

TARIM ARAZİLERİNİN İLÇELER BAZINDA DAĞILIMI İLÇELER TARLA BİTKİLERİ MEYVE BAĞ SEBZE TOPLAM Merkez 203. 544 1815 247 211. 556 214. 773 Ağaçören 24. 477 115 160 25. 098 29. 834 Eskil 65. 215 36 0 65. 485 61. 894 Gülağaç 20. 467 142 500 22. 280 25. 962 Güzelyurt 17. 768 38 200 18. 887 19. 884 Ortaköy 55. 874 273 262 58. 393 54. 847 Sarıyahşi 11. 767 29 22 11. 941 13. 236 Toplam TÜİK, 2017 399. 112 2. 448 1. 391 10. 689 413. 640

TARIM ARAZİLERİNİN SULANABİLİRLİĞİ Sulanma Durumu Alanı (ha) Oranı (%) Toplam Tarım Arazisi 420. 430 100 Sulanabilir Arazi 357. 793 85 Sulama İmkanı Olmayan Arazi 62. 637 15 357. 793 100 Sulanamayan Tarım Arazisi 235. 490 66 Sulanan Tarım Arazisi 122. 302 34 Sulanabilir Arazi

TARIM ARAZİLERİNİN SULANABİLİRLİĞİ Halk Sulamaları Toplam 25. 761 - - 28. 306 4. 834 - - - 4. 834 Yer Altı Sulama 7. 695 11. 019 38. 301 30. 192 87. 208 Toprak Su Kredisi 1. 954 - - - 1. 954 Toplam 17. 028 36. 780 38. 301 30. 192 122. 302 İl Özel İdaresi DSİ Gölet - Baraj 2. 545 Yer Üstü Sulama Su Kaynağı DSİ ve İl Özel İdaresi, 2012 (DSİ ruhsatlı kuyular) (Kendi İmkanları)

HUBUBAT EKİLİŞLERİ Ürün Buğday Arpa Mısır Yulaf Çavdar Toplam Hububat TÜİK, 2017 Ekiliş Alanı (Ha) 80. 599 83. 649 6. 863 204 4. 610 175. 925 Toplam Hububat Toplam Tarla Alanına Oranı 45, 81% 47, 55% 3, 90% 0, 12% 2, 62% 100, 0% 19, 17% 19, 90% 1, 63% 0, 05% 1, 10% 41, 84%

AKSARAY İLİ ÖNEMLİ ÜRÜNLER Üretim Miktarı (ton) Ürün Yonca Şeker Pancarı Kabak (çerezlik) Ayçiçeği (çerezlik) TÜİK, 2017 Alan (da) 191. 759 Aksaray 2016 Aksaray 2017 Türkiye 955. 491 1. 340. 978 17. 561. 190 Oran Sıra Diğer İller (%) 7, 64 Van 2. 050. 522 3 Iğdır 1. 833. 100 Muş (4. ) Konya 174. 163 1. 122. 669 1. 224. 387 20. 828. 316 5, 88 3 Yozgat Kayseri(4. ) Nevşehir 44. 950 50. 110 4. 028 3. 977 10. 323 10. 141 41. 326 164. 385 9, 62 6, 17 Üretim Miktarı (Ton) 4 Kayseri 1. 290. 277 6. 031. 734 1. 873. 183 1. 062. 993 14. 270 12. 665 Konya 4. 600 Denizli 32. 570 6 Ankara 26. 257 Kayseri 19. 676

AKSARAY İLİ ÖNEMLİ ÜRÜNLER Ürün Alan (da) Üretim Miktarı (ton) Aksaray 2016 Aksaray 2017 Türkiye Oran Sıra (%) Diğer İller Konya Arpa Patates Ayçiçeği (yağlık) Buğday 836. 495 58. 350 106. 803 805. 991 269. 651 836. 495 210. 959 207. 810 25. 608 35. 751 7. 100. 000 4. 801. 393 1. 800. 000 3, 98 4, 33% 6 Ankara 873. 016 567. 898 Ş. Urfa 530. 669 Niğde 835. 200 8 Konya 567. 076 Afyon K. 473. 019 Tekirdağ 368. 125 1, 99% 13 Konya 254. 413 Edirne 244. 655 Konya 2. 192. 410 237. 833 264. 767 21. 500. 000 1, 23% 26 Diyarbakır Ankara TÜİK, 2017 Üretim Miktarı (Ton) 1. 129. 383 1. 090. 500

Ürün 2 0 1 5 2 0 1 6 Ekilen Alan (da) Üretim (ton) Türkiye Aksaray Arpa (biralık+diğer) 27. 400. 521 879. 632 6. 700. 000 269. 651 24. 247. 372 836. 495 7. 100. 000 282. 383 Buğday(durum+diğer) 74. 813. 971 801. 395 20. 028. 146 237. 833 76. 688. 785 805. 991 21. 500. 000 264. 767 300. 000 37. 800 13. 297 9. 306 1. 010. 923 46. 100 320. 000 13. 984 1. 718. 827 26. 741. 443 516. 790 101. 947. 080 1. 688. 586 28. 920. 000 561. 134 19. 465. 452 1. 122. 669 3. 392. 171 174. 163 20. 828. 316 174. 163 Çavdar TAHILLAR Şekerpancarı Sarımsak (Kuru) Patates Soğan (Kuru) YUMRULU BİTKİLER 102. 514. 492 3. 219. 533 163. 209 119. 155 10. 830 109. 161 8. 141 131. 451 12. 150 121. 805 9. 705 1. 448. 704 66. 854 4. 750. 237 210. 959 1. 429. 627 58. 350 4. 801. 393 207. 810 604. 026 10. 030 2. 120. 581 16. 421 576. 918 6. 800 2. 131. 513 13. 471 250. 923 26. 445. 431 1. 358. 190 5. 530. 167 251. 463 27. 883. 027 405. 149 5. 391. 418 Fasulye (Kuru) 898. 197 19. 250 235. 000 5. 550 897. 221 9. 705 239. 000 2. 668 Mercimek (Yeşil) 167. 617 1. 600 20. 000 148 232. 201 1. 300 30. 000 159 3. 595. 289 80. 200 455. 000 6. 385 3. 953. 099 69. 100 470. 000 5. 914 4. 661. 103 101. 050 710. 000 12. 083 5. 082. 521 80. 105 739. 000 8. 741 6. 153. 491 73. 485 1. 500. 000 25. 608 6. 813. 976 106. 803 1. 800. 000 35. 751 Yonca (Yeşil Ot) 6. 482. 615 165. 430 15. 714. 381 955. 491 6. 594. 319 191. 759 Mısır (Silajlık) 4. 136. 746 87. 610 20. 139. 033 565. 367 4. 745. 905 90. 410 253. 040 35. 853. 414 1. 520. 858 11. 340. 224 Nohut BAKLAGİLLER Ayçiçeği (yağlık) YAĞLI TOHUMLAR YEM BİTKİLERİ 10. 619. 361 17. 561. 190 1. 340. 978 23. 152. 841 564. 215 282. 169 40. 714. 031 1. 905. 193 Sıra TARLA BİTKİLERİ (TÜİK, 2017) 6 26 7 3 4 8 18 12 17 22 13 3 12

TR 71 TARLA BİTKİLERİ (TÜİK, 2017) Üretim (TON) S. NO YONCA 1 Aksaray 2 3 4 5 1. 340. 978 Aksaray Niğde 253. 143 Kırşehir 390. 342 Nevşehir Kırıkkale 89. 523 17. 904 16. 475 Nevşehir Niğde Kırıkkale 336. 770 141. 257 61. 395 S. NO 1 2 3 4 5 ŞEKER PANCARI 1. 224. 387 Aksaray ASPİR SİLAJLIK MISIR YAĞLIK AYÇİÇEĞİ DANE MISIR 35. 751 Aksaray 73. 233 Kırşehir 5. 780 Kırıkkale 27. 254 Kırıkkale Nevşehir Niğde 3. 854 317 0 Kırşehir Nevşehir Niğde 899 0 0 ÇEREZLİK AYÇİÇEĞİ ARPA Aksaray 564. 215 Aksaray 3. 863 Aksaray 10. 141 Kırşehir 287. 091 Niğde 259. 662 Nevşehir 2. 165 Kırıkkale 5. 223 Aksaray 282. 383 Nevşehir Kırıkkale Kırşehir 70. 096 52. 077 47. 165 Kırşehir Kırıkkale Niğde 1. 475 1126 0 Kırşehir Nevşehir Niğde 3. 397 64 45 Nevşehir Kırıkkale Niğde 135. 759 83. 848 69. 975 ÇEREZLİK KABAK BUĞDAY PATATES ÇAVDAR Nevşehir 14. 270 Kırıkkale 289. 306 Niğde 835. 200 Niğde 44. 600 Aksaray 3. 977 Aksaray 264. 767 Nevşehir 249. 626 Nevşehir 30. 080 Niğde Kırşehir Kırıkkale 576 160 23 Kırşehir Nevşehir Niğde 264. 185 228. 491 182. 657 Aksaray Kırşehir Kırıkkale 207. 810 5. 312 4 Aksaray Kırşehir Kırıkkale 13. 984 1. 279 7

TR 71 SEBZE-MEYVE (TÜİK, 2017) Üretim (TON) SIRA NO SOĞAN HIYAR KARPUZ 1 Aksaray 15. 983 Aksaray 6. 178 Niğde 2 Niğde 5. 233 Nevşehir 1. 825 3 Kırıkkale 4. 508 Niğde 4 Kırşehir 1. 522 5 Nevşehir 1. 129 SIRA NO 1 2 3 4 5 KAYISI Niğde Nevşehir Aksaray Kırıkkale Kırşehir 2. 720 2. 277 714 556 246 DOMATES ELMA 83. 156 Niğde 81. 666 Nevşehir 327. 847 Aksaray 14. 012 Niğde 8. 385 Aksaray 1. 766 Kırşehir 6. 113 Nevşehir 9. 817 Kırşehir 1. 382 Kırıkkale 2. 738 Kırşehir 55. 049 Aksaray 13. 851 Kırşehir Kırıkkale 1. 030 Nevşehir 1. 155 Kırıkkale 10. 742 Kırıkkale 1. 679 KAVUN Niğde Kırıkkale Aksaray Kırşehir Nevşehir 34. 823 11. 453 6. 032 4. 390 569 ARMUT Niğde Nevşehir Aksaray Kırşehir Kırıkkale 3. 781 2. 586 941 781 360 CEVİZ Niğde Kırşehir Aksaray Nevşehir Kırıkkale 1. 733 1. 730 971 696 349 10. 375 2. 986 ÜZÜM Nevşehir Niğde Kırıkkale Aksaray Kırşehir 113. 606 22. 571 13. 115 10. 453 5. 489

İLİMİZ TARIMININ STRATEJİK ÜRÜNLERİ Ürün İlimizdeki Üretim Miktarı (ton) Türkiye Üretimine Oranı (%) Türkiye Sıralaması Tarımsal Üretim Değeri (1. 000 TL) 3. 977 9, 62% 4 63. 990 Yonca 1. 340. 978 7, 64% 3 1. 139. 831 Şekerpancarı 1. 224. 387 5, 88% 3 262. 019 10. 141 282. 383 207. 810 6, 17% 3, 98% 4, 33% 6 6 8 55. 776 254. 145 207. 810 35. 751 1, 99% 13 67. 927 Kabak (çerezlik) Ayçiçeği (çerezlik) Arpa Patates Ayçiçeği (yağlık) TÜİK, 2016 – ÇKS, 2015

BİTKİSEL ÜRETİM İŞLETME SAYISI Arazi Büyüklüklerine Göre İşletme Dağılımı Arazi Büyüklüğü <5 -20 da 20 -100 da 100 -500 da 500 -1000 da 1000 -2500 da 2500 -5000 da Toplam Merkez 867 5. 472 3. 055 99 17 1 9. 511 Eskil Gülağaç Ortaköy Ağaçören Güzelyurt Sarıyahşi 134 1. 534 1. 877 79 9 0 75 909 370 1 0 0 225 1. 709 1. 068 13 0 0 77 924 723 5 0 0 31 303 165 2 0 0 45 344 203 2 0 0 3. 633 1. 355 3. 015 1. 729 501 594 10. 287 Toplam 1. 454 11. 195 7. 461 201 26 1 20. 338

HAYVANCILIK İSTATİSTİKLERİ Gösterge Aksaray Türkiye Sıra Büyükbaş Hayvan Sayısı (Baş) 235. 759 16. 105. 025 20 Küçükbaş Hayvan Sayısı (Baş) 609. 657 44. 312. 308 28 Sağmal Büyükbaş Hayvan Sayısı 88. 206 6. 038. 548 21 Kanatlı Hayvan Sayısı (Adet) 316. 744 348. 143. 754 59 Arılı Kovan Sayısı (Adet) 16. 611 7. 991. 072 67 TÜİK, 2017

HAYVANSAL ÜRÜNLER Gösterge Aksaray Et Üretim Miktarı (Ton/Yıl) 13. 932 Süt Üretim Miktarı (Ton/Yıl) Türkiye Oran Sıra 371. 957 987. 481 % 1. 41 20. 684. 808 % 1, 60 16 Yün, Kıl ve Tiftik Üretimi (Ton/Yıl) 864 68. 756 % 1, 26 31 Bal Üretimi (Ton/Yıl) 204 114. 471 % 0, 18 67 TÜİK, 2017 -

HAYVANCILIK İşletme Büyüklüğü 1 -20 baş 21 -50 baş 51 -100 baş 101 -200 baş 200 -500 baş 501 baş + Toplam TÜRK-VET, 2017 Büyükbaş Merkez İlçeler 11. 239 939 210 60 20 7 12. 848 7. 440 1. 149 211 56 10 0 8. 866 Büyükbaş Toplam 18. 679 2. 088 421 116 30 7 21. 341

HAYVANCILIK İşletme Büyüklüğü 1 -24 baş 21 -50 baş 51 -100 baş 101 -200 baş 200 -500 baş 501 baş + Toplam TÜRK-VET, 2017 Küçükbaş Toplam Küçükbaş Merkez İlçeler 2. 307 660 661 564 432 47 4. 671 626 394 481 490 386 36 2. 413 2. 933 1. 054 1. 142 1. 054 818 83 7. 084

HAYVANCILIK KARŞILAŞTIRMASI Türkiye Hayvan Cinsi Artış Oranı Aksaray Artış Türkiye Oranı Türkiye Sırası Oranı 2002 2017 2002 Sığır (Kültür) 1. 859. 786 7. 804. 588 319% 33. 205 202. 067 508% 2, 59% Sığır(Melez) 4. 357. 549 6. 536. 073 49% 30. 337 4 % 0, 48% Sığır(Yerli) 3. 586. 163 1. 602. 925 -56 % 7. 709 966 -94% 0, 06% Manda 121. 077 161. 439 33% 804 2017 31. 605 1. 121 39% 0, 69% Büyükbaş Toplam 9. 924. 575 16. 105. 025 62% 72. 055 235. 759 227% 1, 46% Koyun (Yerli) 24. 473. 826 313. 218 533. 682 70 % 1, 71% Koyun(Merinos) Keçi(Kıl) Keçi(Tiftik) 699. 880 6. 519. 332 260. 762 31. 257. 408 2. 420. 228 246% 8. 006 6. 123 -24% 0, 25% 60% 13. 115 69. 515 430% 0, 67% 215. 645 -17 % 1. 062 337 -68% 0, 16% 335. 401 609. 657 82% 1, 38% 10. 419. 027 Küçükbaş Toplam 31. 953. 800 44. 312. 308 TÜİK, 2017 27% 38% 20 28

TR 71 HAYVANCILIK KARŞILAŞTIRMASI 1 2 3 4 5 İller Aksaray Kırşehir Niğde Nevşehir Kırıkkale İller Aksaray Niğde Kırşehir Nevşehir Kırıkkale İller Niğde Nevşehir Kırıkkale Aksaray Büyükbaş 235. 759 189. 734 147. 911 74. 429 69. 738 Küçükbaş 609. 657 551. 480 220. 973 135. 078 128. 038 Kanatlı 1. 175. 440 1. 064. 991 951. 436 499. 619 316. 744 Sağmal 88. 206 29. 734 71. 229 29. 138 22. 257 İller Aksaray Niğde Kırşehir Nevşehir Kırıkkale İller Niğde Aksaray Kırıkkale Kırşehir Nevşehir Büyükbaş Süt (Ton) 331. 093 87. 227 271. 571 90. 174 58. 218 Küçükbaş Süt (Ton) 28. 659 26. 711 7. 893 5. 277 4. 375 Bal Üretimi (Ton) 500 204 128 107 91

AKSARAY İLİ ÇAYIR – MERA – YAYLAK DURUMU İlçesi Parsel Sayısı Mera Yaylak Tahsis Amacı Değişikliği Çayır Toplam (ha) Ağaçören 776 10. 363, 35 0 0 26, 09 10. 337, 26 Eskil 563 48. 225, 71 0 0 55, 68 48. 170, 04 1. 071 5. 029, 99 0 86, 15 11, 39 5. 104, 75 326 4. 201, 21 0 0 66, 81 4. 134, 40 Merkez 5. 222 91. 756, 30 305, 86 7, 91 3. 955, 16 88. 114, 91 Ortaköy 2. 492 17. 497, 23 0 0 938, 97 16. 558, 26 201 2. 056, 14 0 0 446, 13 1. 610, 02 10. 651 179. 129, 94 305, 86 94, 06 5. 500, 23 174. 029, 63 Gülağaç Güzelyurt Sarıyahşi TOPLAM

AKSARAY İLİ TARIMSAL ÜRETİM DEĞERİ (1. 000 TL) 2002 2017 Artış % 471. 264 3. 688. 593 682 TÜİK, 2002 – 2017

AKSARAY İLİ TARIMSAL ÜRETİM DEĞERİ 3, 688, 593 4, 000 2, 969, 374 3, 500, 000 2, 905, 338 3, 000 2, 500, 000 2, 000 1, 500, 000 1, 000 471, 264 500, 000 0 2002 2015 2016 YILLAR Bitkisel Üretim Canlı Hayvanlar Hayvansal Üretim 2002 318. 366 95. 234 57. 664 2015 1. 344. 433 1. 184. 028 440. 913 2016 1. 084. 722 1. 376. 187 444. 429 2017 1. 381. 098 1. 809. 789 497. 706 2017 Toplam Tarımsal Üretim Değeri 471. 264 2. 969. 374 2. 905. 338 3. 688. 593 TÜİK 2002 -2017

BİRLİKLER - KOOPERATİFLER Kooperatifler İlçe Birlikler Kalkınma Sulama Su Ürünleri Merkez 27 11 1 Ağaçören 3 Eskil Yetiştirici (5996 sayılı kanun) Üretici (5200 sayılı kanun) Toplam 6 48 1 1 4 35 10 2 47 Gülağaç 4 2 2 8 Güzelyurt 2 1 - 3 Ortaköy 9 6 1 16 Sarıyahşi - 2 Toplam 80 33 12 129 3 (il geneline hitap etmektedir) 1 3 İlimizde 2002 – 2014 yılları arasında 8 adet Bakanlık Programı ve 42 adet KASDP olmak üzere 50 kooperatifimize toplam 59. 391. 630 TL kredi sağlanmıştır.

BİRLİKLER Birlik Adı Merkez Ağaçören Eskil Gülağaç Güzelyurt Ortaköy Sarıyahşi Damızlık Süt Sığırı Yetiştiricileri Birliği İl geneline hitap etmektedir. Koyun - Keçi Yetiştiricileri Birliği İl geneline hitap etmektedir. Arı Yetiştiricileri Birliği İl geneline hitap etmektedir. Yonca Üreticileri Birliği O Kanola Üreticileri Birliği O Süt Üreticileri Birliği O Kırmızı Et Üreticileri Birliği O Çerezlik Ayçiçeği Üreticileri Birliği O HAY-KOOP Hayvancılık Kooperatifleri Bölge Birliği O Sebze Üreticileri Birliği O Kabak Çekirdeği Üreticileri Birliği O O O

GIDA DENETİMİ Kayıtlı İşletme Sayısı Alo Gıda 174 Denetimi Denetim Sayısı Sektörler 2015 2016 Üretim Yerleri 361 402 Satış ve Toplu Tüketim Yerleri 2. 601 Yem Üretim ve Satış yerleri 2017 2015 2016 2017 400 769 718 1. 059 2. 563 2. 634 1. 353 2. 700 3. 667 157 162 144 925 147 201 Diğer (İhracat ve birincil üretim) 30 23 - 155 3 - Toplam 3. 149 3. 150 3. 178 3. 197 3. 568 4. 947 2015 2016 2017 328 300 295

BAKANLIK KAYNAKLI PROJELER

ÇKS – ÇİFTÇİ KAYIT SİSTEMİ Yılı Çiftçi Sayısı Parsel Sayısı Toplam Alan (da) 2011 23. 485 126. 971 2. 564. 134 2012 22. 472 161. 051 2. 307. 687 2013 21. 028 164. 037 2. 241. 665 2014 20. 566 - 2. 203. 941 2015 20. 622 - 2. 566. 775 2016 19. 433 - 2017 19. 080 ÇKS, 2006 – 2017 2. 189. 764 2. 200. 296

KKYDP EKONOMİK YATIRIMLAR DESTEKLEMELERİ Yılı Etap Proje Sayısı Yatırım Tutarı (TL) Hibe Miktarı (TL) 2006 2007 2008 2010 2011 2013 2014 1. ve 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 2 6 6 8 4 5 3 2 676. 567 2. 036. 815 999. 800 2. 706. 954 3. 597. 742 5. 201. 197 2. 904. 278 7. 933. 646 5. 145. 602 3. 496. 128 338. 283 990. 427 597. 156 1. 356. 911 1. 776. 137 2. 207. 873 1. 279. 281 3. 908. 831 2. 422. 801 1. 748. 063 44 31. 202. 601 16. 625. 763 2015 2017 TOPLAM

KKYDP EKONOMİK YATIRIMLAR DESTEKLEMELERİ (2006 -2017) Konusu Bitkisel Ürünlerin İşlenmesi Paketlenmesi Çelik Silo Süt İşleme (kaşar, beyaz peynir, süt tozu, yoğurt) Soğuk Hava Deposu Toplu Basınçlı Sulama Et İşleme ve Sucuk Yapımı Alternatif Enerji Üretimi Hayvansal Orjinli Gübre İşleme Mandacılık Yenilenebilir Enerjili Sera Toplam Adedi 14 12 6 3 3 2 1 1 44 Hibe Miktarı (TL) 4. 809. 323 3. 984. 424 1. 598. 054 763. 893 865. 195 417. 416 1. 482. 927 961. 988 291. 043 1. 451. 500 16. 575. 652

KKYDP MAKİNE – EKİPMAN VE BASINÇLI SULAMA DESTEKLEMELERİ Yılı Sayısı (Adet) 2007 -2013 2. 122 21. 231. 103 10. 546. 948 2014 219 5. 458. 093 2. 551. 434 2015 8 389. 897 194. 948 2016 52 2. 169. 937 1. 084. 968 2017 44 Toplam 2. 445 Toplam Yatırım Tutarı (TL) 1. 649. 840 30. 898. 870 Toplam Hibe Miktarı (TL) 759. 497 15. 137. 795

ARAZİ TOPLULAŞTIRMA PROJELERİ Sıra No Proje Alanı (ha) Başlangıç-Bitiş Tarihi Durumu 1, 100 2000 -2000 Tamamlandı 1745 2010 -2012 Tamamlandı 19, 894 2012 -2017 Tamamlandı 38, 000 2012 -2017 Devam ediyor. 5 Ağaçören İlçesi Camili Beldesi ile Kütüklü ve Dadılar Köyleri, Ortaköy İlçesi Bozkır, Devedamı, Çiftevi Harmandalı ve Ortaköy Sarıkaraman, Salarıalaca, Reşadiye ve Gökler Köyleri, Sarıyahşi İlçesi İlçe Merkezi ile Boğazköy ve Bekdik Köyleri 38, 000 2012 -2017 Devam ediyor. 6 Yeşiltepe Beldesi 2, 150 2012 -2017 Devam ediyor. 25, 000 2013 -2017 Devam ediyor. 43, 000 2013 -2017 Devam ediyor. 1 2 3 4 Proje Adı Proje Yeri Yeşilova I. Yeşilova Beldesi Kısım Yeşilova II. Yeşilova Beldesi Kısım Gülağaç I. Gülağaç Merkez, Gülpınar, Demirci, Bekârlar ve Sofular Kısım Merkez İlçesine bağlı Alayhan, Babakonağı, Karakova, Bozcatepe, Karakuyu, Pörnekler, Tatlıca ve Yalman Köyleri, Gülağaç İlçesine Gülağaç II. bağlı Camiören, Dügüz, Akmezar, Delihebil ve Süleymanhüyüğü Kısım Köylerinde; Ortaköy İlçesine bağlı Çatin, Durhasanlı, Kümbet, Ozancık, Balcı, Ceceli, Pirli ve Saları Gödeler Köylerinde; Nevşehir İlinin Gülşehir İlçesine bağlı Gökçetoprak ve Ovaören Köyleri 7 Eskil I. Kısım 8 Eskil II. Kısım Eskil İlçesi Bakalak, Beşağıl, Bozcamahmut, Celil, Cumhuriyet, Çağlak, Çukuryurt, Filikçi, Gümüşdüğün, Katrancı, Kökez, Mimarsinan, Zafer ve Sağsak Köyleri Eskil İlçesi Merkez, Güneşli, Başaran, Filikçi, Bayramdüğün, Bezirci, Karakol, Topçakıl Köyleri

ARAZİ TOPLULAŞTIRMA PROJELERİ Aksaray’da 170. 029 Hektar alanda yapılan Arazi Toplulaştırma çalışmaları 3 İlçe 4 Belde 47 köyde devam etmektedir

BAKANLIĞIMIZ TARAFINDAN SAĞLANAN DESTEKLEMELER Destekleme Kalemi Organik Tarım 2002 – 2014 Yılları 2015 Yılı 2016 Çiftçi Sayısı 53. 194 - - - Mazot-Toprak Analizi-Gübre Desteği 200. 654. 498 26. 740. 217 24. 087. 474 19. 433 DGD, aşı, gebe düve desteği 186. 008. 921 - - - 9. 931. 380 2. 252. 680 2. 715. 103 4. 078 Yağlı Tohumlar (ayçiçeği, dane mısır, aspir) 70. 486. 164 9. 941. 134 11. 868. 610 1. 882 Hububat-Baklagil Prim 47. 146. 510 14. 863. 357 9. 063. 386 5. 919 Yem Bitkileri 57. 550. 917 7. 318. 739 9. 125. 007 2. 532 324. 728 76. 070 83. 450 140 69. 267. 573 18. 244. 058 12. 500. 624 21. 492 925. 465 1. 246. 180 3. 564. 650 Hayvan Başı Ödeme(Anaç Sığır/Koyun-Keçi) 74. 879. 484 - 24. 411. 512 15. 779 Buzağı Suni Tohumlama Desteği 11. 470. 334 2. 804. 337 23. 012. 383 21. 743 Halk Elinde Islan Projesi Desteği 839. 765 649. 420 751. 240 60 16. 931. 150 16. 855. 701 - - Et Teşvik Primi 9. 887. 407 2. 298. 848 1. 097. 000 756 Tarımsal Yayım ve Danışmanlık Hizmetleri 2. 397. 950 527. 200 480. 000 ÇATAK (Çevre Amaçlı Tarım Arazilerinin Korunm. ) 3. 738. 347 3. 039. 098 2. 169. 661 184 13. 098. 385 194. 948 1. 084. 968 52 9. 183. 298 6. 389. 624 4. 830. 020 4 24. 182. 584 7. 000 - Genç Çiftçi Desteği - 5. 309. 750 177 Diğer Destekler - - 1. 008. 206 195 Sertifikalı Fidan/Tohumluk Kullanımı Arıcılık Süt Teşvik Primi Süt Tozu Desteği Soykütüğü/Önsoykütüğü KKYDP makine-ekipman ve basınçlı sulama KKYDP ekonomik yatırımlar Kuraklık Desteği Toplam 808. 958. 054 120. 441. 611 137. 163. 044 94. 426

KONYA OVASI PROJESİ KOÇ DESTEĞİ DAĞITILAN KOÇ SAYISI (Adet) ÖDENEN DESTEKLEME MİKTARI(TL) Yıl BAŞVURU SAYISI KABUL EDİLEN BAŞVURU SAYISI 2014 2015 259 191 184 923 1. 031 1. 375. 500 1. 500 TOPLAM 450 375 1. 954 2. 877. 000

KONYA OVASI PROJESİ KAPSAMINDA AHIR/AĞIL DESTEĞİ YIL BAŞVURU KABUL EDİLEN PROJE YAPILAN PROJE SAYISI YER TESLİMİ YAPILAN PROJE SAYISI TAMAMLANAN PROJE SAYISI DESTEKLEME MİKTARI ( TL) 2014 3 3 2 2 267. 000 2015 12 11 4 3 402. 000 2016 32 32 10 7 1. 029. 000 2017 23 10 6 1 147. 000 TOPLAM 70 56 22 13 1. 845. 000

GENÇ ÇİFTÇİ DESTEĞİ (2016) Bakanlığımız tarafından desteklenen Genç Çiftçi Projesi kapsamında ilimizde 177 adet proje desteklenmiştir. Toplamda bu projelere 5. 309. 750 TL hibe ödenmiştir. İLÇESİ BÜYÜKBAŞ HAYVAN KOYUN KEÇİ ARI MEYVE BAHÇESİ TAVUK SERA ÇİLEK MANTAR TOPLAM MERKEZ 20 12 0 7 0 1 1 0 0 AĞAÇÖREN 9 5 0 3 1 0 0 ESKİL 21 14 0 6 0 1 1 0 0 GÜLAĞAÇ 12 1 2 3 0 1 1 1 0 GÜZELYURT 9 2 0 1 1 0 0 3 0 ORTAKÖY 13 6 0 2 1 1 0 0 1 SARIYAHŞİ 8 2 0 4 0 0 0 TOPLAM 92 42 2 26 3 4 1 41 18 43 21 16 24 14 177

GENÇ ÇİFTÇİ DESTEĞİ(2017) Bakanlığımız tarafından desteklenen Genç Çiftçi Projesi kapsamında limizde 189 adet proje yatırıma alınmış olup projeler ile ilgili iş ve işlemler devam etmektedir. İLÇESİ MERKEZ AĞAÇÖREN ESKİL GÜLAĞAÇ GÜZELYURT ORTAKÖY SARIYAHŞİ TOPLAM BÜYÜKBAŞ HAYVAN KOYUN 31 7 29 8 5 9 3 92 9 3 16 4 3 3 2 47 KEÇİ ARI SERA 1 1 2 6 2 7 1 1 6 3 26 1 1 ÇİLEK 1 3 4 MANTAR 1 1 2 B. BAŞ TESİS 2 1 1 1 8 13 K. BAŞ TESİS 1 1 MEYVE BAHÇESİ TOPLAM 1 1 49 14 53 16 14 28 9 189

YAZ SERACILIĞINDA KADIN ELİ PROJESİ (2017) Aksaray İli Merkez Gücünkaya Köyü’nde gelir getirici bir tarımsal uygulama olan örtüaltı sebze yetiştiriciliğini yaygınlaştırmak amaçlanmıştır. Proje 8 çiftçi ile uygulanmış ve toplamda 7. 580 m²’lik plastik örtülü yüksek tünel yaptırılmıştır. Her çiftçimize 940 m 2’ lik %80 KOP %20 Çiftçi destekli şeklinde sera yaptırılmıştır. Yatırım Tutarı : 240. 000 TL

BAĞCILIĞI GELİŞTİRME PROJESİ (KOP-2017) Aksaray Merkeze bağlı köylerde uygulanmıştır. Proje ile tekniğe uygun bağ tesisi kurularak daha kaliteli ve verimli çeşitler yetiştirilecektir. Proje 5 çiftçi ile uygulanmış ve her bir çiftçimize 5’ er dekar’ lık toplamda 25 dekar bağ tesisi kurulmuştur. Yatırım Tutarı : 130. 000 TL

ARI YETİŞTİRİCİLİĞİ PROJESİ (KOP-2017) Aksaray Merkez Helvadere ve Taptuk Emre köylerinde yürütülen proje ile çiftçilerin üretim faaliyetleri için modern, tarıma uygun tip kovanlarla çalışması hedeflenmiştir. Projeden 25 çiftçimiz yararlanmıştır. %80 KOP %20 Çiftçi destekli şeklinde uygulanacaktır. Yatırım Tutarı : 220. 000 TL

2017 YILI KOP TEYAP EĞİTİM PROJELERİ İlimizde 2017 yılında KOP TEYAP kapsamında desteklenen eğitim projeleri şunlardır; Proje Adı Proje Yeri Proje Maliyeti (TL) Merkez 21. 745 Ağaçören 41. 307 Toprağın Gıdası Yeşil Gübre Gülağaç 24. 884 Doğrudan Ekim Yöntemlerine Geçiş Ortaköy 59. 178 Bitki Su İhtiyacına Göre Sulama ve Fertigasyon Eğitimi Toprak İşlemesiz Tarım

YENİ UMUT ÖRTÜALTI SEBZE YETİŞTİRİCİLİĞİ PROJESİ (2018) Aksaray Merkez Lalebağları ve Gücünkaya Köyünde gelir getirici bir tarımsal uygulama olan örtüaltı sebze yetiştiriciliğini yaygınlaştırmak amaçlanmıştır. Projeden 13 çiftçimiz yararlanacaktır. %70 KOP %30 Çiftçi destekli şeklinde uygulanacaktır. Yatırım Tutarı : 617. 500 TL

YAYLALAR ŞENLENİYOR PROJESİ (2018) İlimizde göçebe hayvancılık kültürüne katkı sağlamak, özellikle hayvan refahını ön planda tutan hayvancılık üretiminin yaygınlaşmasına katkı sağlamak. Proje kapsamında 30 yetiştiriciye portatif barınak ve sürü yöneticisi karavanı verilecektir. %70 KOP %30 Çiftçi destekli şeklinde uygulanacaktır. Yatırım Tutarı : 1. 370. 200 TL

YEREL KAYNAKLI PROJELER

YEREL KAYNAK KULLANIMI Yılı İl Özel İdaresi Bütçesi (TL) Köylere Hizmet Götürme Birliği Bütçesi (TL) 2005 105. 906 - 2006 225. 799 - 2007 225. 364 - 2008 202. 067 - 2009 435. 986 - 2010 1. 123. 096 171. 550 2011 796. 179 140. 774 2012 946. 751 - 2013 379. 923 - 2014 598. 712 - 2015 548. 997 2016 485. 463 36. 000 2017 405. 371 50. 000 Toplam 6. 479. 614 398. 324

İL ÖZEL İDARE KAYNAKLI PROJELER Proje Adı Bitkisel Üretimi Geliştirme Projeleri Hayvancılığı Geliştirme Projeleri Miktarı Meyvecilik (fidan) 561. 375 adet Tarla Bitkileri (tohumluk) Sebzecilik (fide) Soğuk Hava Deposu Mısır Kurutma Tesisi Tadilat 648. 826 kg 2. 186. 372 adet 1 (1. 500 ton) 1 973. 474 656. 013 54. 862 20. 000 Damlama Sulama (fidanlık) Mısır Silaj Makinesi Mibzer Burgu 1 3 1 6 3. 500 17. 275 9. 500 11. 858 Süt Soğutma Tankı 7 adet 162. 939 Aşı Küçükbaş (Koç, Toklu) Arılı Kovan 531. 250 doz 1. 280 adet 800 adet Gıda Denetim Aracı 2 adet Toplam İlan- Nakliye Bedeli Diğer (nakliye için mazot, stratejik plan) TOPLAM Ödenek Tutarı (TL) Konusu 2. 110. 374 611. 214 1. 212. 444 181. 400 177. 158, 8 37. 028 78. 807 6. 479. 614

TARLA SEBZECİLİĞİNİ GELİŞTİRME PROJESİ Tarla sebzeciliği teşvik edildi. (2 dk ve üstü) Dağıtılan fide çeşitleri domates, biber, hıyar, kavun, patlıcan) Yıl Kişi Kurulan Bahçe Sayısı Alan (da) Miktar (adet) 2013 16 16 42, 2 82. 512 Destek Miktarı(TL) 20. 756 2014 17 17 39, 5 76. 248 16. 963 2015 40 49 201 382. 910 91. 698 2016 82 111 402 823. 728 249. 046 2017 44 44 302 563. 420 255. 371 TOPLAM 199 237 986, 7 1. 928. 818 633. 834

MEYVECİLİĞİ GELİŞTİRME PROJESİ Kapama meyve bahçesi kurulması (3 dk ve üstü) Dağıtılan fidan çeşitleri badem, elma, kayısı, kiraz, ceviz, ayva, bağ çubuğu. Yıl Kişi 2013 2014 2015 2016 TOPLAM 52 32 69 30 183 Kurulan Bahçe Sayısı 65 44 69 30 208 Alan (da) Miktarı (adet) 396 333, 5 773 446 1948, 5 10. 530 8. 685 14. 140 10. 100 43. 455 Destek Miktarı (TL) 42. 570 62. 704 166. 087 149. 257 420. 618

SYDV KAYNAKLI PROJELER Sosyal Riski Azaltma Projesi (SRAP) 2005 2006 2008 Proje Aile Sayısı Sayısı 2009 2010 2011 2012 Proje Aile Sayısı Sayısı Koyunculuk Projeleri 7 151 5 52 - - 1 16 4 35 9 25 7 50 Sığırcılık Projeleri 9 233 - - 2 30 - - - - 82 2 30 1 16 4 35 9 25 7 50 TOPLAM 16 384 7

AKSARAY İLİ TARIM VE KIRSAL KALKINMA STRATEJİK PLANI

AKSARAY İLİ TARIM VE KIRSAL KALKINMA STRATEJİK PLANI İlimiz tarımının vizyon Aksaray İli Tarım ve Kırsal Kalkınma Stratejik Planı hedeflerine ulaşabilmesi, özellikle markalaşma ve tarım yatırımlarında öncü il olması için, bütün paydaşların katılımı ile tarımın sektörel ve interküresel bağlantıları da dikkate alınarak, “Aksaray İli Tarım ve Kırsal Kalkınma hazırlanmıştır. Stratejik Planı”

AKSARAY İLİ TARIM ve KIRSAL KALKINMA STRATEJİK PLANI PLAN İÇERİĞİ EKSENLER EKSEN 1 KURUMSALLAŞMA VE SEKTÖRDE NİTELİKLİ İNSAN KAYNAKLARININ GELİŞTİRİLMESİ AMAÇ HEDEF FAALİYET 2 17 220 1 5 41 EKSEN 3 İLİN UYGUN EKOLOJİK ŞARTLARA SAHİP BÖLGELERİNDE BAHÇE BİTKİLERİ TARIMININ 1 6 44 EKSEN 4 TIBBİ VE AROMATİK BİTKİLERİN EKONOMİK ANLAMDA DEĞERLENDİRİLMESİ 1 1 7 EKSEN 5 HAYVANCILIK SEKTÖRÜNÜN VERİMLİLİK VE REKABET ŞARTLARININ YÜKSELTİLMESİ EKSEN 6 SULANAN ARAZİ MİKTARININ ARTIRILMASI VE SÜRDÜRÜLEBİLİR TARIM İÇİN ÇEVRENİN 3 10 49 1 5 53 EKSEN 7 İL GENELİNDE ORGANİK TARIM VE İYİ TARIM UYGULAMALARININ GELİŞTİRİLMESİ EKSEN 8 KIRSAL ALT YAPISININ İYİLEŞTİRİLMESİ EKSEN 9 TARIM SEKTÖRÜNDE ÖRGÜT VE ÖRGÜTLENMENİN GÜÇLENDİRİLMESİ VE 1 3 7 1 5 69 1 1 6 1 1 7 13 54 503 EKSEN 2 TARLA BİTKİLERİ YETİŞTİRİCİLİĞİNDE MEVCUT SU KAYNAKLARI DİKKATE ALINARAK REKABET GÜCÜ YÜKSEK ÜRÜNLERE ÖNCELİK VERİLMESİ VE SÜRDÜRÜLEBİLİR TARIM YÖNTEMLERİNİN KULLANILMASI GELİŞTİRİLMESİ VE BİYOÇEŞİTLİLİĞİN KORUNMASI ETKİNLEŞTİRİLMESİ EKSEN 10 İLDE GÜVENİLİR GIDA SEKTÖRÜNÜN GELİŞTİRİLMESİ TOPLAM

Personel Ana Bina Tarım Reformu Bölge Müdürlüğünden İl Müdürlüğüne geçen bina. Hayvan Sağlığı Yetiştiriciliği ve Su Ürünleri Şube Müdürlüğü Kiralık Bina Bitkisel Üretim ve Bitki Sağlığı Şubesi Toplam İl Müdürü 1 İl Müdür Yardımcısı 2 Şube / İlçe Müdürü 14 Avukat 1 Ziraat Mühendisi 84 Veteriner Hekim 56 Gıda Mühendisi 9 Su Ürünleri Mühendisi 2 Harita Mühendisi Ekonomist Sosyolog 4 1 1 Elektrik Mühendisi 1 Ziraat Tekn/Tek. 35 Vet. Sağ. Tekn/Tek. 11 Diğer Teknik Personel 25 İdari Personel 89 TOPLAM 336

PERSONEL Personel Merkez Ağaçören Eskil Gülağaç Güzelyurt Ortaköy Sarıyahşi Toplam İl Müdürü 1 İl Müdür Yardımcısı Şube / İlçe Müdürü Avukat Ziraat Mühendisi Veteriner Hekim 2 8 1 52 38 Gıda Mühendisi Su Ürünleri Mühendisi 8 Harita Mühendisi 4 Ekonomist 1 Sosyolog 1 Elektrik Mühendisi 1 4 3 1 8 6 1 1 5 2 9 4 1 1 2 14 1 84 56 1 Ziraat Tekn/Tek. 31 Vet. Sağ. Tekn/Tek. 5 1 2 23 1 1 25 64 6 1 7 4 89 Diğer Teknik Personel İdari Personel TOPLAM 2 242 15 1 2 18 1 3 11 9 4 2 1 1 16 27 35 11 7 336

Opel 1 Otomobil Renault 1 Kamyonet (Pick-up) Toyota (4 x 4) 4 1 Kamyonet (Pick-up) Toyota (4 x 2) 4 1 Kamyonet (Pick-up) Isuzu (4 x 4) 1 Kamyonet (Pick-up) Mitsubishi (4 x 2) 1 Kamyonet (Pick-up) Ford 1 Panelvan Fiat 1 Minibüs Mercedes 1 Midibüs Fiat 1 Minivan (Gıda Denetim Aracı) Ford 1 Minivan (Gıda Denetim Aracı) Volkswagen 1 Kamyon (Mobil Laboratuvar) İveco (4 x 4) 1 23 1 Toplam Sarıyahşi Otomobil Ortaköy 4 Güzelyurt Toyota Gülağaç Ağaçören Otomobil Araç Cinsi Toplam 1 1 1 8 1 1 1 3 1 32 Eskil Markası Merkez İL MÜDÜRLÜĞÜ ARAÇ DURUMU 1 2 1 1 1 1 7 5 1 1 1 2 1 1 1

Merkez Ağaçören Eskil Gülağaç Güzelyurt Ortaköy Sarıyahşi Toplam İL MÜDÜRLÜĞÜ BİNA DURUMU Hizmet Binası 1 - 1 1 - - - 3 Lojman 2 - 1 10 - - - 13 Sosyal Tesis 1 - - - 1 Araç Parkı 1 - 1 1 - - - 3 Bina Durumu

BİNA DURUMU Ana Bina Tarım Reformu Bölge Müdürlüğünden İl Müdürlüğüne geçen bina. Kiralık Bina Bitkisel Üretim ve Bitki Sağlığı Şubesi Hayvan Sağlığı Yetiştiriciliği ve Su Ürünleri Şube Müdürlüğü Makine ve Ambar Birimi, Araba garajı.

YENİ HİZMET BİNASI GÖRÜNTÜLERİ

www. aksaraytarim. gov. tr