Piotr Olech Pomorskie Forum na rzecz Wychodzenia z

Piotr Olech – Pomorskie Forum na rzecz Wychodzenia z Bezdomności FORUM POMORSKIE na rzecz WYCHODZENIA z BEZ DOMNOŚCI międzysektorowe partnerstwo w celu rozwiązywania problemu

Ü KIM JESTEŚMY? ì MISJA PFWB to międzysektorowe Partnerstwo podmiotów zajmujących się problematyką bezdomności. Ustanowione w celu ich integracji, wymiany myśli, idei i doświadczeń oraz kreowania i wspierania systemu polityki społecznej, aby skutecznie rozwiązywać problem bezdomności oraz łagodzić jej skutki.

Ü KIM JESTEŚMY? ì Od 1997 roku jesteśmy platformą współpracy organizacji sektora obywatelskiego i instytucji sektora publicznego w obszarze bezdomności – zrzeszamy ponad 30 podmiotów

Ü BEZDOMNOŚĆ kobiet i dzieci ìDlaczego jestem bezdomna? Bo byłam bita Co czwarta osoba bezdomna to kobieta lub dziecko. Niemal 80% kobiet doświadcza bezdomności z powodu przemocy domowej, wypędzenia i wymeldowania.

Ü BEZDOMNOŚĆ kobiet i dzieci ì Definiowanie Bezdomności Kobiet i Dzieci ì ETHOS – Europejska Typologia Bezdomności i Wykluczenia Mieszkaniowego ì Definiowanie bezdomności przez pryzmat mieszkaniowy – a nie przez pryzmat deficytów społecznych czy działalności pomocy społecznej. ì Bezdomność problemem nie tylko pomocy społecznej, ale i mieszkalnictwa, edukacji, wymiaru sprawiedliwości, rynku pracy, służby zdrowia.

Ü BEZDOMNOŚĆ kobiet i dzieci ì Zdefiniowanie bezdomności nie powinno automatycznie oznaczać przypisanie do określonego systemu wsparcia- dopiero diagnoza przyczyn bezdomności powinna wskazywać odpowiednie instytucje, które zapewnią wsparcie

Ü BEZDOMNOŚĆ kobiet i dzieci ì ì ì Badanie socjodemograficzne realizowane było w całym województwie pomorskim dnia 7 grudnia 2007 roku. Badaniem objęto wszystkie osoby przebywające w placówkach dla osób bezdomnych oraz w innych instytucjach (szpitale, zakłady karne, izby wytrzeźwień). Drugą grupą badaną stanowiły osoby bezdomne przybywające na terenach ogródków działkowych oraz w innych miejscach niemieszkalnych, Badanie prowadzone było metodą kwestionariusza wywiadu dla osoby dorosłej i dla osób, które w trakcie realizacji wywiadu nie ukończyły 18 roku życia. Wywiady z bezdomnymi dziećmi były przeprowadzane z rodzicami osób bezdomnych bądź z ich opiekunami. Łącznie w roku 2007 przebadano 2211 osób dorosłych i 197 dzieci. Dla porównania w roku 2005 dotarto do 2470 dorosłych osób bezdomnych oraz do 283 dzieci

Bezdomność kobiet w świetle badań socjodemograficznych Pod względem płci można powiedzieć, że bezdomność to przede wszystkim problem mężczyzn. Zdecydowana większość przebadanych osób to mężczyźni (83, 6%), jedynie 16, 4% wszystkich respondentów to kobiety. Dokładnie taki sam rozkład procentowy odnotowano w roku 2005 Płeć respondenta (w %) 16. 42 83. 58 mężczyzna kobieta

Bezdomność kobiet w świetle badań socjodemograficznych Kreśląc profil demograficzny bezdomnej kobiety można powiedzieć, że to przede wszystkim kobiety z wykształceniem podstawowym oraz zawodowym. Analizując wiek badanych kobiet okazuje się, że rozkłada się on równomiernie pomiędzy założone przedziały wiekowe 50 45 40 35 30 25 20 15 10 5 0 Wykształcenie respondenta (w %) 43. 84 Wiek respondenta (w %) 23. 41 18. 21 do 30 lat 31 -40 lat 22. 54 41 -50 lat 22. 54 51 -60 lat 45 40 35 30 13. 29 25 20 15 10 5 powyżej 0 60 lat 31. 23 16. 62 5. 73 niepełne podstawowe 2. 58 podstawowe zawodowe średnie wyższe

Bezdomność kobiet w świetle badań socjodemograficznych Ze względu na płeć można powiedzieć, że bezdomne kobiety o wiele częściej są młodsze niż mężczyźni. W roku 2007 w kategorii do 40 roku życia przeważają kobiety (41, 6% kobiet do 19% mężczyzn), mężczyźni dominują w dwóch kolejnych przedziałach od 40 do 60 lat (67, 2% mężczyzn do 45% kobiet). 2003 2005 2007 N Ważne Braki danych Średnia liczba lat 2136 33 47, 00 2423 47 48, 37 2118 93 49, 23

Bezdomność kobiet w świetle badań socjodemograficznych Analizując aktualne pobytu respondenta Mieszkanie ze względu na płeć, największe różnice wspierane dostrzec można w kategorii działki i altany, na terenach których zdecydowanie. Działki i altany częściej przebywają kobiety (25, 9%) niż Miejsca mężczyźni (14, 7%). niemieszkalne Aktualne miejsce pobytu a płeć (w %) 10. 86 6. 11 14. 73 11. 98 Izba wytrzeźwień 17. 95 0. 06 Kobiety częściej od mężczyzn przebywają w mieszkaniach wspieranych (10, 9% do. Zakład Penitencjarny 6, 1%). 0. 56 Szpital Mężczyźni częściej niż kobiety przebywają w innych miejscach niemieszkalnych Placówka (17, 9% do 12%) oraz w zakładach karnych (6, 2% do 0, 6%). 25. 91 6. 17 4. 18 5. 23 44. 57 48. 36 0 10 20 mężczyzna 30 40 kobieta 50 60

Bezdomność kobiet w świetle badań socjodemograficznych Pod względem czasu pozostawania w bezdomności mężczyźni charakteryzują się wyższą średnią lat spędzonych w bezdomności niż kobiety. mężczyzna N 2003 kobieta mężczyzna N N 2005 kobieta mężczyzna N N 2007 kobieta N Ważne Braki danych Średnia Ważne Braki danych Średnia 1738 53 2 358 14 4, 6 1908 140 6, 8 391 28 5, 4 1636 212 7, 7 332 31 5, 9

Bezdomność kobiet w świetle badań socjodemograficznych Przeciętna liczba lat pozostawania w bezdomności - a płeć (lata) 15 Pod względem ilości lat 13 spędzonych w bezdomności 11 wskazać należy, że kobiety o 9 wiele krócej niż mężczyźni pozostają osobami bezdomnymi. 7 6. 67 7. 52 4. 33 5 3 50 45 40 35 30 25 20 15 10 5 0 ogółem Fazy bezdomności (w %) 31. 93 20. 18 faza wstępna faza ostrzegawcza 16. 57 faza adaptacyjna 17. 77 faza chroniczna mężczyzna kobieta Kobiety znajdują się przede wszystkim we wstępnej fazie bezdomności (do 2 lat) 13. 55 faza długotrwała

Bezdomność kobiet w świetle badań socjodemograficznych Ponad 60% przebadanych kobiet w dniu realizacji badania znajdowało się w różnego rodzaju instytucjach, prawie 40% przebywała poza instytucjami 45 40 Typologia bezdomności (w %) 39. 22 60. 78 bezdomność instytucjonalna Najczęściej kobiety przebywały w placówkach oraz na działach i latankach. 44. 54 Miejsce przeprowadzenia badania (w %) 35 26. 33 30 25 10. 92 20 15 4. 20 10 5 0 Placówka Szpital Co dziesiąta badana kobieta zamieszkiwała mieszkania wspierane oraz inne miejsca niemieszkalne (nie będące działkami i altankami). 11. 48 0. 56 Zakład Penitencjarny Miejsca niemieszkalne Działki i altany bezdomność pozainstytucjonalna Mieszkanie wspierane

Bezdomność kobiet w świetle badań socjodemograficznych Ponad 60% bezdomnych kobiet poddano badaniu na terenie Trójmiasta. Związane jest to z faktem, iż to właśnie w Trójmieście znajduje się najwięcej placówek dla kobiet Powiat (w którym realizowane jest badanie) Ważne bytowski człuchowski Gdańsk gdański Gdynia kartuski kościerski kwidzyński lęborski malborski nowodworski pucki słupski Sopot starogardzki sztumski tczewski wejherowski Ogółem N 2 7 12 115 3 102 16 3 5 6 26 1 5 19 1 11 17 4 8 363 % , 6 1, 9 3, 3 31, 7 , 8 28, 1 4, 4 , 8 1, 4 1, 7 7, 2 , 3 1, 4 5, 2 , 3 3, 0 4, 7 1, 1 2, 2 100, 0 Najwięcej kobiet przebadano w Gdańsku oraz w Gdyni, co daje 60% wszystkich kobiet bezdomnych

Bezdomność kobiet w świetle badań socjodemograficznych Gdzie przebywała Pani najczęściej w ciągu ostatnich 12 miesięcy (w %) schronisko, noclegownia, ogrzewalnia altanki, (placówki baraki na dla bezdomnych) działkach mieszkania wspierane stancje, pokoje wynajmowane dworzec, wagony, bocznice kolejowe kątem u rodziny lub znajomych pustostany zakład karny klatki schodowe, strychy, piwnice szpital rury i węzły ciepłownicze inne Jak wskazuje wykres bezdomne kobiety w województwie pomorskim najczęściej przebywają w schroniskach oraz w altankach na terenie ogródków działkowych. 46. 00 30. 10 9. 80 12. 40 Martwić może fakt, iż jedynie 9, 8% wszystkich kobiet przebywa w mieszkaniach wspieranych, które przez specjalistów uważane są za duży krok w wyjściu z własnej bezdomności (!) 2. 90 11. 00 6. 90 0. 90 1. 40 6. 40 11% bezdomnych kobiet mieszka kątem u rodziny lub znajomych 0. 60 4. 90 0 10 20 30 40 50 60 70

Ü BEZDOMNOŚĆ kobiet i dzieci ì Główne problemy ì Instytucjonalizacja ì Zapewnienie poczucia bezpieczeństwa - niska aktywność społeczna i zawodowa ì Słaba diagnoza początkowa ì Kierowanie kobiet z problemami przemocy do placówek dla bezdomnych

Ü BEZDOMNOŚĆ kobiet i dzieci ì Czym dysponujemy ì ì Placówki dla bezdomnych kobiet i dzieci Centra Interwencji Kryzysowej Specjalistyczne Ośrodki Wsparcia Mieszkania wspierane

Ü BEZDOMNOŚĆ kobiet i dzieci ì Rozwiązania ì Inwestycje w mieszkalnictwo socjalne/wspierane ì Ścisła współpraca placówek, Centr Interwencji Kryzysowej, Specjalistycznych Ośrodków Wsparcia ì Zmniejszenie wielkości placówek dla kobiet ì Lepsze diagnozowanie ì Indywidualne towarzyszenie/asystowanie ì Zmiany w prawie?

Biuro PFWB – 80 -245 Gdańsk; ul. Przytockiego 4 tel/fax 58 341 17 20; listel: biuro@pfwb. org. pl www. pfwb. org. pl