HISTORIA PERIODYZACJA RDA 1 Czym jest historia 2

HISTORIA – PERIODYZACJA, ŹRÓDŁA 1. Czym jest historia 2. Podział dziejów na epoki 3. Źródła historyczne i ich badanie

CZYM JEST HISTORIA – ( gr. istoria – „ badanie, dochodzenie do wiedzy” )nauka zajmująca się badaniem przeszłości społeczeństw ludzkich od momentu wynalezienia pismaok. . 3500 r. p. n. e. Hieroglify ze świątyni w Kom Ombo Sumeryjskie pismo klinowe. Muzeum Watykańskie

CZYM JEST HISTORIA PREHISTORIA - prahistoria (łac. pre przedrostek oznaczający uprzedniość, "przed", "wcześniej") to najdłuższy okres dziejów ludzkości - od pojawienia się człowieka na Ziemi do powstania pisma. Badanie tego okresu możliwe jest jedynie metodami archeologicznymi. Na terenach Afryki zaczyna się około 7 mln lat temu razem z pojawieniem się pierwszych człowiekowatych, na terenie Europy około 1 mln lat temu, natomiast na innych terenach z momentem pojawienia się tam człowieka Sahelanthropus tchadensis – wymarły gatunek ssaka człekokształtnego(Kenia)

Era – system liczenia lat, gdzie za datę początkową uważa się jakieś wielkie wydarzenie ERY CHRZEŚCIJAŃSKA (DIONIZYJSKA) (narodziny Chrystusa) BIZANTYJSKA ( stworzenie świata 5508 r. p. n. e. ) ŻYDOWSKA (stworzenie świata 3761 r. p. n. e. ) ISLAMSKA (Wielka Hidżra 622 r. n. e. ) RZYMSKA ( 753 r. założenie miasta)

EPOKA HISTORYCZNA – OKRES W DZIEJACH WYODRĘBNIONY NA PODSTAWIE DONIOSŁYCH, PRZEŁOMOWYCH WYDARZEŃ(CEZURA CZASOWA) Podział na epoki – kryterium materiału, z którego wykonywano narzędzia ( epoki archeologiczne) Epoka kamienna (2 mln-3100 r. p. n. e. ) starsza (paleolit) – 2 mln-9 tys. p. n. e. średnia (mezolit)9 -4 tys. p. n. e. młodsza ( neolit) – 4600 -3100 r. p. n. e. Epoka brązu – 1850 -800 r. p. n. e. Epoka żelaza – od ok. 800 r. p. n. e.

PODZIAŁ NA EPOKI (kryterium wydarzeń zmieniających życie człowieka) STAROŻYTNOŚĆ Od ok. 3500 r. p. n. e. * powstanie pierwszych państw * wynalezienie pisma do 476 r. n. e. * upadek cesarstwa zachodnio – rzymskiego ŚREDNIOWIECZE Do: * 1517 - wystąpienie Lutra * 1492 - odkrycie Ameryki * 1453 - upadek Konstantynopola * 1450 - wynalazek druku NOWOŻYTNOŚĆ Do: * 1789 rewolucja we Francji * kongres w Wiedniu * 1914 I wojna światowa HISTORIA WSPÓŁCZESNA

EPOKI HISTORYCZNE (kryterium stosunku do środków produkcji) WSPÓLNOTA PLEMIENNA FEUDALIZM KAPITALIZM SOCJALIZM

Źródło historyczne to wszystko to, skąd możemy czerpać wiedzę o przeszłości ( Jerzy Topolski), są to wszelkie zachowane ślady działalności człowieka ŹRÓDŁA HISTORYCZNE ŹRÓDŁA PISANE Źródła dokumentowe i aktowe (normatywne) źródła aktowe – powstałe na użytek administracji notatki urzędowe protokoły spisy inwentarza gospodarczego edykty skodyfikowane prawa sprawozdania Źródła opisowe (relacyjno – narracyjne) teksty nie mające mocy prawnej a jedynie opisujące rzeczywistość np. : • dzieła historiograficzne ( np. . kroniki, roczniki i in. ) • Pamiętniki • wspomnienia • publicystyka • literatura piękna • listy ŹRÓDŁA NIEPISANE na przykład: • zabytki kultury materialnej ( architektura, przedmioty codziennego użytku, broń itp. ) *źródła ikonograficzne ( obrazy rzeźby, fotografie itp. ) • przekazy ustne • nagrania audiowizualne • nazewnictwo (imiona, nazwy ulic osad, miesięcy itp. ) *źródła kartograficzne