Harm van der Werf een ervaringsdeskundige hulpverlener In

Harm van der Werf, een ervaringsdeskundige hulpverlener In de shit kom je alleen Er uit alleen samen Zonder de ander ben je niemand

Waar had ik zelf het meeste last van en wat herkende ik in de nieuwste ontwikkelingen? (Mobility Mentoring) Achteruitgang van executieve functies: • Werkgeheugen • Impulsbeheersing • Cognitieve flexibiliteit

Werkgeheugen • • • Een boodschap onthouden op weg naar de winkel Kort ergens anders op kunnen focussen En dan weer terug Instructies onthouden en volgen Weten wat ik hier ook alweer kwam doen Weten wat ik ook al weer deed voor de telefoon ging Iets bij elkaar optellen, een nummer onthouden Weten waar ik mijn boodschappenbriefje heb gestopt Weten wat ik in mijn tas heb gedaan (of toch niet) Onthouden wie ook al weer net belde Of wat de consulent ook al weer gevraagd had.

Impulsbeheersing • • • Gewoontes, afleidingen en impulsen weerstaan Eerst denken, dan doen Een rekening betalen die ik al betaald heb Morgen besluiten i. p. v. vandaag Vasthouden aan mijn plan Aandacht vasthouden en me niet af laten leiden Toch iets aardigs zeggen terwijl ik kwaad ben Iets niet kopen wat heel bevredigend lijkt Na twee glazen ophouden met drinken Opstaan als ik liever blijft liggen Een mail versturen voor ik hem heb nagekeken.

Cognitieve flexibiliteit • • Schakelen van de ene bezigheid naar de andere Aanpassen aan veranderingen Prioriteiten verleggen Strategie veranderen als dat beter past Overzicht houden Fouten herkennen en herstellen Iets bekijken van de andere kant Out of the box denken Ziet u dat veel verstoorde functies elkaar in de weg zitten?

Wat kunnen we doen vanuit de dienstverlening? • Stressreductie • Rekening houden met verstoorde functies (en dat heel lang duurt voor die weer werken, ook bij de juiste aanpak) • Versterken van executieve functies

De basis • Zorg voor goede scholing • zodat je symptomen van armoede (en eenzaamheid) kunt herkennen • en symptomen van executieve achteruitgang • Wees creatief • Denk ‘out of the box’ • Toon een eindeloos geduld • En beweeg flexibel mee. • Betuttel niet, straf niet, maar beloon • Accent op een gelijkwaardige basishouding • Precies dat gedrag laten zien dat de cliënt tijdelijk ontbeert • Want vergeet niet: het kan iedereen overkomen!

Stressreductie • • • • Herken en erken de symptomen Benoem de problemen en stel gerust Ook wanneer iemand domme fouten maakt Ontvang mensen in een rustige, vriendelijke omgeving Wees duidelijk over de kosten Blijf vriendelijk, rustig en geduldig Er is weinig dat niet ook morgen kan Lever maatwerk Creëer (tijd)ruimte Neem niet uit handen maar adviseer, draag aan Een ding tegelijk Verzin bij een griezelige actie vooraf samen een plan B Oefen geen druk uit, straf niet maar beloon

Houd rekening met achteruitgang van mentale functies • • • Geef korte en duidelijke informatie Herhalen waar nodig Gebundelde dienstverlening aanbieden Duidelijke en eenvoudige aanvraagprocedures Uitvallers in laten stromen Goede bereikbaarheid Herinneringen sturen per sms waar nodig Gemakkelijke schema’s en checklists Belonen en bevestigen Druk vermijden Ingewikkelde gesprekken in de ochtend houden Ziet u dat veel interventies de executieve functies vervangen?

Versterken van executieve functies • • • • Vertellen wat de invloed van stress is (psycho-educatie) Vertel ook dat executieve functies weer kunnen verbeteren Ga op zoek naar intrinsieke motivatie (wat vindt iemand zelf belangrijk) En sluit daar op aan Breng de route naar een doel samen in kaart en bespreek met elkaar waar je bent Vraag geregeld of iemand tevreden is met- en zich betrokken voelt bij het proces Stel bij, toon je flexibel Accepteer (ook domme) fouten Oordeel niet maar leer ervan te leren Voorkom zelfstigmatisering (wat ben ik toch een zak) Leer mensen te stoppen en eerst te denken Leer waarde van handelingen te zien Bekijk samen de zaken eens van een afstandje Stop wanneer de aandacht verslapt Beloon, zoek naar succeservaringen

Zie verder: • • Platform 31 Mobility Mentoring Empath Elisabeth Babcock TED-talk • Dank u wel!