Y sbectrwm electromagnetig Eich meini prawf asesu P

Y sbectrwm electromagnetig Eich meini prawf asesu: P 3 Disgrifio’r sbectrwm electromagnetig M 2 Disgrifio sut mae pelydriad sy’n ïoneiddio a ddim yn ïoneiddio yn cael ei ddefnyddio yn y cartref neu’r gwaith D 2 Trafod effeithiau negyddol posib pelydriad sy’n ïoneiddio a ddim yn ïoneiddio Uned 2: Y Ddaear a’n Bydysawd © Harper. Collins. Publishers 2010

Beth ydi o? • Mae’r sbectrwm electromagnetig yn dangos yr holl wahanol fathau o belydriad electromagnetig (EM). Hefyd, mae’n dangos y gwahanol ‘deuluoedd’ o belydriad EM. Uned 2: Y Ddaear a’n Bydysawd © Harper. Collins. Publishers 2010

Tonfedd • Er mwyn disgrifio pelydriad EM, mae gwyddonwyr yn defnyddio’r gair ‘tonfedd’. Mae pelydriad EM rywbeth yn debyg i don ar y môr. Er mwyn mesur y donfedd, rhaid mesur o ben un don at ben y don nesaf. tonfedd Uned 2: Y Ddaear a’n Bydysawd © Harper. Collins. Publishers 2010

Goleuni • Gallwn ddechrau trwy edrych ar y pelydriad EM sydd i’w weld o’n cwmpas bob dydd. . . goleuni. • Rhan fach o’r sbectrwm EM yw goleuni gweladwy. Mae tonfedd golau coch tua 0. 000 7 metr. Mae hynny bron i 3000 o weithiau yn llai na diamedr blewyn o’ch gwallt! Uned 2: Y Ddaear a’n Bydysawd © Harper. Collins. Publishers 2010

Goleuni gweladwy… tonfedd yn mynd yn hirach tonfedd yn mynd yn fyrrach goleuni coch Uned 2: Y Ddaear a’n Bydysawd goleuni fioled © Harper. Collins. Publishers 2010

… at belydriad sy’n ïoneiddio goleuni gweladwy tonfedd yn mynd yn hirach tonfedd yn mynd yn fyrrach goleuni uwchfioled, sy’n gallu newid adeiledd rhai cemegion a rhoi lliw haul Uned 2: Y Ddaear a’n Bydysawd © Harper. Collins. Publishers 2010

… at belydriad sy’n ïoneiddio goleuni gweladwy tonfedd yn mynd yn hirach tonfedd yn mynd yn fyrrach pelydrau X – yn gallu pasio drwy feinweoedd meddal a gallu achosi canser Uned 2: Y Ddaear a’n Bydysawd © Harper. Collins. Publishers 2010

… at belydriad sy’n ïoneiddio goleuni gweladwy tonfedd yn mynd yn hirach tonfedd yn mynd yn fyrrach pelydrau gama – maen nhw’n beryglus iawn ac yn gallu lladd ar unwaith neu achosi canser Uned 2: Y Ddaear a’n Bydysawd © Harper. Collins. Publishers 2010

… at belydriad tonfedd hirach goleuni gweladwy tonfedd yn mynd yn hirach isgoch – fel golau coch pŵl a gallu gwneud i chi deimlo’n gynhesach Uned 2: Y Ddaear a’n Bydysawd © Harper. Collins. Publishers 2010

… at belydriad tonfedd hirach goleuni gweladwy tonfedd yn mynd yn hirach microdonnau – cael eu defnyddio ar gyfer ffôn symudol, systemau cyfathrebu ac mewn popty micro Uned 2: Y Ddaear a’n Bydysawd © Harper. Collins. Publishers 2010

… at belydriad tonfedd hirach goleuni gweladwy tonfedd yn mynd yn hirach pelydriad UHF a VHF – cael eu defnyddio i ddarlledu teledu Uned 2: Y Ddaear a’n Bydysawd © Harper. Collins. Publishers 2010

… at belydriad tonfedd hirach goleuni gweladwy tonfedd yn mynd yn hirach signalau radio tonfedd fer a thonfedd hir – cael eu defnyddio i gario negeseuon rownd y byd Uned 2: Y Ddaear a’n Bydysawd © Harper. Collins. Publishers 2010