WOJEWDZTWO LUBELSKIE STOLICA HERB WOJEWDZTWA FLAGA WOJEWDZTWA NAZWA

WOJEWÓDZTWO LUBELSKIE

STOLICA HERB WOJEWÓDZTWA FLAGA WOJEWÓDZTWA

NAZWA WOJEWÓDZTWA LUBELSKIE STOLICA LUBLIN POWIERZCHNIA WOJEWÓDZTWA 25 122, 49 km² MNIEJSZOŚCI NARODOWOŚCIOWE ukraińska, niemiecka, rosyjska, białoruska, żydowska, ormiańska, litewska, czeska, słowacka, GWARY / JĘZYK Gwary wschodniolubelskie: podlaska, chełmska i Pobuże (pod silnym wpływem gwar ukraińskich). Pas przejściowy z odrębną gwarą zamojską. Gwary zachodniolubelskie: mazowiecka i małopolska. CIEKAWOSTKI Na terenie województwa lubelskiego znajdują się dwa parki narodowe: Poleski Park Narodowy i Roztoczański Park Narodowy 17 parków krajobrazowych STRÓJ LUDOWY Strój lubelski (krzczonowski)

PODANIA / LEGENDY "Sąd Diabelski" "Kamień nieszczęścia" "O wielkiej lubości Zofii Filipowiczowej czary czyniącej i za czary skazanej" KUCHNIA REGIONALNA Mocne akcenty kresowe rosyjskie i białoruskie v Cebularz lubelski v Forszmak lubelski v Przaśniak trawnicki v Miody pitne v Koguty Kazimierskie v Pieróg biłgorajski inaczej zwany krupniakiem ZNANE POSTACIE ZWIĄZANE Z WOJEWÓDZTWEM ØJulia Hartwig – poetka ØKrzysztof Cugowski – Budka Suflera ØWojciech i Piotr Cugowscy – Bracia ØBeata Kozidrak – Bajm ØZbigniew Hołdys – Perfekt ØUrszula (Kasprzak) ØPiotr Szczepanik ØBogdan Łazuka – aktor i piosenkarz ØJanusz Józefowicz – aktor i reżyser ØAnita Sokołowska – aktorka ØMarcin Wójcik, Michał Wójcik, Waldemar Wilkołek – kabaret Ani Mru

LUBLIN – MIASTO WOJEWÓDZKIE • Miasto na prawach powiatu w południowowschodniej Polsce, stolica województwa lubelskiego. • Położony na Wyżynie Lubelskiej nad rzeką Bystrzycą, historycznie w Małopolsce. • To największe miasto w Polsce na wschód od Wisły, położone na północnym skraju Wyżyny Lubelskiej. • Miasto dzieli się na 27 dzielnic. • Jest jednym z 3 miast w Polsce (obok Gdyni i Tychów), w których jeżdżą trolejbusy (9 linii). • Pierwszą uczelnią założoną w XX wieku (1918) był Katolicki Uniwersytet Lubelski. • W 1944 powołany został do istnienia Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej. • Lublin jest jednym z najstarszych miast Polski ok. VI wieku

ZABYTKI MIASTA § Brama Krakowska - XIV-wieczna brama strzegąca dostępu do Starego Miasta w Lublinie, historyczny symbol grodu. Pozostałość murów obronnych z XIV wieku; zbudowana w stylu gotyckim, w XVIII wieku nadano jej rys barokowy. § Dzwon zegarowy odlany w 1585 roku w Lublinie i umieszczony w Bramie Krakowskiej. Uszkodzony w 1944 roku.

Zamek w Lublinie §Dawny zamek królewski w Lublinie z Kaplicą Zamkową, pierwotnie zbudowany w XII wieku. W XIII wieku do zamku dobudowano romański donżon (wieżę mieszkalno-obronną, podczas okupacji niemieckiej mieściło się tam więzienie. § Kaplica zamkowa pw. św. Trójcy, wybudowana jako fundacja Kazimierza Wielkiego, to jeden z najcenniejszych zabytków w Polsce, pokryty rusko-bizantyjskimi freskami z 1418, powstałymi na zamówienie Władysława Jagiełły.

KOŚCIÓŁ ŚW. MIKOŁAJA § Położony na Wzgórzu Czwartek. § Prawdopodobnie pierwotną świątynię założył książę Polski Mieszko I w 986. §Obecna budowla pochodzi z końca XVI, a przebudowywana była w połowie XVII wieku, kiedy to otrzymała szatę renesansową. § Dzwonnica i przykościelna kapliczka.

BAZYLIKA PW. ŚW. STANISŁAWA BISKUPA MĘCZENNIKA § Zwana także Bazyliką Relikwii (Drzewa) Krzyża Świętego lub Kościołem oo. Dominikanów – jedna z najstarszych świątyń Lublina, wraz z klasztorem jest jedną z najdłużej istniejących instytucji tego miasta. § Za datę pierwszej fundacji kościoła klasztornego przyjmuje się rok 1253. § Obecny kościół został zbudowany w XIV wieku, z fundacji Kazimierza Wielkiego w 1342 r. § Świątynię otacza jedenaście kaplic. § Nawę główną otaczają cztery (z sześciu istniejących pierwotnie) ołtarze – kaplice przyfilarowe. § Od 1967 r. kościół dominikanów posiada tytuł bazyliki mniejszej, nadany mu przez papieża Pawła VI.

BRAMA GRODZKA § Brama miejska w Lublinie, pozostałość pierwszych murowanych elementów obwarowań miasta, wybudowanych w 1342 roku, po zezwoleniu Kazimierza III Wielkiego. Obecny zabytek ma kształt nadany mu w 1785 roku przez nadwornego architekta króla Stanisława Augusta Poniatowskiego. § Brama Grodzka zwana była także Bramą Żydowską, ponieważ była przejściem pomiędzy Starym Miastem, a dzielnicą żydowską.

ATRAKCJE TURYSTYCZNE Poza miastem wojewódzkim nie można ominąć innych ciekawych miejsc. Należą do nich między innymi: v Kazimierz Dolny v Zamość v Nałęczów v Tomaszów Lubelski Nie możemy zapomnieć o Muzeum na Majdanku. Warto odwiedzić również parki narodowe oraz parki krajobrazowe.

KAZIMIERZ DOLNY § Nazwę miejscowości wiąże się z imieniem Kazimierza Sprawiedliwego, księcia krakowskiego z XII w. , natomiast prawa miejskie nadał jej król Kazimierz Wielki w 1356 r. Miasto bogaciło się na handlu, przede wszystkim na spławie zboża Wisłą. § Kościół św. Jana Chrzciciela i św. Bartłomieja – kościół farny położony przy rynku w Kazimierzu Dolnym. Ufundowany został przez Kazimierza Wielkiego ok. 1325 roku i przebudowany w stylu renesansowym ok. 1553. § Zamek w Kazimierzu Dolnym – zespół fortyfikacji obronnych z XIII i XIV wieku. § Synagoga w Kazimierzu Dolnym – zbudowana w drugiej połowie XVIII wieku

ZAMOŚĆ § Za sprawą unikalnego zespołu architektoniczno-urbanistycznego Starego Miasta bywa nazywany "perłą renesansu", "miastem arkad" i "Padwą północy”. § W 1992 roku zamojskie Stare Miasto zostało wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. § Rynek Wielki o wymiarach 100 × 100 metrów z ratuszem i tzw. kamienicami ormiańskimi. § Synagoga– jest najlepiej zachowaną późnorenesansową synagogą w Polsce. § Pałac Zamoyskich

NAŁĘCZÓW § Położony w granicach Kazimierskiego Parku Krajobrazowego §Nałęczów to jedyne w Polsce uzdrowisko o profilu wyłącznie kardiologicznym. Leczy się tu przede wszystkim choroby: wieńcową, nadciśnienie tętnicze, nerwice serca i stany ogólnego wyczerpania psychofizycznego. Nałęczów posiada również dobre warunki dla rehabilitacji pacjentów po zawale serca i operacjach kardiochirurgicznych. § Znajdują się tu rozlewnie wód mineralnych Nałęczowianka i Cisowianka ŁAWECZKA BOLESŁAWA PRUSA CHATA STEFANA ŻEROMSKIEGO

MUZEUM NA MAJDANKU Hitlerowski obóz koncentracyjny, umiejscowiony tuż pod Lublinem, był miejscem zagłady kilkuset tysięcy ludzi. Wśród ofiar, zwożonych z 26 państw Europy, połowę stanowili Żydzi. W miejscu obozu w 1944 r. powołano Państwowe Muzeum na Majdanku, które zajmuje się ochroną pamięci ofiar i dokumentowaniem hitlerowskiego programu unicestwiania ludności podbitych krajów, w tym akcji „Reinhard” mającej na celu całkowitą zagładę Żydów. W muzeum można oglądać pozostałości dawnego obozu, m. in. łaźnię, komory gazowe i krematorium oraz część baraków, w których mieszkali więźniowie. Przy wejściu na teren muzeum stoi wielki kamienny monument, a na jego osi – w sąsiedztwie krematorium i rowów egzekucyjnych – mauzoleum z prochami pomordowanych.

DZIĘKUJĘ ZA UWAGĘ! PAWEŁ ANTLAUF KLASA III B