TORNADA I CYKLONY TROPIKALNE W AMERYCE PNOCNEJ CEL

TORNADA I CYKLONY TROPIKALNE W AMERYCE PÓŁNOCNEJ CEL : • Wyjaśnienie terminów: tornado i cyklon tropikalny • Omówienie mechanizmu i przyczyny postawania zjawisk. • Wskazanie głównych rejonów występowania tornad i cyklonów. • Przedstawienie skutków występowania tornad i cyklonów tropikalnych w Ameryce Północnej. KSZTAŁTOWANE UMIEJĘTNOŚCI: • poszukiwanie, poznawanie, wyjaśnianie oraz wykorzystywanie i przetwarzanie informacji z różnych źródeł, praca zespołowa

ZJAWISKA EKSTREMALNE � WICHURY � TRĄBY POWIETRZNE � HURAGANY � POWODZIE � NAWAŁNICE � POŻARY � SUSZE � LAWINY BŁOTNE

Polecenia dla każdego ucznia. Uczniowie indywidualnie szukają odpowiedzi na pytanie które otrzymali, a następnie pod kierunkiem nauczyciela prezentują kolejno opdowiedzi na podstawie prezentacji Nad jaką powierzchnia powstają cyklony? Jaki jest mechanizm powstawania cyklonów? Jak wygląda cyklon? Inne nazewnictwo zjawiska. Gdzie na świecie występuje najwięcej cyklonów? Ile wynosi przeciętna średnica oka cyklonu, a jaka całego wiru? Jaka jest prędkość wiatru cyklonu? Jaką odległość przemierza cyklon? W jakiej skali określa się intensywność cyklonu? Jakie są skutki cyklonu? Nad jaką powierzchnia powstają tornada? Jaki jest mechanizm powstawania tornad? Jak wygląda tornado? Inne nazewnictwo zjawiska. Gdzie na świecie występuje najwięcej tornad? Ile wynosi przeciętna średnica tornada? Jaka jest prędkość wiatru? Jaką odległość przemierza tornado? W jakiej skali określa się intensywność tornad? Jakie są skutki tornada?

1

2

3

4

5, 6, 7

8

9

* Lokalizacje potencjalnych trąb powietrznych z ostatnich 500 lat. Dane: ESWD

* Skutki trąby powietrznej w lipcu 2012 roku w Borach Tucholskich.

1

2

3, 4

5

5

6

7

8

https: //www. videoman. gr/pl/116211

9

9

CECHA POWSTANIE PRZYCZYNY I MECHANIZM POWSTANIA TORNADA LOKALIZACJA INNE NAZEWNICTWO ZJAWISKA mieszanie się mas powietrza: zimnego z północy i suchego z Gór Skalistych, gorącego i wilgotnego z Zatoki Meksykańskiej ciepłe powietrze unosi się , a zimne opada, powstaje bardo duża różnica ciśnienia, tworzą się chmury burzowe z podstawy tych chmur ciężkie, zimne powietrze spada w dół w postaci leja na lądzie nad wodą tworzy się w gorących strefach klimatycznych nad silnie nagrzanymi oceanami temperatura wody musi przekraczać 25 o. C i być wyższa od temperatury powietrza rozwijają się najczęściej na przełomie lata i jesieni, kiedy woda w oceanie jest najcieplejsza Aleja Tornad w USA – pas między Teksasem a Dakotą Południową biegnący wzdłuż 100 o. W duże miasta narażone na tornada: Kansas City, Oklahoma City, Pallas rejon Zatoki Meksykańskiej wyspy na Morzy Karaibskim wybrzeże Florydy średnica ok. 150 m prędkość wiatru do 400 km/h średnica oka 20 -30 km cały wir – do kilkuset kilometrów prędkość wiatru do 300 km/h skala EF (0 -5) skutki zniszczone dachy, domy połamane lub wyrwane drzewa porwane przez wir duże obiekty zniszczona infrastruktura skala Saffira - Simpsona (1 -5) skutki zniszczone budynków i infrastruktury powodzie i podtopienia spowodowane intensywnymi opadami fala powodziowa Trąba powietrzna Huragan Tajfun Willy-willy WIELKOŚĆ ZJAWISKA I PRĘDKOŚC WIATRU SKALA POMIARU SKUTKÓW ORAZ ICH PRZYKLADY CYKLON