Toekomst voor boerderijen Judith Toebast Specialist landelijke bouwkunst

Inhoud 1. Wat doet de RCE? 2. Wat doet de RCE op het gebied van boerderijen? 3. Toekomst voor boerderijen

Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed -Kennisinstituut - specialisten - overzicht cultuurhistorische waarden in het hele land: 350. 000 jaar geleden tot heden - beheer Monumentenregister, depot kunstcollecties van het Rijk, Nationaal Scheepsarcheologisch Depot, Archis (het centrale archeologische informatiesysteem) - internationale uitwisseling van kennis - archief, bibliotheek en collecties 3

Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed -Wetten en regelgeving - Onderdeel van Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap en treedt op namens de staatssecretaris - RCE voert de Monumentenwet uit en verleent subsidies - Meedenken bij Mo. Mo, Wabo 4

Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed -Aanwijzen van rijksmonumenten - Aanwijzingsprogramma’s - Tips - Afvoeringsaanvragen 5

Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed Wat doen we niet: - vergunning verlenen. Gemeenten verlenen vergunningen. In geval herbestemming, reconstructie en sloop moet advies gevraagd aan de RCE. In andere gevallen op aanvraag. 6 van worden

Modernisering Monumentenzorg -Cultuurhistorische belangen meewegen in de ruimtelijke ordening (gemeenten moeten in hun bestemmingsplan aangeven wat ze met cultuurhistorie willen, bv geen flat naast een oude boerderij) -Krachtiger en eenvoudiger regels (o. a. vergunningsvrije werkzaamheden, kwaliteitszorg, aanvragen subsidie vereenvoudigen, sneller een vergunning) -Herbestemmen van monumenten die hun functie verliezen (wind- en waterdichtregeling, Nationaal Programma Herbestemming, ondersteuning haalbaarheidsstudie, kennisbank) 7

Getallen 9 monumenten op werelderfgoedlijst 61. 000 rijksmonumentnummers, 51. 000 rijksmonumenten 430 stads- en dorpsgezichten 1000 provinciale monumenten 40. 000 gemeentelijke monumenten 8

RCE en boerderijen -Beheren van de collectie van Stichting Historisch Boerderij-Onderzoek: talloze foto’s en tekeningen van boerderijen en collecties van boerderij-onderzoekers. In collectie RCE zijn ook veel foto’s van boerderijen aanwezig -Bibliotheek met boerderijboeken -Adviseren van herbestemmings-, sloop of reconstructieplannen van boerderijen. Ook vooroverleg in vroeg stadium -Uitgeven van brochures: Toekomst voor boerderijen -Kennisinstituut: vragen beantwoorden, meewerken aan publicaties, projecten -Netwerkfunctie: Agrarisch Erfgoed Nederland, Boerderijenstichtingen, Boerderij & Landschap 9

RCE en boerderijen (2) -Organiseren platform agrarisch erfgoed 2 x per jaar -Meedenken in projecten (bv Krimp) 10

Getallen Na woonhuizen de grootste categorie rijksmonumenten In 1940 nog 200. 000 boerderijen In 2001 nog 91. 000 boerderijen van vóór 1940 6. 500 boerderijen als rijksmonument 7% van totale boerderijenbestand Aankomende 10 -15 jaar stoppen 17. 000 -19. 000 boeren met hun bedrijf, 38% van de boeren in historische boerderij (2001) 7. 000 historische boerderijen verliezen agrarische functie Brabant was in 2001 de provincie met de meeste verdwenen of onoordeelkundig verbouwde boerderijen (40% de afgelopen 15 jaar) Brabant: 700 boerderijen als rijksmonument 11

Getallen (2) Gemeente Oirschot heeft 197 rijksmonumenten waarvan 35 boerderijen 143 gemeentelijke monumenten waarvan 45 boerderijen 12

Toekomst voor boerderijen 13

www. cultureelerfgoed. nl 14