TCAR YARGI Ticar Davalarn Belirlenmesi Mutlak Ticar Davalar
TİCARÎ YARGI
Ticarî Davaların Belirlenmesi Mutlak Ticarî Davalar TTK m. 4’te sayılanlar Örnek: TTK’da düzenlenen hususlar; ticarî temsilcilik ilişkisinden kaynaklanan davalar Bir Ticarî İşletmeyi İlgilendiren Havale, Vedia ile Fikir ve Sanat Eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar Özel Kanunlarda Ticarî Dava Olduğu Belirtilen Davalar Örnek: Koop. K m. 99; İİK m. 154/IV Nispî Ticarî Dava Her iki tarafın da ticarî işletmesini ilgilendiren uyuşmazlıklar
SORU: «HER TİCARÎ DAVA, TİCARÎ İŞTİR; ANCAK HER TİCARÎ İŞ TİCARÎ DAVA DEĞİLDİR» SLOGANI NEYİ İFADE EDER?
Ticarî Davaların Görüleceği Mahkemeler Kural: Asliye Ticaret Mahkemesi • TTK Madde 5 - (1) Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir. Çekişmesiz Yargı (HMK m. 382 vd. ) ? ? • HMK m. 382. 2: Aşağıdaki işler çekişmesiz yargı işlerinden sayılır: • e) Ticaret hukukundaki çekişmesiz yargı işleri: 1) Ticari defterlerin zıyaı hâlinde belge verilmesi, 6) Kıymetli evrakın iptali. Sınai Mülkiyet Haklarından Doğan Davalar ? ? • SMK m. 156: Bu Kanunda öngörülen davalarda görevli mahkeme, fikri ve sınai haklar hukuk mahkemesi ile fikri ve sınai haklar ceza mahkemesidir. (…) Fikri ve sınai haklar hukuk mahkemesi kurulmamış olan yerlerde bu mahkemenin görev alanına giren dava ve işlere, o yerdeki asliye hukuk mahkemesince (…) bakılır. Tüketici İşlemlerinden Doğan Davalar? ? • Özellikle mutlak ticarî davalar bakımından sorun. • Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun m. 73 – (1) Tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğabilecek uyuşmazlıklara ilişkin davalarda tüketici mahkemeleri görevlidir. • TKHK m. 3/l: Tüketici işlemi: Mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet, bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dâhil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlemi, ifade eder.
Asliye Ticaret Mahkemesinin Teşkilâtı • 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri İle Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev Ve Yetkileri Hakkında Kanun m. 5/III: Asliye ticaret mahkemesi kurulan yerlerde bu mahkemelerde bir başkan ile yeteri kadar üye bulunur. Konusu parayla ölçülebilen uyuşmazlıklarda dava değeri üç yüz bin Türk lirasının üzerinde olan dava ve işler ile dava değerine bakılmaksızın; • 1. İflas, (…) iflasın kaldırılması, iflasın kapatılması, konkordato ve yeniden yapılandırmadan kaynaklanan iş ve davalara, • 2. 13/1/2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununda hâkimin kesin olarak karara bağlayacağı işler ile davalara, • 3. Şirketler ve kooperatifler hukukundan kaynaklanan genel kurul kararlarının iptali ve butlanına ilişkin davalara, yönetim organları ve denetim organları aleyhine açılacak sorumluluk davalarına, organların azline ve geçici organ atanmasına ilişkin davalara, fesih, infisah ve tasfiyeye yönelik davalara, (…) • ilişkin tüm yargılama safhaları, bir başkan ve iki üye ile toplanacak heyetçe yürütülür ve sonuçlandırılır. (…) Bu fıkrada belirtilen dava ve işler dışında kalan uyuşmazlıklar mahkeme hâkimlerinden biri tarafından görülür ve karara bağlanır.
Asliye Ticaret Mahkemesi ile Diğer Mahkemeler Arasındaki İlişki • TTK m. 5. 3: «Asliye ticaret mahkemesi ile asliye hukuk mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır. » • TTK m. 5. 4: «Asliye ticaret mahkemesi bulunmayan yargı çevresindeki bir ticari davada görev kuralına dayanılmamış olması, görevsizlik kararı verilmesini gerektirmez; asliye hukuk mahkemesi, davaya devam eder. »
Ticarî Davalarda Kanıt ve Yargılama Usulü TTK m. 4. 2: «Ticari davalarda da deliller ile bunların sunulması 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümlerine tabidir; miktar veya değeri yüz bin Türk lirasını geçmeyen ticari davalarda basit yargılama usulü uygulanır. » TTK m. 1521: «Ticaret şirketlerinde, ortakların veya pay sahiplerinin şirketle veya birbirleriyle şirket ortaklığından veya pay sahipliğinden kaynaklanan davalarda veya şirketin yönetim kurulu üyeleri, yöneticileri, müdürleri, tasfiye memurları ya da denetçilerine karşı açılacak davalarda basit yargılama usulü uygulanır. » HMK m. 17: «Tacirler veya kamu tüzel kişileri, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler. Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılır. » HMK m. 203. 1. b: İşin niteliğine ve tarafların durumlarına göre, senede bağlanmaması teamül olarak yerleşmiş bulunan hukuki işlemlerde tanık dinlenebilir. HMK m. 222: Ticari Defterle İspat
- Slides: 7