stanbulda domutur BAK Kanuni Sultan Sleyman II Selim
İstanbul’da doğmuştur.
BAKİ Kanuni Sultan Süleyman II. Selim III. Murat III. Mehmet Baki 4 Padişah Devri Şairidir
İyi bir medrese eğitimi görmüştür.
Küçüklüğünde saraç çıraklığı yapmıştır.
Devlet büyüklerinin saygısını kazanmış ve her dönemde onlardan yardım görmüştür.
Örnek: Şeyhülislam Ebussuud Efendi ve Nevi yakın dostlukları.
Çeşitli medreselerde müderrislik yapmıştır.
Mekke Medine Kadı resmi kıyafeti Mekke ve Medine’de kadılık yapmıştır.
Anadolu ve Rumeli Kazaskerliklerine kadar yükselebilmiştir. Kazasker resmi kıyafeti
Hayatı boyunca şeyhülislam olmayı istemiştir ama olamamıştır. Şeyhülislam resmi kıyafeti
BAKİNİN KİŞİLİĞİ VE ŞİİRLERİ Sultanü’ş_Şuara lakabıyla tanınmıştır.
Şiirlerinde iç ve dış yapıya çok önem vermiştir. Dokuma veya bir çini ustasının titizliğiyle şiirlerini işlemiştir.
Şiirinin müzikalitesi yüksektir. Sözcükleri en ayrıntısına kadar inceledikten sonra kullanır.
Yükseliş Devrinde fetihler devam etmektedir.
Kanuni’nin Malta Çıkarması Kanuni’nin ırak seferi Şiirlerinde Osmanlı Devletinin Yükseliş Devri’nin bütün ihtişamını görmek mümkündür. Şair, padişahların sefer hazırlıklarını ve savaşlarını anlatır.
Viyana kuşatması Anlatılan savaşlar canlı, hareketli ve gürültülüdür. Adeta sesleri duyar gibi oluruz. İnebahtı
Kanuni’nin Erdel Prensini kabulü Birçok prensin boyun Kanuni’ye Macaristan Krallığı tacı sunulması eğmesi anlatılır.
Rind-meşreb, iyi huylu, temiz kalpli bir şairdir. Sohbeti, ilmi, kültürü, felsefesi, nükteleriyle işret meclislerinin vazgeçilmez ve çok aranan kişisidir.
Şiirlerinde dönemin şenlikleri anlatılır.
Şiirlerinde tabiat tasvirleri çok yer tutar.
Şiirlerinde dört mevsimi de görebiliriz. Sonbahar, yaz, ilkbahar, kış. .
En çok bahar mevsimini sever ve şiirlerinde bunu başarıyla anlatır.
Şiirlerinde renkler uyum içindedir ve en çok kırmızıyı kullanır.
Şiirlerinde İstanbul’un çeşitli güzelliklerini, manzaralarını bir ressam ustalığıyla yansıtır. Adeta tablolar oluşturur.
Bu tablolar çok renkli ve göz alıcıdır.
Tabiatı insansız düşünmez. Tabiattaki güzellikleri de insana yükler. İçinde insan olmayan tabiatı kuru bulur.
Gökyüzü ve mehtabı anlattığı şiirleri de büyük yer tutar.
Bunlarda özellikle güneşin batışı dikkate değerdir. Şiirler okunduğu zaman tablolar insanın gözünde hemen canlanıverir.
Şiirlerinde ışık oyunlarına çok rastlanır.
Bu ışık oyunlarına özellikle güneş ışınlarının suda yansımasını anlattığı beyitlerde rastlanır.
Şiirlerinde güzellerden ve sevgiliden bahseder
Baki şiirlerinde hicranı istemez, vuslatı arzular.
Şiirlerinde tasavvuf terimlerini araç olarak kullanmıştır
Baki’nin şiirlerinde mahalli çizgiler önemli yer tutar. Halk söyleyişlerini, deyimleri, atasözlerini şiirlerinde çoklukla kullanılmıştır.
Yollarda kaldı gözlerim gelmedi haber Gül idi kopmadık budağından Şiirlerinde temiz ve külfetsiz İstanbul Türkçesini kullanabilmiştir.
Şiirlerinde Eski Türkçe kelimelere de rastlanmaktadır.
Şiirlerde dönemin zenginliklerini ifade eden değerli taş ve mücevherler yer alır.
Şiirlerde, savaşlarda kullanılan savaş aletlerinin adları da geçer.
Kanuninin ölümü üzerine, üzüntüsünü dile getiren meşhur Kanuni Mersiyesi’ni yazmıştır
GAZEL Nam ü nişane kalmadı fasl-ı bahardan Düşdi çemende berg-i dıraht i’tibardan Eşcar-ı bağ hırka-i tecride girdiler Bad-ı hazan çemende el aldı çenardan Her yandan ayağına altun akup gelür Eşcar-ı bağ himmet umar cuy- bardan Sah-ı çemenda turma salınsun sabayile Azededür nihal bu gün berg ü bardan Baki çemende hayli perişan imiş varak Benzer ki bir şikayeti var rüzgardan
KELİMELER 1. Beyit : fasl-ı bahar : Bahar mevsimi berk-i draht : Ağaç yaprağı 2. Beyit : tecrid : Soyunma, yalnız kalma eşcar : Ağaçlar bad-ı hazan : sonbahar rüzgarı 3. Beyit : himmet : iyilik cuybar : akarsu, dere 4. Beyit : sahn-ı çemen : Bahçenin ortası bar : meyve, yük nihal: fidan 5. Beyit : varak : yaprak, rüzgar: rüzgar, zaman
ESERLERİ 1 -Divan: En önemli ve tek manzum eseridir. İçerisinde tevhid, naat, münacat gibi dini kısımlar yoktur. İçerisinde 27 kaside ve 619 gazel mevcuttur. . . 2 -Mealimül-Yakin fi-Sireti Seyyidi’l-Mürselin : Bir siyer kitabıdır. Tercüme olmaktan ziyade telif eser mahiyetindedir. Baki bunu yazarken 100’den fazla kitaba müracaat etmiştir. 3 -Feza’ilü’l -Cihad : İslam askerlerini kafirlerle cihada hazırlayan, teşvik eden bir eserdir. Önsözü ağır bir dille yazılmış bu eserin tercüme kısmı sade ve tabii bir Türkçe’nin örneğidir. 4 -Feza’il - i Mekke : Tercüme bir eserdir. Baki bu tercümeyi Mekke kadısı iken tamamlamıştır. Mekke tarihinden ve Osmanlı Padişahları’nın Mekke’de yaptırdığı eserlerden söz eder. 5 - Kırk Hadis Tercümesi : Eyüp El Ensari’nin rivayet etmiş olduğu hadislerden kırkının tercüme, şerh ve izahıdır.
- Slides: 43