Spijsvertering College J Bgel Noorderpoortcollege Levend organisme o

Spijsvertering College J Bügel Noorderpoortcollege

Levend organisme o o o Verliest vocht en voeding. Hiervoor is aanvulling nodig Dus eten en drinken J Bügel Noorderpoortcollege

Zorgvragers vragen speciale aandacht o o 1. Moeten verantwoorde voeding krijgen 2. Hebben soms hulp hierbij nodig 3. Bijhouden van de vochtbalans 4. Kans op ondervoeding/uitdroging J Bügel Noorderpoortcollege

Spijsvertering Systeem van afbraak en opname van voedingsstoffen in ons lichaam J Bügel Noorderpoortcollege

Noodzakelijke voedingsstoffen o o o 1. koolhydraten 2. vetten 3. eiwitten 4. water 5. vitaminen 6. mineralen J Bügel Noorderpoortcollege

Noodzakelijke voedings en bouwstoffen o o Bouwstoffen n Dienen voor opbouw nieuwe cellen en groei o Water o Mineralen o Eiwitten (aminozuren) o Vitaminen (co enzym) Voedingsstoffen n Dienen als energieleverancier o Koolhydraten o Eiwitten o Vet J Bügel Noorderpoortcollege

Aantal calorieen J Bügel Noorderpoortcollege

Schijf van vijf J Bügel Noorderpoortcollege

Spijsvertering o o Kleiner maken van de grote voedingsmoleculen. Voor het kleiner maken van deze moleculen produceert het lichaam een aantal sappen die dit proces volbrengen o o o Speeksel Maagsap Darmsap Alvleeskliersap Gal J Bügel Noorderpoortcollege

Functie van deze sappen o o o Het zo klein maken van de moleculen , dat deze opgenomen kunnen worden in het bloed. Als de voedingsstoffen opgenomen zijn in het bloed, gaan deze eerst via de poortader naar de lever Hier worden deze lichaamsvreemde stoffen omgezet in lichaamseigen voedingsstoffen J Bügel Noorderpoortcollege

Anatomie spijsverteringskanaal o o o o 1. mond 2. keelholte 3. slokdarm 4. maag 5. darmen 6. dikke darm 7. endeldarm 8. anus J Bügel Noorderpoortcollege

Mond o o o Vermalen van het voedsel Vermengen met speeksel(1 -1. 5 liter per dag) 3 paar speekselklieren Toevoegen van amylase De tong heeft smaakpapillen J Bügel Noorderpoortcollege

keelholte Slikreflex: de luchtweg naar de neus en luchtpijp is afgesloten. o Afsluiting naar neus: zachtgehemelte en de huig Afsluiting naar luchtpijp: strottenklep o J Bügel Noorderpoortcollege

Slokdarm o o Transportbuis Peristaltische beweging J Bügel Noorderpoortcollege

Maag o o 1. tijdelijk reservoir 2. secretie maagsap 3. ingang: maagmond (cardia) 4. uitgang: maagportier (pylorus) J Bügel Noorderpoortcollege

Samenstelling maagsap per dag) o o (2 liter 1. water 2. slijm(bescherming van de maagwand) 3. zoutzuur(HCL) 4. pepsine(eiwitafbrekend enzym) J Bügel Noorderpoortcollege

Pylorusreflex o o o De pylorus(maagportier)laat beetje bij beetje de maaginhoud toe tot de twaalfvingerige darm Onwillekeurige spier Door het basisch worden van de darminhoud gaat de pylorus open. J Bügel Noorderpoortcollege

darmen J Bügel Noorderpoortcollege

Darmen o o o 1. twaalfvingerige darm(duodenum)= ong. 30 cm lang 2. nuchtere darm(jejunum)= ong. 250 cm lang 3. kronkeldarm(ileum)= ong. 350 cm lang J Bügel Noorderpoortcollege

Samenstelling darmsap o o o Water Slijm Eripsine(splitsing eiwitten tot aminozuren) Disacharidasen(splitsing van suikers tot monosachariden) 2 -3 liter per dag J Bügel Noorderpoortcollege

Twaalfvingerige darm o o o De galbuis en de alvleesklierbuis komen uit in de twaalfvingerige darm. Plaats: papil van Vater(een spiertje zorgt er voor dat de darminhoud niet terug stroomt naar alvleesklier en galblaas) De galbuis en alvleesklierbuis transporteren gal en alvleeskliersap naar de twaalfvingerige darm J Bügel Noorderpoortcollege

Gal o o Gemaakt in de lever Opgeslagen in de galblaas(vesica fellea) Via de ductus choledochus naar de twaalfvingerige darm 0. 75 liter per dag J Bügel Noorderpoortcollege

Samenstelling gal o o o Water Slijm Na. HCO 3 Galzouten Cholestorol Galkleurstof J Bügel Noorderpoortcollege

Samenstelling alvleeskliersap o o o o Water Slijm Amylase(afbreken koolhydraten) Tripsyne(afbreken eiwitten) Lipase(afbreken vet) Natriumbicarbonaat(Na. HCO 3) 1 liter per dag J Bügel Noorderpoortcollege

Alvleesklier J Bügel Noorderpoortcollege

Officiele latijnse termen o o o Ductus choledochus = galbuis Ductus pancreaticus= alvleesklierbuis Pancreas = alvleesklier J Bügel Noorderpoortcollege

Nuchtere darm o o o Taak: verder transporteren van de darminhoud Taak: verder afbreken van de voedingsstoffen Is meestal leeg bij een overledene(vandaar de naam) J Bügel Noorderpoortcollege

Kronkeldarm o Is het belangrijkste deel van de spijsverteringskanaal. -de verteerde voedingsstoffen worden via de darmwand aan het bloed afgegeven. -hierdoor kan het lichaam deze voedingsstoffen gebruiken. J Bügel Noorderpoortcollege

Poortader o o Al het bloed met de opgenomen voedingsstoffen verzamelt zich in de poortader(vena porta) en gaat dan naar de lever. Hier worden de voedingsstoffen omgezet in stoffen die het lichaam kan gebruiken J Bügel Noorderpoortcollege

Waar zit de poortader? J Bügel Noorderpoortcollege

Waar zit de lever? J Bügel Noorderpoortcollege

Overgang kronkeldarm–dikke darm J Bügel Noorderpoortcollege

Dikke darm (Colon) o o o Voort stuwen van de darmmassa Indikken van deze massa Terugresorptie van water Verteren van onverteerbare resten Productie vitamine K Productie methaan J Bügel Noorderpoortcollege

Dikke darm J Bügel Noorderpoortcollege

Endeldarm(rectum) o o Opslagplaats Verder indikken van de massa J Bügel Noorderpoortcollege

Anus o o Darmopening Bestaat uit 2 sluitspieren(sfincters) o Uitwendige n o willekeurig Inwendige n onwillekeurig J Bügel Noorderpoortcollege

Defecatie proces o o In rust is de rectumwand ontspannen en is de inwendige sluitspier aangespannen Bij een bepaalde vullingsgraad van het rectum worden reksensoren geprikkled De inwendige sluitspier ontspant en tegelijkertijd spant zich de uitwendige sluitspier Op een geschikt moment kan defecatie plaats vinden J Bügel Noorderpoortcollege