SMETNJE GLASA BARBARA TOLI DENT MED 3 GOD

SMETNJE GLASA BARBARA TOLIĆ DENT. MED. 3 GOD.

Mehanizam nastanka glasa FONACIJA- izdisaj modificiran laringealnim vibracijama (vokal u grkljanu) 1. Prefonacijski voljno započeti udisaj 2. Prefonacijski izdisaj 3. Paramedijalni položaj glasnica

FONACIJA Osnovni laringealni ton- titranje glasnica u horizontalnoj ravnini: 1. samoglasnici 2. zvučni suglasnici B, G, D, Đ, Ž, Z, DŽ pojačavaju ili prigušuju- rezonantne šupljine artikulacijski organi Čujemo akustični val niza f i modulacija, a ne laringealni ton!

FONACIJA U početku voljno započeta sadržana u mislima Kasnije- kinestatski, refleksni mehanizam : -masa -dužina -napetost glasnica n. laryngeus sup. et inf. (n X. )

FONACIJA Normalno OBJE glasnice = f, A, faza udaljavanje i približavanje Horizontalna vibracija i valovito gibanje glasnica M : 100 -150 Hz Ž: 180 -220 Hz

DISFONIJA (promuklost) poremećaj glasa koji označava svako odstupanje od njegovih normalnih obilježja: -visine -intenziteta -kvalitete 1. a) nejednolika vibracija glasnica b) promjena mase, dužine, napetosti (Ca, edem) 2. nepotpuna adukcija glotisa šum u grkljanu

DISFONIJA Poremećaj omjera turbuletno strujanje : vibratorni segment Eufonija- normalmna morfologija i funkcija Afonija ili bezglasije- dominacija turb. strujanja - izostaje vibratorni segment Pseudofonija- ezofagealni glas dominantan turb. nastao u ezofagealnom ušću

DISFONIJA Primarne organske promjene Primarne funkcionalne Sekundarne organske promjene Razvojne i hormoske disfonije Psihogene disfonije i afonije

Primarna organska disfonija Pri kroničnom laringitisu Kao posljedica - upaljene i fibrozne sluznice - hiperkinetičke aktivnosti mišića - kroničnog difuznog edema - Ca glasnica: *izostanak vibracije glotičnog vala + jednostr. glasnička hiperemija

Ca glasnica Kronični difuzni edem

Primarne funkcionalne disfonija Uzrok i patofiz. mehanizam teško utvrditi 1) Konstituciske 2) Habitualne 3) Profesionalne 4) Psihogene * Glavno obilježije svih : DISKINEZIJA

Diskinezija Neodgovarajuća aktivnost grkljaskih i vratnih mišića pri fonaciji Hiperkinetičke Hipokinetičke

Hiperkinetičke klinička slika Pretjerano aktivni mišići pri fonaciji Osjećaj stranog tijela, suhoće, boli Brz zamor glasnica, povišena f, neusklađeno disanje Glasnice hiperemične Ventrikularni nabori približeni

Hipokinetičke klinička slika Glas pneumofoničan (mikrofonija) mlohave glasnice sa kratkom zatvorenom fazom Nepravilna A i faza vibracije Subjektivne smetnje slične hiperkinetičkoj

Terapija Respiracijske vježbe Supresija upotrebe glasa Sniženje intenziteta glasa

Sekundarna organska disfonija Vokalni noduli Kontakni ulkus Hipertrofija ventrikularnih nabora

Vokalni noduli Pjevački čvorić ( Ž, profesija) Edematozni ili fibrozni Posljedica učestale tkivne traume Hiperkinetička fonacija s visokom: - frekvencijom - osnovnim lareng. tonom Th: konzervativna mikrokiruška

Vokalni noduli

Kontaktni ulkus Erozija epitela u sluznicu stražnjeg dijela 1 glasnice Uzroci: kronične upale, vokalne traume, alkohol, duhan, hiperaciditet želudca TH: Glasovna (režim šutnje, šaptanja) Protuupalna Antacidna

Hipertrofija ventrikularnih nabora Hipertrofija zbog duže aktivnosti vent. nabora pri fonaciji Kl. sl : dubok glas promuklost sužen raspon gotovo ne vibrirajućih glasnica TH: konzervativno glasovne vježbe kiruški (laserska evaporacija) *utvrditi razlog hipertrofije- suspektno na Ca

Hipertrofija ventrikularnih nabora

Razvojna i hormonalna disfonija Pubertet- M (mutatio tarda) izostanak androgene stimulacije grkljana Povećana aktivnost krikotireoidnog mišiča Psihički poremećaj

Displastične disfonije Prirođene ili stečene anomalije grkljana (hipoplazija, asimetrija) glas : visoko zvučan smanjenog opsega pneumofoničan

Dijafragma grkljana Prirođena ili stečena vezivna membrana između glasnica Kod kiruškog odstranjenja papiloma grkljana Izostanak vibracije glasnica i proizvodnje glasa TH: kiruški, implatacija masnog tkiva u atrofičnu glasnicu

Spastička disfonija U fonaciji spazam : laringealnih mišića respiracijskih mišića glotisa Uzrok: neurogeni poremećaj, -cerebralna paraliza -suprabulbarna paraliza TH: botox u glasnice popuštanje spazma

Psihogena disfonija Psihički poremećaj govora i glasa Tih ili preglasan sa gubitkom melodijskih obilježaja Psihogena afonija Akutni ili kronični psihički stres gubitak glasa Glasnice normalne U ekspiriju ne dosežu medijalnu liniju TH: psihijatriski postupak

Pretrage fonacijske funkcije Laringostroboskopija Aerodinamički testovi fonacije Akustična analiza glasa Ultrabrza kinematografija grkljana Elektromiografija grkljana

LARINGOSTROBOSKOPIJA Vizualni dojam mirovanja (laringoskopija) Načelo isprekidanog svjetla prividno zaustavljanje glasnica u jednom vibracijskom položaju (slow motion) f isprekidanog svjetla podudara s učestalosti titranja glasnica

AERODINAMIČKI TEST FONACIJE Ekspiracijski volumen za vrijeme fonacije (prosječan protok zraka kroz glotis /sek fonacije) Max udisaj i određivanje trajanja fonacije samoglasnika (normalno oko 15 s) Veliki protok: nepotpuno zatvaranje glotide Mali protok: hiperkinezija

AKUSTIČNA ANALIZA GLASA Kompleksni akustični val rastavljamo u djelove 3 D akustična spektralna analiza Samoglasnik okomita crte na zapisu = otvaranje glotide glasnice ne vibriraju -nepravilan, aperiodičan zapis: -Suglasnik S nema okomitih linija -Patološki (promuklost) pri izgovoru samoglasnika

Ultrabrza kinematografija grkljana Ultrabrzom kamerom 5 000 -10 000 x 1 sek Znanstvene svrhe Elektromiografija grkljana Registracija AP laringealnih mišiča

HVALA NA PAŽNJI!!