SLIMMER DENKEN Eric Halsberghe UDL 18 november 2020

DE KERN VAN HET VERHAAL we denken graag in patronen en lopen daarin gemakkelijk vast aanpak: niet enkel denken maar ook denken over denken: meta-denken flexibeler, veelzijdiger, creatiever denken met patroondoorbrekende patronen

SUPERDENKPATRONEN spelen met perspectieven spelen met stabiliteitslagen spelen met grenzen spelen met spiralen spelen met niveaus spelen met tijd en ruimte

MAG IK U MEENEMEN OP ONTDEKKINGSTOCHT ? A Einstein een nieuwe theorie begrijp je niet je went eraan

SPELEN MET PERSPECTIEVEN David Hockney omgekeerd perspectief meervoudig perspectief

SPELEN MET PERSPECTIEVEN denken in kleuren denkhoeden van de BONO

SPELEN MET PERSPECTIEVEN polariserend denken A of B zwart of wit tussenliggende mogelijkheden vele tinten grijs complementair denken A en B A ondersteunt B snoeien om te groeien soms A soms B afhankelijk van de omstandigheden paardensprong denken (W. Desaeyere) C i. p. v. A of B dynamisch evenwicht / spanningsveld A en B

SPELEN MET PERSPECTIEVEN - voorbeelden federaliseren -- meer naar gemeenschappen wat lokaal? wat Europees? wat bij crisissituaties? eigen vervoer -- openbaar vervoer combinaties - thuiswerken kapitalisme -- sociale economie/communisme Kate Raworth: Donuteconomie ecologische / sociale onderwijs in de klas -- afstandsonderwijs

SPELEN MET STABILITEITSLAGEN Yves Klein de kunstschilder die niet schilderde niet met een borstel niet op een plat vlak

SPELEN MET STABILITEITSLAGEN wat VAST is VARIABEL maken vast naar vloeibaar naar gas teken honderdduizend verschillende tafels

SPELEN MET STABILITEITSLAGEN tafelpatroon vier poten plat rechthoekig blad knoppen om aan te draaien?

SPELEN MET STABILITEITSLAGEN - voorbeeld wat zien we als vast in onderwijs? aan welke knoppen kunnen we draaien?

SPELEN MET GRENZEN kunstencollectief Random International installatie ‘Rain Room’

SPELEN MET GRENZEN crossovers when ideas have sex (Matt Ridley TED. com) ontgrenzen en netwerkdenken

SPELEN MET GRENZEN - voorbeelden singularity university exponentiële ontwikkelingen door interdisciplinariteit Singularity Hub su. org betere zorg binnen ruime netwerken ziekenhuizen – woonzorgcentra – huisartsen - thuiszorg - mantelzorg onderwijs brede school vervlechting onderwijs/onderzoek/werkveld flexibele leerwegen binnen een leernetwerk – warme overgangen

SPELEN MET SPIRALEN Oude tempels Malta (GOZO 3. 600 -2. 500 voor Christus) Art Nouveau Moderne kunst (Robert Smithson – spiral Jetty)

SPELEN MET SPIRALEN al doende leren uit fouten fauten maeken mach

SPELEN MET SPIRALEN design thinking Stanford d. school design thinking proces

SPELEN MET SPIRALEN voorbeelden management hoe zo organiseren dat mensen samen al doende kunnen leren uit ervaring? onderwijs hoe leren zichtbaar maken en zo spiraalsgewijze leren bevorderen? overheid/politiek hoe werken met voortschrijdend inzicht en al doende bijsturen?

SPELEN MET NIVEAUS René Magritte

SPELEN MET NIVEAUS van sturing naar zelfsturing van ‘zorgen voor’ naar ‘zorgen dat’

SPELEN MET NIVEAUS van ‘WAT’ naar ‘HOE’ naar ‘WAAROM’ (Simon Sinek TED. com)

SPELEN MET NIVEAUS - voorbeeld overheid / politiek / regeringsvorming andere vragen (‘wat? ’ maar in derde orde) 1 Waarom? grote uitdagingen op middellange en lange termijn? duurzame toekomst voor onze kinderen?

SPELEN MET NIVEAUS 2 Hoe? design thinking benadering inbreng multidisciplinaire expertise hoe bouwen aan een veerkrachtige samenleving? hoe al doende leren bevorderen? zorgen voor feedup, feedback, feedforward flankerend, faciliterend, ondersteunend beleid

SPELEN MET TIJD en RUIMTE M. C. Escher dag en nacht

SPELEN MET TIJD en RUIMTE helikopteren

SPELEN MET TIJD en RUIMTE anders kijken naar tijd en ruimte tijd versnellen, vertragen, stil zetten ruimte en tijd inwisselen ontkoppelen van tijd en plaats anywhat, anywhere, anytime

SPELEN MET TIJD en RUIMTE - voorbeelden geneeskunde meer accent op preventie en op gezonde mens op de context, op de leefomgeving ontkoppelen van tijd en plaats thuiswerk, afstandsonderwijs, flexibele leerwegen Joke Hermsen: Kairos – een nieuwe bevlogenheid een pleidooi voor een andere tijdservaring

SPELEN MET DENKPATRONEN

DENKEN RELATIVEREN niet alle problemen moeten worden opgelost blijven piekeren helpt niet kunnen leven met onzekerheden en twijfel durven beslissen en samen al doende leren uit ervaring

VOOR WIE MEER WIL ONTDEKKEN Eric Halsberghe Slimmer denken, toolbox vol handige denkpatronen Garant, 2017 eric. halsberghe@telenet. be