RETM STRATEJLER Do Dr Berna Aslan baslanankara edu

ÖĞRETİM STRATEJİLERİ Doç. Dr. Berna Aslan baslan@ankara. edu. tr

STRATEJİ NEDİR? Bir dersin uzun vadede belirlenen amaçlarına ulaşmasını sağlayan; yöntem, teknik ve araç-gereçlerin belirlenmesine yön veren genel bir yol ya da yaklaşımdır.

YÖNTEM NEDİR? Bir sorunu çözmek, bir deneyi sonuçlandırmak, bir konuyu öğrenmek gibi amaçlara ulaşmak için bilinçli olarak seçilen ve izlenen düzenli yoldur.

TEKNİK NEDİR? Bir öğretme yöntemini uygulamaya koyma biçimi, ya da sınıf içinde yapılan işlemlerin bütünü olarak tanımlanabilir.

Strateji Yöntem Teknik

ÖĞRETME STRATEJİLERİ SUNUŞ YOLUYLA ÖĞRETME STRATEJİSİ BULUŞ YOLUYLA ÖĞRETME STRATEJİSİ ARAŞTIRMA – İNCELEME YOLUYLA ÖĞRETME STRATEJİSİ

Sunuş Yoluyla Öğretme Yaklaşımı (Öğretme Sratejisi) 1. Ausubel tarafından geliştirilmiştir. 2. Öğrenci açısından düşünüldüğünde alış yoluyla öğrenme; öğretmen açısından düşünüldüğünde sunuş yoluyla öğretme olarak adlandırılabilir

Sunuş Yoluyla Öğretme Yaklaşımının Özellikleri 1. Öğretmen ve öğrenci arasında yoğun bir etkileşimi gerektirir. 2. Sunuş yoluyla öğretme, soyut kavramların anlamlı hale getirilmesi için bol örnek vermeyi, resimlerle, şemalarla somutlaştırmayı; kısacası tüm duyu organlarına hitap eden uyarıcıların kullanılmasını gerektirir. 3. Sunuş yoluyla öğretme genelden özele doğru hiyerarşik bir sıra izler. 4. Öğrencilerin önce ve yeni öğrendikleri arasında bir bağ kurması sağlanarak anlamlı öğrenmeleri gerçekleştirilir.

Sunuş Yoluyla Öğretme Yaklaşımının Aşamaları 1. Ön organize edicilerin sunulması 2. Öğrenilecek yeni konunun sunulması 3. Bilişsel örgütlemenin güçlendirilmesi

Ön Organize Edici Örneği Sayılar Doğal Sayılar Tam Sayılar Negatif T. S Pozitif T. M.

Ön Organize Edicilerin Özellikleri 1. Genel olarak kısa sözel ya da görsel bilgiden oluşur. 2. Öğrenilecek geniş bilgiden önce sunulur. 3. Öğrenilecek yeni bilgi ile ilgili ayrıntıyı kapsamaz. 4. Öğrencinin kodlama sürecini etkiler. 5. Yeni bilgide, materyalde mantıksal ilişkiler kurmak için bir araç görevi yapar.

2. Öğrenilecek Yeni Konunun Sunulması Bu basamakta öğrenilecek yeni konunun, genelden özele doğru sunulması, örneklendirilmesi, tartışılması yer almaktadır. Öğrenci basamak genel kavramlardan özel bilgilere, somut örneklere doğru ilerler, eski ve yeni kavramlar arasındaki benzerlik ve farklılıkları karşılaştırır. Ausubel bu sürece ilerlemeci farklılaştırma adı vermektedir.

3. Bilişsel Örgütlemenin Güçlendirilmesi Öğrencinin konuyu bir bütün olarak görmesinin sağlandığı, eksik ve yanlış öğrenmelerinin düzeltildiği ve bilginin yeni durumlara uygulamasını sağlayarak transferin gerçekleştirildiği bir aşamadır.

Sunuş Yoluyla Öğretimin Olumlu ve Sınırlı Yönleri Neler Olabilir?

Sunuş Yoluyla Öğretimin Olumlu Yönleri 1 • Olgu ve soyut kavramların öğretiminde daha etkilidir. 2 • Ön organize edicilerin doğru sunulması, anlamlı öğrenmeye katkı sağlar. 3 • İyi hazırlanıp uygulandığında öğrenciyi motive eder ve öğrencinin etkin katılımını sağlar. 4 • Diğer stratejilere göre daha az zaman alır ve kalabalık gruplarda uygulanabilir.

Sunuş Yoluyla Öğretimin Sınırlılıkları 1 2 3 • Öğretmenler tarafından anlatım yöntemiyle karıştırılmasından ve öğrencinin değil öğretmenin aktif olmasından dolayı anlamlı öğrenme yeterince gerçekleşmeyebilir. • Anlatımla karıştırıldığında dersler karşılıklı monologlar şekline dönebilir. • Ön organize edicilerin doğru sunulmaması, anlamlı öğrenmenin oluşmamasına neden olabilir.

BULUŞ YOLUYLA ÖĞRETME STRATEJİSİ Bruner tarafından geliştirilmiştir.

BULUŞ YOLUYLA ÖĞRETME STRATEJİSİ • Bu yaklaşım, öğrenci etkinliğine dayalı güdüleyici bir öğretme yaklaşımıdır. • Öğretmen, öğrencinin öğrenme sürecine etkin katılmasını buluş yoluyla öğrenme stratejisini kullanarak sağlayabilir. Burada öğretmenin temel görevi öğrenciyi yönlendirmek ve cevabı buldurmaktır.

Bu yaklaşımda öğretim, öğrencilerin merakını uyandıracak bir problemle başlar. Problem, öğrencinin merakını sürekli tutacak ve başarma duygusunu doyuracak derecede olmalıdır. Öğrenciler daha önceden araştırılmış bir gerçeği kendileri için araştırırlar. Öğrenci, bir problemi çözerken bilim adamı gibi çalışır, ilkeleri ve genellemeleri kendisi bulur. Böylece ilerdeki yaşantısında da bu düşünce tarzını kullanabilir.

Buluş Yoluyla Öğrenmeyi Uygulama Öğretmen 1 Örneği sunar Öğrenci 2 Örneği tanımlar. Öğretmen 3 Ek örnekler sunar. Öğrenci 4 İkinci örneği tanımlar, birinci örnekle karşılaştırır. Öğretmen 5 Ek örnekler ve örnek olmayanları sunar. Öğrenci 6 Örnekleri karşılaştırır. Öğretmen 7 Öğrencilerin örneklerin özelliklerini ve örnekler arasındaki ilişkileri tanımlamasını sağlar. Öğrenci 8 Tanımı yada ilişkiyi açıklar. Öğretmen 9 Öğrencilerden ek örnekler ister.

Buluş Yoluyla Öğrenmenin Olumlu Yönleri 1 • Buluş yoluyla öğrenmede öğretmen rehber konumundadır. 2 • Öğrenciler bilgiye kendileri ulaştıkları için kalıcı öğrenme gerçekleşir 3 • Öğrenci aktif olduğu için konuya ilişkin anahtar kavram ve düşünceler üzerine daha iyi odaklanır. 4 • Öğrencinin ezberleme yerine daha derinden öğrenmesine fırsat verir. 5 • Buluş yaklaşımıyla öğretmen ve öğrenci öğrenmelerle ilgili anında dönüt alır.

6 7 8 • Öğrencinin merak ve güdülenmesini artırır. • Problemleri çözme, eleştirel düşünme ve yaratıcı düşünme gibi üst düzey düşünme becerilerinin gelişmesine katkı verir. • Buluş yoluyla öğrencilere bilişsel alanın kavrama, analiz ve sentez; duyuşsal alanın örgütleme; psikomotor alanın da duruma uydurma düzeylerindeki hedef davranışlar kazandırılabilir

Buluş Yoluyla Öğrenmenin Sınırlılıkları 1. Uygulanışı sunuş yolu stratejisine göre daha fazla zaman alır. 2. Kalabalık sınıflarda uygulanması güç olabilir. 3. Öğrenciye yeterince düşünme zamanı verilmemesi verimliliği düşürür. 4. Stratejinin uygulanması aynı zamanda çeşitli düzeylerde araç-gereç gerektirdiğinden dolayı öğretimde maliyeti artırır. 5. Buluş yoluyla öğrenme, konu ile ilgili ön bilgilere sahip olmayı gerektirir.

ARAŞTIRMA – İNCELEME YOLUYLA ÖĞRETME STRATEJİSİ Araştırma yoluyla öğretme stratejisi, öğrencilerin belli bir konu ile ilgili problemi çözmek üzere harekete geçmelerini, araştırma etkinliklerini sürdürmelerini ve sonuca ulaşmalarını sağlar. Bu yolla öğrenciler, sadece o konu alanı ile ilgili bir problemi değil, gelecekte karşılaşacağı problemleri adım nasıl çözebileceğini öğrenir.

Araştırma-inceleme yoluyla işlenen dersin aşamaları: 1. Problemin öğrenciler tarafından farkedilmesi, hissedilmesi. 2. Problem durumunun tanımlanması ve netleştirilmesi. 3. Problemle ilgili hipotezlerin kurulması. 4. Problemin çözümü için yöntem geliştirme ve verilerin, kanıtların toplanması. 5. Toplanan veri ve kanıtların analizi, analiz sonuçlarının karşılaştırılması, yorumlanması, hipotezlerin test edilmesi ve sonuca ulaşılması.

Araştırma-inceleme yoluyla problem çözmede, öğretmen, öğrencilerin düşünmelerine rehberlik ederek, yaşamlarında problemleri nasıl çözmeleri gerektiği konusunda model olur. Böylece öğrenciler, tüm etkinlikleri kendileri yaparak problemi çözümledikleri için, hem daha kolay güdülenir, hem de öğrenmeleri kalıcı olur ve yaşamlarında etkili birer bilimsel düşünen, problem çözücüler haline gelirler. Araştırma-inceleme yoluyla öğretme stratejisi sınıfla sınırlı değildir. Problem derste tanımlanıp, veriler dışarıda toplanabilir, verilerin yorumlanması sınıfta yapılabilir.

Araştırma-inceleme yoluyla öğretimin avantajları (yararları): 1. Problem çözme becerilerini geliştirir. 2. Bağımsız düşünme ve bilimsel düşünme becerilerini geliştirir. 3. Problem çözmenin (bilimsel düşünmenin) adımlarını gerçek hayattaki sorunların çözümünde kullanır.

Araştırma-inceleme yoluyla öğretimin sınırlılıkları: 1. Uzun zaman alır. 2. Sınıf dışı çalışmalar gerektirir. 3. Araştırmanın sınırları iyi çizilmezse, hedeflerden sapabilir. 4. Her konunun öğretiminde kullanılmaz. 5. Önkoşul öğrenmelerin eksik olduğu durumlarda kullanılmaz.

• Mustafa Kemal'in fikri gelişimini etkileyen şehirler hangileridir ve nasıl etkilemiştir ? (Selanik, Manastır, İstanbul, Şam ve Sofya)-Afiş çalışması • Trigonometrinin insan yaşamına sağladığı kolaylıklar ve kullanım alanları nelerdir?

ÖZET • Sunuş yoluyla öğretim ile buluş yoluyla öğretim arasındaki farklardan 3 tanesini söyleyin. • Öğrenci merkezli bir yaklaşım izleyen bir öğretmen bu stratejilerden hangisini (hangilerini) kullanırsa en uygun seçimi yapmış olur? • 13 -14 yaş grubunda sosyal derslerde kalabalık sınıflarda öğrenmenin en yüksek düzeyde olması için bu stratejilerden hangisi (hangileri) uygundur?