REK 181 ANATOM FZYOLOJ KONU 7 Solunum Sistemi

REK 181 ANATOMİ & FİZYOLOJİ KONU 7 Solunum Sistemi ŞÜKRAN NAZAN KOŞAR Hacettepe Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesi, Rekreasyon Bölümü Egzersizde Beslenme ve Metabolizma Anabilim Dalı 1

KONU 3’ün ÖĞRENME HEDEFLERİ A. SOLUNUM SİSTEMİ 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. Solunum sistemini oluşturan organları, lokalizasyonlarını ve başlıca fonksiyonlarını tanımlayabilmek Solunum sisteminin iletim ve solunum bölümlerini oluşturan organları ayırt etmek Plevranın lokalizasyonu ve fonksiyonunu tanımlamak Bronşial ağacın yapısını açıklamak Alveollerin solunum sistemindeki önemi açıklayabilmek Solunum mekanizmasını tanımlayabilmek Solunuma katılan kasları listelemek 2

Solunum Sistemi Başlıca Yapılar n Burun ve burun boşluğu n Sinüsler n Farensk (yutak) n Larenks (gırtlak) n Trakea (soluk borusu) n Bronşial ağaç n Akciğerler

Solunum Sistemi n Solunum Sistemi Organları n Üst solunum yolu organları n n n Burun ve burun boşluğu Sinüsler Farenks Larenks Alt solunum yolu organları n n Trakea Bronşlar Bronşçuklar Alveoller

Solunum Sistemi n Solunum Sistemi Organları n İletim bölgesi n n n n Burun ve burun boşluğu Sinüsler Farenks Larenks Trakea Bronşlar Terminal bronşioller Solunum bölgesi n n n Solunum bronşiolleri Alveol kanalları Alveoller

İletim Bölgesi n Hava iletimi gerçekleşir n n Isıtma Nemlendirme Temizleme Bu bölümde gaz değişimi gerçekleşmez!

Solunum Bölgesi n Bu bölümde, akciğerler ile kan arasında gaz alış-verişi gerçekleşir

Nazal Boşluk n n n Burun delikleri (nostril) Nazal septum Mukoz membran

Nazal Boşluk n Solunum yolu mukozası n n n Mukus Antibakteriyal Yabancı maddeleri filtreler Havayı nemlendirir Yabancı maddeler silia uzantıları ile yukarı doğru hareket ettirilir

Farensk n n İskelet kası tüpü Solunum ve sindirim sistemi organı

Larenks n n n C 4 -C 6 vertebraları seviyesi Hiyoid kemiğine tutunmuştur Fonksiyonları n n Konuşma Havayolu Epiglottis kıkırdak Hiyoid kemik Tiroid kıkırdak Krikoid kıkırdak

Larenks Kıkırdakları n n n Tiroid kıkırdak Krikoid kıkırdak Epiglottis kıkırdağı

Ses Telleri n Ses telleri: Mukoza ile çevrili ses ligamentleridir http: //www. voicefoundation. org/voiceproblems_anatomy. html#

Ses Telleri

Trakea n n n Larenks bronş (C 6 -T 7) Larenks ile bronşlar arasında yer alır Hava iletimini sağlar

Akciğerler, Bronşial Ağaç ve Alveoller

Bronşial Ağaç

Alciğerler Lokalizasyonu n Apeks (Tepesi) n n Klavikula kemiğinin altında Bazal (Tabanı) n Diyaframın üstü

Akciğerlerin Anatomisi n Kostal yüzey n n Kaburgalara yakın yüzey Mediastinal yüzey n Kalbe yakın, medial yüzey

Akciğerlerin Kan Akımı n Pulmoner arterler n n Sağ ventrikülden gelen oksijensiz kan Pulmoner venler n Sol atriuma giden oksijenli kan Sağ Sol

Plevra: Akciğer zarı n Seröz membran n Paryetal plevra n n Visseral plevra n n Göğüs boşluğunu örter Akciğerleri örter Plevral kavite (boşluk) n n Plevral sıvı ile doludur Lubrikasyon (nemlendirme) sağlar

Akciğerlerin Yüzey Alanı n Geniş bir yüzey alanı sağlar n n 50 -100 m 2 Gaz değişimi için yaygın damar ağına sahiptir

Sağ ve Sol Akciğerin Lobları

Akciğerler ve Alveoller http: //www. bmu. unimelb. edu. au/examples/gasxlung/

Alveoller n n n Bronşiollerin sonunda yer alırlar Yaygın kılcal damar ağı ile çevrelenmişlerdir Solunum sistemi ile kan arasında gaz alışverişinin gerçekleştiği hava kesecikleridir

Solunum Sisteminin Anatomisi Organları

Alveollerde Gaz Alış-verişi

Solunum Mekanizması

Solunum Mekanizması Ekspirasyon İnspirasyon Akciğer Kaburgalar Diyafram

Solunum Mekanizması

Solunum Kasları

Solunum Kasları

Başlıca solunum kasları

Statik Akciğer Hacim ve Kapasiteleri

Statik akciğer hacim ve kapasiteleri

Dinamik Akciğer Hacim ve Kapasiteleri Dinamik akciğer hacimlerinde iki faktör önemli rol oynar: n Ekspire edilen maksimum akciğer hacmi (FVC) n Hava akım hızı • Hava yollarında, hava akımına gösterilen direnç • Göğüs kafesinin solunum sırasında şekil değişikliğine gösterdiği direnç • Akciğer dokusunun elastikiyeti «Lung compliance»

Dinamik Akciğer Hacim ve Kapasiteleri FEV 1. 0 : Zorlu ekspirasyon hacmi. FVC’nin 1 saniyede ekspire edilen miktarı FEV 1. 0 / FVC oranı: Ekspirasyon gücünü ve akciğerde hava akışına gösterilen direnci değerlendirir • Hava yollarında, hava akımına gösterilen direnç • Göğüs kafesinin solunum sırasında şekil değişikliğine gösterdiği direnç • Akciğer dokusunun elastikiyeti «Lung compliance»

Pulmoner ventilasyonun medulla oblangata tarafından kontrol dilmesini sağlayan nöral ve humoral uyarı kaynakları

Solunumun merkezi ve periferal düzenleyicileri