R E Z Y S T O R

R E Z Y S T O R Y rola, rodzaje, parametry Justyna Ćwiertnia

Elementy elektroniczne 1. Elementy dyskretne – pojedyncze elementy elektroniczne, które posiadają obudowę oraz wyprowadzenia umożliwiające ich montaż. 2. Elementy scalone – zminiaturyzowane układy elektroniczne, które powstały z połączenia wielu pojedynczych elementów elektronicznych zamkniętych w szczelnej obudowie.

Rezystor – potoczna nazwa opornik (z łac. resistere, stawiać opór). Przy przepływie prądu zamienia energię elektryczną w ciepło. Występuje na nim spadek napięcia. W obwodzie służy do ograniczenia prądu w nim płynącego. Rezystor z reguły składa się z drutu oporowego nawiniętego na ceramiczny wałek lub rurkę.

Przykładowe rezystory

Symbol rezystora

Parametry rezystora • Rezystancja znamionowa – podawana w omach (Ω ), kiloomach (kΩ ) lub gigaomach (GΩ ); rezystancja rzeczywista różni się od rezystancji znamionowej, jednak zawsze mieści się w podanej klasie tolerancji. • Tolerancja rezystancji (dokładność) – podawana w procentach;

Parametry rezystora c. d. • Moc znamionowa – największa dopuszczalna moc wydzielona na rezystorze podczas jego pracy; • Współczynnik temperaturowy rezystancji (TWR) – oznacza, że przy zmianie temperatury rezystora zmienia się jego rezystancja, czyli opór; • Napięcie znamionowe – najwyższe napięcie, jakie może wystąpić w rezystorze, bez jego trwałego uszkodzenia.

Oznaczenia rezystorów Do szybkiego i sprawnego odczytywania wartości rezystorów niezbędna jest znajomość kodów literowych i barwnych, będących standardowym sposobem oznaczania rezystorów.

Kod literowo-cyfrowy

Kod barwny

Odczytywanie kodu brawnego Ilość pasków lub kropek: – jeśli jest ich trzy, to wszystkie trzy oznaczają oporność, a tolerancja wynosi ± 20% – jeśli jest ich cztery, to trzy pierwsze oznaczają oporność, a czwarty – tolerancję – jeśli jest ich pięć, to trzy pierwsze oznaczają oporność, czwarty mnożnik, a piąty tolerancję – jeśli jest ich sześć, to jest to opornik precyzyjny i trzy pierwsze oznaczają cyfry oporności, czwarty – mnożnik, piąty – tolerancję, szósty – temperaturowy współczynnik rezystancji (ten pasek może znajdować się na samym brzegu opornika)

Odczytywanie barwnego kodu

Odczytywanie barwnego kodu

Przykład - Pierwszy pasek jest koloru czerwonego, co w tabeli odpowiada liczbie 2 (pierwsza cyfra określanej wartości oporu - Drugi kolor to brązowy, który odpowiada liczbie jeden (druga cyfra 1) - Trzeci pasek, oznaczający liczbę zer jest żółty – co w tabeli odpowiada liczbie 4 - Czwarty pasek jest złoty, co oznacza tolerancję równą 5%

Ćwiczenia Korzystając z tabeli, odczytaj oznaczenia na rezystorach.

Szeregowe łączenie rezystorów Łącząc rezystory szeregowo zawsze otrzymujemy rezystancję większą, która jest ich sumą.

Równoległe łączenie rezystorów

Ćwiczenia Oblicz rezystancję złożoną z układu czterech rezystorów. Podpowiedź:

K o n i e c