Przysowia gwara ludowa i wzornictwo Przysowia Mwi e






















- Slides: 22
Przysłowia, gwara ludowa i wzornictwo
Przysłowia Mówią, że przysłowia są mądrością narodów. Przysłowie to krótkie zdanie, wyrażające ogólną myśl, pouczenie lub przestrogę. Przysłowia często wywodzą się z mądrości ludowej, na przykład: W marcu jak w garncu. Każdy naród ma swoją skarbnicę ludowej mądrości.
Podział przysłów Przysłowia można by podzielić na wiele grup tematycznych np. o pracy i jej owocach, o relacjach międzyludzkich, o pogodzie, porach roku, o takich wartościach jak dobro, uczciwość i antywartościach jak np. zło, kłamstwo, nieuczciwość.
Przykłady przysłów polskich Muzyka łagodzi obyczaje. • Ani w Boga wierzy, ani się diabła boi. • Byłoby dłuższe lato, gdyby nie zima. • Co komu pisane, to go nie minie. • Jedna jaskółka wiosny nie czyni. • Ładnemu we wszystkim ładnie. • Nie głaskaj kota pod włos. • Przyszła koza do woza. •
Gwara ludowa Oficjalnym językiem naszego kraju jest polski. Ale nie we wszystkich regionach brzmi on tak samo. Czasem aż trudno go rozpoznać.
Gwara podhalańska To jedna z najbardziej żywych gwar w Polsce. W języku tym są wyrazu, które określają zjawiska występujące tylko w górach np. siklawa (wodospad górski), pyrć (ścieżka górska), koliba (szałas), dutki (pieniądze).
Gwara śląska Należą do niej różne gwary Górnego i Dolnego Śląska. To mieszanka wielu języków min. Polskiego, niemieckiego i czeskiego. Słowa w tej gwarze to np. Bracik (brat), ciamble (wróble), płonka (jabłko), szpas (żart).
Gwara poznańska Jest charakterystyczna dla mieszkańców Poznania i okolic. Choć mało kto nią mówi słowa z niej pochodzące są często używane w codziennym języku, np. bonbony (cukierki), guła (niezdara), rojber (psotnik).
Gwara warszawska Dziś mówi nią niewielu warszawiaków. Charakterystyczne dla niej jest wymawianie głosek , , kę´´, , , gę´´ jako , , kie´´, , , gie´´ np. , , gąbkie´´ zamiast , , gąbkę´´. Słowa w gwarze warszawskiej to np. apasz (uliczny bandyta), cykor (tchórz), facjata (twarz).
Gwara podlaska Należą do niej różne gwary, w których można w nich spotkać wpływy różnych języków min. litewskiego i ukraińskiego. Charakterystyczne dla tej gwary jest długie wymawianie , , e´´ w , , nie´´ ( nie-e). Nie używa się także słowa pan/pani w formie grzecznościowe ( Kiedy do mnie przyjdzie? Zamiast: Kiedy pan do mnie przyjdzie? ). Podlaskie słowa to np. graba (ręka), czychunka ( kolejka), ślozy (łzy).
Kaszubski Określany często jako odrębny język. Jeśli się go nie zna trudno zrozumieć o co chodzi porozumiewiającym się nim ludzi. Ma własny alfabet, w którym występują litery nie używane w języku polskim. Oto niektóre kaszubskie słowa: stycznik (styczeń), farwa (barwa), Anielczik (Anglik).
Wzornictwo
Hafty to kolorowe wzory wyszywane specjalną techniką na materiale. Dawniej zdobiły one stroje mieszkańców wsi. Hafciarkami były kobiety. Użyte kolory i wzory zależały od płci, wielu i pozycji społecznej.
Wycinanki w polskiej tradycji pochodzą z kultury żydowskiej. Jednak szybko stały się nieodłącznym elementem naszej tradycji. Mają one powtarzające się kształty: roślinne, zwierzęce i ludzkie.
Zdobienie domów W Polsce możemy czasami spotkać zdobione domy. W drewnie są wycinane ornamenty, okiennice są malowane na przeróżne kolory. Wygląda to naprawdę pięknie.
Dziękujemy za uwagę! Opracowali: Aleksandra Nowaczyk Aleksandra Kanafa Martyna Resel Dominik Żak Nadia Zatorska