OSIE Ruda beo Rang classification Prisis na beatha

  • Slides: 19
Download presentation
OSIE Rudaí beo Rangú (classification)

OSIE Rudaí beo Rangú (classification)

Próisis na beatha Má tá rud beo, caithfidh sé seacht bpróiseas na beatha a

Próisis na beatha Má tá rud beo, caithfidh sé seacht bpróiseas na beatha a chur i gcrích. Is iad seo: 1. Gluaiseacht – ábalta a chorp a bhogadh 2. Análú – gás amháin a thógáil isteach & gás eile a chur de 3. Síolrú (reproduction) – ábalta ainmhithe óga a thabhairt ar an saol 4. Cothú (nutrition) – ábalta fuinneamh a fháil as bia

Próisis na beatha 5. Fás – fuinneamh a úsáid chun fás & chun cealla

Próisis na beatha 5. Fás – fuinneamh a úsáid chun fás & chun cealla loite a dheisiú 6. Mothálacht (sensitivity) – céadfaí, m. sh. boladh & blas, a úsáid chun eolas a fháil ar an domhan mórthimpeall 7. Eisfhearadh (excretion) – fuíolltáirge bia a chur de

Rangú Tá na mílte cineál ainmhithe ann. Cuireann eolaithe ainmhithe, a bhfuil na tréithe

Rangú Tá na mílte cineál ainmhithe ann. Cuireann eolaithe ainmhithe, a bhfuil na tréithe céanna acu, i ngrúpaí. Cabhraíonn na grúpaí seo le heolaithe tréithe ainmhithe éagsúla a aithint láithreach. Creidiúint: Sue Pizarro

Rangú Más mian leat cineál áirithe ainmhí a aithint, is gá féachaint go cúramach

Rangú Más mian leat cineál áirithe ainmhí a aithint, is gá féachaint go cúramach ar a thréithe uile. Seo thíos roinnt de na cineálacha is coitianta: Reiptílí Mamaigh Éisc Éin Feithidí Amfaibiaigh

Tráth na g. Ceist Féach ar na hainmhithe aisteacha seo; cabhraigh linn a fháil

Tráth na g. Ceist Féach ar na hainmhithe aisteacha seo; cabhraigh linn a fháil amach cén sórt ainmhithe iad. Creidiúint: Zando Escultura Creidiúint: Sam Segar

Tráth na g. Ceist An bhfuil cnámh droma aige? Creidiúint: Zando Escultura Creidiúint: Sam

Tráth na g. Ceist An bhfuil cnámh droma aige? Creidiúint: Zando Escultura Creidiúint: Sam Segar Tá – is veirteabrach é Níl – is inveirteabrach é

Inveirteabraigh An bhfuil blaosc/sliogán air? Creidiúint: Zando Escultura Tá Níl

Inveirteabraigh An bhfuil blaosc/sliogán air? Creidiúint: Zando Escultura Tá Níl

Is smugairle róin é • Is inveirteabraigh iad smugairlí róin. Itheann siad planctón agus

Is smugairle róin é • Is inveirteabraigh iad smugairlí róin. Itheann siad planctón agus éisc bheaga. • Chun breith ar chreach, seolann siad nimh chuig aon ainmhí a dhéanann teagmháil lena mbraiteoga (tentacles). • Tá siad an-solúbtha (adaptable) agus mar sin, is féidir leo maireachtáil in aigéin uile an domhain. Creidiúint: Zando Escultura Bain triail as ainmhí eile

Ainmhithe a bhfuil blaosc chrua/sliogán crua orthu An bhfuil súile aige? Tá Níl

Ainmhithe a bhfuil blaosc chrua/sliogán crua orthu An bhfuil súile aige? Tá Níl

Is gliomach é • Is crústach é gliomach. • Is inveirteabraigh iad na crústaigh

Is gliomach é • Is crústach é gliomach. • Is inveirteabraigh iad na crústaigh uile. Tá blaosc chrua orthu a chosnaíonn an corp. Tá dhá phéire braiteog acu agus súile ar bharr gas (stalks). • Go minic bíonn crúba acu freisin chun breith ar chreach. • Maireann formhór na gcrústach in uisce ach tá roinnt díobh cóirithe (adapted) chun maireachtáil ar thalamh. Bain triail as ainmhí eile

Is diúilicín (mussel) • Is cuid d’fhine (family) na moileasc iad diúilicíní. Tá seilidí

Is diúilicín (mussel) • Is cuid d’fhine (family) na moileasc iad diúilicíní. Tá seilidí agus ochtapais san fhine seo freisin. • Tá sliogán crua ar fhormhór na moileasc. Cosnaíonn an sliogán iad ar chreachadóirí. • Maireann roinnt moileasc san uisce agus maireann cinn eile ar thalamh. Bain triail as ainmhí eile é

Veirteabraigh An bhfuil an t-ainmhí aonteasach (warmblooded) nó fuarfhuilteach? Creidiúint: Sam Segar Aonteasach Fuarfhuilteach

Veirteabraigh An bhfuil an t-ainmhí aonteasach (warmblooded) nó fuarfhuilteach? Creidiúint: Sam Segar Aonteasach Fuarfhuilteach

Is crogall é • Is reiptíl é an crogall. • Tá reiptílí fuarfhuilteach. •

Is crogall é • Is reiptíl é an crogall. • Tá reiptílí fuarfhuilteach. • Análann siad aer. • Beireann siad uibheacha. Tá blaosc chrua ar ubh chrogaill. Bain triail as ainmhí eile • Tá craiceann righin gainneach (tough scaly) ar chrogall.

Aonteasach An mbeireann an t-ainmhí uibheacha nó an mbeireann sí óg bheo? Creidiúint: Sam

Aonteasach An mbeireann an t-ainmhí uibheacha nó an mbeireann sí óg bheo? Creidiúint: Sam Segar Uibheacha Óg bheo

Is rón é • Is mamach é an rón. • Tá mamaigh aonteasach. •

Is rón é • Is mamach é an rón. • Tá mamaigh aonteasach. • Beireann siad óg bheo. • Análann siad aer. • Maireann a lán mamach san uisce, míolta (whales) agus dobharchúnna (otters) san áireamh. Bain triail as ainmhí eile

Is piongain í • Is éin iad piongainí. • Tá cleití agus gob ar

Is piongain í • Is éin iad piongainí. • Tá cleití agus gob ar gach éan. • Beireann siad uibheacha. • Tá sciatháin ar gach éan ach ní eitlíonn gach éan. Úsáideann an phiongain a sciatháin chun snámh. Bain triail as ainmhí eile Creidiúint: Sam Segar

Eochracha Is féidir eochracha a úsáid chun tréithe agus cineál an ainmhí a aithint.

Eochracha Is féidir eochracha a úsáid chun tréithe agus cineál an ainmhí a aithint. Agus eochair á húsáid agat, freagair na ceisteanna ó bharr go bun. Freagair na ceisteanna uile go dtagann tú go hainm an ainmhí. Nó d’fhéadfá oibriú droim ar ais chun saintréithe an ainmhí a aimsiú. Creidiúint: Sue Pizarro

An dobharchú Dobharchú a bhí i gceist sa chur síos. Seo thíos dobharchú.

An dobharchú Dobharchú a bhí i gceist sa chur síos. Seo thíos dobharchú.