OCUKLARDA YABANCI CSM ASPRASYONLARI Yabanc cisim aspirasyonu nedir
ÇOCUKLARDA YABANCI CİSİM ASPİRASYONLARI
Yabancı cisim aspirasyonu nedir? • Çocuğun ağzındaki bir maddeyi nefes borusuna kaçırmasıdır.
• En sık 6 ay – 3 yaş arasında görülür.
• Yabancı bir cismin hava yollarına kaçması hayatı tehdit eden ve ölümle sonuçlanabilen bir durumdur!
• Erken teşhis edilmesi ve gecikmeden acil tedaviye başlanması ölüm sıklığını azaltır.
• Yabancı cisim tanı almadan uzun süre hava yollarında kalır ise geri dönüşümsüz akciğer hasarına neden olabilir.
Nefes borusuna en sık kaçan maddeler nelerdir? En sık yiyecekler kaçar! ü Çekirdek, ü Fındık, ü Fıstık, ü Fasulye, ü Nohut ü Meyve çekirdekleri
Yiyecek dışında nefes borusuna diğer sık kaçan maddeler: ü Küçük parçalı oyuncaklar, ü Kalem ucu, ü Çengelli iğne, ü Toplu iğne
Bulguları nelerdir? Beslenirken ya da oyuncaklarla oynarken ani olarak ortaya çıkan • nefes darlığı, • morarma, • öksürük, • hırıltı nefes
Yabancı cismin nefes borusuna kaçtığı fark edilmemiş ise; ü astım bulguları, ü tekrarlayan zatürre, ü devamlı öksürük, ü balgam ü nefes darlığı şikayetleri ile hastalar doktora başvurabilirler.
Ne yapmamalı? • Yemek yerken ya da oyun oynarken aniden öksürük, nefes darlığı gelişen ve herhangi bir maddenin nefes borusuna kaçtığı düşünülen hastalarda yabancı cisim; görülmeden körlemesine parmak ile çıkarılmaya çalışılmamalı! • Böyle bir girişimle yabancı madde daha ileriye itilerek hava yolu tamamen tıkanabilir ve çocuk kaybedilebilir!
Ne yapmalı? • Yabancı maddenin hava yolundan çıkarılabilmesi için çocuğun yaşına göre uygulanabilecek çeşitli manevralar vardır. Ancak; bu manevralar temel yaşam desteği almış kişiler tarafından uygulanmalıdır. • Hasta mümkün olan en kısa sürede acil servise ulaştırılmalıdır.
Tanı • • Öykü Muayene Akciğer grafisi Bronkoskopi
Tedavi • Bronkoskop denilen ışıklı kamera sistemi içeren bir cihazla yabancı cismin hava yollarında görülüp çıkartılması
Yapılabilecek en önemli şey çocuğu yabancı cisim aspirasyonundan korumak!!!
Yabancı cisim aspirasyonunun önlenmesi • Üç yaşından küçük çocukların azı dişleri olmadığından; bu yaştaki çocuklara akciğere kaçması kolay olan besinler uygun şekilde hazırlanmadan verilmemeli!
Yabancı cisim aspirasyonunun önlenmesi • Çocuk uygun şekilde çiğnemesi, yutabilmesi ve konsantre olabilmesi için yemek sırasında rahatsız edilmemeli, ağzında yemek varken koşmasına, ağlamasına, gülmesine izin verilmemeli!
Yabancı cisim aspirasyonunun önlenmesi • Fındık, fıstık, leblebi gibi besin maddeleri 4 - 5 yaşından önce çocuklara verilmemeli! • Çocuklar için yaşlarına uygun oyuncaklar seçilmeli; özellikle 3 yaşın altındakilere küçük parçalı oyuncaklar verilmemeli!
Kocaeli Üniversitesi Vakaları • 2005 -2010 yılları arasında 104 yabancı cisim aspirasyonu vakası • %58’i erkek • Ortanca yaşları 30 ay (IQR: 18 -52 ay) • %62, 5’inde aspirasyon öyküsü var • En sık başvuru şikayeti öksürük (%77) • %75’inde organik bir madde çıkartılmış
ÇIKARTILAN CİSİM Fındık Fıstık İğne Çekirdek Ceviz Plastik Leblebi % 27 15 12 11 9 9 4
- Slides: 20