Ochrona radiologiczna w muzealnictwie Edward Raban Departament Ochrony

Ochrona radiologiczna w muzealnictwie Edward Raban Departament Ochrony Radiologicznej Państwowej Agencji Atomistyki (PAA) Konferencja 10 -11 maja 2018 roku, Tczew

Ochrona radiologiczna - zapobieganie narażeniu ludzi i skażeniu środowiska, a w przypadku braku możliwości zapobieżenia takim sytuacjom - ograniczenie ich skutków do poziomu tak niskiego, jak tylko jest to rozsądnie osiągalne, przy uwzględnieniu czynników ekonomicznych, społecznych i zdrowotnych Zasady ochrony radiologicznej: • uzasadnienie podjęcia tej działalności, wykazujące, że spodziewane w wyniku wykonywania tej działalności korzyści naukowe, ekonomiczne, społeczne i inne będą większe niż możliwe, powodowane przez tę działalność, szkody dla zdrowia człowieka i stanu środowiska; • wykonywanie działalności zgodnie z zasadą optymalizacji, wymagającą, aby - przy rozsądnym uwzględnieniu czynników ekonomicznych i społecznych - liczba narażonych pracowników i osób z ogółu ludności była jak najmniejsza, a otrzymywane przez nich dawki promieniowania jonizującego były możliwie małe; • nie przekraczanie dawek granicznych: 2

Ochrona radiologiczna zatrudnieni w warunkach narażenia praktykanci i studenci 16 -18 lat osoby z ogółu ludności 1) 2) Dawka skuteczna (efektywna) dla oczu dla skóry dla dłoni, przedramion, stóp, podudzi 20 m. Sv 1) 150 m. Sv 500 m. Sv 6 m. Sv 50 m. Sv 150 m. Sv 15 m. Sv 50 m. Sv - 1 m. Sv 2) Dawka równoważna do 50 m. Sv, jeżeli przez kolejne 5 lat nie przekroczy 100 m. Sv, może być przekroczona, jeżeli przez kolejne 5 lat nie przekroczy 5 m. Sv. 3

Źródła narażenia na promieniowanie jonizujące eksponaty Moc dawki promieniowania jonizującego [µSv/h] Minerały tło = 0, 10 µSv/h przy powierzch -ni z odl. 0, 5 m z odl. 1, 5 m z odl. 2 m waga 0, 2 kg 37, 00 0, 40 0, 20 0, 10 waga 0, 4 kg 10, 00 0, 45 0, 10 waga 8, 8 kg 250, 00 12, 00 3, 30 2, 40 waga 2, 8 kg 58, 00 2, 10 0, 65 0, 30 0, 10 waga 1, 6 kg 13, 00 0, 32 0, 25 0, 17 0, 10 1, 20 (0, 10 µSv/h z odl. 6, 5 m) 4

Źródła narażenia na promieniowanie jonizujące eksponaty 5

Źródła narażenia na promieniowanie jonizujące środowisko Średnioroczne stężenie promieniotwórcze w miejscach pracy wewnątrz pomieszczeń Poziom odniesienia 300 Bq/m 3 6

Źródła narażenia na promieniowanie jonizujące narzędzia 7

Działalność związana z narażeniem na promieniowanie jonizujące Źródło Reglamentacja Kontrola narażenia Podstawa prawna nie tak Prawo atomowe art. 23 tak tak Prawo atomowe art. 4 eksponaty środowisko narzędzia 8

Reglamentacja działalności związanej z narażeniem Kryteria reglamentacji (źródła izotopowe): • aktywność • stężenie promieniotwórcze • moc dawki promieniowania 10 cm > 1µSv/h 9

Reglamentacja działalności związanej z narażeniem nieizotopowe): • moc dawki promieniowania • energia promieniowania > 1µSv/h 10 cm Kryteria reglamentacji (źródła >30 k. V 10

Kontrola narażenia na promieniowanie jonizujące środowiskowa μSv/h m. Sv indywidualna m. Sv środowiskowa Bq/m 3 µJ/m 3 11

Kontrola narażenia na promieniowanie jonizujące TEREN WYMAGANIE NADZOROWANY B A OZNAKOWANIE znaki ostrzegawcze i tablice informacyjne DOSTĘP I OPUSZCZANIE podlega rejestracji dla osób innych niż pracownicy ograniczony środkami technicznymi na podstawie indywid. dokumentu POMIARY mocy dawki i skażeń kontrola skażeń osobistych oraz wnoszonego i wynoszonego sprzętu WYMAGANIE 1 m. Sv/rok 6 m. Sv/rok 20 m. Sv/rok KONTROLOWANY KATEGORIA NARAŻENIA A B KONTROLA NARAŻENIA indywidualna środowiskowa BADANIA LEKARSKIE co roku co trzy lata 12

Zasady bezpiecznej pracy z promieniowaniem Narażenie zewnętrzne: 1 h – 1 Sv • Czas • Odległość ½ h – 0, 5 Sv 1 m – 1 Sv 2 m – 0, 25 Sv • Osłony 10 cm – 1 Sv 20 cm – 0, 1 Sv 13

Zasady bezpiecznej pracy z promieniowaniem Narażenie wewnętrzne: • Czas • Wentylacja • Zakaz palenia • Lokalizacja i izolacja 14

Wymagania ochrony radiologicznej • Pracownie radiologiczne D T 1 0, 25 0, 05 0, 1 0, 3 powierzchnia minimalna wysokość minimalna 10 m 2 2, 2 m 2, 5 m < 300 ke. V > 300 ke. V < 4 h/24 h > 4 h/24 h 15

Dziękuję z uwagę. 16