Nieuwe inhalatiemiddelen bij COPD meerwaarde of niet spreker

Nieuwe inhalatiemiddelen bij COPD: meerwaarde of niet? spreker dag maand jaar

Nieuwe geneesmiddelen

Nieuwe middelen bij COPD Welke van de onderstaande - relatief - nieuwe geneesmiddelen zijn middelen bij COPD? • Xaclidinium (Eklira®) • apixaban (Eliquis®) • liraglutide (Victoza®) • olodaterol (Striverdi®) • umeclidinium/vilanterol (Anoro®) • benralizumab (Fasenra®) • safinamide (Xadago®)

Inhalatiemiddelen bij COPD Luchtwegverwijders • Kortwerkende bèta-agonisten (SABA) • Kortwerkende anticholinergica (SAMA) • Langwerkende bèta-agonisten (LABA) • Langwerkende anticholinergica (LAMA) Inhalatiecorticosteroïden (ICS)

Medicamenteus behandelplan COPD NHG-Standaard COPD (2015): • Stap 1: SABA of SAMA • Bij onvoldoende verbetering na twee weken: andere kortwerkende luchtwegverwijder of combinatie SABA/SAMA • Bij FEV 1 < 80% van voorspeld en niet halen behandeldoelen: LABA of LAMA (zo nodig combineren) • Bij ≥ 2 exacerbaties in een jaar ondanks behandeling met LABA of LAMA: overweeg toevoegen van ICS gedurende 1 jaar

Medicamenteuze behandeling COPD Gold Richtlijn COPD (2019) 0 tot 1 exacerbaties zonder ziekenhuisopname: • Categorie A (weinig symptomen): SABA/SAMA/LABA/LAMA. • Categorie B (veel symptomen): LABA of LAMA. ≥ 2 exacerbaties of ≥ 1 exacerbatie met ziekenhuisopname: • Categorie C (weinig symptomen): LAMA. • Groep D (veel symptomen): LABA in combinatie met LAMA.

Kortwerkende luchtwegverwijders Groep Stofnaam Merknaam [FK] SABA salbutamol terbutaline generiek, Airomir, Salamol, Ventolin Bricanyl SAMA ipratropium generiek, Atrovent, Ipraxa SABA/SAMA fenoterol/ipratropium Berodual salbutamol/ipratropium generiek, Combivent, Ipramol

Langwerkende luchtwegverwijders Groep Stofnaam Merknaam [FK] LABA formoterol generiek, Atimos, Foradil, Oxis indacaterol Hirobriz, Onbrez olodaterol Striverdi salmeterol Serevent aclidinium Bretaris, Eklira glycopyrronium Seebri, Tovanor tiotropium Spiriva umeclidinium Incruse LAMA

Combinatiepreparaten langwerkende luchtwegverwijders Groep Stofnaam Merknaam [FK] LABA/LAMA aclidinium/formoterol Duaklir indacaterol/ glycopyrronium olodaterol/tiotropium Ultibro, Xoterna vilanterol/umeclidium Anoro Spiolto

Inhalatiecorticosteroïden Groep Stofnaam Merknaam [FK] ICS beclometason generiek, Qvar budesonide generiek, Pulmicort ciclesonide Alvesco LABA/ICS formoterol/ beclometason formoterol/budesonide Formodual, Foster Bufoler, Duo. Resp, Symbicort formoterol/fluticason *) Flutiform salmeterol/fluticason vilanterol/fluticason generiek, Air. Flu. Sal, Aerivio, Seretide Relvar LABA/LAMA/ICS fluticason/umeclidinium/vilanterol Trelegy *) alleen astma

Nieuwe LABA’s • LABA’s zijn geregistreerd als langwerkende luchtwegverwijder bij patiënten met COPD. Salmeterol en formoterol zijn ook geregistreerd voor patiënten met astma. • Indacaterol en olodaterol zijn nieuwere LABA’s. • LABA’s verschillen onderling niet in effectiviteit en bijwerkingen. • Indacaterol en olodaterol zijn duurder dan formoterol en salmeterol.

Kosten LABA’s Zie: https: //www. medicijngebruik. nl/nieuwe-geneesmiddelen/medicijngroep/2437#kosten

Nieuwe LABA’s • NHG-Standaard COPD (2015): niet aanbevolen vanwege onbekendheid van de effectiviteit en bijwerkingen op de lange termijn.

Nieuwe LAMA’s • LAMA’s zijn geregistreerd als langwerkende luchtwegverwijder bij patiënten met COPD. • Aclidinium, glycopyrronium, umeclidinium zijn nieuwere LAMA’s. • Alle LAMA’s lijken even effectief, maar directe vergelijkende studies ontbreken. • Er zijn geen aanwijzingen voor verschillen tussen LAMA’s wat betreft de cardiovasculaire veiligheid. • LAMA’s verschillen nagenoeg niet in kosten.

Kosten LAMA’s Zie: https: //www. medicijngebruik. nl/nieuwe-geneesmiddelen/medicijngroep/2440#kosten

Combinatiepreparaten LABA/LAMA

Combinatiepreparaten LABA/LAMA • Combinatiepreparaten LABA/LAMA zijn geregistreerd als langwerkende luchtwegverwijder bij patiënten met COPD. • Toe te passen bij patiënten met COPD die ondanks voldoende therapietrouw en een goede inhalatietechniek niet uitkomen met monotherapie. • Alle combinatiepreparaten LABA/LAMA lijken even effectief, maar directe vergelijkende studies ontbreken. • Bij tiotropium/olodaterol is aandacht nodig bij verminderde nierfunctie. • Voor aclidinium/formoterol geldt als enige een tweemaal daagse dosering, voor de overige combinatiepreparaten is dat eenmaal daags. • Combinatiepreparaten LABA/LAMA kosten ongeveer € 600 per jaar en zijn goedkoper dan de losse preparaten.

Kosten LABA/LAMA Zie: https: //www. medicijngebruik. nl/nieuwe-geneesmiddelen/medicijngroep/2439#kosten

Combinatiepreparaten LABA/ICS • Alle combinatiepreparaten met LABA/ICS zijn geregistreerd als onderhoudsbehandeling bij patiënten met astma. Sommige zijn ook geregistreerd voor ernstig COPD. • Fluticasonfuroaat/vilanterol is een nieuwere LABA/ICS. • Fluticasonfuroaat/vilanterol is even effectief als andere combinatiepreparaten LABA/ICS. • Fluticasonfuroaat/vilanterol is bij COPD het goedkoopste combinatiepreparaat LABA/ICS. Bij astma zijn er goedkopere alternatieven.

Kosten LABA/ICS Zie: https: //www. medicijngebruik. nl/nieuwe-geneesmiddelen/medicijngroep/2438#kosten

Combinatiepreparaten LABA/LAMA/ICS • Combinatiepreparaten LABA/LAMA/ICS zijn geregistreerd voor de onderhoudsbehandeling van volwassen patiënten met matige tot ernstige COPD, die niet voldoende effect hebben van LABA/ICS (alle middelen) of van LABA/LAMA (alleen fluticason/umeclidinium/vilanterol). • Aanpassing van de dosering van de individuele middelen is niet mogelijk. • LABA/LAMA/ICS hebben ten opzichte van LABA/ICS alleen klinisch relevante meerwaarde qua verminderen van het aantal exacerbaties. • De combinatiepreparaten LABA/LAMA/ICS verschillen in doseerinterval en de mogelijkheid om een voorzetkamer te gebruiken.

Kosten LABA/LAMA/ICS Zie: https: //www. medicijngebruik. nl/nieuwe-geneesmiddelen/medicijngroep/3691#kosten

Nieuwe inhalatiemiddelen Let op: dit is een voorbeeld. Vervang de grafiek door de voorschrijfgegevens van de huisartsen in de FTO-groep. % gebruikers/alle COPD-patiënten 12 beclometason/formoterol/glyco-pyrronium 10 fluticason/umeclidinium/vilanterol Umeclidinium 8 Olodaterol/tiotropium Vilanterol/umeclinidium 6 Vilanterol/fluticason Olodaterol Indacaterol/glycopyrronium 4 Indacaterol Aclidinium 2 Glycopyrronium 0 Arts 1 Arts 2 Arts 3 Arts 4 FTO-groep

Inhalatie-instructie • www. apotheek. nl • www. inhalatorgebruik. nl

Tot slot • Meer weten? • Objectieve informatie over nieuwe middelen: www. medicijnbalans. nl • E-learningcursus medicamenteuze behandeling van COPD voor artsen, praktijkondersteuners, praktijkverpleegkundigen en longverpleegkundigen. Geaccrediteerd met 2 punten. • E-learningcursus geneesmiddelen bij astma en COPD voor apothekers. Zie www. medicijngebruik. nl

Maken van afspraken Afspraak 1 Voeg hier het voorstel van de voorbereiders in voor de groepsafspraken over nieuwe geneesmiddelen bij COPD Actie 1 Voeg hier het voorstel van de voorbereiders in voor de bijbehorende actie. Resultaatdoelstelling 1 Voeg hier het voorstel van de voorbereiders in voor de bijbehorende resultaatdoelstelling.

Maken van afspraken Afspraak 2 Voeg hier het voorstel van de voorbereiders in voor de groepsafspraken over nieuwe geneesmiddelen bij COPD Actie 2 Voeg hier het voorstel van de voorbereiders in voor de bijbehorende actie. Resultaatdoelstelling 2 Voeg hier het voorstel van de voorbereiders in voor de bijbehorende resultaatdoelstelling.

Maken van afspraken Afspraak 3 Voeg hier het voorstel van de voorbereiders in voor de groepsafspraken over nieuwe geneesmiddelen bij COPD Actie 3 Voeg hier het voorstel van de voorbereiders in voor de bijbehorende actie. Resultaatdoelstelling 3 Voeg hier het voorstel van de voorbereiders in voor de bijbehorende resultaatdoelstelling.

Afsluiting

Bedankt voor uw aandacht

Disclaimer In deze presentatie staan de belangrijkste aandachtspunten over nieuwe middelen bij COPD, met een aantal korte notities als achtergrondinformatie. De informatie is gebaseerd op de informatie op www. medicijnbalans. nl U kunt naar eigen inzicht wijzigingen aanbrengen of dia's toevoegen. Het IVM is echter niet verantwoordelijk of aansprakelijk voor deze wijzigingen. Alle dia's met de IVM-achtergrond die u ingrijpend wijzigt of toevoegt, dient u te voorzien van de tekst 'het Instituut voor Verantwoord Medicijngebruik is niet verantwoordelijk voor de inhoud van deze dia'. U kunt ook zelf dia's toevoegen met een andere achtergrond. Het IVM heeft de grootst mogelijke zorg besteed aan de totstandkoming van deze presentatie. Aan de inhoud hiervan kunnen geen rechten ontleend worden. Wij zijn niet aansprakelijk voor directe of indirecte schade die het gevolg is van het gebruik van de informatie door middel van deze presentatie is verkregen. Wij hopen dat de presentatie aan uw wensen voldoet. Suggesties voor verbetering van de presentatie kunt u doorgeven via medicijnbalans@medicijngebruik. nl.