Naegleria Fowleri Asl Baak Menenjite neden olan bir

Naegleria Fowleri Aslı Başak

�Menenjite neden olan bir amiptir. �Beyin yiyen amip olarak bilinir. �Ortamın sıcaklığına göre yaşam döngüsünde 3 farklı şekli görülür: Ø 1 -Kist Ø 2 -Trofozoit Ø 3 -Kamçılı amip formu. �Sulu ortamda 2 kamçılı şekiller oluşturur. �İnsanda beyin iltihaplarına neden olur. �Öldürücüdür.

�Sarcomastigophora şubesinin Sarcodina alt şubesinde (amipler = kök bacaklar) bulunur. �Bu alt şubede ayrıca şunlar bulunur: v Entamoeba histolytica (amipli dizanteri) v Entamoeba coli v E. moshkovskii v E. hartmani

�Toprakta, kanalizasyon sularında, göllerde, yüzme havuzlarında ve rutubetli topraklarda yaşamaktadır. �Parazit 22 derecenin üzerinde ve termal sularda bulunmaktadır. �İnsan; göl, yüzme havuzu ve tatlı sularda banyo yaparken amipler burun mukozasından girerek enfeksiyon oluşturmaktadır.

�Kamçılı halde iken bölünerek çoğalamazlar. �Ancak kamçılarını kaybederlerse bölünme geçirebilirler. �Çamurlu sularda, göl, yüzme havuzu ve durgun sularda yıkanan insanlarda çoğunlukla nazal bazen oral yol ile (ağızdan) bulaşır ve buralarda amip haline dönüşür.

�Koku alma kanalına giren amipler, burun içi mukozayı geçerek koku alma siniri (nervus olfactorius) yolu ile beyin-omurilik sıvısı (BOS) ve beyine yerleşirler. �Ani ölümcül bir hastalık olan ve Primer Amibik Meningoensefalit (PAM) olarak adlandırılan menenjitlere sebep olurlar. �Burun iltihabı, yüksek ateş, bulantı, baş ağrısı ve göz ağrıları belirtileri görülür. �Kısa sürede şuur bulanıklığı ve koma ile ölüm meydana gelir.

�Amerikan "Centers for Disease Control and Prevention"'a göre, 1995 ve 2004 yılları arasında Amerika'da 23 kişi bu yüzden hayatını kaybetmiştir. �Sıcağı seven bir amip olduğu için, küresel ısınma nedeniyle vakalarda artış beklenmektedir.

Primer Amibik Meningoensefalit (PAM)

Hastalık Etkeni �Naegleria Fowleri’dir.

Konaklar ve Yayılış �Serbest tabiatta tatlı sularda bulunurlar. �Patojenik serbest yasayan amiplerin yol açtığı birçok enfeksiyon yabani ve evcil hayvanlarda bildirilmiştir. �Özellikle balıkların yüzgeç ve bağırsaklarında Naegleria organizmaları görülmüştür.

Konaklar ve Yayılış �Duyarlı türler arasında; rodentler, gri sincaplar, cottonrat, musk rat ve ev faresi yer almaktadır. �Ancak Naegleria fowleri’nin doğal şartlarda insan dışında, hayvanlarda enfeksiyon meydana getirdiğine dair sadece bir rapor mevcuttur. �Bu literatüre göre, Arizona hayvanat bahçesinde bir Güney Amerika tapirinde (Tapiirus terrestris) doğal N. fowleri enfeksiyonu tespit edilmiştir.

Yerleşim Yeri �PAM, merkezi sinir sisteminde hızla gelişen öldürücü bir enfeksiyondur.

Biyoloji �Hayat siklusu; hareketli, beslenebilen trophozoitler (amip evresi) ile kistik evreleri kapsar. �Naegleria soyunda, bunlardan banka bir de geçici flagellumlu gelişme evresi bulunur. �Naegleria fowleri’nin invaziv evresi trophozoit basamağıdır. �Enfeksiyon, amip evresindeki Naegleria fowleri’nin tatlı sularda; örneğin havuz, nehir gibi ortamlarda burun boşluğundan konağa girmesi ile şekillenir.

Patogenez ve Klinik Belirtiler �Amiplerin nazal yolla vücuda girmesini takiben nazal mukoza ve cribrioform plateler etkilenmekte ve bunları takiben beynin olfaktör bulbuslarına girmektedirler. �Buradan amipler posterior olarak yayılmaktadır. �Enfeksiyonu takiben beyin dokusunda yangı ve yaygın doku bozulması meydana gelmektedir.

Patogenez ve Klinik Belirtiler �PAM olgularındaki patolojik bulgular, cerebral hemisferlerde ödem ve şişkinlikleri içermektedir. �Klinik belirti olarak; anoreksi, mide bulantısı, kusma, ateş ve ense sertliği görülür. �Ayrıca primer debilitate (güç kaybı) veya immunsupresyon da meydana gelir.

Tanı �PAM’ın teşhisi, cerebrosipinal sıvıda canlı ya da yapılan boyalı preparatlarda veya doku kültürüyle parazitin görülmesi esasına dayanır.

Tedavi �Amphoteracin-B: v PAM üzerine yapılan bütün çalışmalarda genel kabul görmektedir.

Korunma ve Kontrol �Herhangi bir kontrol yöntemi önerilmemektedir.

Teşekkürlerimle