MLL GVENLK BLGS Feride Karabacak Mesleki ve Teknik

MİLLİ GÜVENLİK BİLGİSİ Feride Karabacak Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi GÖLE

ANAHTAR KELİME VE KAVRAMLAR Güvenlik n Tehdit n Güç n Savunma n Harp/Muharebe n Olağanüstü Hal/Sıkıyönetim/Seferberlik n

Milli Güvenliğin Tanımı n Milli Güvenlik: Devletin anayasal , milli varlığının, bütünlüğünün , milletler arası alanda siyasi, sosyal kültürel ve ekonomik bütün menfaatlerini ve ahdi hukukunun her türlü iç ve dış tehditlere karşı korunması kollanmasını ifade eder.

MİLLİ GÜVENLİĞİN KAPSAMI A) Anayasal düzen: Devletin anayasası ile belirlenen rejimi ve her türlü hak ve menfaatlerini n B) Devletin milli varlığını: Fertlerin ait olduğu millet şuurunu benimseyip Devletine sahip olmasını n C)Milletin milli bütünlüğü : Milli sınırlar içinde kaderde ve sevinçte bir bütün olmayı n

D) Milletlerarası siyasi , sosyal, kültürel, ve ekonomik menfaatleri: Devletin diğer devletlerle , devletler hukuku alanında yer alan yüksek menfaatlerini n E)Devletin ahdi hukuku: Devletin diğer devletlerle yaptığı anlaşmalarla teminat altına aldığı bütün hakları ifade eder. n

MİLLİ GÜVENLİĞİN AMACI 1 - Silahlı kuvvetleri tanıtmak ve sevdirmek n 2 - Onun yurt savunmasındaki yerini ve görevini öğrenmek n 3 - Silahlı kuvvetlerde veya sivil savunma organlarında aktif görev alabilecek bilgileri vermek n 4 - Çağdaş harbin psikolojik, politik, ekonomik ve sivil savunma konuları üzerinde bilinmesi ve yapılması gereken görev ve sorumlulukları öğrenmek n

MİLLİ GÜVENLİK KURULU n Milli güvenlik kurulu : Milli güvenlikle ilgili kararların alınmasında ve koordinasyonun sağlanmasında bakanlar Kuruluna danışmanlık etmek üzere teşkil edilmiş bir kuruldur.

ORGANLARI Milli Güvenlik Kurulu Cumhurbaşkanının başkanlığında , Başbakan, Genelkurmay Başkanı , Milli Savunma, İçişleri, Dışişleri Bakanları, Kara, Deniz ve Hava Kuvvetleri Komutanları ve Jandarma Komutanından oluşur. Kurulun toplantılarına üyeler dışında , gündemin özelliğine göre ilgili bakan ve kişiler de çağrılarak bilgi ve görüş alınabilir. n Cumhurbaşkanı katılamadığı zamanlar , Başbakanın başkanlığında toplanır. n

TÜRKİYE’NİN JEOPOLİTİK STRATEJİK DEĞERİ A)Genel: Türkiye Asya, Avrupa ve Afrika kıtasının düğüm noktasında olması nedeni ile hassas bir coğrafi konuma sahiptir. Dünya güç merkezleri için bir hedef olma niteliği taşır. B) Bölgesel değerler: 1 -Marmara denizi ve boğazlar bölgesi ile birlikte Ortadoğu, Basra körfezi ve Ege dahil Doğu Akdeniz’i kontrol n

2 - Boğazların önemi: Karadeniz’e kıyısı olan ülkelerin Akdeniz’e çıkış kapısı olması ticarette ve ulaşımda özel bir önemi olduğunu göstermektedir. n C) Sosyo Ekonomik Değeri: 75 milyondan fazla nüfusu , yeraltı ve yerüstü kaynakları, gelişmekte olan ekonomik ve teknolojik gücü, politik , askeri ve ekonomik dengeyi bulunduğu tarafa kazandıracak ağırlıkta bir bölge devletidir. n

TÜRKİYE’NİN COĞRAFİ DURUMU 1 -Coğrafi bakımdan büyük bir bölümü Asya’da bulunmasına rağmen siyasi guruplaşma itibarı ile bir Avrupa ülkesidir. n 2 -Avrupa ülkelerinin siyasi teşkilatlanması bakımından da Batı Avrupa grubuna dahildir. n 3 -Coğrafi konum itibarı ile: n A-Bir Balkan ülkesidir n B-Bir Ortadoğu ülkesidir. n

TÜRKİYE’NİN JEOPOLİTİKJEOSTRATEJİK DURUMUNDAN KAYNAKLANAN TEHDİDİN YAPISI n A- Sürekli tehdit: Ülkemizin üzerinde bulunduğu topraklar tarihin her döneminde, o dönemin şartlarına uygun yayılmanın etkisi altında bulunduğu görülür. İdeolojik türü ne olursa olsun bu tehdit devamlılık arz etmektedir. dün vardı , bugünde devam etmekte , yarında

B-Bölgesel tehdit: n 1 -Anadolu’nun coğrafi konumu n 2 -Boğazlar Komşu ülkelerin Türkiye üzerindeki emelleri Rusya: Sıcak denizlere açılabilme, Ortadoğu petrollerine ulaşabilme Bulgaristan : İstanbul ve Trakya’yı ele geçirerek Ege’ye yayılmak. Suriye: Hatay ve Doğu Toroslar ’a kadar olan bölgeyi topraklarına katma isteği Irak: Etnik yapısı nedeni ile güçlü bir Türkiye istememesi n

İran: Etnik yapısı(13 milyondan fazla Türk) , özellikle Humeyni ‘ci faaliyetleri ile Irakta örgütlenen bazı etnik gruplara destek vermesi. n Yunanistan: Kıbrıs, Boğazlar, İstanbul, Batı ve Orta Anadolu’yu içine alan büyük Yunanistan kurma amacı n

İÇ TEHDİT UNSURLARI 1 -Aşırı solcu unsurlar: Mevcut düzenin sağladığı imkanlardan yararlanarak iktidara hakim olmak ve komünizmi tesis etmektir. n 2 -Bölücü unsurlar: Türkiye Cumhuriyeti’ni parçalama Doğu ve Güneydoğu Anadolu’da bağımsız bir devlet kurmak. n 3 -Irkçı unsurlar: “Tek Lider” prensibini kabul ederek , panturanizm propagandasıyla, Türk-İslam sentezi düşüncelerini devlete hakim bir fikir haline getirmek n

HARP Harbin çeşitleri n A-Soğuk harp: Milli hedeflere varmak için Milli güç unsurlarının açık bir silahlı çatışmaya varmayan anlaşmazlıklarda kullanıldığı milletlerarası gerginlik durumu n Politik harp n Teknolojik harp n Ekonomik harp n Psikolojik harp n

B-Sıcak(Silahlı)harp: Milli güç unsurlarından askeri gücün esas rol oynadığı harp türüdür n 1 -Sınırlı harp(Bölgesel harp) n 2 -Genel harp(Topyekün Harp) n C- Özel Harp: Amacı silahlı kuvvetlerin harekatını kolaylaştırmaktır n 1 -Gayri Nizami Harp n 2 -Ayaklanmalara karşı koyma n 3 -Psikolojik Harp n

MUHAREBE VE MUHAREBE ÇEŞİTLERİ Harp bir bütün olarak ele alındığında, muharebe bu harbin parçalarıdır. n Muharebe çeşitleri: n 1 -Taarruz: Düşmanı yok etmek için ona saldırmadır n 2 -Savunma: Düşman taarruzunun önlenmesi, mukavemet edilmesi yada yok edilmesidir. n 3 -Çekilme: Bir birliğin geriye doğru veya düşmandan uzaklaşmak için yaptığı n

HARBİN ÖNLENMESİ İÇİN OLUŞTURULAN KURUMLAR 1 -Cemiyet-i Akvam(milletler cemiyeti)10 ocak 1920 de resmen kuruldu. 31 temmuz 1947 de görevini BM ‘ye devrederek hukuken sona erdi. Türkiye Cumhuriyeti 1932 de katıldı. n 2 -Birleşmiş Milletler: BM. Antlaşması 24 Ekim 1945 tarihinde yürürlüğe girdi. n

BİRLEŞMİŞ MİLLETLER TEŞKİLATININ AMAÇLARI 1 -Geleceğin nesillerini harp felaketinden korumak. n 2 -İnsan hak ve hürriyetlerinin büyük ve küçük milletlerin hak eşitliğini vurgulamak. n 3 -Devletler hukuku kaidelerine saygı göstermek. n 4 -Daha iyi hayat şartlarını sağlamak. n 5 -Birbirleriyle dost olmak; barışın sağlanması için kuvvetleri birleştirmek. n

BİRLEŞMİŞ MİLLETLER TEŞKİLATININ ORGANLARI 1 -Genel Kurul: Bütün üye devletlerin temsil olduğu en geniş organ n 2 -Güvenlik Konseyi: 5’i sürekli (A. B. D. , İngiltere, Çin, Fransa ve Rusya )15 üyesi mevcuttur. 10 üye 2 yıllığına seçilir. Daimi üyelerin veto hakkı vardır. n 3 -Ekonomik ve Sosyal Konsey: Genel kurul tarafından 3 yıllığına seçilen 54 üyeden oluşur. n 4 -Vesayet Konseyi: Zamanımızda kendini idare edemeyecek durumda ülke kalmadığından önemi azalmıştır n

5 - Milletlerarası Adalet Divanı: Birleşmiş Milletlerin yargı organıdır. n 6 -Sekreterlik: Bir genel sekreterin başkanlığında Milletler arası memur statüsünde yeterince personelden kurulur. n

SEFERBERLİK VE SAVAŞ HALİ A-Seferberlik: Devletin bütün güç ve kaynaklarının , başta askeri güç olmak üzere , savaşın ihtiyaçlarının karşılanmasına ilişkin bütün faaliyetlerin uygulandığı; hak ve hürriyetlerin kanunlarla kısmen veya tamamen sınırlandığı haller n Genel seferberlik n Kısmi seferberlik n Seferberlik Hali: Seferberlik faaliyetinin başladığı gün ve saatten, kaldırıldığı n

Savaş: Devletin bekasını temin etmek, milli menfaatleri sağlamak ve milli hedefleri elde etmek amacıyla , başta askeri güç olmak üzere Devletin maddi ve manevi tüm güç ve kaynaklarının hiçbir sınırlamaya tabi tutulmadan kullanılmasını gerektiren silahlı mücadeledir. n Savaş Hali: Savaş ilanına karar verilmesinden , bu halin kaldırıldığının ilan edilmesine kadar devam eden süre içinde hak ve hürriyetlerin kanunlarda kısmen veya tamamen sınırlandırıldığı durumdur. n

SEFERBERLİK VE SAVAŞ HALİ HAZIRLIKLARI Bakanlar kurulunun görevleri, yetki ve sorumlulukları: 1 -2914 sayılı kanun uyarınca yapılacak hazırlıkları yürütmek üzere gerekli teşkilatı kurmak ve çalıştırmak n 2 -Seferberlik ve savaş hazırlıklarını ülke çapında koordineli olarak yaptırmak. n 3 -Seferberlik ve savaş hali ile ilgili hazırlıkların tatbikatlarda denenmesini sağlamak n

4 -Taraf olunan milletler arası anlaşmaların gereği yabancı ülkelere asker gönderme ve yabancı askerlerin Türkiye’de bulunmasına, Genelkurmay Başkanlığı’nın görüşlerini de dikkate alarak karar vermek n 5 -T. B. M. M. Tarafından Türk silahlı kuvvetlerinin yurt dışında kullanılmasına karar verildiği hallerde , bu kuvvetlerle ilgili esasları tespit etmek. n

GENEL VE KISMİ SEFERBERLİK İLANI n Savaş gerektirecek bir durumun baş göstermesi, ayaklanma olması veya vatan veya Cumhuriyete karşı kuvvetli ve eylemli bir kalkışmanın veya ülkenin ve milletin bölünmezliğini içten veya dıştan tehlikeye düşüren davranışların ortaya çıkması hallerinde Cumhurbaşkanı’nın başkanlığında toplanan bakanlar kurulu, Milli Güvenlik Kurulu’nun da görüşünü aldıktan sonra kısmi veya genel seferberlik ilanına karar verir. Gün ve saati belirtilir , Resmi gazete de yayımlanır. T. B. M. M. ’nin

SEFERBERLİĞİN KALDIRILMASI n Seferberliğin kaldırılması hakkında da seferberliğin ilanına ilişkin usuller uygulanır. Seferberlik uygulanmasına seferberliğin kaldırılması kararının verildiği gün saat 24. 00’te son verilir.

OLAGANÜSTÜ YÖNETİM USULLERİ 1 -Olaganüstü Hal: Tabii afet , tehlikeli salgın hastalıklar veya ağır ekonomik durum halleri ile Anayasa ile kurulan hür demokrasi düzenini veya temel hak ve hürriyetleri ortadan kaldırmaya yönelik yaygın şiddet hareketlerine ait ciddi belirtilerin ortaya çıkması veya şiddet olayları sebebiyle kamu düzeninin ciddi şekilde bozulması durumudur. n Olağanüstü hal ilanı: Cumhurbaşkanı’nın başkanlığında toplanan Bakanlar Kurulu M. G. K’nın görüşünü de aldıktan sonra 6 ayı n

YÜKÜMLÜLÜKLER 1 -Para yükümlülüğü: Gerekli olan harcamalar için kamu kaynakları ile yardımlardan, bölgedeki kredi kuruluşlarının imkanlarından yararlanılır. n 2 -Mal yükümlülüğü: Bölge içindeki kamu kurum ve kuruluşları ile tüzel ve gerçek kişiler, kendilerinden istenecek her türlü malı vermek zorundadırlar. n 3 -Çalışma yükümlülüğü: Bölgede bulunan 18 -60 yaşlar arasındaki bütün vatandaşlar olağanüstü hal sebebi ile kendilerine verilecek işleri yapmakla yükümlüdürler. n

SIKIYÖNETİM n Anayasanın tanıdığı hür demokrasi düzenini veya temel hak ve hürriyetleri ortadan kaldırmaya yönelen ve olağanüstü hal ilanına gerektiren hallerden daha vahim şiddet hareketlerinin yaygınlaşması veya savaş hali, savaş gerektirecek bir durumun baş göstermesi, ayaklanma olması veya vatan veya Cumhuriyete karşı kuvvetli ve fiili bir kalkışmanın veya ülkenin ve milletin bölünmezliğini içten veya dıştan tehlikeye düşüren şiddet hareketlerinin

n Toplanan Bakanlar Kurulu, Milli Güvenlik Kurulunun da görüşünü aldıktan sonra , süresi altı ayı aşmamak üzere yurdun bir veya birden fazla bölgesinde sıkıyönetim ilan edilir. Resmi gazetede yayımlanır ve T. B. M. M’nin onayına sunulur. T. B. M. M gerekli gördüğü taktirde sıkıyönetim süresini kısaltabilir uzatabilir veya kaldırabilir. Sıkıyönetimin her defasında 4 ayı aşmamak üzere uzatılması T. B. M. M. ’nin kararına bağlıdır. Savaş halinde bu dört aylık süre aranmaz.

SİVİL SAVUNMA n Sivil savunma, düşman taarruzlarına, doğal afetlere ve büyük yangınlara karşı halkın can ve mal kaybının en düşük düzeye indirilmesi, hayati öneme sahip her türlü resmi ve özel tesis ile teşekküllerin korunması ve faaliyetlerinin sürdürülmesi, savunma gayretlerinin sivil halk tarafından azami sür’atte desteklenmesi ve cephe gerisi morali muhafazası amacıyla alınacak her türlü silahsız koruyucu ve kurtarıcı tedbir ve faaliyetleri ihtiva eder.

Sivil Savunmanın Görevleri A- Harp zamanında halkın mal ve can güvenliğinin sağlanması, n B-Doğal afetlerde mal ve can kurtarma, n C-Büyük yangınlarda mal ve can kaybını azaltma. n Sivil Savunma Mükellefiyeti: Askerlikle ilgisi olmayan ve kendisine kanunlarla Milli savunma ile ilgili görev verilmemiş 15 yaşını bitirmiş, 65 yaşını bitirmemiş kadın ve erkek bütün yurttaşlar sivil savunma teşkilatının vereceği görevleri yapmakla yükümlüdürler n

Sivil Savunma Mahalli Kuvvetleri Askerlikle ilgisi olmayan ve kendisine kanunlarla Milli savunma ile ilgili görev verilmemiş 15 yaşını bitirmiş, 65 yaşını bitirmemiş kadın ve erkek yurttaşlardan meydana gelir n a-Şehir ve kasaba sivil savunma teşkilatı n 1 -Karargah servisi n 2 -Kurtarma servisi n 3 -İlkyardım ambulans servisi n 4 -Sosyal yardım servisi n

Belirtilen esas servislerin yanı sıra barış zamanında fiilen görev yapan yardımcı servislerde vardır n 1 -İtfaiye servisi n 2 -Emniyet-Trafik servisi n 3 -Teknik onarım servisi n 4 -Hastaneler servisi n

b-Korunma kılavuzları: Yalnız hassas bölgelerde kurulur, 1000 -2000 kişinin oturduğu bölgeyi ihtiva eder. Kılavuzluk servisini teşkil eder. n c - Resmi ve özel kuruluşların sivil savunma teşkilleri: Hassas bölgede olan ve yıllık personeli 200 ‘ün üzerinde olan daire ve kuruluşlarda hastane servisi hariç diğer servisler personellerince kurulur. 200 den az personeli olan kuruluşlar ise İtfaiye ve ilkyardım servislerini kurmak zorundadırlar. n

Sivil Savunma hassas bölgeleri Hayati ehemmiyetlerinden dolayı, düşman taarruzlarına hedef olabilecek yerleşim merkezleri ile tesislere, doğal afetlere uğraması muhtemel mahallere hassas bölge denir. Hassas bölgeler çeşitli kademelere ayrılmıştır. n 1 - Hassas bölge n 2 -Ana bölge n 3 -Tali bölge n 4 -Şef kılavuzluk bölgesi n

Koruyucu ve Kurtarıcı Sivil Savunma A-Koruyucu ve kurtarıcı önlemler n 1 -Tehlike haberlerinin alınması ve yayılması n Sarı İkaz: Taarruz ihtimali var anlamına gelir. 15 saniye aralıkla 3 dakika devam eden devamlı siren(Elektrik, Su Havagazı kapatılmalı) n Kırmızı ikaz: Taarruz tehlikesi var anlamına gelir. 15 saniye aralıklı 3 dakika devan eden dalgalı siren(Derhal sığınağa , sığınak yoksa bodrum katının orta odalarına gidilmeli n

Radyoaktif serpinti ikazı: 3 dakika süren kesik siren sesi ve radyo ile duyurulur (sığınağa gidilmeli kılavuzun vereceği talimatlara uyulmalı) n Beyaz ikaz: Tehlike geçti ikazı bu ikazda siren kullanılmaz diğer ses ve muhabere araçları ile halkın sığınaklardan çıkması sağlanır. n 2 - Tahliye ve Seyrekleştirme: n Tahliye : Halkın ve milli servetlerin güvenli bölgelere taşınması n Seyrekleştirme: Halkın ve milli servetin n

Sığınaklar genel ve özel sığınaklar olarak ikiye ayrılır. n B-Diğer koruyucu tedbirler n 1 -Gizleme (kamufle)-Karartma n 2 -Yedekleme (Fabrika araç gereçleri) n 3 -Yangınlara karşı alınacak tedbirler n 4 -Sivil savunma bakımından halk tarafından kurulacak teşkilat ve alınacak tedbirler n a- Cadde ve sokak kılavuzları n b-bina koruma personeli n

Halk tarafından alınacak koruma önlemler. n 1 -Yangınlara karşı önleyici ve söndürücü tedbirler almak n 2 -Yiyecek ve içecekleri dış tesirlerden korumak ve yeterince yedekleme yapmak n 3 -Gerekli karartma tedbirlerini almak n 4 -İhtiyaca uygun sığınak hazırlamak n 5 -Tahliye ve seyrekleştirmeye hazırlıklı bulunmak n 6 -Karşılıklı yardımda bulunmak n 7 -yapılan tatbikatlara katılmak ve tatbikat n