Metrologia Dr hab in Pawe Majda Konsultacje p

Metrologia Dr hab. inż. Paweł Majda Konsultacje p. 139, piątek od 14 do 16 godz. Informacje dla studentów: www. pmajda. zut. edu. pl 11/5/2020 Szczecin, Paweł Majda

Ćwiczenia laboratoryjne Instrukcje, harmonogram ćwiczeń, tematy i ich numery patrz: www. pmajda. zut. edu. pl Prowadzący ćw. laboratoryjne: Laboratoria metrologii: W 2 - Centrum Mechatroniki, HT 07 i 114 - hala technologiczna, 030 budynek WIMi. M. dr hab. inż. Paweł Majda (PM) mgr inż. Waldemar Szydłowski (WS) dr hab. inż. Marcin Chodźko (MCH) dr inż. Tomasz Osipowicz (TO) mgr inż. Monika Nowak (MN) mgr inż. Jacek Zapłata (JZ) dr inż. Daniel Grochała (DG) mgr inż. Krzysztof Filipowicz (KF) mgr inż. Marek Grudziński (MG) mgr inż. Eliza Bachtiak Radka (EBR) Sprawy organizacyjne: dr hab. inż. Paweł Majda Warunkiem dopuszczenia do zajęć jest przygotowanie z części teoretycznej. 11/5/2020 Szczecin, Paweł Majda

Zasady zaliczenia przedmiotu • Każde ćw. laboratoryjne kończy się zaliczeniem na ocenę (u prowadzącego zajęcia). Należy zaliczyć wszystkie ćwiczenia przewidziane w harmonogramie zajęć. • Zaliczenie wykładu i/lub egzaminu – test wielokrotnego wyboru + zadania 11/5/2020 Szczecin, Paweł Majda tylko test + 1 zad test + 2 zad test + 3 zad 1 1. 47 2. 67 3. 44 3. 83 2 1. 63 2. 83 3. 56 3. 92 3 1. 80 3. 00 3. 67 4. 00 4 1. 97 3. 17 3. 78 4. 08 5 2. 13 3. 33 3. 89 4. 17 6 2. 30 3. 50 4. 00 4. 25 7 2. 47 3. 67 4. 11 4. 33 8 2. 63 3. 83 4. 22 4. 42 9 2. 80 4. 00 4. 33 4. 50 10 2. 97 4. 17 4. 44 4. 58 11 3. 13 4. 33 4. 56 4. 67 12 3. 30 4. 50 4. 67 4. 75 13 3. 47 4. 67 4. 78 4. 83 14 3. 63 4. 89 4. 92 15 3. 80 5. 00

Literatura 11/5/2020 Szczecin, Paweł Majda

Metrologia Z języka greckiego: metron – miara, logos – słowo, nauka Nauka o miarach i mierzeniu. (wg PN-71/N-02050) Nauka o zapewnieniu środkami technicznymi i organizacyjnymi poprawności pomiarów we wszystkich dziedzinach nauki, techniki i gospodarki. Metrologia wielkości geometrycznych – zajmuje się pomiarami długości i kąta. William Thomson (lord Po staropolsku: Jak miernie mierzyć? - Miernie / mierno (od miara) - celnie, trafnie, dokładnie; do XVI w. - umiarkowanie, przeciętnie, nie najlepiej; znaczenie współczesne Po staropolsku: Jak prawie mierzyć? - Prawie (od prawy, właściwy) - prawdziwie, dokładnie, jak trzeba, w sam raz (stosowane obecnie tylko w Polsce pd. ) 11/5/2020 Szczecin, Paweł Majda Kelvin): „ …jeśli to, o czym mówicie potraficie zmierzyć i wyrazić przy pomocy liczb, to wiecie o czym mówicie, w przeciwnym razie wasza wiedza jest jałowa i próżna”

Co widzisz ? Po co to mierzyć ? Jakie są wymagania i jak je interpretować ? Czym i jak zmierzyć ? Jak interpretować wyniki pomiarów ? Czy wyniki pomiarów są wiarygodne ? 11/5/2020 Z jaką niepewnością, a może błędem, otrzymano wynik pomiaru ? Czy przyjąć zlecenie na wykonanie tej części w moim warsztacie? Ile ma kosztować wykonanie tej części ? Ile ma kosztować kontrola GPS tej części ? Szczecin, Paweł Majda

Podstawowe definicje Wielkość (mierzalna) – w klasycznym ujęciu to właściwość (cecha) zjawiska, ciała lub substancji, którą można wyróżnić jakościowo i wyznaczyć ilościowo. Wyróżnienie jakościowe polega na - mniej lub bardziej ścisłym – zdefiniowaniu właściwości. Wielkość ponadto musi dać się wyrazić ilościowo co sprowadza się do wyznaczenia wartości wielkości, tj. iloczynu liczby i jednostki miary. np. L = 128, 15[mm] L 11/5/2020 Szczecin, Paweł Majda

Międzynarodowy układ jednostek miar SI Jednostka miary – przyjęta umownie (zdefiniowana) i wyznaczona z określoną dokładnością wartość danej wielkości, której przypisano liczbę jeden. Jest wykorzystywana do porównywania ze sobą innych wartości tej samej wielkości. Każda jednostka jest ściśle zdefiniowana; dla każdej jednostki przewidziano - w celu zapewnienia jednolitości miar - wzorzec odtwarzający tę jednostkę z możliwie największą dokładnością, w sposób trwały i niezmienny. Do odtwarzania jednostek miar (lub ich wielokrotności) wykorzystuje się wzorce. Parametry wzorca to: Ønominalna wartość wzorca, Øniepewność odwzorowania wielkości, Øokres czasu zachowania ww. niepewności, Øwarunki, w których wartość i niepewność są zachowane. Wzorce jednostek miar: Ø wzorzec międzynarodowy (najważniejszy), Ø wzorzec krajowy, Ø wzorzec w laboratorium akredytowanym. 11/5/2020 Szczecin, Paweł Majda

Niepewności odtworzenia wzorca metra Wzorzec miary – narzędzie (obiekt), substancja lub zjawisko fizyczne odtwarzające w granicach znanej niepewności przejaw wielkości o określonej wartości. Metr w wyniku zmian definicji nigdy nie zmienił swojej wartości długości, był tylko coraz lepiej definiowany Przybliżona ocena niepewności wzorzec platynowy 11/5/2020 stop platyny (90%) i irydu (10%) Szczecin, Paweł Majda