MESANE TMRLER Prof Dr Mehmet Baykara Akdeniz niversitesi

MESANE TÜMÖRLERİ Prof. Dr. Mehmet Baykara Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Üroloji Anabilim Dalı 11/4/2020 1

AMAÇ Mesane tümörlerinin en belirgin semptomunun hematüri olduğunu bilmek, erken tanı ve tedaviyi öğrenmek. 11/4/2020 2

İNSİDANS Erkeklerde dördüncü sıklıkta ve bütün tümörlerin %8’ini, kadınlara sekizinci sıklıkta ve tümörlerin %3’ünü oluşturur. Mesane tümörlerinin %70’i yüzeyeldir, bunların %30’u multifokaldir, %60 -70’i nüks eder ve %10 -20’si progresyon gösterir. İlk tanıda %20 -30’u invazivdir ve bunlarında yarısı metastaz yapmıştır. 11/4/2020 3

MESANE TÜMÖRLERİNİN OLUŞUMUNDA ROL OYNAYAN RİSK FAKTÖRLERİ VE POTANSİYEL NEDENLER Genetik predispozisyon (9, 11 p ve 17 p kromozomlarda silinme, P 53 gen kaybı, p 21 onkogeninin artışı) Endistüriyel karsinojenler (benzidin, beta naftilamin v. b) Tütün( nitrosamin ve alfa ve beta naftilamin) Kronik irritasyon ve infeksiyon İdrar stazı Sitostatikler(siklofosfamid) 11/4/2020 4

Hiperplazik, Metaplazik, Displazik ve Neoplazik Değişimler Arasındaki İlişki Normal Değişici Epitel Hiperplazi Epitelyal Papillom. Sistitis Von. Brunn’s hiperplazi Sistika Hücre kümeleri Metaplazi Displazi Skuamöz Metapla Sistitis Glandularis Atipik hiperplazi Lökoplaki Hafif Atipi Orta Atipi Ağır Atipi Karsinoma 11/4/2020 Karsinoma İn Situ Adenokarsinom. Skuamöz Hücreli Karsinom Değişici Epitel Hücreli Karsinom 5

MESANE TÜMÖRLERİNİN HÜCRE TİPİNE GÖRE SINIFLANDIRILMASI a. Epitelyal Tümörler (%98) 1. Değişici epiteliyal tümörler (%90) a. Papillom b. Karsinoma İn Situ c. Papiller tümör d. Papillo-solid tümör e. Solid tümör f. Papillomatozis 2. Skuamöz hücreli kanser (%7) 3. Adenokanser (%1 -2) b. Non-epitelyal Tümörler (%2) 1. Lipom, Fibrom, Leiomyom, Hemanjiom 2. Sarkomlar (Rabdomyosarkom, Fibrosarkom, Liposarkom, Anjiosarkom) 3. Malign Lenfoma 4. Mikst Mezodermal Tümör 5. Karsinoid Tümör 11/4/20206. Feokormasitoma 6

11/4/2020 7

Mesane Tümörlerinde Derecelendirme (Grading)WHO 2004 Uretelyal papillom (benign): Mitoz ve invazyon yok Düşük malign potansiyelli papiller neoplasm: Mitoz ve malign değişiklikler minimaldir Düşük grade papiller karsinom: Hücrelerde malign değişiklikler belirgindir. Mitoz vardır. Rekürrens ve proresyon olabilir, invazyon minimaldir Yüksek grade papiller karsinom: İleri derecede mitoz vardır, invazyonla birlikte hücrelerde diğer malignite kriterleri aşırı derecededir. Birlikte CİS olabilir. 11/4/2020 8

Yayılım - Lokal Yayılım - Lenfatik Yayılım - Hematojen Yayılım 11/4/2020 9

11/4/2020 10

11/4/2020 11

11/4/2020 12

Mesane Tümörlerinde Evrelendirme Primer Tümör Ta Non-invaziv papiller Tis İnsitu: T 1 Tm lamina propria’ya invaze T 2 Kas tabakası invazyonu T 2 a ≤ %50 invazyon T 2 b > % 50 invazyon T 3 Ekstravezikal tümör invazyonu T 3 a Mikroskopik tümör invazyon T 3 b Makroskopik olarak invazyon T 4 Diğer komşu oluşumlar T 4 a Prostat, uterus, vagina T 4 b Pelvis duvarı, karın duvarı Lenf bezleri N 1 Tek= 2 cm N 2 Tek 2 -5 cm, çok sayıda > 5 cm N 3 5 cm’den büyük Uzak metastazlar M 1 Uzak metastaz 11/4/2020 13

Semptomlar Hematüri : Olguların ~ %85’inde ağrısız hematüri vardır. Mikroskopik hematüri hemen her zaman görülür. Makroskopik (intermittand, ağrısız, pıhtılı) hematüri ise olguları ~ ¼’ünde görülür. Asemptomatik mikroskopik hematüri genel popülasyonun %13’ünde görülür. Bunların çok azında mesane kanseri saptanır. 50 yaş üstü risk altında olan hastalarda %10, 5 oranında mesane kanseri görülür. Mesane irritabilite: Disüri, urgency, pollaküri, noktüri Obstrüktif : Üreter obtrüksiyon semptomları, intravezikal obstrüksiyon semptomları Metastazlara bağlı: İştahsızlık, halsizlik, kilo kaybı, anemi. 11/4/2020 14

Tanı Yöntemleri-1 Anamnez Fizik Muayene (Bimanuel) Laboratuar İdrar ve kan analizleri Radyolojik tetkikler Ürografi, sistografi (Hidronefroz kötü prognozu gösterir. ) Üriner sistem USG Sitoloji (Düşük Gradeli tm’lerde duyarlılık %35) (Yüksek Gradeli tm’lerde %90) NMP 22 (Nükleer matriks proteini) Sistoskopi + Biopsi TUR (MT) 11/4/2020 15

11/4/2020 16

11/4/2020 17

Tanı Yöntemleri-2 Klinik Evrelendirme Pelvik CT veya MRI Anestezi altında bimanuel muayene Karaciğer-Dalak USG Akciğer grafisi Kemik sintigrafisi 11/4/2020 18

Mesane Tümörlerinde Evrelere Göre Tedavi-1 Yüzeyel Mesane Tümörleri Evre Başlangıç tedavi seçeneği Ta (tek düşük-orta grade ve primer) Komplet TUR + 6 saat sonra tek doz kemoterapi Ta -Tis - T 1 (multipl veya Komplet TUR + 6 saat sonra tek doz yüksek Grade’li kemoterapi + standart intravezikal yada rekürren) kemoterapi veya immunoterapi + 1 - 3 yıl idame tedavi Re-TUR 11/4/2020 İnkomplet rezeksiyon veya Ta, T 1 yüksek Gradeli Tümörlerde 4 - 6 hafta sonra ikinci TUR yapılır. 19

11/4/2020 20

Mesane Tümörlerinde Evrelere Göre Tedavi-2 İnvaziv Mesane Tümörleri Evre T 2 -4 N+, M+ 11/4/2020 Başlangıç tedavi seçeneği Radikal sistektomi Neoadjuvant kemoterapi ardından radikal sistektomi Radikal sistektomi ardından adjuvant kemoterapi Radyoterapi Eşzamanlı kemoterapi + radyoterapi Sistemik kemoterapi ardından selektif cerrahi veya radyoterapi 21

PROGNOZ Yüzeyel mesane tümörlerinde 5 yıllık yaşam çok iyidir. Kas invazyonu olanlarda 5 yıllık yaşam %50, Uzak metastazlılarda 5 yıllık yaşam %10 – 17. 11/4/2020 22

Üreter ve Pelvis Renalis Tümörleri Üretelyal tümörlerin %4’ünü oluşturur. Mesane tümörlü olgularda üst üriner sistem tümör gelişme riski %2, üst üriner sistem tümörlü olgularda mesane tümörü gelişme riski %30 – 50’dir. İlk tanıda %30’u yüksek gradeli ve 2/3’ü pelvis renalise lokalizedir. Olguların %80’inde ağrısız total hematüri vardır. Tanı : İVP, retrograd pyelografi, URS, ve CT 11/4/2020 23

Üreter ve Pelvis Renalis Tümörleri Evrelendirme T 1 Papiller noninvaziv karsinom T 2 Pelvis – üreter kasına invazyon T 3 Peripelvik – periüreteral yumuşak doku tutulumu T 4 Komşu organların tutulumu 11/4/2020 24

11/4/2020 25