Mengukur Aktiviti Ekonomi KDNK dan Penggangguran BAB 18

Mengukur Aktiviti Ekonomi: KDNK dan Penggangguran BAB 18 Chapter 5: Measuring Economic Activity: GDP and Unemployment

KANDUNGAN n n n KDNK: mengukur output negara Mengukur KDNK: Kaedah Perbelanjaan Mengukur KDNK: Pendapatan buruh dan modal KDNK nominal dan KDNK benar dan kesejahteraan negara Kadar pengangguran BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 2

Pengenalan Bab 18 n Kaedah mengukur tiga pembolehubah asas makroekonomi. ¨ Keluaran dalam negara kasar [KDNK]. ¨ Kadar penggangguran. ¨ Kadar inflasi BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 3

KDNK: Mengukur Output Negara n Keluaran Dalam Negara Kasar –KDNK [Gross Domestic Product – GDP] ¨ Nilai pasaran barangan dan perkhidmatan akhir dalam satu negara bagi tempoh tertentu BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 4

KDNK: Mengukur Output Negara n Nilai Pasaran [Market Value] ¨ Nilai pasaran digunakan untuk mengagregatkan kuantiti barangan dan perkhidmatan yang berbeza dalam satu pengukuran BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 5

KDNK: Mengukur Output Negara n Nilai Pasaran ¨ Mengukur KDNK n Jumlah pengeluaran = 4 epal, 6 pisang, dan 3 pasang kasut ¨ Harga epal = RM 0. 25 ¨ Harga pisang = RM 0. 50 ¨ Harga kasut = RM 20 n KDNK ¨ (4 x RM 0. 25) + (6 x RM 0. 50) + (3 x RM 20) = RM 64 BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 6

KDNK: Mengukur Output Negara n Nilai Pasaran ¨ Pemberat yang lebih tinggi untuk item yang lebih mahal. ¨ Sekiranya pengeluaran berubah kepada 3 epal, 3 pisang, dan 4 kasut n KDNK ¨ (3 x RM 0. 25) + (3 x RM 0. 50) + (4 x RM 20) = RM 82. 25 BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 7

KDNK: Mengukur Output Negara n Barangan dan Perkhidmatan Akhir [Final Goods or Services] ¨ Barangan dan perkhidmatan yang digunakan oleh pengguna akhir; kerana ia adalah produk akhir dalam proses pengeluaran maka ia dikira sebagai sebahagian daripada KDNK BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 8

KDNK: Mengukur Output Negara n Barangan atau Perkhidmatan Pertengahan [Intermediate Goods or Services] ¨ Barangan atau perkhidmatan digunakan dalam pengeluaran barangan dan perkhidmatan akhir. Ia tidak dikira dalam KDNK BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 9

KDNK: Mengukur Output Negara n Barangan dan Perkhidmatan Akhir ¨ Pengeluaran Roti n n Milling Co. bayar RM 0. 50 untuk membeli gandum. Bakery bayar RM 1. 20 untuk membeli tepung. Bakery jual roti yang dihasilkan pada harga RM 2. 00 KDNK = RM 2. 00 BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 10

KDNK: Mengukur Output Negara n Barangan dan Perkhidmatan Akhir ¨ Gunting rambut n n n Barber = RM 10 untuk gunting rambut Barber bayar pembantu RM 2 KDNK = RM 10 BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 11

KDNK: Mengukur Output Negara n Contoh: Barangan yang termasuk dalam pertengahan atau akhir: ¨ Barangan Modal [Capital n n Good] Barangan dengan hayat panjang, yang dikeluarkan digunakan untukmengeluarkan produk dan perkhidmatan lain Newly produced capital goods are classified as final goods. BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 12

KDNK: Mengukur Output Negara n Nilai Ditambah [Value Added] ¨ Nilai pasaran produk atau perkhidmatan tolak kos input yang dibeli dari firma lain BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 13

Value Added in Bread Production Company Revenues – Cost of purchased inputs = Value added ABC Grain $0. 50 $0. 00 $0. 50 General Flour $1. 20 $0. 50 $0. 70 Hot’n’Fresh $2. 00 $1. 20 $0. 80 Total $2. 00 • The grain and flour are produced in 2002 • Bread is produced in 2003 • $1. 20 is added to 2002 GDP • $0. 80 is added to 2003 GDP BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 14

KDNK: Mengukur Output Negara n Dikeluarkan Dalam Negara bagi Tempoh Tertentu ¨ Domestik n n Hanya pengeluaran di dalam sempadan negara Contoh ¨ Kereta syarikat asing dikeluarkan di Malaysia. ¨ Kereta yang dikeluarkan oleh syarikat Malaysia di luar negara tidak dikira BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 15

KDNK: Mengukur Output Negara n Dikeluarkan Dalam Negara bagi Tempoh Tertentu ¨ Tempoh Tertentu [Given n n Period] Seperti tahun kalendar Contoh ¨ Jualan barangan terpakai tak dikira. ¨ Komisyen ‘Real estate’ dikira BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 16

Mengukur KDNK: Kaedah Perbelanjaan n Perbelanjaan Penggunaan [Penggunaan] ¨ Perbelanjaan oleh isirumah ke atas barangan dan perkhidmatan, seperti makanan dan pakaian n Barangan pengguna tahan lama Barangan pengguna tak tahan lama Perkhidmatan BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 17

Mengukur KDNK: Kaedah Perbelanjaan n Pelaburan [Investment] ¨ Perbelanjaan oleh firma ke atas barangan dan perkhidmatan akhir, terutamanya barangan modal dan perumahan n Pelaburan tetap perniagaan [Business fixed investment] Pelaburan perumahan [Residential investment] Pelaburan inventori [Inventory investment] BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 18

Mengukur KDNK: Kaedah Perbelanjaan n Pembelian Kerajaan [Government Purchases] ¨ Pembelian barangan dan perkhidmatan oleh kerajaan pusat, negeri dan tempatan ¨ Tidak termasuk bayaran pindahan [transfer payments] ¨ Tidak termasuk bunga yang dibayar dari hutang kerajaan BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 19

Mengukur KDNK: Kaedah Perbelanjaan n Eksport Bersih [Net Exports] ¨ Eksport tolak import BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 20

Mengukur KDNK: Kaedah Perbelanjaan n n Y = keluaran dalam negara kasar, atau output C = perbelanjaan penggunaan [consumption expenditure] I = pelaburan [investment] G = pembelian kerajaan [government purchases] NX = eksport bersih [net exports] BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 21

Mengukur KDNK: Kaedah Perbelanjaan n KDNK [GDP] BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 22

Mengukur KDNK: Kaedah Perbelanjaan n Contoh ¨ Ekonomi mengeluarkan 1 juta kereta bernilai RM 45, 000 setiap satu. n Pengeluaran [Production] ¨ KDNK = 1 juta x RM 45, 000 = RM 45 bilion BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 23

Mengukur KDNK: Kaedah Perbelanjaan n Perbelanjaan [Expenditure] ¨ 700, 000 jual kepada pengguna n C = 700, 000 x RM 45, 000 = RM 31. 5 bilion ¨ 200, 000 jual kepada perniagaan n I = 200, 000 x RM 45, 000 = RM 9. 0 bilion ¨ 50, 000 jual kepada kerajaan n G = 50, 000 x RM 45, 000 = RM 2. 25 bilion ¨ 25, 000 eksport (tiada import) n NX = 25, 000 x RM 45, 000 = RM 1. 125 bilion BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 24

Mengukur KDNK: Kaedah Perbelanjaan n Perbelanjaan [Expenditure] ¨ 975, 000 dijual ¨ 25, 000 inventori n n I = 25, 000 x RM 45, 000 = RM 1. 125 bilion KDNK = C + I + G + NX ¨ RM 31. 5 + (9. 0 +. 1. 125) + 2. 25 + 1. 125 = RM 45. 0 bilion BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 25

KDNK dan Pendapatan Modal dan Buruh n KDNK = Pendapatan Buruh + Pendapatan Modal ¨ Pendapatan buruh n n Sama dengan 75% daripada KDNK Termasuk: ¨ Upah ¨ Gaji ¨ Pendapatan dari “self-employed” BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 26

KDNK dan Pendapatan Modal dan Buruh n KDNK = Pendapatan Buruh + Pendapatan Modal ¨ Pendapatan modal n n Sama dengan 25% daripada KDNK Termasuk: ¨ Untung ¨ Sewa ¨ Bunga ¨ Royalti BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 27

Tiga Kaedah Pengiraan KDNK Production Market value of final goods and services Expenditure Income Consumption Labor Income = = Investment Government purchases Capital Income Net exports BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 28

Harga dan Kuantiti dalam 2000 dan 2004 Quantity of pizzas Price of pizzas Quantity of calzones Price of calzones 2000 10 $10 15 $5 2004 20 $12 30 $6 GDP • 2000 = (10)($10) + (15)($5) = $175 • 2004 = (20)($12) + (30)($6) = $420 Observations • Output doubled • GDP increased by 2. 4 times • Prices also rose • GDP overstates economic growth BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 29

Nominal KDNK lawan KDNK Benar [Real GDP] ¨ Satu ukuran KDNK di mana kuantiti yang dikeluarkan dinilai pada harga berasaskan tahun asas dan bukan pada harga tahun semasa ¨ KDNK benar mengukur jumlah fizikal [physical volume] sebenar pengeluaran BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 30

Nominal KDNK lawan KDNK Benar n Nominal KDNK ¨ Satu ukuran KDNK di mana kuantiti dikeluarkan dinilai pada harga tahun semasa [current-year prices] ¨ Nominal KDNK mengukur nilai dolar semasa pengaluran [current dollar value of production] BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 31

Harga dan Kuantiti dalam 2000 dan 2004 Quantity of pizzas Price of pizzas Quantity of calzones Price of calzones 2000 10 $10 15 $5 2004 20 $12 30 $6 • 2000 = base year • 2004 Real GDP = (20)($10) + (30)($5) = $350 • 2000 Real GDP = (10)($10) + (15)($5) = $175 Real GDP = Nominal GDP in the base year BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 32

KDNK Benar tak sama Kesejahteraan Ekonomi n Masa Lapang [Leisure Time] ¨ Minggu kerja lebih pendek ¨ Mula kerja lewat ¨ Bersara lebih awal BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 33

KDNK: Malaysia 2004/2005 2004 P n n n Gross Domestic 449, 609 Product (GDP) : Current Prices (RM million) Gross Domestic 248, 954 Product (GDP) : Constant 1987 Prices (RM million) GDP Growth Rate 7. 1 Constant 1987 : Prices (%) 2005 P 2 nd Quarter 3 rd Quarter 119, 999 128, 490 64, 483 66, 757 4. 4 5. 3 BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 34

KDNK Benar tak sama Kesejahteraan Ekonomi n Aktiviti Ekonomi Bukan Pasaran [Nonmarket Economic Activities] ¨ Pengeluaran oleh isirumah ¨ Perkhidmatan sukarela ¨ Aktviti bukan pasaran lebih penting di negara miskin ¨ Ekonomi bawah tanah (sulit) [Underground BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi economy] 35

KDNK Benar tak sama Kesejahteraan Ekonomi n Kualiti Alam Sekitar [Environmental Quality] dan Kesusutan Sumber [Resource Depletion] ¨ Menfaat kualiti alam sekitar tidak dikira. ¨ KDNK tidak disuaikan dengan kesusutan sumber BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 36

KDNK Benar tak sama Kesejahteraan Ekonomi n Kualiti Hidup [Quality of Life] ¨ Kadar jenayah congestion] ¨ Organisasi sivik [Civic organizations] ¨ Ruang lapang [Open space] ¨ Kesesakan trafik [Traffic BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 37

KDNK Benar tak sama Kesejahteraan Ekonomi n Kemiskinan [Poverty] dan Ketaksamaan ekonomi [Economic Inequality] ¨ KDNK tidak menjelaskan ketaksamaan ekonomi BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 38

GDP & Basic Indicators of Well-Being All developing countries Least developed countries GDP person (U. S. dollars) 3, 530 1, 170 25, 860 Life expectancy at birth (years) 64. 5 51. 7 78. 0 Infant mortality rate (per 1, 000 live births) 61 100 6 Under-5 mortality rate (per 1, 000 live births) 89 159 6 Doctors (per 100, 000 people) 78 30 252 Incidence of HIV/Aids (% in 15 -49 age group) 1. 3 4. 3 0. 3 Undernourished people (%) 18 38 Negligible Primary enrollment rate (as % of age group) 85. 7 60. 4 99. 9 Secondary enrollment rate (as % of age group) 60. 4 31. 2 96. 2 Indicator Adult literacy rate (%) 72. 9 51. 7 BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi Industrialized countries 98. 6 39

Kadar Pengangguran n Mengukur Pengangguran ¨ The Bureau of Labor Statistics (BLS) surveys 60, 000 randomly selected households each month BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 40

Perangkaan Buruh: Malaysia 2005 1 st Quarter n n n Total Labour Force ('000) Employed ('000) Unemployed ('000) Unemployment Rate (% of Labour Force) 2005 2 nd Quarter 2005 3 rd Quarter 10, 307. 3 9, 943. 8 10, 541. 7 10, 498. 6 10, 215. 6 10, 101. 0 363. 5 326. 1 397. 6 3. 5 3. 1 3. 8 BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 41

Kadar Pengangguran n Mengukur Pengangguran ¨ 16 tahun dan ke atas temasuk dalam salah satu daripada 3 kategori berikut: n n n Bekerja [Employed] Menganggur [Unemployed] Keluar dari tenaga buruh [Out of the labor force] ¨ The BLS menganggarkan jumlah orang yang termasuk dalam setiap kategori BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 42

Kadar Pengangguran n Mengukur Pengangguran ¨ Tenaga buruh = bekerja + menganggur BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 43

Kadar Pengangguran n Kos Pengangguran ¨ Ekonomi ¨ Psikologi ¨ Sosial BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 44

Kadar Pengangguran n Tempoh Pengangguran ¨ Kesan pengangguran dipengaruhi oleh tempoh individu menjadi penganggur. n n Sumpahan pengangguran [The unemployment spell] Tempoh pengangguran Penganggur jangka panjang [Long-term unemployed] Penganggur kronik [Chronically unemployed] BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 45

Kadar Pengangguran n Sumpahan Pengangguran ¨ Tempoh individu menjadi penganggur n Jangka masa [Duration] ¨ Tempoh masa sumpahan pengangguran BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 46

Kadar Pengangguran n Jangka Masa Pengangguran [Duration of Unemployment] workers] ¨ Pekerja sambilan terpaksa [Involuntary part-time workers] ¨ Julai 2002: ¨ Pekerja tak giat [Discouraged n n Official unemployment rate = 5. 9% Including discouraged workers and involuntary part-time worker = 9. 4% BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 47

Kadar Pengangguran n Pekerja Tak Giat [Discouraged Workers] ¨ Orang yang ingin mempunyai pekerjaan tetapi tidak berusaha untuk mencari pekerjaan bagi tempoh empat minggu yang lepas. BAB 18: Mengukur Aktiviti Ekonomi 48