MEDENYET TASAVVURU FAN DNYADA VAR OLMAK MALATYA TABB
MEDENİYET TASAVVURU FANİ DÜNYADA VAR OLMAK MALATYA TABİB ODASI MURAT ZENGİN 2018/MALATYA
• MEDENİYETLER İTTİFAKI ENSTÜTÜSÜ: Medeniyet, Modernizm ve Gündelik Yaşam Ferhat Kentel • İSTANBUL MEDENİYET ÜNİVERSİTESİ • MEDENİYET GENÇLİĞİ • İSLAM MEDENİYET TASAVVURU: HAKİ DEMİR • İNSANLIĞIN MEDENİYET DESTANI: R. Graoudy • ÇAĞDAŞ KÜRESEL MEDENİYET: Teoman Duralı • MEDENİYET KRİZİ: Ahmet Selim • ÖRNEK MEDENİYET ATLASI: Prof. Mikdad Yalçın • OSMANLIDA MEDENİYET KAVRAMI: Prof. Tuncer Baykara • TARİH VE MEDENİYET DERGİSİ • HZ PEYGAMBERİN MEDENİYET PROJESİ: Ali Akyüz • TÜRK MEDENİYET TARİHİ: Ziya Göklp • KÜLTÜR VE MEDENİYET: Nurettin Topçu • İSLAM MEDENİYETİ: Will Durant • Saadettin Ökten, Ersin Nafiz Gündoğan, Ali şeriati, Ali Akdoğan, Cemil Meriç…
NE ARIYORUZ? HAYATIN ANLAMI NEREDE GİZLİ? • • • DİN DİL SANAT GEÇMİŞ GELECEK BUGÜN İŞ HİZMET DİĞER
TÜM CEVAPLAR İÇİN MEDENİYET • MEDENİYET: Uygarlık veya medeniyet, bir ülke veya toplumun, maddi ve manevi varlıklarının, düşünce, sanat, bilim, teknoloji ürünlerinin tamamını ifade eder. Uygar kelimesi, yerleşik hayata ilk geçen Türk kavimi olan Uygurlardan gelmektedir. • Medeniyet ve uygarlık kavramları çoğunlukla aynı anlamda kullanılmakla birlikte, uygarlığın daha geniş bir anlam taşıdığını ifade etmek mümkündür. (VİKİPEDİ)
• Kültür ve medeniyet kavramları daha önce Türkçe 'de yokken Osmanlı Devleti'nin batılılaşma döneminde dilimize girmiştir. İlk defa bu kavramları sosyolojik olarak ela alan ve tartışan Ziya Gökalp'tır. • Kültür, dilimize iki kaynaktan gelmiştir: Fransızca'dan, Amerikanca'dan. Fransızca kültürün Türkçe karşılığı İrfân, Amerikanca kültürün karşılığı, Medeniyettir. Demek ki, Fransızca kültürden kastedilen daha çok sosyologların manevi kültür dedikleri kültürdür. Amerikanca ise kültürden anlaşılan maddi kültür yani Gökalp'in deyimiyle medeniyettir.
• Ziya Gökalp, kültürle medeniyetin ayrı kavramlar olduğunu kabul eder ve kültüre hars der. Ona göre hars, milli olduğu halde medeniyet beynelmineldir. Başlangıçta her kavmin harsı vardır. Hars yükseldikçe medeniyet doğmaya başlar. • Sosyolog ve antropologlar çoğunlukla "medeniyet" kelimesini kullanmazlar, "kültür" kelimesini tercih ederler. Kimine göre bu iki kavram eş anlamlıdır, kimine göre farklıdır. • Baltacıoğlu'nâ göre Tanzimat'tan beri kültürle medeniyeti, vicdanla aklı, Türklükle Avrupalılığı birbirine karıştırdık. Kültür ulusal, medeniyet milletlerarasıdır
• Prof. Erol Güngör’e göre, kültür ve medeniyet ayrımı, biz Türkler için, sadece sosyolojik bir kavram meselesi değildir; millet hayatına nasıl bir yön vereceğimiz konusundaki isteklerimize objektif ve ilmi destek bulma gayretleridir. • Her toplumun kültürü, o toplumda yaşayan insanların çeşitli problemlere karşı denedikleri çözüm yollarından meydana gelmiştir. Çözüm tarzlarından bazıları zamanla sabit hale gelerek, toplumun bütününe mal olur ve toplumun kültürünü oluşturur.
• Nurettin Topçu’ya göre, kültürle medeniyeti birbirine karıştırdığımız için Batı taklitçiliğine başladık. Medeniyet, insanlığın çalışarak ortaya koyduğu teknik eserlerin bütününden ibârettir. Kültür ise, bir toplumu kendi tarihi içinde meydana getirdiği değer hükümlerinin bütünüdür. • Bunlar ilim, sanat, ahlâk ve dine ait değerlerdir. Batı tekniği bize asırlardan beri damla gelmektedir. Teknik; kültürden sızan bir usare, kültür ağacının yetiştirdiği bir meyvedir. Halbuki, bizim kendi kültürümüz tekniği yaratmadı. Onu emanet bohçalar içinde Batı'dan aldık, yaratmanın zevkini bile yaşayamadık.
• Prof Mehmet Kaplan’a göre Medeniyet ve kültürler, bir bütün teşkil ederler. Her medeniyet kendine has bir kültür ve sanat yaratır. • Muzaffer Ersöz'e göre, kültür ve medeniyet kavramlarının yeniden ele alınmaları şekil ve muhtevalarının yeniden düzenlenmesi şarttır. Ona göre, Türkiye Cumhuriyeti'nin bu kadar yıllık cumhuriyet olmasına rağmen, medeni bir kişilik elde edememiş olması ve çeşitli bocalamalar içinde bulunmasının sebebi, bu kavramların yeterli şekilde tanımlanmamış olmalarından ileri gelmektedir.
• Bazı araştırmalar da kültürle medeniyeti eş anlamlı kabul etmektedirler: İbn Haldun’a göre tarihin, sosyolojinin ve antropolojinin konusu ümrandır. İslam, medeniyet ve kültürü tek kelime ile ifade etmiştir: Ümran. • Şu halde İslam düşüncesinde kültür ve medeniyet ayrımı yoktur. Bunun böyle olması doğaldır, çünkü evrensel bir din olan İslamiyet, kültür ve medeniyeti evrenselliğe göre tanımlayacaktır. Zaten evrenselliğe dayanan bütün dinler ve ideolojiler evrensel kavramlar kullanacaklardır.
• Malinowski kültürü, toplumun yarattığı teknoloji ürünleri, tüketim maddeleri, kurumlarına şekil veren ilkeleri, fikirleri, zanaati, inançları ve gelenekleri olarak tanımlar • Toynbee, medeniyetin, yaratıcı bir azınlıkla çok sert olmayan bir çevrenin eseri olduğunu söyler. Çevre her gün bu yaratıcı azınlığa sorular sorar, bu azınlık o soruları çözdüğü sürece medeniyet yaşamını sürdürür. Bu, sürekli bir diyalogdur ve medeniyetin ömrünü belirleyen şey, bu cevaplardaki isabet ya da isabetsizliktir.
• Toynbee tıpkı İbn-i Haldun gibi medeniyetlerin doğup, büyüyüp, gelişip ve öldüğünü söyleyerek organizmacı bir medeniyet anlayışı sergilemektedir. • İbn Haldun’a göre de devletler ve medeniyetler tıpkı canlı bir organizma gibi doğup, gelişip, gerileyip ve ölmektedirler. (120 yıl)
• İbn Haldun Mukaddime’de toplumları; Bedevî (göçebe) ve hadarî (yerleşik) olmak üzere ikiye ayırmakta ve bedevî toplumların zamanla çeşitli ekonomik faaliyetler sonucu hadarîliğe geçiş yaptığını ve medenileşmeye başladığını söylemektedir. • Zaruri ihtiyaçlardan, lüks tüketime geçme süreci olan medenileşme sonucunda refah ve rahat hali artmakta ve çeşitli adetler ortaya çıkmaktadır…
1 • uygarlık, -ğı (1. anlamı) • a. 1. Uygar olma durumu, medeniyet, medenilik. 2. Bir ülkenin, bir toplumun, maddi ve manevi varlıklarının, fikir, sanat çalışmalarıyla ilgili niteliklerinin tümü, medeniyet : � Gerçekten, uygarlık nimetlerinin gençlere bir faydası oldu ama daha çok bundan büyükler istifade ediyor. �-H. E. Adıvar. • Güncel Türkçe Sözlük
2 • • Uygarlık (2. anlamı) • İng. Civilization (Lat. civis = yurttaş, kentli) : 1. (Sözcük anlamı) Barbarlık durumundan çıkıp törelere bağlı olarak belirli bir yurt içinde birlikte yaşama. • 2. (Sonradan kazandığı anlam) Bilim ve tekniğin ilerlemesi ile yaratılan yaşama koşulları ve bunun sonucu ortaya çıkan yaşamada kolaylık sağlama, usçullaşma ve yetkinleşme, yaşama biçimlerinin daha bir incelmesi durumu. • 3. (Daha geniş olarak kültür durumu anlamına) Geniş bir toplumun bütün bölümlerinde ortak olan dinsel, ahlaksal, estetik, teknik ve bilimsel nitelikteki toplumsal olayların bir bütünü. • BSTS / Felsefe Terimleri Sözlüğü
3 • Uygarlık (3. anlamı) • İng. Civilization: Gelişmiş teknik kaynaklarla bilim ve sanatın yarattığı düşünsel başarılardan oluşan, büyük yayılma alanlı kültür düzeni, bk. eskil uygarlık, krş. kültür, halk kültürü. • BSTS / Halkbilim Terimleri Sözlüğü 1978
4 • Uygarlık (4. anlamı) • İng. Civilisation: İnsanların daha iyi bir yaşayışa kavuşmaları ve doğaya egemen olabilmeleri için gösterdikleri çabalardan çıkan sonuçlar olup teknik, bilim ve kültür olarak belirir. • BSTS / Tarih Terimleri Sözlüğü 1974
5 • Uygarlık (5. anlamı) • İng. Civilization: 1. İnsanlığın elde ettiği uygulayımsal, düşünsel, sanatsal ve tinsel başarıların belli bir zaman noktasındaki düzeyi. 2. Belli bir toplumun özelliği olan uygulamalar, düşünceler, bilgiler, ürünler, tutum ve davranışlar düzeni, bk. ekin. • BSTS / Toplumbilim Terimleri
MEDENİYET • Medeni (1. anlamı) • Ar. meden³sf. (medeni: ) 1. Kentlileşmiş, kırsallıktan kurtulmuş, uygar: � Orada medeni bir insan gibi yaşamak, hasılı oraya yerleşmek istiyordu. �-Y. K. Beyatlı. 2. zf. Uygar biçimde: � Çok ayıp oldu; sözlerini, istediğini daha medeni anlatabilirdi. �-K. Korcan. • Güncel Türkçe Sözlük: Medeni(2. anlamı) • Köken: Ar. Söyleyiş: (medeni: ) Cinsiyet: Erkek 1. Uygar. 2. Şehirli, şehir halkından olan. 3. Terbiyeli, görgülü, kibar, ince. • Kişi Adları Sözlüğü
• Medeniyet, Uygarlık, Umran, Civilisation… • Kültür, Hars, Ekin…
• Kültür ile medeniyet arasındaki farklar: • 1. Kültür yaşanır, medeniyet öğrenilir. Medeniyete ait öğrenilen bir değer hayata aktarıldığında kültür haline gelir. • 2. Kültür, toplumu; medeniyet, bireyi öne çıkarır. • 3. Kültür kimi zaman akıl dışı olabilir; medeniyet ise daima aklı rehber edinir. • 4. Kültür bazı durumlarda sert ve kıyıcı olabilir; medeniyet ise her durumda anlayışlı ve hoşgörülüdür. • 5. Kültür, milli; medeniyet, milletler arasıdır.
MEDENİYETLER • BATI MEDENİYETİ • DOĞU MEDENİYETİ ▫ ORTA DOĞU ▫ UZAK DOĞU • DİĞER MEDENİYETLER • • COĞRAFİ MEDENİYETLER SÜMER, MISIR, HİNT, YUNAN… AKDENİZ MEDENİYETLERİ AVRUPA MEDENİYETİ…
MEDENİYETLER 2 • • İSLAM MEDENİYETİ HIRISTİYAN MEDENİYETİ YAHUDİ MEDENİYETİ BUDİST MEDENİYET ROMA MEDENİYETİ ANTİK YUNAN… ANTİK ÇİN… DİĞER…
MEDENİYETLER 3 • İSLAM MEDENİYETİ �HRİSTİYAN MEDENİYETİ �YAHUDİ MEDENİYETİ • BUDİZM VB MEDENİYETİ • DİĞER MEDENİYETLER
NEDEN MEDENİYET? • «Hayata anlam veren» neyse onun içinden süzülerek gelir. • «Anlam» yetersiz kaldığında yeni bir medeniyet, yeni bir hayat anlayışı aranır ve aslında bir yerlerde çoktan inşa edilmeye başlanmıştır bile. . .
MEDENİYETSİZ YAŞAM MÜMKÜN MÜ?
MEDENİYETLERİN GİZLİ İZLERİ • SEMBOLLER • DİL • HAREKET TARZLARI, (DAVRANIŞ MODELLERİ) • DİN • MİMARİ • SANAT • HAYAT, ÖLÜM VE AŞK ALGISI…
MEDENİYETİN 8 UNSURU • • Cities (ŞEHİRLER) Government (DEVLET-YÖNETİM) Social Classes (SOSYAL SINIFLAR) Technology (TEKNOLOJİ) Religion (DİN) Arts and Architecture (SANAT ve MİMARİ) Job Specialization (TANIMLANMIŞ MESLEKLER) • Public Works (SOSYAL ÇALIŞMALAR) • Writing Systems (YAZI-DİL SİSTEMETİĞİ)
AKIL VE MEDENİYET • KAVRAM ÜRETEBİLME
MEDENİYETİN GEÇİCİ UNSURLARI • • GÜÇ GÜNCELLİK ŞAŞAA PARA
MEDENİYETİN KALICI UNSURLARI • • MADDİ MANEVİ DİĞER AHLAKİ MEDENİYETİ OLUŞTURACAK UNUSURLAR 3 ŞAHISLARIN VARLIĞINI İÇSELLEŞTİRMEK • FİZİKSEL MEDENİYETİ OLUŞTURACAK UNSUR AKLIN RASYONEL VE ERDEMLİ KULLANIMI
DOĞRU MEDENİYET • • • ADALET MERHAMET FITRI-DOĞAL HAKİKAT ARAYIŞI (Yolda olmak, varmak değil…) MEŞRU-HELAL (https: //www. youtube. com/watch? v=7 Wyzslhg. J 2 w )
MEDENİ OLMAYA OLAN KATKI VE SABRINIZ İÇİN TEŞEKKÜRLER…
- Slides: 33