Ks prof dr hab Janusz Mastalski Wychowanie do

Ks. prof. dr hab. Janusz Mastalski Wychowanie do wolontariatu

Istota wolontariatu „Wolontariat stanowi specyficzne ogniwo w systemie zróżnicowanych działań ludzkich, niezależnych od państwa, których treścią jest zaktywizowanie jednostek i grup społecznych do organizowania dodatkowego, niezależnego od wypracowanego przez państwo systemu różnorodnych usług realizowanych w różnych sferach funkcjonowania człowieka” (Parszywka 2010)

Cechy wolontariatu 1. Bezinteresowność. 2. Dobrowolność. 3. Ciągłość. 4. Systematyczność.

Wymiary wolontariatu 1. Wymiar społeczny. 2. Wymiar duchowy. 3. Wymiar edukacyjny. 4. Wymiar osobowy. 5. Wymiar religijny.

Wartości w wolontariacie • Godność człowieka. • Spotkanie. • Prywatność. • Miłość.

12 zasad posługi wolontariusza chrześcijańskiego (1) 1. Działając w imieniu Kościoła, wolontariusz chrześcijański utożsamia się z Kościołem, jego celami, formami działań oraz środkami realizacji tych celów. 2. Nie pomniejszając znaczenia motywacji naturalnej, humanistycznej, wolontariusz chrześcijański stara się stale pogłębiać swoją motywację duchowo-religijną. 3. Wolontariusz chrześcijański odznacza się gotowością służenia ludziom na wzór Chrystusa, który „nie przyszedł, aby Mu służono, lecz żeby służyć i dać swoje życie na okup za wielu" (Mk 10, 45), 4. Będąc często sam ubogim, wolontariusz chrześcijański dzieli się z innymi przede wszystkim miłością na wzór Chrystusa, który ubogacił świat nie dobrami materialnymi, lecz bogactwem miłości (por. 2 Kor 8, 9).

12 zasad posługi wolontariusza chrześcijańskiego (2) 5. Wolontariusz realizuje apostolat Kościoła, gdy przez uczynki miłości i miłosierdzia uczy innych chrześcijan współczucia i wielkodusznego wspomagania potrzebujących. 6. W osobie wspomaganej wolontariusz chrześcijański widzi samego Chrystusa, który utożsamia się z każdym potrzebującym (Mt 25, 35 -36, 4243). 7. Wolontariusz chrześcijański pamięta, że miłość czynna jest najpewniejszą drogą do życia wiecznego, ponieważ „miłość nigdy nie ustaje" (1 Kor 13, 8). 8. Wolontariusz jest rzecznikiem, propagatorem i budowniczym Królestwa Chrystusowego na ziemi królestwa miłości, sprawiedliwości i pokoju (KK 36).

12 zasad posługi wolontariusza chrześcijańskiego (3) Podstawowym kryterium wartościowania wolontariusza jest osobowa godność i wielkość powołania Bożego, jakim każdy człowiek został obdarowany. 10. Wolontariusz chrześcijański jest otwarty i wrażliwy na wszelkie potrzeby bliźnich; ze szczególnym szacunkiem i miłością odnosi się zwłaszcza do ludzi poniżonych z powodu nędzy. 11. Z szacunkiem i miłością odnosi się wolontariusz do ludzi o odmiennych poglądach, zwłaszcza tych, którzy „bez własnej winy, nie znając Ewangelii Chrystusowej i Kościoła Chrystusowego, szczerym sercem jednak szukają Boga" (KK 16). 12. Wolontariusz chrześcijański nie oczekuje za swoją pracę innej zapłaty, jak tylko wiecznej nagrody w niebie, w myśl stów Chrystusa: „Kto wam poda kubek wody do picia, nie utraci swojej nagrody" (Mk 9, 4). (bp. Jan Chrapek) 9.

Zagrożenia wolontariatu 1. Traktowanie wolontariatu instrumentalnie. 2. Spłycanie idei wolontariatu. 3. Wykorzystywanie wolontariatu dla złych celów. 4. Nieprzygotowanie zespołu i struktur placówki do wprowadzania wolontariatu. 5. Niewielki arsenał ofert i możliwości działań proponowany wolontariuszom. 6. Powierzanie organizacji działań wolontariackich nieprzygotowanym osobom. 7. Brak relacji ze środowiskiem lokalnym oraz z innymi partnerami społecznymi.

Kodeks etyczny wolontariusza (1) Bycie pewnym Bycie przekonanym Bycie lojalnym • Zastanów się, dlaczego chcesz pomagać innym ludziom. • Nie oferuj swej pomocy, jeżeli nie jesteś przekonany o wartości tego, co robisz. • Zgłaszaj innych. sugestie, nie „uderzaj” w

Kodeks etyczny wolontariusza (2) Przestrzeganie zasad Mówienie otwarcie Chętne uczenie się • Nie krytykuj rzeczy, których nie rozumiesz. Może okazać się, że mają swoje uzasadnienie. • Pytaj o rzeczy, których nie rozumiesz. Nie pozwól, by tłumione wątpliwości i frustracje odciągnęły cię od tego, co najważniejsze, bądź zmieniły w osobę stwarzającą problemy. • Rozszerzaj swoją wiedzę.

Kodeks etyczny wolontariusza (3) • Staraj się wiedzieć jak najwięcej o Twojej organizacji i pracy. Stały rozwój Kontrola nad sobą Bycie osobą, na której można polegać Działanie w zespole • Będziesz pracował lepiej i z większą satysfakcją, wykonując to, czego od Ciebie się oczekuje. • Praca jest zobowiązaniem. Wykonuj to, co zgodziłeś się zrobić. Nie składaj obietnic, których nie jesteś w stanie spełnić. • Znajdź dla siebie miejsce w grupie. Samotnik działający na własną rękę jest mało skuteczny.

Zasady wychowawcze w edukacji wolontariuszy 1. Zasada spójności. 2. Zasada samodzielności. 3. Zasada „małych kroków”. 4. Zasada współdziałania. 5. Zasada empatycznego 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. 14. oddziaływania. Zasada internalizacji. Zasada samokrytyki i autorefleksji. Zasada perspektywicznego patrzenia. Zasada aktywności społecznej. Zasada personalistyczna. Zasada motywacji światopoglądowej. Zasada twórczego poszukiwania. Zasada autowychowania. Zasada miłości obdarzającej.

Perspektywy 1. Potrzeba budzenia wrażliwości społecznej. 2. Likwidacja niepokojących objawów instrumentalnego traktowania wolontariatu. 3. Medialna promocja wartości: służby i ofiarności. 4. Otwartość na inność. 5. Kształtowanie umiejętności spotkania z cierpieniem. 6. Jedność i współpraca organizacji gromadzących wolontariuszy. 7. Budzenie odpowiedzialności za drugiego człowieka. 8. Odczytywanie rozumienia: czym jest miłość? !

Dziękuję za uwagę