Kontrol Sistemi ve Kamu Kontrol Standartlar Karamanolu Mehmetbey

İç Kontrol Sistemi ve Kamu İç Kontrol Standartları Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi İç Kontrol Standartları Uyum Eylem Planı Strateji Geliştirme Daire Başkanlığı ARALIK - 2009

Sunum Planı - “İç Kontrol” Kavramı ve Türk Kamu Yönetimine Girişi - Kamu Yönetiminde İç Kontrol - İç Kontrolde rol ve sorumluluklar - Kamu İç Kontrol Standartları - İç Kontrolde Yanılgı ve Gerçekler - Üniversitemizde İç Kontrol Eylem Planına Genel Bir Bakış İç Kontrol Standartları Uygulama 28. 2. 2021 Projesi 2

İç Kontrol Nereden Çıktı? -1 Türkiye’de kamu kurum ve kuruluşlarında, uluslararası standartlara uygun olarak iç kontrol sisteminin kurulması konusu, Avrupa Birliği müzakere sürecinde Mali Kontrol başlıklı 32. fasıl kapsamında yer almıştır. Bu fasıl kapsamında, 2003 yılı Aralık ayından itibaren tarama süreci içinde öncelikler listesinde yer alan yasal ve idarî düzenlemeler yürürlüğe konulmuştur. 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 3

İç Kontrol Nereden Çıktı? -1 Söz konusu yasal ve idarî düzenlemelerin yürürlüğe konulmasıyla 32. fasılda tarama süreci tamamlanmış ve 26 Haziran 2007 tarihinden itibaren de müzakere süreci başlamıştır. Bu fasılda müzakere süreci, öngörülen sistemin uluslararası standartlara uygun olarak gerçekleştirilmesiyle tamamlanacaktır. 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 4

İç Kontrol Nereden Çıktı? -2 § 5018 sayılı Kanunla, her bir kamu idaresinde geleneksel kontrol mekanizmaları yerine iç kontrol alanında yaşanan çağdaş gelişme ve uygulamalardan ve uluslararası örgütlerce oluşturulan standart ve yöntemlerden yararlanılarak bir iç kontrol sisteminin oluşturulması öngörülmüştür. § Kanunun getirdiği yeniliklerin en önemlisi iç kontrol sisteminin kurulması ve uygulanması konusundaki yetki ve sorumluluğun her bir kamu idaresine verilmesidir. İç Kontrol Standartları Uygulama 28. 2. 2021 Projesi 5

Tanım (5018 S. K. 55. madde) İç Kontrol; idarenin amaçlarına, belirlenmiş politikalara ve mevzuata uygun olarak; faaliyetlerin etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde yürütülmesini, varlık ve kaynakların korunmasını, muhasebe kayıtlarının doğru ve tam olarak tutulmasını, mali bilgi ve yönetim bilgisinin zamanında ve güvenilir olarak üretilmesini , sağlamak üzere idare tarafından oluşturulan organizasyon, yöntem ve süreçle iç denetimi kapsayan mali ve diğer kontroller bütünüdür. 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 6

İç Kontrol Modelleri COSO-Committee (Amerika) Co. Co- of Sponsoring Organisations Criteria of Control Objectives (Kanada) Turnbull Report-(İngiltere) INTOSAİ (Uluslar arası Sayıştay Birliği) Co. Bit (Teknolojik Sistemler Denetimi Kontrol Standartları) 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 7

COSO- nedir? COSO-Committee of Sponsoring Organisations (Destekleyici Kurumlar Komitesi) Etkili iç kontroller aracılığıyla mali raporlamaların kalitesini artırmaya yönelik çalışalar yapmak üzere 1985 yılında Amerika’da kurulmuştur. İş etiği, etkili iç kontroller ve kurumsal yönetim aracılığıyla mali raporlamaların kalitesini artırmaya yönelik çalışmalar yapan gönüllü bir organizasyondur. 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 8

İç Kontrol - Birleştirilmiş Çerçeve Nedir? COSO ‘ya göre; İç Kontrol, işle ilgili hedeflere ulaşmak için kabul edilebilir güvence sağlamaya yönelik süreçlerdir. • İç Kontrolün üç ana amacı vardır: – İşlemlerin etkinliğini ve verimliliğini artırmak – Finansal raporlamaların güvenirliliğini sağlamak – Yürürlükteki kanun ve düzenlemelere uygunluğu sağlamak 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 9

COSO Kübü Yolsuzların önlenmesi, Varlıkların Korunması İç Kontrol Standartları Uygulama 10 Projesi 10

Coso Piramidi Sağlam bir iç kontrol sistemi için kontrol ortamı temelde uygun bir zemin sağlar. Risk değerlendirme sonuçlarına göre belirlenen kontrol faaliyetleri gerçekleştirilerek kurumun hedefleri önündeki engeller bertaraf edilir veya en aza indirilir. Bilgi ve iletişim kanalları kullanılarak elde edilen bilgilerle, iç kontrolün oluşturulması ve geliştirilmesinden sorumlu yönetimin iç kontrolün işleyişini izlemesi sağlanır. 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 11

İç Kontrol Nedir? İç Kontrol, bir süreçtir. İç Kontrol, kişilere bağımlıdır. İç Kontrol, makul güvence sağlar. İç Kontrol, hedeflere ulaşmaya yöneliktir. 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 12

İç Kontrole İlişkin Hukuki Düzenlemeler 5018 sayılı Kanun 55, 56, 57, 58, 60. md. Strateji Geliştirme Birimlerinin Çalışma Usul Ve Esasları Hakkında Yönetmelik Faaliyet Raporları Hakkında Yönetmelik İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslar Harcama Yetkilileri Hakkında Genel Tebliğ Kamu İç Kontrol Standartları Tebliği İç Kontrol Standartları Uyum Eylem Planı Rehberi İç Kontrol Standartları Uygulama KMÜ İç Kontrol Standartları Uyum Eylem 28. 2. 2021 Projesi 13

İç Kontrolün Amacı (5018 S. K. 56. Mad. ) Kamu gelir, gider, varlık ve yükümlülüklerinin etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde yönetilmesini, Kamu idarelerinin kanunlara ve diğer düzenlemelere uygun olarak faaliyet göstermesini, Her türlü malî karar ve işlemlerde usulsüzlük ve yolsuzluğun önlenmesini, Karar oluşturmak ve izlemek için düzenli, zamanında ve güvenilir rapor ve bilgi edinilmesini, Varlıkların kötüye kullanılması ve israfını önlemek ve kayıplara karşı korunmasını, sağlamaktır. 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 14

İç Kontrol- Nasıl? İşlemlerin etkinliği ve verimliliği Standartlaşmış süreçler yardımıyla faaliyetlerin ekonomikliğini, verimliliğini ve etkinliğini artırır. Kontrol faaliyetleri aracılığıyla varlıkların korunmasını sağlar 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 15

İç Kontrol- Nasıl? Mali raporlama sisteminin güvenilirliği Kararlarda kullanılan verinin doğruluğunu artırır Yolsuzluğun ve usulsüzlüğün önlenmesine ve tespitine yardımcı olur ve denetime kanıt sağlar 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 16

İç Kontrol- Nasıl? Mevzuata uyum Periyodik ve süreç kontrolleri sayesinde kanunlara ve diğer düzenlemelere uygunluğun sağlanmasına yardımcı olur. 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 17

İç Kontrolün Özellikleri İç kontrol, mali iş ve işlemlerle En üst kademeden en alt sınırlı değildir. kademeye tüm kurum çalışanlarının sorumluluğundadır. İç kontrolün oluşturulması, işletilmesi, izlenmesi ve geliştirilmesinden yönetim sorumludur. İç kontrol konusunda tüm çalışanların rol ve sorumluluğu aynı değildir. İç kontrol, belli noktalarda, belli alanlarda ve belli zamanlarda değil; tüm faaliyetleri kapsayan devamlılık esasına dayanan bir süreçtir. Sadece yazılı dokümanlara dayanmaz. Güçlü ve pozitif bir ortamı da ifade eder. İç Kontrol yönetime tam değil makul güvence sağlar. 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 18

İç Kontrolün Temel İlkeleri Yönetim Sorumluluğu Risk Esasına Dayanması Ortak sorumluluk Esası Kapsamlılık Sürekli gözden geçirme İyi mali yönetim ilkelerinin esas alınması ◦ ◦ Mevzuata uygunluk Saydamlık Hesap verebilirlik Ekonomiklik, etkinlik ve etkililik. 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 19

İç Kontrol Neden Tam Güvence Vermez (İç Kontrolün Sınırları) Yanlış Kararlar: İyi kontrol edilen bir kuruluşta yöneticiler kötü kararlar alabilirler. Aksaklıklar: Kontrol sorumluluğu olan kişiler, görevlerini tam olarak yapmayabilirler. İşbirlikleri: İki kişi, kontrolleri altüst etmek için işbirliği yapabilir. Fayda-Maliyet karşılaştırması: Kaynaklar sınırlıdır. Yöneticiler düzenli olarak, kontrol maliyetlerinin faydayı aştığı durumlardaki riski kabul ederler. 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 20

İç Kontrolde Rol ve Sorumluluklar § İç Kontrolde İdarenin Sorumluluğu : Yeterli ve etkili bir iç kontrol sisteminin oluşturulması için gerekli önlemleri alma sorumluluğu, idarelerin üst yöneticilerine ve diğer yöneticilerine verilmiştir. Üst Yönetici (Rektör): Harcama Yetkilileri Mali Hizmetler Birimi (Strateji Geliştirme Daire Başkanlığı) Muhasebe Yetkilileri Gerçekleştirme Görevlileri İç Denetim Birimi * 5018 Sayılı Kanunun 57. , 60. , 61. , 63. ve 64. maddelerinde belirlenmiştir. 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 21

Rektörün Sorumluluğu Rektör, Üniversitede yeterli ve etkili bir Mali Yönetim ve İç Kontrol Sisteminin; ◦ ◦ Kurulması İşleyişi Gözetilmesi İzlenmesi konusunda Milli Eğitim Bakanına karşı sorumludur. Rektör, bu sorumluluğun gereklerini harcama yetkilileri, mali hizmetler birimi (SGDB) ve iç denetçiler aracılığıyla yerine getirir. * 5018 Sayılı Kanun Md. 11, İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslar Md. 8 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 28. 2. 2021 22

Harcama Birimlerinin Sorumluluğu Görev ve yetki alanları çerçevesinde; İdari ve malî karar ve işlemlere ilişkin olarak iç kontrol standartlarının belirlenmesi ve iç kontrolün işleyişinden, Mesleki değerlere ve dürüst yönetim anlayışına sahip olunmasından, Malî yetki ve sorumlulukların bilgili ve yeterli yöneticilerle personele verilmesinden, Belirlenmiş standartlara uyulmasının sağlanmasından, Mevzuata aykırı faaliyetlerin önlenmesinden sorumludurlar. Üst Yöneticiler ve Harcama Yetkilileri ayrıca her yıl, iş ve işlemlerinin amaçlara, iyi malî yönetim ilkelerine, kontrol düzenlemelerine ve mevzuata uygun bir şekilde gerçekleştirildiğini içeren iç kontrol güvence beyanını düzenler ve birim faaliyet raporlarına eklerler. * İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslar Md. 8 * 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 23

Strateji Geliştirme Daire Başkanlığının Sorumluluğu İç Kontrol Sisteminin, ◦ Kurulması, standartlarının uygulanması geliştirilmesi konularında çalışmalar yapmak ve ◦ İç Kontrol ve ilgili diğer mevzuatın uygulanması konusunda üst yöneticiye ve harcama yetkililerine gerekli bilgileri sağlamak ve danışmanlık yapmak ◦ Ön Mali kontrol hizmetlerini yürütmek *5018 Sayılı Kanun Md. 60, İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslar Md. 8 *Strateji Geliştirme Birimlerinin Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik Md. 5 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 24

Maliye Bakanlığının Rolü İç Kontrol süreçlerine ilişkin standart ve yöntemler Maliye Bakanlığı tarafından belirlenir, geliştirilir ve uyumlaştırılır. Ayrıca iç kontrol sisteminin koordinasyonunu sağlar ve kamu idarelerine rehberlik hizmeti verir. 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 25

İç Kontrol Sisteminin Yapısı MİLLİ EĞİTİM BAKANI REKTÖR (Üst Yönetici) İç Denetim Birimi Mali Hizmetler Birimi (Str. Gel. Dai. Bşk) Muhasebe Birimi Harcama Birimi Ön Mali Kontrol Alanı İÇ KONTROL SİSTEMİ 26

Kamu İç Kontrol Standartları v Kamu İç Kontrol Standartları, COSO modeli, INTOSAI Kamu Sektörü İç Kontrol Standartları Rehberi ve Avrupa Birliği İç Kontrol Standartları çerçevesinde Maliye Bakanlığı tarafından belirlenerek Kamu İç Kontrol Standartları Tebliği 26. 12. 2007 tarihli Resmi Gazetede yayınlanmıştır. v Üniversitemizde iç kontrol sisteminin bu Standartlara uyumunu sağlamak üzere; ◦ Yapılması gereken çalışmaların belirlenmiş, ◦ Bu çalışmalar için Eylem Planı oluşturulmuş, ◦ Gerekli prosedürler ve ilgili düzenlemelerin çalışmalarının yürütülmesine başlanmıştır. hazırlanması İdarelerin ayrıntılı iç kontrol standartları belirleme zorunluluğu bulunmamaktadır. Ancak idarelerce gerek görülmesi halinde ayrıntılı iç kontrol standartları belirlenebilecektir. 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 27

KİKS’de İç Kontrolün Bileşenleri İç kontrol, birbirleriyle bağlantılı beş unsurdan meydana gelir: İzleme Kontrol Ortamı Risk Değerlendirm İç Kontrol Faaliyetleri Bilgi ve İletişim 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 28

KAMU İÇ KONTROL STANDARTLARI KONTROL ORTAMI STANDARTLARI RİSK DEĞERLENDİRME STANDARTLARI KONTROL FAALİYETLERİ STANDARTLARI Etik Değerler ve Dürüstlük Planlama ve Programlama Kontrol Stratejileri ve Yönetimleri Misyon Organizasyon Yapısı ve Görevler Risklerin Belirlenmesi ve Değerlendirilmesi Prosedürlerin Belirlenmesi ve ve Değerlendirilmesi BİLGİ VE İLETİŞİM STANDARTLARI Bilgi ve İletişim İç Kontrolün Değerlendirilmesi Raporlama İç Denetim Personelin Yeterliliği ve Performansı Hiyerarşik Kontroller Kayıt ve Dosyalama Sistemi Yetki Devri Görevler Ayrılığı Hata, Usulsüzlük ve Yolsuzlukların Bildirilmesi Faaliyetlerin Sürekliliği Bilgi Sistemleri Kontrolleri İZLEME STANDARTLARI

A. Kontrol Ortamı 1 İç kontrol yapısının temeli iç kontrol ortamı olarak isimlendirilmektedir. Bir kurumda iç kontrol sisteminin oluşturulmasının kurum faaliyetlerinin nasıl yapılandırıldığı ve risklerin nasıl değerlendirildiği konularında belirleyici bir etkisi bulunmaktadır. Kontrol ortamı tüm diğer iç kontrol bileşenleri için temel teşkil etmekte ve amaçlara ulaşmada ve tüm faaliyetlerde etkili olmaktadır. 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 30

A. Kontrol Ortamı 2 İdarenin yöneticileri ve çalışanlarının iç kontrole olumlu bir bakış sağlaması, etik değerlere ve dürüst bir yönetim anlayışına sahip olması esastır. Performans esaslı yönetim anlayışı çerçevesinde görev, yetki ve sorumlulukların uzmanlığa önem verilerek bilgili ve yeterli kişilere verilmesi ve personelin performansının değerlendirilmesi sağlanır. İdarenin organizasyon yapısı ile personelin görev, yetki ve sorumlulukları açık bir İç Kontrol Standartları Uygulama şekilde belirlenir. 28. 2. 2021 Projesi 31

A. Kontrol Ortamı Standartları 1. Etik Değerler ve Dürüstlük 1. 3. Etik kurallar bilinmeli ve tüm faaliyetlerde bu kurallara uyulmalıdır. ◦ 2. ◦ ◦ 3. ◦ ◦ 4. Mal bildirimi, Kamu Etik Sözleşmesi gibi prosedürler bu standarta yönelik uygulamalardır. Misyon, organizasyon yapısı ve görevler Birimlerin ve personelin görevleri Teşkilat şeması ve fonksiyonel görev dağılımı Personelin yeterliliği ve performansı Personelin işe alınma ve görevde yükselme prosedürleri Mesleki yeterlilik ve uzmanlık Yetki Devri İdarelerde yetkiler ve yetki devrinin sınırları açıkça belirlenmeli ve yazılı olarak bildirilmelidir. Devredilen yetkinin önemi ve riski dikkate alınarak yetki devri yapılmalıdır. 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 32

B. Risk Değerlendirmesi 1 Risk değerlendirmesi, mevcut koşullarda meydana gelen değişiklikler dikkate alınarak gerçekleştirilen ve süreklilik arz eden bir faaliyettir. İdare, stratejik planında ve performans programında belirlenen amaç ve hedeflerine ulaşmak için iç ve dış nedenlerden kaynaklanan riskleri değerlendirir. 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 33

B. Risk Değerlendirmesi 2 Kontrol temelinin bir üst seviyesi veya katmanı risk değerlendirmedir. COSO Modelinde Risk değerlendirme üç adımlı bir süreç olarak tanımlanmaktadır. 1 – Riskin öneminin tahmin edilmesi 2 – Riskin gerçekleşme ihtimalinin veya sıklığının değerlendirilmesi 3 – Riskin nasıl yönetilmesi gerektiğinin belirlenmesi ve ne gibi önlemler alınması gerektiğine karar verilmesi 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 34

B. Risk Değerlendirmesi Standartları Planlama ve Programlama 1. Stratejik plan hazırlanması ◦ Performans programı hazırlanması 2. Risklerin belirlenmesi ve değerlendirilmesi ◦ Risklerin tanımlanmalıdır. ◦ Risklerin gerçekleşme olasılığı ve muhtemel etkileri analiz edilmelidir. ◦ Risklere karşı alınacak önlemler belirlenmelidir. ◦ 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 35

Risk Değerlendirmesi RİSKİN TANIMLANMASI (Tehditler ve Engeller Nelerdir? ) . RİSKİN ÖLÇÜLMESİ (Riskin Potansiyel Büyüklüğü Nedir? ) ANALİZ VE YÖNETİM (Riskler Hakkında Ne Yapılabilir? ) RİSKTEN KAÇINMA (Riskin Çok Yüksek Olması) STRATEJİ GELİŞTİRME KONTROL ETME (Etki ve Olasılığın Azaltılması) SİSTEMLERİ İYİLEŞTİRME RİSKİ TRANSFER ETME (Riskin Transferi Daha Ekonomikse) SÜREÇLERİ İYİLEŞTİRME ÇALIŞANLARIN GELİŞİMİ RİSKİ KABUL ETME (Riskin Düşük Olması) ORGANİZASYON GELİŞTİRME

RİSKİ BELİRLEME RİSKİ DEĞERLENDİRME RİSKTEN KAÇINMA 37

C. Kontrol Faaliyetleri Önleyici, tespit edici ve düzeltici her türlü kontrol faaliyeti belirlenir ve uygulanır. Kontrol faaliyetleri; tanımlanan ve değerlendirilen risklerin yönetilmesi amacıyla oluşturulan tüm prosedür, uygulama ve kararlardır. Her seviyede ve her faaliyet alanında bulunmalıdır. 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 38

C. Kontrol Faaliyetleri Standartları 1. 2. 3. 4. 5. 6. Kontrol stratejileri ve yöntemleri Prosedürlerin belirlenmesi ve belgelendirilmesi Görevler ayrılığı Hiyerarşik kontroller Faaliyetlerin sürekliliği Bilgi sistemleri kontrolleri 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 39

D. Bilgi ve İletişim Bilgi ve iletişim: İdarenin ihtiyaç duyacağı her türlü bilgi uygun bir şekilde kaydedilir, tasnif edilir ve ilgililerin iç kontrol ile diğer sorumluluklarını yerine getirebilecekleri bir şekilde ve sürede iletilir. 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 40

D. Bilgi ve İletişim Standartları 1. Bilgi ve iletişim 2. Raporlama Kayıt ve dosyalama sistemi 4. Hata, usulsüzlük ve yolsuzlukların bildirilmesi 3. 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 41

E. İzleme: İç kontrol sistem ve faaliyetleri sürekli izlenir, gözden geçirilir ve değerlendirilir. 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 42

E. İzleme Standartları 1. İç Kontrolün Değerlendirilmesi 2. İç Denetim 28. 2. 2021 43 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi

İç Kontrol- Yanılgılar ve Gerçekler Yanılgı 1: İç Kontrol, yazılı prosedürlerle başlar. Gerçek 1: İç kontrol, güçlü ve pozitif bir iç kontrol ortamıyla başlar. 28. 2. 2021 44 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi

İç Kontrol Nerede Başlar? Üniversite Birim Personel Kişilik • Personelin kişiliğinde (ruhunda) başlar ve tüm çevresine halka yayılır. 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 45

İç Kontrol- Yanılgılar ve Gerçekler Yanılgı 2: Yönetim iç kontrolü iç denetçiler tarafından yapılması gereken bir iş olarak kabul eder. Gerçek 2: Yönetim iç kontrol sisteminin sahibidir. 28. 2. 2021 46 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi

İç Kontrol- Yanılgılar ve Gerçekler Yanılgı 3: İç kontrol sadece mali bir konudur. Gerçek 3: İç kontrol üniversitemizin tüm fonksiyonlarını kapsamakta ve her alanını ilgilendirmektedir. 28. 2. 2021 47 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi

İç Kontrol- Yanılgılar ve Gerçekler Yanılgı 4: İç kontrol evrakların kontrolüdür. Gerçek 4: İç kontrol, varmak istediğimiz hedefe doğru gidip gitmediğimizi ve bu amaçla yapılan faaliyetlerde ne kadar “kontrol” sahibi olduğumuz ile ilgili bir kavramdır. 28. 2. 2021 48 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi

İç Kontrol- Yanılgılar ve Gerçekler Yanılgı 5: İç kontrol bürokrasi yaratır ve çalışanları oyalar. Gerçek 5: İç kontrol, süreçlere ilave yapılan işler olarak düşünülmemeli, süreçlerin bir parçası olarak tasarlanmalıdır. İç kontrol sistemi yönetimin dışında bir sistem değildir. Yönetimin temel bir fonksiyonudur. 28. 2. 2021 49 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi

İç Kontrol- Yanılgılar ve Gerçekler Yanılgı 6: Küçülme ve yetkilendirme nedeniyle kontrollerin bir kısmından vazgeçmeliyiz. Gerçek 6: Küçülme ve yetkilendirme nedeniyle farklı kontrollere ihtiyaç duymalıyız. 28. 2. 2021 50 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi

İç Kontrol- Yanılgılar ve Gerçekler Yanılgı 7: İç kontrol yeterince kuvvetli ise yolsuzluk olmayacağından ve mali tabloların doğru olduğundan, kaynakların etkili, ekonomik ve verimli kullanıldığından emin olabiliriz. Gerçek 7: İç kontrol makul ancak kesin olmayan güvence verir. İç kontrol insanlar tarafından uygulanır. İç kontrol insanların neden olacağı hata ve hileleri %100 öngören sihirli bir küre değildir. 28. 2. 2021 51 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi

İç Kontrol- Yanılgılar ve Gerçekler Yanılgı 8: İç kontrolden sadece belli kişiler ve belli birimler sorumludur. Gerçek 8: İç kontrolden kurumda çalışan tüm personel sorumludur. Her personel sonuçta iç kontrol sisteminde kullanılacak bilgileri üretir ya da kontrolleri etkileyen faaliyetlerde bulunur. Bu nedenle açık ya da zımni herkesin görev tanımında yer almalıdır. 28. 2. 2021 52 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi

İç Kontrol- Yanılgılar ve Gerçekler Yanılgı 9: İç kontrol bir amaçtır. Gerçek 9: İç kontrol amaca ulaşmak için kullanılan bir araçtır. Kendisi bir amaç değildir. 28. 2. 2021 53 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi

Üniversitemiz İç Kontrol İzleme ve Yönlendirme Kurulu Başkan Rek. Yard. Prof. Dr. Kemal ESENGÜN Üye Sos. Bil. Ens. Müdürü Prof. Dr. Bahadır AKIN Üye Kamu Yön. Böl. Bşk. Yrd. Doç. Dr. Hasan GÜL Üye Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Nuran KOYUNCU Üye Ermenek MYO Müd. V. Yrd. Doç. Dr. Ercan 28. 2. 2021 OKTAY’dan 54 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi

Üniversitemiz İç Kontrol Standartları Uyum Eylem Planı Hazırlama Grubu Başkan Genel Sekreter Ahmet TÜFEKCİ Üye Str. Gel. Dai. Bşk. Vedat ERDOĞAN Üye İd. Mal. İşl. Dai. Bşk. Hidayet AKMAN Üye Öğr. İşl. Dai. Bşk. Mevlüt BALTA Üye Personel Dai. Bşk. Ömer DOĞAN Üye Bil. İşl. Dai. Bşk. V. Yüksel ÇELİK Üye Yapı İşl. Tek. Dai. Bşk. V. Seyit 28. 2. 2021 55 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi YILDIRIM

Üniversitemiz İç Kontrol Eylem Planı Rektörlük Makamının 21/04/2009 tarihli onayı ile İç Kontrol Standartları Uyum Eylem Planı Hazırlama Grubu ve İç Kontrol İzleme ve Yönlendirme Kurulu oluşturularak, Üniversitemiz İç Kontrol Standartları Uyum Eylem Planı hazırlık çalışmalarına başlanmış, hazırlanan taslak çalışma İç Kontrol İzleme ve Yönlendirme Kurulunca inceleme ve değerlendirmesi yapılarak uygun görüldüğü 26/06/2009 tarih ve 2801045 sayılı yazı ile bildirilmiştir. Rektörlük Makamınca da uygun görülen eylem planımız Maliye Bakanlığına gönderilmiştir. 28. 2. 2021 56 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi

İç Kontrol Kapsamında İzlenmesi Gereken Yol İç kontrol sistemlerinin oluşturulması, uygulanması, izlenmesi, değerlendirilmesi ve geliştirilmesi sırasında aşağıdaki temel ilkelerin dikkate alınması uygun olacaktır: § 5018 sayılı Kanun yönetim sorumluluğunu esas aldığı için, iyi bir iç kontrol sistemi kurmak ve işleyişini sağlamak sorumluluğu kamu idarelerinin üst yöneticileri ile diğer yöneticilerine aittir. Üniversitemiz açısından rektör ve yardımcıları ile harcama yetkilileri öncelikle sorumludur. § İç kontrol sistemi, Üniversitemizin yasal ve idari yapısı ile personel ve mali durumları gibi her birimin kendine özgü koşulları dikkate alınarak katılımcı yöntemlerle belirlenmelidir. 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 57

ÇALIŞMA İLKELERİMİZ-1 • Sistem kurma ve değişim çalışmaları uzun süre alır. Hayal kırıklığına uğramadan SİSTEMATİK ve SÜREKLİ bir şekilde devam etmek. • Hedefleri çok iddialı koymamak. • Yolun neresindeysek ve elimizde ne varsa onunla başlamak. 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 58

ÇALIŞMA İLKELERİMİZ-2 • Birlikte çalışacağımız kimselere yardımcı olma niyet ve arzumuzu tam olarak aktarmak. Kavga ederek sonuç alınmaz. • Küçük ölçekli ya da pilot uygulamalarla sonuçlar almak ve küçük de olsa başarılı örnekleri yakalamak. • Sorunlara başkalarının açısından da bakabilmek. 28. 2. 2021 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi 59

TEŞEKKÜRLER. . . 28. 2. 2021 60 İç Kontrol Standartları Uygulama Projesi