Komenda Wojewdzka Policji z siedzib w Radomiu HANDEL

Komenda Wojewódzka Policji z siedzibą w Radomiu HANDEL LUDŹMI- ASPEKTY PRAWNE I KRYMINOGENNE mł. asp. Agnieszka Sambor 1

HANDEL LUDŹMI – K. K art. 189 a kk. § 1. Kto dopuszcza się handlu ludźmi, podlega karze pozbawienia wolności na czas nie krótszy od lat 3 Przestępstwo handlu ludźmi jest zbrodnią. Maksymalna kara pozbawienia wolności to w polskim prawie karnym 15 lat. § 2. Kto czyni przygotowania do popełnienia przestępstwa określonego w § 1, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.

PRZEMYT LUDZI

DEFINICJA HANDLU LUDŹMI Handlem ludźmi jest : • werbowanie, art. 115 § 22 KK – przepis od 8. 09. 2010 r. • transport, • dostarczanie, • przekazywanie, • przechowywanie lub przyjmowanie osoby z zastosowaniem: • przemocy lub groźby bezprawnej, • uprowadzenia, • podstępu, • wprowadzenia w błąd albo wyzyskania błędu lub niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego działania, • nadużycia stosunku zależności, wykorzystania krytycznego położenia lub stanu bezradności, • udzielenia albo przyjęcia korzyści majątkowej lub osobistej albo jej obietnicy osobie sprawującej opiekę lub nadzór nad inną osobą

Przemyt ludzi

DEFINICJA HANDLU LUDŹMI – cd. w celu wykorzystania OSOBY, nawet za jej zgodą, w szczególności w: • prostytucji, • pornografii lub innych formach seksualnego wykorzystania, • w pracy lub usługach o charakterze przymusowym, • w żebractwie, w niewolnictwie lub innych formach wykorzystania poniżających godność człowieka, • w celu pozyskania komórek, tkanek lub narządów wbrew przepisom ustawy. Jeżeli zachowanie sprawcy dotyczy MAŁOLETNIEGO, stanowi ono handel ludźmi, nawet gdy nie zostały użyte metody lub środki wyżej wymienione.

Przemyt ludzi

Przemyt ludźi

HANDEL LUDŹMI i przestępstwa powiązane Handel ludźmi – kara pozbawienia wolności na czas nie krótszy od 3 lat art. 189 a Kodeksu karnego Zmuszanie do prostytucji – kara pozbawienia wolności od roku do 10 lat – art. 203 Kodeksu karnego Stręczycielstwo, kuplerstwo – kara pozbawienia od 3 miesięcy do 5 lat art. 204 § 1 Kodeksu karnego Sutenerstwo - czerpanie korzyści z prostytucji – kara pozbawienia wolności od 3 miesięcy do 5 lat - art. 204 § 2 Kodeksu karnego

HANDEL LUDŹMI – przestępstwa powiązane Bezprawne pozbawienie wolności – kara pozbawienia wolności od 3 miesięcy do 5 lat - art. 189 Kodeksu karnego Stosowanie przemocy lub groźby bezprawnej w celu zmuszenia innej osoby do określonego działania, zaniechania lub znoszenia - kara pozbawienia wolności do 3 lat – art. 191 kodeksu karnego spowodowanie oddania innej osoby w stan niewolnictwa lub utrzymywanie innej osoby w tym stanie albo uprawianie handlu niewolnikami – kara od 3 lat - art. 8 przepisów wprowadzających kodeks karny

Mechanizmy działania sprawców W działaniu sprawców handlu ludźmi możemy wyróżnić trzy zasadnicze etapy tj. : Ø etap rekrutacji Ø etap nakłonienia ( „złamania”) ofiary do zamiarów sprawcy Ø etap realizacji zamiaru sprawcy

Mechanizmy działania sprawców Co do kobiet to werbowanie ich jest typowe i niezmienne od wielu lat, a mianowicie m. in. przez: Ø Ogłoszenia oferujące dobrą pracę bez konieczności znajomości języka, kwalifikacji, np. kelnerki, opiekunki do dzieci, hostessy, sprzątaczki, striptizerki, modelki; Ø Anonse matrymonialne oferujące ślub z cudzoziemcem; Ø Bezpośrednio przez specjalnych naganiaczy wyspecjalizowanych w rozpoznawaniu środowisk (np. zagrożonych bezrobociem) lub przez oszustów matrymonialnych uwodzących dziewczyny, a następnie wykorzystując ich zaufanie, sprzedając je właścicielom domów publicznych.

PROCES WYSZUKIWANIA POTENCJALNYCH OFIAR HANDLU LUDŹMI- METODY WERBOWANIA Ø zamieszczanie ogłoszeń w prasie oraz Internecie o legalnej pracy dla kobiet w charakterze kelnerek, Ø oferowanie ciekawego zatrudnienia, Ø oferowanie atrakcyjnych zarobków, Ø zapraszanie ofiar do Polski w charakterze legalnej pracy w klubie sportowym, Ø zapraszanie ofiar do Polski w charakterze hostess, Ø werbowanie ofiar za pomocą legalnie działających firm, Ø organizowanie szkoleń, Ø obiecywanie wysokich wynagrodzeń, Ø dogodne warunki mieszkaniowe i opiekę rezydenta.

Przy wyborze ofiary sprawca wiedząc w jakim celu poszukuje osoby kieruje się niejednokrotnie wieloma kryteriami do których należą: Ø - płeć, Ø - wiek, Ø - sytuacja rodzinna, Ø - sytuacja materialna, Ø - ambicje, plany na przyszłość, Ø - stopień wiedzy o innych krajach, Ø - bezkrytyczne podejście do oferty, Ø - adekwatność do celu handlu.

FORMY HANDLU LUDŹMI DO PROSTYTUCJI METODY DZIAŁAŃ PRZESTĘPCZYCH DO PRACY PRZYMUSOWEJ HANDEL ORGANAMI DO ŻEBRANIA I DROBNYCH PRZESTĘPSTW DO WYŁUDZANIA KREDYTÓW I ŚWIADCZEŃ SOCJALNYCH

JAK TEN PROCES DZIAŁA? PODSTĘPOSZUSTWO SPIRALA DŁUGU ZNIEWOLENIE

CO MOTYWUJE SPRAWCÓW? Motywem działania sprawców jest ZYSK porównywalny z zyskiem osiąganym z handlu bronią czy narkotykami

CHARAKTERYSTYKA HANDLU LUDŹMI -STAN OBECNY kraj pochodzenia – polskie ofiary wykorzystywane są przede wszystkim na terenie Europy, identyfikowane są także przypadki wykorzystania na innych kontynentach, kraj tranzytowy – rejon, przez który odbywa się transfer ofiar z Europy wschodniej i Azji do Europy zachodniej, identyfikowane są także ofiary z Afryki kraj docelowy – ofiary, pochodzące głównie z Bułgarii, Rumunii, Ukrainy, ale także coraz częściej z krajów azjatyckich są eksploatowane na terytorium Polski w Polsce identyfikowane są także przypadki handlu wewnętrznego – wykorzystania Polaków na terytorium RP

WYKORZYSTANIE SEKSUALNE OFIAR HANDLU LUDŹMI dominującą formą wykorzystania ofiar handlu ludźmi jest wciąż wykorzystanie seksualne - głównie kobiet widoczny wzrost liczby prostytuujących się kobiet, zwłaszcza tzw. prostytucja przydrożna ofiary najczęściej pochodzą z Bułgarii często ofiarami są kobiety etnicznie przynależne do społeczności romskiej Polki i Ukrainki to najczęstsze ofiary wykorzystywania seksualnego w agencjach towarzyskich lub w wynajmowanych mieszkaniach

Handel ludźmi w celu wykorzystania w prostytucji i eksploatacji seksualnej W tej formie dostrzec można również najwięcej trwałych mechanizmów, nieznanych od wielu lat. Mając na względzie międzynarodowy charakter przestępstwa handlu ludźmi, należy za punkt wyjścia uczynić podział na przestępstwa dokonywane na szkodę obywatelek polskich za granicą oraz eksploatacje seksualną w Polsce, tak Polek, jak i cudzoziemek.

WYKORZYSTYWANIE DO ŻEBRANIA Dyrektywa w sprawie zapobiegania handlowi ludźmi określa zmuszanie do żebrania jako formę handlu ludźmi i eksploatację do przymusowej pracy lub usług (definicja Konwencji Międzynarodowej Organizacji Pracy nr 29).

Żebranie to proszenie o jałmużnę, wsparcie; to powtarzające się zachowanie polegające na proszeniu o datki pieniężne (lub niepieniężne, ale mające określoną wartość materialną, np. o ubranie, jedzenie).

CECHY PRZESTĘPCZOŚCI ŻEBRACZEJ Ø bezwzględność działań liderów grupy wobec jej ofiar Ø stosowanie przemocy, gróźb i siły fizycznej wobec kobiet i dzieci Ø hierarchiczność struktury przestępczej i dyscyplina Ø hermetyczność Ø osiąganie dużych i szybkich zysków finansowych przez grupę

NOWE TRENDY W HANDLU LUDŹMI • wykorzystanie do wyłudzania świadczeń socjalnych i zasiłków • fikcyjne małżeństwa w celu uzyskania prawa pobytu na terenie UE i obywatelstwa kraju, • niewolnictwo domowe

Handel dziećmi i ich wykorzystywanie są związane z krzywdzeniem dziecka, które doświadcza w tej sytuacji przemocy seksualnej, fizycznej i emocjonalnej ze strony sprawców. DZIECI wykorzystywane są do: — prostytucji, pornografii, innych usług o charakterze seksualnym; — żebrania; — popełniania przestępstw (np. kradzieże, sprzedawanie narkotyków, przemyt); — pracy niewolniczej; — prac i usług o charakterze przymusowym; — pozyskiwania organów; — nielegalnej adopcji.

Handel dziećmi wiąże się ze szczególną formą relacji między handlarzem a dzieckiem. Handlarz może: • zastraszyć dziecko, grozić zrobieniem krzywdy jemu lub osobom bliskim dziecku. • uwodzić dziecko, zapewniając mu zaspokojenie potrzeb miłości i przynależności. • opiekować się dzieckiem, które nie ma bliskich osób; może być jedyna osobą, która dba o jego podstawowe potrzeby: pożywienie, opiekę, sen.

POLICYJNA WSPÓŁPRACA W WALCE Z HANDLEM LUDŹMI EMPACT Oficerowie łącznikowi POLICJA

POLICYJNA WSPÓŁPRACA W WALCE Z HANDLEM LUDŹMI Współpraca międzynarodowa: • Interpol, • Eurojust, Współpraca bilateralna: • FBI (Federalne Biuro Śledcze USA), • NCA (brytyjska Krajowa Agencja ds. Przestępczości), • BKA (niemiecki Federalny Urząd Kryminalny), • NCMEC (amerykańskie Krajowe Centrum dla Dzieci Zaginionych i Wykorzystywanych Seksualnie), • inne zagraniczne organy ścigania.

ZWALCZANIE HANDLU LUDŹMI STRUKTURY POLICJI W Biurze Kryminalnym KGP od 22 stycznia 2014 roku funkcjonuje Wydział do Walki z Handlem Ludźmi Struktura : Naczelnik oraz 10 funkcjonariuszy /HL, handel organami ludzkimi, pornografia dziecięca, pedofilia, współpraca międzynarodowa/ Tel. kontaktowy 22 60 -159 -58

ZESPÓŁ DW. Z HANDLEM LUDŹMI W Komendzie Wojewódzkiej Policji z siedzibą w Radomiu w strukturach Wydziału Kryminalnego funkcjonuje Zespół d/w z Handlem Ludźmi Kontakt telefoniczny 48 345 -35 -38 W Komendach Miejskich i Powiatowych Policji garnizonu mazowieckiego wyznaczono koordynatorów d/w z Handlem Ludźmi

ZADANIA ZESPOŁU d/w z HANDLEM LUDŹMI - rozpoznawanie zjawiska i aktualnych trendów w tego rodzaju przestępczości, - identyfikowanie ofiar handlu ludźmi, zatrzymywanie sprawców, stosowanie zasad określonych w „Algorytmie postępowania funkcjonariuszy organów ścigania w przypadku ujawnienia przestępstwa handlu ludźmi”, inicjowanie działań na terenie podległym KWP z/s w Radomiu, - szkolenie policjantów w zakresie ujawniania przestępstw handlu ludźmi, - udzielanie pomocy podległym jednostkom Policji w prowadzonych działaniach, - współpraca z innymi organizacjami i podmiotami zajmującymi się zwalczaniem handlu ludźmi, - udział w międzynarodowych i ogólnopolskich skierowanych na zwalczanie handlu ludźmi, działaniach

DZIĘKUJĘ ZA UWAGĘ mł. asp. Agnieszka Sambor WK KWP zs. w Radomiu