KIM TRA BI C Trnh by ngha v

KIỂM TRA BÀI CŨ Trình bày ý nghĩa và tác dụng của cây phát sinh giới động vật?

CHƯƠNG VIII ĐỘNG VẬT VÀ ĐỜI SỐNG CON NGƯỜI TIÊ T 60 -Bài 57 ĐA DẠNG SINH HỌC

NỘI DUNG BÀI HỌC Đa dạng sinh học. I. Đa dạng sinh học động vật ở môi trường đới lạnh. II. Đa dạng sinh học ở môi trường hoang mạc đới nóng.

Đa dạng sinh học Quan sát các hình ảnh sau:

Chim cánh cụt Cú tuyết Hải ly Gấu Bắc Cực

Cảnh quan hoang mạc Bọ cạp Chuột nhảy Rắn

Khỉ vàng Rừng nhiệt đới Cá sấu Cá voi

Đa dạng sinh học được biểu thị như thế nào? Qua những hình ảnh vừa xem em có nhận xét gì về sự phân bố của động vật trên trái đất? Đa dạng sinh học được biểu thị bằng số lượng loài Đa dạng loài lại được thể hiện ra sao? Đa dạng loài Đặc điểm hình thái Tập tính

Sự đa dạng về loài có được do đâu? Do khả năng thích nghi cao với các điều kiện sống rất khác nhau trên các môi trường địa lí của trái đất. Trên trái đất có các môi trường địa lí nào? Các môi trường đới lạnh, đới ôn hòa, nhiệt đới gió mùa, hoang mạc…

I. Đa dạng sinh học động vật ở môi trường đới lạnh Quan sát các hình ảnh sau:

Em có nhận xét gì về điều kiện khí hậu ở môi trường đới lạnh? Điều kiện khắc nghiệt chủ yếu là mùa đông, băng tuyết phủ gần như quanh năm.

Với điều kiện khí hậu như vậy thì thực vật ở đây có đặc điểm gì? Thực vật thưa thớt, thấp lùn; chỉ có một số ít loài tồn tại.

- Có nhận xét gì về số lượng loài động vật ở môi trường này? + Số lượng loài động vật rất ít - Hãy kể tên một số loài động vật ở môi trường đới lạnh ? + Gấu trắng, cáo bắc cực, chim cánh cụt, hải cẩu, cú tuyết. . .

CHIM CÁNH CỤT GẤU BẮC CỰC CÚ TUYẾT CHÓ SÓI BẮC CỰC

SĂN MỒI VÀO BAN NGÀY TRONG MÙA HẠ GẤU TRẮNG VÀ ĐÀN CON NGỦ ĐÔNG

Nêu đặc điểm thích nghi đặc trưng và tập tính của các động vật ở môi trường đới lạnh? Cấu tạo Lớp mơ dươ i da rất dày. Lông rậm Co bô lông ma u tră ng lâ n vơ i tuyê t Di cư tránh rét Tập tính Ngu suốt mùa đông Hoạt động vào mùa hè

Thảo luận nhóm: Hoàn thành bảng sau: Môi trường đới lạnh Những đặc điểm thích nghi Bộ lông dày Cấu tạo Mỡ dưới da dày Lông màu trắng (mùa đông) Tập tính Ngủ trong mùa đông hoặc di cư tránh rét Hoạt động về ban ngày trong mùa hạ Giải thích vai trò của đặc điểm thích nghi

CHIM CÁNH CỤT GẤU BẮC CỰC CÚ TUYẾT CHÓ SÓI BẮC CỰC

SĂN MỒI VÀO BAN NGÀY TRONG MÙA HẠ GẤU TRẮNG VÀ ĐÀN CON NGỦ ĐÔNG

Môi trường đới lạnh Những đặc điểm thích nghi Giải thích vai trò của đặc điểm thích nghi Bộ lông dày Giữ nhiệt cho cơ thể Cấu tạo Mỡ dưới da dày Lông màu trắng (mùa đông) Tập tính Ngủ trong mùa đông hoặc di cư tránh rét Hoạt động về ban ngày trong mùa hạ Giữ nhiệt, dự trữ năng lượng chống rét Dễ lẫn với tuyết, che mắt kẻ thù Tiết kiệm năng lượng, tránh rét, tìm nơi ấm áp Thời tiết ấm hơn, để tận dụng nguồn nhiệt Bảng: Sự thích nghi của động vật ở môi trường đới lạnh.

I. Đa dạng sinh học động vật ở môi trường đới lạnh Em có nhận xét gì về động vật ở môi trường đới lạnh? Có số loài động vật ít nhưng chúng rất đa dạng về đặc điểm hình thái và tập tính. Thích nghi với điều kiện giá lạnh.

II. Đa dạng sinh học động vật ở môi trường hoang mạc đới nóng Quan sát các hình ảnh sau:

Cảnh quan hoang mạc

Cảnh quan hoang mạc

Em có nhận xét gì về điều kiện khí hậu và thực vật ở môi trường hoang mạc đới nóng? - Nóng và khô, các vực nước rất hiếm, phân bố rải rác rất xa nhau. - Thực vật thấp nhỏ, xơ xác.

- Với đặc điểm về khí hậu và thực vật như vậy thì động vật ở đây có đặc điểm gì? + Gồm ít loài và có những đặc điểm thích nghi rất đặc trưng đối với khí hậu khô và nóng - Em hãy kể tên một số loài động vật sống trong môi trường hoang mạc đới nóng ?

Chuột nhảy Bọ cạp Rắn hoang mạc Lạc đà

- Ơ môi trường hoang mạc đới nóng đô ng vâ t có cấu tạo thi ch nghi như thê na o? Có chân dài, mảnh Cấu tạo Chân cao, móng rộng, có đệm thịt dày Dự trữ nước Co bô lông ma u nhạt lâ n vơ i màu cát

Có bước nhảy cao và xa Hoạt động về ban đêm Tập tính Ngày ẩn mình trong cát Khả năng nhịn khát Khả năng đi xa Di chuyển bằng cách quăng thân

Qua quan sát hình, kết hợp thông tin SGK/Tr 186 thảo luận nhóm hoàn thành bảng sau:

Môi trường hoang mạc đới nóng Những đặc điểm thích nghi Giải thích vai trò của đặc điểm thích nghi Chân dài Cấu Chân cao, móng rộng, đệm thịt dày tạo Bướu mỡ lạc đà Màu lông nhạt, giống màu cát Mỗi bước nhảy cao và xa Di chuyển bằng cách quăng thân Tập Hoạt động vào ban đêm tính Khả năng đi xa Khả năng nhịn khát Chui rúc vào sâu trong cát Bảng: Sự thích nghi của động vật ở môi trường hoang mạc đới nóng

Chuột nhảy Bọ cạp Rắn hoang mạc Lạc đà

Môi trường hoang mạc đới nóng Những đặc điểm thích nghi Chân dài Cấu Chân cao, móng rộng, đệm thịt dày tạo Bướu mỡ lạc đà Giải thích vai trò của đặc điểm thích nghi Hạn chế ảnh hưởng của cát nóng Không bị lún, đệm thịt chống nóng Dự trữ mỡ (nước trao đổi chất) Màu lông nhạt, giống màu cát Giống màu môi trường Mỗi bước nhảy cao và xa Hạn chế tiếp xúc với cát nóng Di chuyển bằng cách quăng thân Hạn chế tiếp xúc với cát nóng Tập Hoạt động vào ban đêm tính Khả năng đi xa Tránh nóng ban ngày Tìm nguồn nước Khả năng nhịn khát Tìm nguồn nước Chui rúc vào sâu trong cát Chống nóng Bảng: Sự thích nghi của động vật ở môi trường hoang mạc đới nóng

II. Đa dạng sinh học động vật ở môi trường hoang mạc đới nóng Em có nhận xét gì về động vật ở môi trường hoang mạc đới nóng? Có số loài động vật ít nhưng chúng rất đa dạng về đặc điểm hình thái và tập tính. Thích nghi với điều kiện khô hạn.

Bảng : Sự thích nghi của động vật ở môi trường đới lạnh và hoang mạc đới nóng MÔI TRƯỜNG ĐỚI LẠNH Những đặc điểm thích nghi C ấ u t ạ o Bộ lông dày Mỡ dưới da dày Lông màu trắng (mùa đông) Ngủ trong mùa đông T ậ p tí n h Di cư tránh rét Hoạt động về ban ngày trong mùa hạ MÔI TRƯỜNG HOANG MẠC ĐỚI NÓNG Những đặc điểm thích nghi Giải thích vai trò ĐĐ thích nghi Giữ nhiệt cho cơ thể Giữ nhiệt dự trữ năng lượng chống rét Dễ lẫn với tuyết, che mắt kẻ thù Tiết kiệm năng lượng Tránh rét, tìm nơi ấm áp Thời tiết ấm hơn để tận dụng nguồn nhiệt C ấ u t ạ o T ậ p tí n h Giải thích vai trò ĐĐ thích nghi Hạn chế ảnh hưởng Chân dài của cát nóng Chân cao, móng rộng, Không bị lún, đệm thịt dày thịt chống nóng Dự trữ mỡ Bướu mỡ lạc đà (nước trao đôi chất) Màu lông nhạt Giống màu môi giống màu cát trường Hạn chế tiếp xúc Mỗi bước nhảy với cát nóng cao và xa Di chuyển bằng cách Hạn chế tiếp xúc với cát nóng quăng thân Tránh nóng Hoạt động vào ban ngày ban đêm Khả năng đi xa Tìm nguồn nước Khả năng nhịn khát Tìm nguồn nước Chui rúc vào sâu trong cát Chống nóng

- Em có nhận xét gì về độ đa dạng của động vật ở hai môi trường trên? + Ở cả hai môi trường, mức độ đa dạng của động vật thấp - Hãy giải thích tại sao số loài động vật ở môi trường đới lạnh và hoang mạc đới nóng lại ít? + Vì chỉ có những loài có khả năng chịu đựng được băng giá hoặc khí hậu rất khô và nóng mới tồn tại được.

Đa dạng sinh học biểu thị rõ nét nhất ở số lượng loài sinh vật. Các loài lại thể hiện sự đa dạng về hình thái và tập tính thích nghi chặt chẽ với điều kiện sống của môi trường, nơi chúng sinh sống. Trên trái đất, môi trường đới lạnh và hoang mạc đới nóng là những môi trường có khí hậu khắc nghiệt nhất, động vật ở đó có những thích nghi đặc trưng và số loài ít, vì chỉ có những loài có khả năng chịu đựng được băng giá hoặc khí hậu rất khô và nóng mới tồn tại được.

Câu 1. Đặc điểm cấu tạo của động vật vùng đới lạnh có ý nghĩa giúp chúng có thể giữ nhiệt cho cơ thể chóng rét là: a. Bộ lông màu nhạt b. Chân dài c. Bộ lông dày và rậm d. Chân có đệm thịt dày

Câu 2. Đặc điểm cấu tạo giúp chuột nhảy thích nghi với nhiệt độ nóng của môi trường là: a. b. Bộ lông dày để chống nóng Chân dài, mảnh c. Lớp mỡ bụng dày d. Chân cao móng rộng

Câu 3. Động vật ở môi trường hoang mạc đới nóng có những tập tính gì? a. Di chuyển bằng cách quăng thân b. Hoạt động về ban đêm c. Có khả năng nhịn khát d. Tất cả các ý trên

Câu 4. Đa dạng sinh học ở môi trường đới lạnh và hoang mạc đới nóng rất thấp vì: a. Điều kiện khí hậu khắc nghiệt chỉ có những loài có thích nghi đặc trưng mới tồn tại được b. Điều kiện khí hậu thuận lợi c. Động vật ngủ đông dài d. Sinh sản ít.

CÔNG VIỆC VỀ NHÀ - Học thuộc bài cũ. Trả lời câu hỏi 1, 2 SGK - Nghiên cứu bài “Đa dạng sinh học” tiết 2 - Sưu tầm tranh ảnh một số loài rắn.