KIM TRA BI C Cu 1 t bin
KIỂM TRA BÀI CŨ Câu 1: Đột biến cấu trúc NST là gì? Có những dạng nào? Câu 2: Những nguyên nhân nào gây đột biến cấu trúc NST? Tại sao đột biến cấu trúc NST gây hại cho con người và sinh vật?
Tiết 24: ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ I. Hiện tượng dị bội thể Quan sát hình, Nhắc lại khái niệm cặp nhiễm sắc thể tương đồng? → Là cặp NST giống nhau về hình thái, kích thước. Trong đó 1 chiếc có nguồn gốc từ bố, 1 chiếc có nguồn gốc từ mẹ.
Tiết 24: ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ I. Hiện tượng dị bội thể Qua đó, em hãy cho biết thế nào là bộ NST lưỡng bội, bộ NST đơn bội? → Là bộ nhiễm sắc thể trong tế bào sinh dưỡng, chứa các cặp NST tương đồng. → Là bộ NST trong giao tử, chỉ chứa 1 NST của các cặp NST tương đồng.
Tiết 24: ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ 1. Hiện tượng dị bội thể Bộ NST nữ giới bình thường Bộ NST của bệnh nhân Tơcnơ Quan sát hình, cho biết bộ NST ở người bình thường và bộ NST ở bệnh nhân Tơcnơ có gì thay đổi và thay đổi như thế nào?
Tiết 24: ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ 1. Hiện tượng dị bội thể NST của nam giới bình thường NST bệnh nhân Đao Quan sát hình, cho biết bộ NST ở người bình thường và bộ NST ở bệnh nhân Đao có gì thay đổi và thay đổi như thế nào?
Tiết 24: ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ I. Hiện tượng dị bội thể Qua đó, em hãy cho biết thế nào là hiện tượng dị bội thể?
Tiết 24: ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ I. Hiện tượng dị bội thể là hiện tượng đột biến thêm hoặc mất một NST thuộc một cặp NST nào đó.
Tiết 24: ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ I. Hiện tượng dị bội thể - Hiện tượng dị bội thể là hiện tượng đột biến thêm hoặc mất một NST thuộc một cặp NST nào đó. - Thể dị bội là cơ thể mà trong tế bào sinh dưỡng có một hoặc một số NST bị thay đổi về số lượng. Qua thông tin sgk cho biết thế nào là thể dị bội?
Tiết 24: ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ Bộ NST ruồi giấm 2 n = 8 Thể 1 nhiễm 2 n - 1 Thể 3 nhiễm 2 n+1 Thể khuyết nhiễm 2 n-2
Tiết 24: ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ I. Hiện tượng dị bội thể - Hiện tượng dị bội thể là hiện tượng đột biến thêm hoặc mất một NST thuộc một cặp NST nào đó. - Thể dị bội là cơ thể mà trong tế bào sinh dưỡng có một hoặc một số NST bị thay đổi về số lượng. - Thể dị bội gồm các dạng: Thể một nhiễm (2 n+1), thể ba nhiễm (2 n+1), thể không nhiễm (2 n-2), Thể bốn nhiễm (2 n+2). II. Sự phát sinh thể dị bội Qua đó cho biết thể dị bội gồm những dạng nào?
II. Sự phát sinh thể dị bội Hãy quan sát H: Cơ chế phát sinh các thể dị bội (2 n + 1) và (2 n – 1). Tế bào sinh Giao tử: G: 2 n n ♀(♂) ♂(♀) 2 n n n– 1 n+1 Hợp tử: 2 n+1 2 n-1
2 n n C 1. Sự phân ly của 1 cặp NST hình thành các giao tử có bộ NST như thế nào trong 2 n n– 1 n n+1 - Trường hợp bình thường? Mỗi giao tử chỉ chứa 1 NST của cặp (n). - Trường hợp bị rối loạn? + Một giao tử có 2 NST của cặp (n + 1). + Một giao tử không chứa NST nào của cặp đó (n – 1). C 2. Các giao tử nói trên tham gia thụ tinh tạo hợp tử có số lượng NST như thế nào? - Giao tử có 2 NST của cặp (n + 1) kết hợp với giao tử bình thường (n) → tạo hợp tử (2 n + 1) - Giao tử không chứa NST nào của cặp đó (n - 1) kết hợp với giao tử bình thường (n) → tạo hợp tử (2 n - 1)
Vậy, cơ chế nào đã phát sinh các thể dị bội có (2 n + 1) và (2 n – 1) NST?
Tiết 24: ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ I. Hiện tượng dị bội thể II. Sự phát sinh thể dị bội Cơ chế phát sinh thể dị bội: - Trong giảm phân có 1 cặp NST tương đồng nào đó không phân li kết quả tạo 1 giao tử mang 2 NST của 1 cặp và 1 giao tử không mang NST nào của cặp đó. - Sự thụ tinh của các giao tử bấc thường này với các giao tử bình thường sẽ tạo ra các thể dị bội.
Tiết 23: ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ MÁY BAY MỸ RẢI CHẤT ĐỘC MÀU DA CAM
Tiết 23: ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ Thử vũ khí hạt nhân
Tiết 23: ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ PHUN THUỐC TRỪ S U DÒNG SÔNG BỊ Ô NHIỄM
Tiết 23: ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ Bom nguyên tử
Tiết 23: ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ Nhà máy điện hạt nhân
Nguyên nhân phát sinh thể dị bội là gì?
* Nguyên nhân: - Các tác nhân vật lí hoặc hóa học trong ngoại cảnh. - Ảnh hưởng phức tạp của môi trường trong cơ thể. => Tác động vào kì sau của quá trình giảm phân gây ra sự không phân li của 1 hoặc 1 số cặp NST
Một số hình ảnh dị bội thể ở sinh vật I II I: Quả của cây lưỡng bội bình thường có 2 n = 24 NST IV III V II-XIII: Quả của 12 kiểu cây dị bội khác nhau có (2 n + 1) = 25 NST VI X VIII VII XI XII IX XIII Hình: Quả của cây cà độc dược
Một số hình ảnh biểu hiện của người bị bệnh Đao Bộ NST người bệnh Đao 2 n + 1 = 46 + 1 = 47 NST (Tăng thêm 1 NST thứ 21)
Bộ NST người mắc hội chứng Tớcnơ chỉ có 1 NST giới tính X 2 n – 1 = 46 – 1 = 45 NST
Qua một số hình ảnh các em quan sát, hãy cho biết: C 1. Đột biến dị bội thể có lợi hay có hại? C 2. Đột biến dị bội thể gây ra những hậu quả gì? * Hậu quả của hiện tượng dị bội: - Gây biến đổi hình thái (hình dạng, kích thước, …) ở thực vật. - Gây bệnh NST ở người: bệnh Đao, bệnh Tơcnơ. C 3. Chúng ta cần phải làm gì để hạn chế sự xuất hiện của các đột biến? - Bảo vệ môi trường đất, nước, không khí, . . - Sử dụng thuốc trừ sâu, thuốc diệt cỏ, thuốc chữa bệnh đúng cách. - Đấu tranh chống sản xuất, thử, sử dụng vũ khí hạt nhân, . .
Tiết 24 – Bài 23:
BÀI TẬP: Câu 1: Cơ chế phát sinh thể dị bội là do: Đúng A. Một hoặc 1 vài cặp NST không phân li trong giảm phân Sai B. Tất cả bộ NST không phân li trong giảm phân C. Cặp NST thường không phân li trong giảm phân Sai D. Cặp NST giới tính không phân li trong giảm phân Sai
BÀI TẬP: Câu 2: Thể dị bội là cơ thể mà trong tế bào sinh dưỡng có: Sai A. NST bị thay đổi về cấu trúc B. Bộ NST tăng theo bội số của n và lớn hơn 2 n C. Bộ NST bị thay đổi ở 1 hoặc 1 số cặp NST D. Bộ NST chỉ có 1 NST của mỗi cặp tương đồng Sai Đúng Sai
Câu 3: Ở cây lưỡng bội của ngô có bộ NST lưỡng bội 2 n = 20 a. Số lượng NST trong bộ NST của thể ba nhiễm là bao nhiêu? 2 n + 1 = 20 + 1 = 21 NST b. Số lượng NST trong bộ NST của thể một nhiễm là bao nhiêu? 2 n – 1 = 20 – 1 = 19 NST c. Số lượng NST trong bộ NST của thể không nhiễm là bao nhiêu? 2 n – 2 = 20 – 2 = 18 NST d. Số lượng NST trong bộ NST của thể bốn nhiễm là bao nhiêu? 2 n + 2 = 20 + 2 = 22 NST A
HƯỚNG DẪN TỰ HỌC: 1. Bài vừa học: - Học bài cũ theo nội dung vở ghi và ghi nhớ SGK. - Hoàn thành các yêu cầu sau: + Phân biệt hiện tượng dị bội thể và thể dị bội? + Sự biến đổi số lượng NST ở một cặp NST thường thấy ở những dạng nào? + Cơ chế nào dẫn đến sự hình thành thể dị bội có số lượng NST là (2 n+1) và (2 n-1)? + Hậu quả của hiện tượng dị bội thể? - Đọc phần “ Em có biết” 2. Bài sắp học: Tiết 24: ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ (TT) - Đọc trước bài và trả lời một số câu hỏi sau: + Nêu hiện tượng đa bội hóa và thể đa bội. + Sự tương quan giữa mức đa bội thể và kích thước của cơ quan sinh dưỡng và cơ quan sinh sản của cây như thế nào? + Có thể nhận biết cây đa bội bằng mắt thường qua những dấu hiệu nào?
- Slides: 32