KBRN FARKINDALIK ETM AFET VE ACL DURUM ETM

KBRN FARKINDALIK EĞİTİMİ AFET VE ACİL DURUM EĞİTİM MERKEZİ (AFADEM) KBRN GRUBU

Kitle İmha Silahları (KİS) n n Etkileme özellikleri göz önüne alınarak, toplu ölüm ve yaralanmalara yol açmak amacı ile kullanılan, Kimyasal, Biyolojik, Radyolojik ve Nükleer (KBRN) silah veya maddelerdir. AFADEM KBRN Grubu 3

KBRN tehdidi sadece savaş ile sınırlı değildir n Terör Saldırılarında; AFADEM KBRN Grubu 4

KBRN tehdidi sadece savaş ile sınırlı değildir n Endüstriyel Kazalarda; AFADEM KBRN Grubu 5

KBRN tehdidi sadece savaş ile sınırlı değildir Nükleer Reaktörlerden Kaynaklanan Kazalarda; n Ermenistan’da bulunan “Metsamor Nükleer Santrali” Türkiye sınırına 16 km uzaklıkta, Bulgaristan’da bulunan “Kozloduy Nükleer Santrali” Türkiye sınırına 200 km uzaklıkta, n Romanya’da bulunan “Cernovoda Nükleer Santrali” Türkiye sınırına 370 km uzaklıkta bulunmaktadır. n AFADEM KBRN Grubu 6

KBRN tehdidi sadece savaş ile sınırlı değildir n Afetlerde; AFADEM KBRN Grubu 7

KBRN tehdidi sadece savaş ile sınırlı değildir n Teknolojinin Taşınması Sırasında Yaşanan Kazalarda Yer kalmadı, serumlar ağaçlara asıldı. (20 Aralık 2011) n n Mersin'in Silifke İlçesi Küçük Sanayi Sitesi'nde klor tankından sızan gazdan etkilenen yaklaşık 100 kişi hastanede tedavi altına alındı. Hastanede boş yatak kalmayınca gazdan etkilenen bazı vatandaşlara takılan serumlar, bahçedeki ağaçlara asıldı. AFADEM KBRN Grubu 8

Kimyasal Savaş n Kimyasal özelliklerinden dolayı; öldürücü, yaralayıcı, tahriş edici ve aynı zamanda yangın çıkartıcı, insanlara, bitki ve metallere etkisi olan katı, sıvı ve gaz halindeki maddelerle yapılan savaştır. AFADEM KBRN Grubu 9

Kimyasal Silahların Vücuda Giriş Yolları n Göz Yoluyla n Deri Yoluyla n Solunum Yoluyla n Sindirim Yoluyla AFADEM KBRN Grubu 10

Tehlikenin olup olmadığı nasıl anlaşılır? § Havada anormal sis, yoğun ve fark edilir buhar bulunması durumunda § Uçaktan yayılan bir sis veya duman görülmesi durumunda § Atılan mermi veya bombalardan çok az bir patlama sesi duyulduğunda AFADEM KBRN Grubu 11

Tehlikenin olup olmadığı nasıl anlaşılır? § Bulunduğumuz ortamda (caddelerde, çimenlerde, ağaçlarda vb. ) kuşkulu yağ veya su damlacıklarının görülmesi § Sarımsak, hardal, badem veya çimen kokuları gibi değişik, alışkın olunmayan kokuların çevreye yayılması AFADEM KBRN Grubu 12

Tehlikenin olup olmadığı nasıl anlaşılır? § Sebebi bilinmeyen bir nedenden dolayı hasta ve ölü hayvanların (kuş, fare gibi) görülmesi, § İnsanlarda göz yaşarması, burun akıntısı, boğaz yanması, ciltte kızarıklık, kusma, halsizlik gibi rahatsızlık belirtilerinin ortaya çıkması AFADEM KBRN Grubu 13

Tehlikenin olup olmadığı nasıl anlaşılır? § Sirenlerle § Televizyon, radyo haberleri ve anonslarla halka yapılacak duyurulardan kimyasal saldırı tehlikesinin olup olmadığını anlarız. AFADEM KBRN Grubu 14

Kimyasal Silahlara Karşı Evlerde veya İşyerlerinde Alınacak Tedbirler § Evlerde kırık cam, kapı ve pervaz gibi yerler onarılmış olmalıdır. AFADEM KBRN Grubu 15

Kimyasal Silahlara Karşı Evlerde veya İşyerlerinde Alınacak Tedbirler § Cam kırıklarının önlenebilmesi için camların iç yüzeylerine kalın bantlar yapıştırılmalıdır. § Cam ve kapı aralıklarını sızdırmayı önleyecek şekilde mümkün olduğunca sıkı kapatılmalıdır. AFADEM KBRN Grubu 16

Kimyasal Silahlara Karşı Evlerde veya İşyerlerinde Alınacak Tedbirler § Evlerde bol miktarda arındırma (dekontaminasyon) için çamaşır suyu, deterjan ve sabun bulundurulmalıdır. AFADEM KBRN Grubu 17

Kimyasal Saldırı Sırasında § İkaz ve alarm işaretleri verildiğinde veya olağan dışı koku hissedildiğinde önceden hazırlanmış olan sığınma odasına girilmelidir. § Kimyasal saldırılarda, evin iç tarafında ve genellikle dışarıya açılan penceresi olmadığı için banyoları veya tuvaletleri sığınma odası olarak kullanabilirsiniz. AFADEM KBRN Grubu 18

Kimyasal Saldırı Sırasında § Banyoda küveti ve büyük kapları su ile doldurun § Muslukları açın AFADEM KBRN Grubu 19

Kimyasal Saldırı Sırasında § Kimyasal saldırı sırasında koruyucu teçhizat (elbise, kullanılmalıdır. § Koruyucu yapmalıyız? maske, kıyafetimiz eldiven) yoksa ne AFADEM KBRN Grubu 20

Kimyasal Saldırı Sırasında § Açıkta kalan cilde bolca yağlı krem sürün. § Pudra, un gibi maddeler serpin. § Üstünüzde yağmurluğunuz varsa giyin yoksa geçirgenliği az olan muşamba, naylon örtü veya büyük çöp poşeti örterek kendinize basit korunma kıyafeti yapabilirsiniz. AFADEM KBRN Grubu 21

Kimyasal Saldırı Sırasında § Vücudun açık yerleri kapatılmalı § Bulaşık eldiveni giyilmelidir. § Islak bir havlu ile burun ve ağız kapatılarak; soluk alınıp verilmelidir. AFADEM KBRN Grubu 22

Kimyasal Saldırı Sırasında § Kitle iletişim araçları (radyo, tv vb. ) takip edilmeli ve açıklamalara uyulmalıdır. § Radyodan veya benzer iletişim araçlarından talimat gelmedikçe dışarıya çıkılmamalıdır. AFADEM KBRN Grubu 23

Kimyasal Saldırı Sırasında Dışarıda § İkaz ve alarm işaretleri verildiğinde veya olağan dışı koku hissedildiğinde; § dışarıda kalınmamalı, § bu zehirli maddelerin ciltten, giysilerden ve eşyaların çoğundan (deri, yün vb. ) hızla geçtiği unutulmamalıdır. AFADEM KBRN Grubu 24

Kimyasal Saldırı Sırasında § Gaza karşı korunması sağlanmış sığınaklara, sığınma yerlerine veya kapalı yerlere girilmelidir. § Rüzgarı arkana al! § Sığınaklara girmeden önce gaz bulaşmış olma ihtimaline karşı; derhal elbiseler çıkartılıp bir poşet içine konulmalıdır. AFADEM KBRN Grubu 25

Kimyasal Saldırı Sırasında § Taşıtlarda; § Pencere, kalorifer ve havalandırma sistemleri kesinlikle kapatın § Hızlı şekilde girilmelidir. sığınma yerine AFADEM KBRN Grubu 26

Kimyasal tehlike geçtikten sonra ne yapmalıyız? § Kirli Elbiselere Yapılacak İşlem; § Kirli (gaz bulaşmış) olan tüm elbiseler çıkarılmalı ve naylon poşetlere konarak izole edilmelidir. § § Elbiseler çıkarılırken çıplak elle dokunulma! Varsa eldiven kullanılmalıdır. Elbiseler çıkarılırken kirlilik içte kalacak biçimde çıkarılmalıdır. Elbiseler iç içe iki tane naylon poşete konularak ağızları kapatılmalıdır. AFADEM KBRN Grubu 27

Kimyasal tehlike geçtikten sonra ne yapmalıyız? § Gözler ve cilt bol su ile yıkanmalı, § Yetkililerin ikazlarına göre hareket edilmelidir. AFADEM KBRN Grubu 28

Kimyasal maddelere maruz kalan § Kişilere ne yapmalıyız? § Konuşturulmamalı, § Rahat ve sıcak tutulmalı, § Yürütülmemeli ve giysiler gevşetilmelidir. § Kalp ile ilgili ilk yardım derhal yapılmalı fakat suni teneffüs yapılmamalıdır. AFADEM KBRN Grubu 29

Kimyasal maddelere maruz kalan § Kişilere ne yapmalıyız? § Kimyasal maddelere maruz kalan kişilerin sağlık durumları iyi olsa bile kalp atışları ve solunum durumları kontrol altında tutulmalıdır. § Süratle hastaneye götürülmelidir. AFADEM KBRN Grubu 30

Nükleer Silahlar; n n patlama özelliğinin dışında çok kısa bir sürede büyük bir yeryüzü parçasını etkileyebilen, ısı, radyasyon ve basınç gibi ölümcül etkileri olan çok güçlü bir silah çeşididir. AFADEM KBRN Grubu 31

Nükleer Patlama AFADEM KBRN Grubu 32

“GADGET” İlk Nükleer Bomba 16 Temmuz 1945 tarihinde patlatıldı. AFADEM KBRN Grubu 33

Hiroşima’ya Atom Bombası Saldırısı Atom bombası atıldıktan sonra Hiroşima AFADEM KBRN Grubu 34

Nükleer Silahların Etkilerinden Korunmak I. AŞAMA (1 dakika) Parlak ışık görülür görülmez; n n n YAT (Çukur bir yere veya duvar dibine ya da kuytu bir yere yatar pozisyon alınmalıdır. Kollar, baş üstünde kavuşturulmalı, ışık girmeyecek şekilde gözler kapatılmalıdır. ) KAPAN (Dizler karna doğru çekilip hacim küçültülmelidir. ) ÖRTÜN (Açık yerler örtülmelidir. ) Bu durum ışık, yakıcı hava hareketi ve yıkımlar sona erene kadar korunmalıdır (yaklaşık 1 dakika). Panik yapmayın! Sığınağa girmek için 30 -60 dakika zamanınız var! AFADEM KBRN Grubu 35

Nükleer Silahların Etkilerinden Korunmak II. AŞAMA (Serpinti Etkisinden Korunma) n Patlamadan sonraki I. aşamayı takip eden ilk 30 -60 dakika sonra başlar. n n Bu nedenle gerekli hazırlıklar için yeteri kadar vakit vardır. Acele etmeden gidilmelidir. sığınağa AFADEM KBRN Grubu 36

İKAZ VE ALARM İŞARETLERİ AFET VE ACİL DURUM EĞİTİM MERKEZİ (AFADEM) KBRN GRUBU

İkaz ve Alarm İşaretleri n “İkaz ve Alarm Sistemi” aracılığıyla; olağanüstü durumlarda, n düşman hava saldırılarının varlığı n radyoaktif serpintinin veya kimyasal silah tehlikesinin varlığı n ve bu tehlikelerin geçtiği haberleri halka duyurulur. n Böylece, halkın gerekli önlemleri alması sağlanır. n Bu haberlerin bildirilmesinde kullanılan işaretlerin ve çeşitlerinin bütün yurttaşlar tarafından çok iyi bilinmesi gerekmektedir. AFADEM KBRN Grubu 38

İkaz ve Alarm İşaretleri SARI İKAZ! n Üç dakika devamlı siren sesi ile verilir. n Hava saldırısı olasılığı var! n Alarma hazır ol! ÜÇ DAKİKA DEVAMLI SİREN SESİ AFADEM KBRN Grubu 39

İkaz ve Alarm İşaretleri Sarı ikaz duyulunca neler yapılmalıdır? n n n Hemen bir sığınak veya sağlam bir bodrum, duvar dibi veya bir çukur yere sığınılmalıdır. Mümkünse hemen evlere veya iş yerlerine gidilmelidir. Bina içindeki doğalgaz, hava gazı, elektrik ve su ana vanaları kapatılmalıdır. Yanan ocak ve soba söndürülmeli, kapı ve pencereler kapatılıp, perdeler çekilmelidir. Sığınağa/sığınma yerine gerekli malzemeler taşınmalıdır. AFADEM KBRN Grubu 40

İkaz ve Alarm İşaretleri KIRMIZI İKAZ! n Üç dakika yükselen alçalan dalgalı siren (canavar düdüğü) sesi ile verilir. n Hava saldırı tehlikesi var. n Derhal sığınağa/sığınma yerine gir! ÜÇ DAKİKA DEVAM EDEN ALÇALAN YÜKSELEN SİREN SESİ AFADEM KBRN Grubu 41

İkaz ve Alarm İşaretleri Kırmızı ikaz duyulunca neler yapılmalıdır? n Sarı ikaz sırasında eksik kalanlar tamamlanmalı, n Gerekli olan malzemeler alınarak hemen sığınağa girilmelidir. n Tehlike geçti ikazı (beyaz ikaz) verilinceye kadar sakin bir şekilde sığınaklarda beklenmelidir. ÜÇ DAKİKA DEVAM EDEN ALÇALAN YÜKSELEN SİREN SESİ AFADEM KBRN Grubu 42

İkaz ve Alarm İşaretleri GRİ VEYA SİYAH İKAZ! n n Radyoaktif serpinti tehlikesi var! / Kimyasal silah tehlikesi var! Üçer saniyelik kesik siren sesi ile veya radyo, hoparlör ya da megafonla yapılacak yayınlarla verilir. ÜÇER SANİYE SÜRE İLE KESİK SİREN SESİ AFADEM KBRN Grubu 43

İkaz ve Alarm İşaretleri Gri veya siyah ikaz duyulunca neler yapılmalıdır? n n Bu ikazla hemen diğer ikazlarda olduğu gibi gereken malzeme ve yiyecek maddeleri ile birlikte sığınak ve sığınma yerlerine gidilmelidir. Yetkililerin yapılacağı uyarılara hazırlıklı olunmalıdır. AFADEM KBRN Grubu 44

İkaz ve Alarm İşaretleri BEYAZ İKAZ! (TEHLİKE GEÇTİ İKAZI) n Hava saldırısı, radyoaktif serpinti veya kimyasal silah tehlikesi kalmadığı anlamına gelir. n Radyo, hoparlör, megafon gibi araçlarla halka duyurulur. RADYO, HOPARLÖR VE MEGAFON ANONSU AFADEM KBRN Grubu 45

İkaz ve Alarm İşaretleri Beyaz ikaz duyulunca neler yapılmalıdır? n n “Tehlike geçti!” haberi duyulunca sığınaklardan çıkılarak normal yaşam alanlarına dönülmelidir. Yardıma muhtaç olanlara yardım edilmelidir. RADYO, HOPARLÖR VE MEGAFON ANONSU AFADEM KBRN Grubu 46

Sığınaklar n Sığınaklarda Bulundurulması Gereken Malzemeler n pilli bir radyo n ikili ve üçlü ranzalar n piknik tüpü n küçük bir gaz sobası n pilli bir el feneri n plastik torbalar AFADEM KBRN Grubu 47

Sığınaklar n Sığınaklarda Bulundurulması Gereken Malzemeler n En az 14 günlük gıda maddesi ve su stoku n n n Günde kişi başına en az 2 litre üzerinden yapılacak içme suyu stoku için gerekli malzemeler Su, süt, konserve, hazır çorba, bisküvi, et, bakliyat, peynir, zeytin, yağ, çay, şeker, tuz, vb. Pens, makas, enjektör, plaster, çengelli iğne, sabun, sargı bezi, hidrofil pamuk, tentürdiyot, alkol, oksijenli su, yanık merhemi AFADEM KBRN Grubu 48

Sığınaklar n n n Sığınaklarda Bulundurulması Gereken Malzemeler Yangın söndürme cihazı, su varili veya kovası, hortum, iki parçalı merdiven, kum torbası, kazma, kürek. Telefon, telsiz, battaniye, temizlik malzemeleri, kova, çöp bidonu, n Pilli radyo, pilli el feneri, yedek pil, n Gaz maskesi, saat, kitap, makas, sedye, n Hijyenik malzemeler, çatal, kaşık, bıçak, ilkyardım çantası, kibrit, mum. AFADEM KBRN Grubu 49

SIĞINMA YERLERİ AFET VE ACİL DURUM EĞİTİM MERKEZİ (AFADEM) KBRN GRUBU

Sığınma Yerleri n n n Sığınak bulunmayan ev veya işyerlerinin bazı bölümleri sığınma yeri olarak kullanabilir. Kimyasal ve Biyolojik Maddelerden Korunmak İçin; Sığınma yerleri üst katlarda ve penceresi az olan yerlerden seçilmeli (banyo vb. ), Gaz girişini önlemek amacıyla pencere ve kapı aralıkları macun, bant veya çamaşır suyuna batırılmış bezlerle kapatılmalıdır. Kırık cam ve kapılar önceden onarılmalıdır. AFADEM KBRN Grubu 51