KANAMALARDA LK YARDIM ZMR L MLL ETM MDRL

KANAMALARDA İLK YARDIM İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

ÖĞRENİM HEDEFLERİ • • Kanama çeşitlerini söyleyebilme Kanama durdurma yöntemlerini söyleyebilme Dış kanamalarda ilk yardım uygulayabilme İç kanamalarda ilk yardım uygulayabilme Turnike uygulanan durumları söyleyebilme Uzuv kopmalarında ilk yardım uygulayabilme Şok’u tanımlayabilme Şokta ilk yardım uygulayabilme İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

Kanama nedir? • Kanama, damar bütünlüğünün bozulması sonucu kanın damar dışına (vücudun içine veya vücudun dışına) doğru akmasıdır. İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

Kanamanın ciddiyeti aşağıdaki durumlara bağlı olarak gelişir: • • • Hızına, Aktığı bölgeye, Kaybedilen kan miktarına, Kişinin fiziksel durumuna, Kişinin yaşına göre gelişir. İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

Vücutta, kanın aktığı bölgeye göre kanamalar üçe ayrılır: • Dış kanamalar: Yaradan vücut dışına doğru olan kanamalardır. • İç kanamalar: Kanın vücut boşluklarına aktığı kanama türüdür. Kanama gözle görülemez. • Diğer kanamalar: Kulak, burun, ağız, anüs ve üreme organlarından olan kanamalardır. İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

Kanayan Damarın Özelliğine Göre Kanamalar • Atardamar (arter) kanaması: Atardamarlarda meydana gelen kanama, açık ve parlak kırmızıdır. Kalp atımları ile uyumlu olarak fışkırır tarzda, kesik akar. Bu kanamanın durdurulması zordur. İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

• Toplardamar (ven) kanaması: Toplardamarlarda meydana gelen kanamalar, koyu renklidir, fışkırma yoktur, devamlı ve sızıntı şeklindedir ve sürekli akar. Bu çeşit kanamalar daha kolay durdurulur. İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

• Kılcal damar (kapiller) kanaması: Kılcal damarlarda olan kanama küçük kabarcıklar şeklindedir. İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

Vücutta baskı uygulanacak noktalar nerelerdir? • Şah damarı: (boyun atardamarı) Baş ve yüzdeki ağır kanamalarda, direkt şah damarı üzerine basınç uygulanır. • Köprücük kemiği üzeri: Kol, omuz ve boyun damarlarının çıktığı yerdir. Koltuk altı veya kolun üst bölgesinde olan kanamalarda kullanılır. İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

• Koltuk altı: Kolun üst bölümünde olan kanamalarda koltuk altı atardamarına her iki elin başparmağı ile basınç uygulanır. • Kolun üst bölümü: Kol atardamarı; dirsek ile koltukaltı arasında, üst kolun iç yüz bölümündedir. İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

• Kasık bölgesi: Bacakla gövdenin birleştiği yerin iç kısmından bacak atardamarı geçer. Bacakta olan kanamalarda bu noktaya el yumruk yapılarak basınç uygulanır. • Uyluk bölgesi: Bacak atardamarı baskı yeri İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

Dış kanamalarda ilkyardım nasıl olmalıdır? • İlkyardımcı kendini tanıtır ve H/Y sakinleştirilir • Hasta/yaralı sırt üstü yatırılır • Hasta veya yaralının durumu (ABC) değerlendirilir, • Tıbbi yardım (112) istenir, • Yara ya da kanama değerlendirilir, İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

• • • Kanama durdurma yöntemleri uygulanır; Kanayan yer üzerine temiz bir bez ile bastırılır Kanama durmazsa 2. bez koyarak basıncı artırılır Gerekirse bandaj ile sarılarak basınç uygulanır Kanayan yere en yakın bası noktasına baskı uygulanır Kanayan bölge kalp seviyesinden yukarı kaldırılır İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

Kanama durdurma yöntemleri, İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

• Kanayan bölge dışarıda kalacak şekilde yaralının üstü örtülür. • Şok pozisyonu verilir • Yapılan uygulamalar ile ilgili bilgiler hasta/yaralının üzerine yazılır, • Sık aralıklarla yaşam bulguları değerlendirilir (2 -3 dk da bir), • Hızla sevk edilmesi sağlanır İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

İç kanamalarda ilk yardım nasıl olmalıdır? • Kanın damar dışına çıkarak vücut boşlukları (karın boşluğu, göğüs boşluğu, içi boş olan organlar, eklem boşluğu vb. ) içine sızmasına iç kanama denir. İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

• Şiddetli travma, darbe, kırık, silahla yaralanma neticesinde oluşabilir. • Hasta/yaralıda şok belirtileri vardır. İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

İç Kanamalarda İlk Yardım Uygulamaları • • Hasta veya yaralının bilinci ABC’ si değerlendirilir, Hemen tıbbi yardım (112) istenir, Ayakları “ 30 cm” yükseltilir Vücut sıcaklığını korumak için hasta veya yaralının üzeri örtülür, İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

• Ağızdan asla yiyecek içecek verilmez, • Hasta veya yaralı hareket ettirilmez, (kırık varsa kan damarları yaralanabilir) • Tıbbi yardım gelene kadar yaşamsal bulguları takip edilir. • Sağlık kuruluşuna sevki sağlanır. İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

Hangi durumlarda boğucu sargı(Turnike) uygulanır? • Çok sayıda yaralının bulunduğu bir ortamda, tek ilk yardımcı varsa • Yaralı zor koşullarda bir yere taşınması gerekiyorsa, • Uzuv kopması varsa. • Baskı noktalarına bası uygulamak yeterli olmuyorsa İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

Turnike uygularken dikkat edilecek kurallar nelerdir? • Turnike uygulamasında kullanılacak malzemenin genişliği en az 8 -10 cm olmalıdır, • Kesinlikle tel, lastik, ip gibi kesici malzemeler kullanılmaz, • Turnike kanama duruncaya kadar sıkılır, kanama durduktan sonra daha fazla sıkılmaz, İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

• Uygulanan bölge her zaman açık bırakılır, pansuman, sargı bezi veya örtü ile üzeri kapatılmaz, • Turnike uygulamasının yapıldığı saat bir kağıda yazılmalı ve yaralının üzerine asılmalıdır, İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

• 15 - 20 dakikada bir 5 - 10 saniye gevşetilerek sağlam dokuların kanlanması sağlanır, sonra tekrar sıkılır, • Uzuv kopması durumu mevcut ise; turnike uzvun koptuğu bölgeye en yakın ve deri bütünlüğünün bozulmamış olduğu bölgeye uygulanır, İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

• Hasta veya yaralının üzerine görülebilecek şekilde alnına “T harfi ya da turnike” yazılır, • Tek kemik bulunan bölgeye dirsek veya diz üzerine (üst kol ve uyluk kemiği) uygulanır, İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

Boğucu sargı (turnike uygulama tekniği • İlk yardımcı eline geniş, kuvvetli ve esnemeyen bir sargı alır • Sargı, ikiye katlanarak kanayan yerin üst bölgesine, uzuv etrafına sarılır. İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

Boğucu sargı (turnike uygulama tekniği • Sargının bir ucu, halkadan geçirilip çekilerek iki uç bir araya getirilir. • Sarılan bez kanamayı durduracak yeterlilikte sıkıştırılarak düğümlenir. İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

• Sargının içinden sert cisim (kalem, tahta parçası vb. ) geçirilir ve uzva paralel konuma getirilir. • Kanama durana kadar sert cisim kendi etrafında döndürülerek uzva dik konuma getirilir. • Kanama durunca sert cisim, sargının açılmaması için sabitlenir. İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

• Hasta veya yaralının üzerine adı ve turnikenin uygulandığı zaman (saat ve dakika) yazılır ve iğnelenir. • Çok sayıda yaralı olduğunda, yaralının alnına rujla veya kalemle “turnike” veya “T” harfi yazılır. İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

• Hasta veya yaralının üzeri, turnike görülecek şekilde battaniye ile örtülür. • Turnike, 15 - 20 dakikada bir, 5 - 10 saniye gevşetilir, sonra tekrar sıkılır İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

Uzuv Kopması Durumunda İlk Yardım Nasıl Olmalıdır? • Uzuv kopmalarında ilk yardım uygulama tekniği: • Hasta veya yaralının durumu (ABC) değerlendirilir, • Hemen tıbbi yardım (112 aranır) istenir. • Gerekirse şok pozisyonu verilir, • Uzvun koptuğu yer, temiz bir bez ile kapatılarak üzerine basınç uygulanır. İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

• Kanamayı durdurmak için uzuv yukarı kaldırılır, bası noktasına basınç uygulanır. Bu yöntemlerle kanama kontrol edilemiyorsa turnike uygulanır. • Turnike, uzvun koptuğu en yakın olan ve deri bütünlüğü bozulmamış bölgeye uygulanır. İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

• Kanayan bölge dışarıda kalacak şekilde yaralının üstü örtülür. • Sık aralıklarla yaşam bulguları değerlendirilir. • Kopan uzuv, su geçirmeyen plastik torbaya yerleştirilerek ağzı sıkıca kapatılır. İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

• İkinci plastik torba içine 1 ölçek su, 2 ölçek buz konulur. • Uzvun bulunduğu torba hazırlanan ikinci torbanın içine konulur. Bu işlem kopan parçanın buz ile direkt temasını önlemiş ve soğuk ortamda taşınması sağlanmış olur. İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

• Torbanın üzerine hasta veya yaralının adı- soyadı ve uzvun bulunduğu saat yazılır. • Kopan uzuv, tıbbi yardım (112) ekibine teslim edilir. Yaralı ile kopan uzuv parçası aynı araçla en geç 6 saat içerisinde sağlık kuruluşuna ulaştırılmalıdır • Tıbbi birimler haberdar edilmelidir(112) İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

Şok nedir? • Şok, kalp- damar sisteminin yaşamsal organlara yeterli miktarda kan taşıyamaması sonucu ortaya çıkan ve tansiyon düşüklüğü ile seyreden akut (aniden, birden) dolaşım yetmezliğidir. İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

Kaç çeşit şok vardır? Nedenlerine göre 4 çeşit şok vardır • Kardiyojenik şok (Kalp kökenli) • Hipovolemik şok (Sıvı eksikliği kökenli) • Toksik şok (Zehirlenme ilgili) • Anaflaktik şok (Alerjik) İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

Şok belirtileri nelerdir? • • Kan basıncında düşme Hızlı ve zayıf nabız Hızlı ve yüzeysel solunum Ciltte soğukluk, solukluk ve nemlilik İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

Şok belirtileri nelerdir? • • • Endişe, huzursuzluk Baş dönmesi Dudak çevresinde solukluk ya da morarma Susuzluk hissi Bilinç seviyesinde azalma İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

Şokta İlk Yardım Uygulamaları Nelerdir? • Çevre güvenliği sağlanır • Hasta/yaralı sırtüstü yatırılır • Hasta veya yaralının ABC’ si değerlendirilir, hava yolu açıklığı sağlanır • Dış kanama varsa durdurulur • Şok pozisyonu verilir. İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

• Hasta veya yaralının üzeri vücut sıcaklığını korumak için örtülür, • Hasta veya yaralı hareket ettirilmez, • Ağızdan asla yiyecek içecek verilmez, • Hızlı bir şekilde sağlık kuruluşuna sevki sağlanır • Hasta/yaralının endişe ve korkuları giderilerek psikolojik destek sağlanır. İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

Şok pozisyonu nasıl verilir? • Hasta/ yaralı düz olarak sırt üstü yatırılır • Hasta/ yaralının bacakları 30 cm kaldırılarak, bacaklarının altına destek koyulur • Üzeri örtülerek ısıtılır İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

Şok pozisyonu nasıl verilir? • Yardım gelinceye kadar Hasta/ yaralının yanında kalınır • Belli aralıklarla (2 -3 dk) yaşam bulguları değerlendirilir. İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

Burun kanaması Hasta/yaralı sakinleştirilir, Oturtulur, Başı ve gövdesi hafifçe öne doğru eğilir, Burun kanatları iki parmakla sıkıştırılır. Bu işleme 5 dk kadar devam edilir, • Uzman bir doktora gitmesi sağlanır. • • İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

Kulak kanamalarında ilk yardım • • Hasta veya yaralı sakinleştirilir, Kanama hafifse kulak temiz bir bezle temizlenir Kulak, temiz bir bezle basınç yapılmadan kapatılır, Hasta veya yaralı bilinci yerinde ise sırt üstü yatırılır, İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

Kulak kanamalarında ilk yardım • Bilinçsiz ise kanayan kulak üzerine yan yatırılır, • Kulak kanaması, kan kusma, anüs, üreme organlarından gelen kanamalarda hasta/yaralının kanama örnekleri ile uzman doktora sevki sağlanır. İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

Elde üçgen bandaj uygulaması • Parmaklar, üçgenin tepesine gelecek şekilde el üçgen sargının üzerine yerleştirilir. Üçgenin tepesi bileğe doğru katlanır. Elin sırtında, üçgenin uçları karşıya getirilir ve çaprazlanır, bilek seviyesinde düğümlenir. İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

Ayağa üçgen bandaj uygulaması • Ayak, üçgenin üzerine düz olarak, parmaklar üçgenin tepesine bakacak şekilde yerleştirilir. Üçgen bandajın tepesini ayağın üzerinde çaprazlayacak şekilde öne doğru getirilir. İki ucu ayak bileği etrafında düğümlenir. İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

Dize üçgen bandaj uygulaması • Üçgenin tabanı dizin 3 -4 parmak altında ve ucu dizin üzerine gelecek şekilde yerleştirilir. Dizin arkasından uçları çaprazlanır, dizin üstünde uçları düğümlenir. İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

Göğse üçgen bandaj uygulaması • Üçgenin tepesi omuza yerleştirilir ve tabanı göğsü saracak şekilde sırtta düğümlenir. Bu düğüm ile üçgenin tepesi, bir başka bez kullanılarak birbirine yaklaştırılarak bağlanır. İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

Kalçaya üçgen bandaj uygulaması • Üçgenin tabanı uyluğun alt kısmının etrafında düğümlenir, tepesi ise belin etrafını saran bir kemer ya da beze bağlanır. İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ AKADEMİ AKAD

İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ AKADEMİ AKAD

İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ AKADEMİ AKAD

İZMİR İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ AKADEMİ AKAD