Informatieplan HDSR Informatiearchitectuur als basis voor ICT vernieuwing

Aanleiding project schetsen (context). Inleiding rapport opnemen Het project is opgestart als onderdeel van een organisatieontwikkelingstraject genaamd “waterkracht” Doel van het project was …. . (* Paul zoekt dit op in oude documenten) 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur 2 2

Inhoudsopgave 1 Kaders Documentstudie Beleidskaders Informatie beleidsplan 2004 – 2007 Knelpunten Informatie thema’s antwoord hebben op knelpunten invulling geven aan beleid 2 Architectuur Interviews WIA NORA aansluiten op referentiearchitecturen Informatiearchitectuur HDSR concretisering Informatiethema’s - Rapportage - E-Dienstverlening - Samenwerking - Gemeenschappelijke gegevens - Generieke functionaliteit 3 Migratie Referentie architecturen Aanbevelingen en prioriteiten management 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur Wat levert dit op? - Integrale rapportage, betere sturing - Betere dienstverlening aan burgers en bedrijven - Gemeenschappelijke diensten in de keten - Verhoging van de gegevenskwaliteit - Uniforme en breed inzetbare functionaliteit Aanbevelingen en prioriteiten brede organisatie vertegenwoordiging Projectvoorstellen 3

Beleidskaders Beleidsdocumenten uit vorige. Klantgerichtheid project (één loket gedachte) E-dienstverlening De ontwikkeling van het waterschap in haar netwerk Realisatie van transparantie en navolgbaarheid 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur Realisatie van integrale informatie Samenwerking ( waterschappen, bedrijfsleven, keten) EKRW DURP Informatie-uitwisseling Landelijke standaardisatie Authentieke basisregistraties BSN en Dig. ID Beveiliging Transparantie Navolgbaarheid Openheid Document management Stuurinformatie Openheid Integrale ontsluiting van informatie Prestatiemanagement (financieel) risicomanagement Kennismanagement Flexibilisering Integratie PA / KA 4 4

Beleidskaders Informatiebeleidsplan 2004 – 2007 Een ontwikkeling van beheersing naar integratie en samenhang Doelstellingen 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur Consolidatie en verbetering bestaande systemen Verbeteren kwaliteit van gegevens / informatievoorziening Verhogen bewustwording belang samenwerking Implementatie elektronische dienstverlening 5 5

Interviews Gesignaleerde knelpunten Aantal bestaande systemen functioneren, door de manier waarop deze zijn geïmplementeerd, onvoldoende Rapportage (Business Objects) PAS (Oracle E-Business Suite) Document management (Hummingbird) 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur Veel verborgen ICT (Excel en Accesachtige oplossingen) Focus op ‘eigen’ proces vs. behoefte 6 van andere afdelingen 6

Interviews Actuele informatiethema’s 2 -12 -2020 Rapportage (huidige Business Objects vs. Data warehouse) Electronische dienstverlening (Nut/noodzaak van een portaal, front office, mid office) Samenwerking met andere partijen (gemeenten, provincies, andere waterschappen) Gemeenschappelijke gegevens(huishouding) en integraal © 2008 HDSR Digitale architectuur 7 7

Referentiearchitecturen NORA voor de Nederlandse Overheid 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur

De belangrijkste principes van NORA Nederlandse Overheid Referentie Architectuur 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur De volgende aspecten van NORA zijn als kader meegenomen in de architectuur HDSR Functioneel onderscheid Front Office, Mid Office, Back Office Berichtenverkeer tussen de verschillende offices Gedefinieerde voorziening 9 9

Referentiearchitecturen WIA voor de waterschappen 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur 10

Referentiearchitecturen Commitment van HDSR aan WIA HDSR heeft zich sterk gecommitteerd aan de ontwikkelingen binnen het Waterschapshuis 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur WIA als referentiearchitectuur Daaraan gekoppelde business architectuur principes Gebaseerd op de NORA architectuur 11 Ontwikkeling waterschapsdatabase 11

Informatiearchitectuur HDSR Gebaseerd op drie pijlers De informatiearchitectuur van HDSR steunt op drie pijlers Documentstudie Beleidskaders invulling geven aan beleid Informatie beleidsplan 2004 – 2007 Geeft invulling aan beleid Referentie Geeft antwoord op knelpunten en Interviews architecturen belangrijke informatiethema’s Informatie Knelpunten NORA WIA thema’s Sluit aan op antwoord hebben aansluiten op op knelpunten referentiearchitecturen Informatiearchitectuur HDSR Bijdrage leveren aan een effectieve en efficiënte bedrijfsvoering 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur 12 12

Informatiearchitectuur HDSR versie 1. 0 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur 13

Hoe passen de huidige applicaties in de informatiearchitectuur? Waterschaps loket Legger regionale kenige CMS (weblogprikbord) Geoweb (oid) 1 CMS Beheerregister Regionale kenige Intwis Ven. H Publiceren van vergunningen E-formulieren HYMOS / WISKY Legger primaire kenige Digi-D Web-I GHS 4 all Waterschaps loket Belasting loket Ven. H kennisregels Contactcenter overheid E-formulieren Ven. H E-formulieren (vergunningen, meldingen, klachten Ven. H bepaalde Procedures / Stappen / Statussen / data Contactcenter overheid BO Rebes Re. Bes Geoweb Business Zoeken op Objects De S-schijf Water wekker Rebes E-guide PAS Flexable GHS 4 all LVO Landelijke Voorzieningen Overheidsloket (VROM) Opslag van officiele Hummingbird Aanvragen / DM + RM vergunningen DM Beaufort Oracle Rebes Interconnect Oracle Re. Bes-DM Interconnect Rebes Pas Oracle inter connect Ven. H Oracle Interconnect Intwis Onderdeel Rebes klachten Ven. H CMS Water wekker Zoeken op De S-schijf Beheer Vlakken opp Kabels En Leidingen (keringen) BO Intwis KIM DMS Brieven Intwis metingen DMS tekening Meridian Intwis OA OBS BBS Ven. W (intwis) Signaal Naar beheerregister Bagger Programma Excel Bagger Module Lotus Slib Ond&z Digi spectie Klachten registratie Waterwekker BO Miniversie Ven. H Intwis BO rapporten MAVIM PAS Oracle E-business suite Rebes Pas Oracle inter connect SQL word Intwis keringen Intwis rioken Intwis watis Flimap Intwis watis Intwis Basis Geoweb Intwis LIS Intwis watis Intwis Basis Geoweb BOA GWS bestek Zuis Flexable Digitale Slibrg. IRIS baggeren Intwis watis Intwis Basis CAW Beheer PLC software GHS 4 all Intwis Basis Geoweb CHV Rep. 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur 14

Informatiearchitectuur HDSR Uitgewerkt naar de vijf informatiethema’s Informatiearchitectuur HDSR Informatiethema’s - Rapportage - E-Dienstverlening - Samenwerking - Gemeenschappelijke gegevens - Generieke functionaliteit 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur Wat levert dit op? - Integrale rapportage, betere sturing - Betere dienstverlening aan burgers en bedrijven - Gemeenschappelijke diensten in de keten - Verhoging van de gegevenskwaliteit - Uniforme en breed inzetbare functionaliteit Elke thema heeft betrekking op een knelpunt of ambitie van HDSR Elk thema is herkenbaar in de architectuur In de architectuur zijn voor elke 15 thema keuzes gemaakt

Informatiearchitectuur HDSR Informatiethema Rapportage Managementrapportages kunnen worden ontsloten via het portaal De functionaliteit voor managementrapportage maakt gebruik van het gehele mid-office, met name het gegevensmagazijn en het zaakmagazijn Ten behoeve van managementrapportages wordt een gegevensmagazijn onderkend, waarin gegevens uit meerdere bronnen samenkomen en met elkaar in verband gebracht kunnen worden De Enterprise Servicebus zorgt voor de uitwisseling van gegevens tussen de verschillende applicaties en het gegevensmagazijn. Deze faciliteit wordt Extraction, Transformation and Load (ETL) genoemd. Voor de operationele rapportages wordt een generieke voorziening gebruikt (bijvoorbeeld Business Objects) op basis waarvan vanuit elke applicatie op een technisch uniforme manier rapportages kunnen worden gerealiseerd 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur 16

Informatiearchitectuur HDSR Informatiethema E-Dienstverlening Electronische diensten worden geleverd via het portaal, het digitale loket voor burgers en bedrijven en de digitale werkplek voor de medewerkers van HDSR. Het portaal vormt het Front Office. Elke dienst die wordt gevraagd, wordt geadministreerd als zaak in het zaakmagazijn. Ook de status van de afhandeling wordt hierin bijgehouden. Het zaakmagazijn is onderdeel van het Mid Office Het Mid Office bevat een verzameling gegevens uit de belangrijkste applicaties (de kernregistraties) en de basisregistraties, zodat e-diensten snel en efficient geleverd kunnen worden zonder directe raadpleging van achterliggende systemen. De plannen voor een Waterschapsdatabase zijn op ditzelfde idee gebaseerd De Enterprise Servicebus verzorgt alle communicatie tussen Front Office, Mid Office en Back Office. De procesbesturiung regisseert hele dienstverlenings-proces 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur De achterliggende systemen in de Back Office leveren uiteindelijk de dienst, omdat veel diensten een transactie in één of meerdere back office systemen vereist. 17

Informatiearchitectuur HDSR Informatiethema Samenwerking Burgers en bedrijven, maar ook andere overheden kunnen gebruik maken van de diensten van HDSR via het portaal van HDSR Daarnaast is het denkbaar dat er binnen (een deel van) de Nederlandse overheid een gemeenschappelijk Front Office zal gaan ontstaan. Dit gemeenschappelijke Front Office kan gebruik maken van het portaal van HDSR of direct de diensten van HDSR gebruiken. Applicaties van andere (overheids)organisatie kunnen rechtstreeks worden gekoppeld aan de diensten van HDSR middels de overheidstransactiepoort 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur 18

Informatiearchitectuur HDSR Informatiethema Gemeenschappelijke gegevens Het Mid Office en meer in het bijzonder het concept van de Waterschapsdatabase staat centraal bij de realisatie van een gemeenschappelijk gegevenshuishouding De landelijke basisregistraties vormen de authentieke bron voor een aantal gegevens. Via het mid office vind synchronisatie met de back office systemen plaats De kernregistraties vormen een deelverzameling van alle gegevens uit de back office systemen. Deze gegevens worden bestempeld als generiek, omdat deze veelvuldig door andere applicaties én ten behoeve van ediensten nodig zijn. Daarnaast wordt ernaar gestreefd deze gegevens qua betekenis en inhoud te synchroniseren over alle applicaties heen Daarnaast kent elke onderdeel van de back office zijn eigen specifieke registratie. Hiervoor is de betreffende back office applicatie zelf verantwoordelijk. 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur 19

Informatiearchitectuur HDSR Informatiethema Generieke fuctionaliteiten Bepaalde functionaliteit wordt bestempeld als generieke functionaliteiten. Kenmerkend voor deze generieke functionaliteiten is, dat hun functionaliteit beschikbaar dient te zijn voor alle back office applicatie. Daarnaast is het gebruik van deze generieke voorzieningen verplicht. Ook de procesbesturing kan worden gezien als een generieke functionaliteit. Zodra procesbesturing (of workflow management) het proces binnen één back office (verticaal) gebied overstijgt, kan het in de generieke procesbesturing worden opgenomen. Er is slechts één generieke procesbesturingsfaciliteit voor het hele HDSR 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur De proces automatisering heeft een afwijkende plek in de architectuur omdat deze technisch gezien niet volledig is geintegreerd met de administratieve automatisering. In principe is de proces automatisering wel aangesloten op de servicebus én kan gebruik worden gemaakt van de generieke rapportagefunctionaliteiten. 20

Migratieplan Drie stappen van architectuur naar migratieplan Informatiearchitectuur HDSR Aanbevelingen en prioriteiten management Het management is gevraagd waar de prioriteiten liggen als het gaat om de verbetering van de ICT ondersteuning van bedrijfsprocessen Aanbevelingen en prioriteiten brede organisatie vertegenwoordiging De informatiearchitectuur is toegelicht aan een brede afvaardiging uit de organisatie Aan de hand van een aantal stellingen is de architectuur vervolgens door hen vertaald naar aanbevelingen en prioriteiten 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur Projectvoorstellen Op basis van de aanbevelingen en prioriteiten is een eerste verzameling projectvoorstellen opgesteld De verzamelde projectvoorstellen vormen de eerste schets voor het migratieplan 21 21

Prioriteiten management Criteria voor projecten – Het management is gevraagd om aan te geven welke criteria voor hen belangrijk zijn in de beoordeling van de toegevoegde waarde van projecten – Deze criteria vormen de basis voor het beoordelen en prioriteren van projecten 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur 22 22

Prioriteiten management Top 5 criteria voor potentiële projecten – De volgende criteria zijn door het management benoemd als de belangrijkste criteria waarop potentiële projecten beoordeeld moeten worden – Potentiële projecten dienen vooral bij te dragen aan: 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur 1. Verbetering efficiency en 23 23

Prioriteiten management Overige criteria voor potentiële projecten – De volgende criteria zijn ook door het management benoemd als belangrijke criteria voor potentiële projecten – Potentiële projecten dienen ook bij te dragen aan: 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur 1. Voldoen aan wettelijke verplichtingen 24 24

Prioriteiten organisatie Overige criteria voor potentiële projecten Informatiearchitectuur en onderbouwing daarvan is toegelicht aan een brede vertegenwoordiging uit de HDSR-organisatie Hen is enkele stellingen voorgelegd op de volgende thema’s 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur Communicatie over ICT in het 25 algemeen en de ICT architectuur 25

Prioriteiten organisatie Onderwerp: Communicatie Hoe kan ICT en architectuur dichterbij de praktijk worden gebracht? 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur Discussie Aanbevelingen Kwaliteit van Neem de informatie / bedrijfsprocess gegevens is en als essentieel vertrekpunt Er zouden Benoem key keuzes gemaakt users, en ICA moeten worden deskundige en 26 over de definities laat hen samen 26

Prioriteiten organisatie Onderwerp: Toegevoegde waarde 2 -12 -2020 Hoe kan de ICT architectuur concreet helpen in het bereiken van verbeteringen in de ICT ondersteuning van bedrijfsprocessen? Discussie Aanbevelingen Vertrek vanuit de Stel de juiste bedrijfsprocesse vragen en biedt n en niet vanuit niet direct een ICT oplossing aan. (Ontwikkel Er moet een slag architectenrol) worden gemaakt van aanbod. Wees 27 naar praktijkgericht © 2008 HDSR Digitale architectuur 27

Prioriteiten organisatie Onderwerp: Dialoog 2 -12 -2020 Hoe kunnen we de dialoog tussen de ICTdeskundigen en de verantwoordelijke voor het primair proces beter vormgeven? Discussie Aanbevelingen ICA moet goede Architectuur is vragen stellen een Expliciteer de communicatiemi rollen die ICA ddel! invult Zijn er nu ICT Expliciteer de feestjes? vraag die aan ICA wordt gesteld Is hiervoor 28 Vul de rollen draagvlak? © 2008 HDSR Digitale architectuur 28

Prioriteiten organisatie Onderwerp: Projectmanagement 2 -12 -2020 Hoe kunnen ICT veranderingen op een meer plan- en projectmatige manier worden aangepakt? Discussie Aanbevelingen Projecten die Er moet een succesvol zijn trekker komen worden niet vanuit de vanuit ICT organisatie getrokken! Verduidelijk de opdrachtgever / opdrachtnemerr 29 elatie © 2008 HDSR Digitale architectuur 29

Prioriteiten organisatie Spelregels Naast de hiervoor genoemde aanbevelingen is ook een aantal spelregels benoemd 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur Regels/beperkingen die uit de ICT architectuur voortkomen moeten uitgelegd worden en breed worden geaccepteerd (en dus niet zozeer worden opgelegd) en door de bedrijfsvoering handhaafbaar zijn. Voer geen ICT wijzigingen of upgrades door zonder noodzaak ? 30 (Wat is noodzaak ? ) 30

Migratieplan Concrete projectvoorstellen Een brede vertegenwoordiging vanuit de HDSR-organisatie is gevraagd concrete projectvoorstellen te formuleren Dit is de eerste stap in de richting van een concreet migratieplan De projectvoorstellen hebben betrekking op de volgende thema’s 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur 1. Gemeenschappelijk gegevensgebruik (19) 31 31

Migratieplan Concrete projectvoorstellen Gemeenschappeljk gegevensgebruik • Beheerregister • Aansluiten op basisregistraties • Gegevensmagazijn • . . . Organisatieinrichting • ITIL voor servicedesk • Kennismanagement • Uitbouwen adviestaak • . . . Rapportages • Managementrapportages • Prestatie-indicatoren • Actuele projectinformatie • . . . 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur E-Dienstverlening • Ontsluiting informatie aan burgers • Klachtafhandeling • Landelijke Voorziening Omgevingsloket • . . . Nieuwe functionaliteit • Migratie Oracle PAS • Inzag in lopende studies / projecten • Mobiel werken • . . . Gegevensuitwisseling extern • Uitwisseling peilgegevens • Ketenoptimalisering rioolgemalen • . . . 32

Conclusies of managementsamenvatting 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur 33

Gehanteerde toetsingscriteria: Gebruiken bij conclusies 2 -12 -2020 de mate waarin de architectuur aansluit op de architectuur en visie binnen het Waterschapshuis, met name het rapport "Gezamenlijke visie op ICT" en eventueel WIA deel 1 en 2 de mate waarin het (organisatorisch en technisch) realistisch is (kan het in de komende jaren in belangrijke mate gerealiseerd worden? ) de mate waarin het aansluit op de (nieuwe) besturingsfilosofie de mate waarin de missie en visie / © 2008 HDSR Digitale architectuur 34 34

Andere uitkomst opnemen in conclusie als aanbeveling tot missiewerk Management heeft nog niet een goed beeld waartegen men ja zegt. Van hun medewerkers komen ook signalen dat men niet goed zicht heeft op wat een informatiearchitectuur is waar deze helpt of beperkt. 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur 35 35

Bijlagen 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur 1. Illustratie van de dienstverlening op de architectuur 2. Inhoudelijke toelichting op de informatiethema’s 3. Eerste schets van mogelijk migratieplan 4. Inventarisatie van projecten 5. Bronvermelding 36

Bijlage 1 Illustratie van de architectuur 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur

Illustratie van de architectuur in de praktijk Nu volgen drie uitwerkingen van gewenste dienstverlening op de architectuur. Deze uitwerkingen zijn gebruikt tijdens diverse presentaties om de inhoud van de architectuur te demonstreren. 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur De volgende drie diensten zijn uitgewerkt: E-dienstverlening Managementrapportage 38 38

E-Dienstverlening 1: Vraag 2: Antwoord 4: Aanmaken zaak 3: Aanvraag 5: Doorzetten naar backoffice

Management rapportage 4: Opvragen rapportages 3: Gegevens over levering diensten 2: Gegevens uit ondersteunende processen 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur 1: Gegevens uit primair proces 40 40

Basis- en generieke registraties 1: Aanlevering uit basisregistraties 3: Raadplegen 4: Raadplegen 2 -12

Bijlage 2 Inhoudelijke toelichting op de informatiethema’s 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale

Toelichting informatiethema’s Thema: rapportage Onderscheid maken in operationele rapportage en integrale management rapportage Operationele rapportage is van belang binnen één functioneel gebied, en ondersteund operationele activiteiten Integrale management rapportage omvat zowel verantwoording- als sturingsrapportage Voor de integrale management rapportage geldt 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur Er wordt gerapporteerd vanuit een integraal datawarehouse Er wordt een generieke rapportagevoorziening 43 gebruikt 43

Toelichting informatiethema’s Thema: rapportage (2) Operationele rapportage Management rapportage Van belang voor directe uitvoering van taken Van belang voor besturing op tactisch en strategisch niveau Betreft gegevens uit één applicatie Combineert gegevens uit meerdere bronnen Gegevens moeten zeer actueel zijn Gegevens hoeven niet volledig actueel zijn (enkele uren of dagen verouderd kan) Betreft overzichtsinformatie, selecties en totaaltellingen Betreft aggregatie naar verschillende invalshoeken, analyse van trends en berekeningen van kengetallen en KPI’s 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur 44

Thema: elektronische dienstverlening (1) Scheiding FO, MO, BO Er is een scheiding in Front Office, Mid Office, Back Office Front Office Levert diensten aan (interne/externe) gebruikers Ondersteund verschillende kanalen Initieert een (georkestreerd) proces in het Mid Office Wordt geimplementeerd middels een generieke Portaalomgeving Mid Office Ontkoppelpunt tussen (vraag / dienstgeoriënteerde) Front Office, en (aanbod / productgeoriënteerde) Back Office Ondersteund de procesbesturing (orkestratie) Ontsluit gegevens naar het Front Office Gegevens waarvan de beschikbaarheid groot moet zijn Geaggregeerde gegevens voor managementinformatie (data warehouse) Veel/breed in het Front Office gebruikte gegevens (Gegevensmagazijn) Procesgegevens tbv procesbesturing (Zaakmagazijn) Omvat de Waterschapsdatabase tbv de koppeling aan de basisregistraties Back Office 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur Omvat de bestaand back office systemen ten behoeve van de ondersteuning van de primaire en secundaire processen Omvat een aantal generieke functionaliteiten Stelt services middels de Enterprise Servicebus ter beschikking aan het Mid Office 45

Thema: elektronische dienstverlening (2) Portaal Elektronische diensten worden aangeboden middels een portaal Individuele applicaties leveren geen zelfstandige diensten, noch portaalachtige integratiefaciliteiten HDSR portaal en een gemeenschappelijk Front Office kunnen naast elkaar bestaan Dezelfde diensten kunnen op beide worden aangeboden Randvoorwaarden aan applicaties Basisdiensten als web services in het back office Front Office diensten bij voorkeur als web part of portlet beschikbaar Er wordt aangesloten op één centrale authenticatie (directory) op basis waarvan single sign-on mogelijk is 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur 46 46

Toelichting informatiethema’s Thema: samenwerking met andere partijen Naast het HDSR portaal wordt een gemeenschappelijk Front Office ondersteund Naast, dus niet in plaats van het HDSR portaal Diensten van HDSR kunnen op twee manieren (ook) op een gemeenschappelijk Front Office worden aangeboden Als identieke portaal functie (web part of portlet) Als web service Een Overheids Transactiepoort wordt ondersteund Sluit aan op de Enterprise Servicebus Ondersteunt Web services voor het afnemen van (eventueel georkestreerde) diensten van HDSR XML berichten voor het uitwisselen van events (mutaties e. d. ) met HDSR 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur 47 47

Thema’s: gemeenschappelijke gegevens (huishouding) en integraal gegevens management Onderscheid in drie typen registraties Authentieke basisregistraties (extern, met een voorziening in het mid office) Generieke registratie (in het mid office) Specifieke registraties (in het back office) Conformeren aan de Waterschapsdatabase In eerste fase tbv basisregistratie Stapsgewijze standaardisatie generieke registraties 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur Principe van éénmalige vastlegging 48 48

Toelichting informatiethema’s Thema: generieke toepassingen 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur Positionering van een aantal functionaliteiten als generieke functionaliteit Relatiebeheer Documentmanagement Kennismanagement Projectmanagement Operationele rapportage Generieke applicatie heeft als consequentie 49 49

Toelichting informatiethema’s Toepassing: Enterprise Service Bus 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur Standaardiseren op twee vormen van applicatie integratie Web services (synchrone koppelingen) XML berichten (asynchrone koppelingen) Beide op basis van internetstandaarden: XML, WSDL en SOAP, en zo uniform mogelijke gegevensdefinities 50 Minimaliseren van bulk-uitwisseling 50

Bijlage 3 Eerste schets van mogelijk migratieplan 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale

De informatiethema’s als uitgangspunt De sporen voor de migratiestrategie? 1. Rapportage Operationele rapportages Generieke rapportages tbv sturing en verantwoording 2. Elektronische dienstverlening Portaal Front-, Mid- en Backoffice 3. Samenwerking met andere partijen Gemeenschappelijk front office Overheidstransactiepoort 4. Gemeenschappelijke gegevens(huishouding) en integraal gegevensmanagement 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur Basisregistraties Waterschapsdatabase Generieke registraties 5. Generieke functionaliteiten 52 52

Migratiestrategie Voorstel voor parallelle sporen (gerelateerd aan informatiethema’s) 1. Waterschapsdatabase (randvoorwaarde) 2. E-dienstverlening (thema 2 en 3) 3. Gemeenschappelijk gegevensgebruik (thema 4) 4. Managementinformatie (thema 1) 5. Generieke functionaliteiten (thema 5) 6. Optimaliseren bestaande ICT voorzieningen (knelpunten) 7. Informatiemanagement (organisatie) 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur 53 53

Migratiestrategie De gedachtelijn Direct starten met Behoefteanalyse voor spoor 2, 3 en 4 (ediensten, gemeenschappelijk gegevensgebruik en managementinformatie) Inrichting van informatiemanagement (spoor 7) Aanhaken bij waterschapshuis / database 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur Zicht krijgen op planning, resultaten en beoogd migratiepad 54 54 Parallel aan realisatie van

Eerste beeld migratiestrategie 1. Waterschapsdatabase Implementatie bij HDSR i-teams Realisatie Waterschapsdatabase 2. E-dienstverlening Analyse e-diensten Pilot e-dienst 3. Gemeenschappelijk gegevensgebruik Analyse gegegevensgebruik 4. Managementrapportage Pilot gegevensgebruik Technisch fundament Front/Mid office, Bus Analyse behoefte mgt informatie 7. Informatiemanagement Pilot mgt rapportage Technisch fundament datawarehouse Organisatorische inbedding 6. Optimaliseren bestaande ICT Optimaliseren best. ICT voorz 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur 5. Generieke functionaliteiten Generieke functionaliteit 55 55

Spoor 1: Waterschapsdatabase Toelichting 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur Generieke voorziening die op dit moment binnen het Waterschapshuis, via een aanbesteding, wordt ontwikkeld Resultaat is deel van het beoogde midoffice, gericht op de aansluiting op de landelijke basisregistraties, incl. de servicebus Op termijn uitbreidbaar tot volledig midoffice Bij elke waterschap individueel te implementeren, op termijn mogelijk (deels) gemeenschappelijk 56 56

Spoor 1: Waterschapsdatabase Mogelijke stappen Aanhaken Onderzoeken wat door Waterschapshuis precies wordt gedaan, wanneer, en met welke concrete resultaten Wat wordt daarbij van de waterschappen verwacht Hoe ziet de migratie / implementatie eruit 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur Integreren 57 57

Spoor 2: e-dienstverlening Toelichting Het betreft diensten die via de website en/of het portaal kunnen worden afgenomen Op het portaal kunnen deze diensten worden aangevraagd en gevolgd Direct benodigde informatie is daarvoor in het mid-office beschikbaar De dienst zelf wordt (geregisseerd in een soort workflow) bij de back office uitgezet en verwerkt 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur 58

Spoor 2: e-dienstverlening Mogelijke stappen Analyse Inventariseren van noodzakelijke / gewenste e-diensten Vaststellen van (wettelijke) verplichtingen en prioriteiten Ontwikkelen van een roadmap: welke diensten in welke volgorde en tempo de komende jaren ontwikkelen Technische basis Ontwerpen en implementeren van de technische basisvoorzieningen Hierbij starten met een minimale / pilot-achtige variant Pilot(s) Selectie van één of enkele diensten voor een pilot Uitvoeren van pilot(s) en op basis daarvan plan trekken voor toekomst 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur 59

Spoor 3: Gemeenschappelijk gegevensgebruik Toelichting Generieke gegevens, die gebruik binnen één (verticaal of horizontaal) functioneel gebied overstijgen Beschikbaarheid van deze gegevens is noodzakelijk / wenselijk voor Raadpleging door andere back-office applicaties Raadpleging vanuit het front-office Delen gegevens met externe partijen Betreft gegevens zoals 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur Statische gegevens (zoals 60 60

Spoor 3: Gemeenschappelijk gegevensgebruik Mogelijke stappen Analyse 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur In kaart brengen van de noodzaak / wensen tav gemeenschappelijk beschikbare gegevens Zowel tbv e-dienstverlening als tbv andere back office applicaties Hoofdlijnenontwerp maken van het deel ‘Generieke registraties’ – afgestemd met waterschapsdatabase-ontwerp 61 61

Spoor 4: Integrale rapportage Toelichting Onderscheid maken in operationele rapportage en integrale management rapportage 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur Operationele rapportage is van belang binnen één functioneel gebied, en ondersteund operationele activiteiten – dit wordt opgepakt binnen het spoor “Optimaliseren bestaande ICT” Integrale management rapportage omvat zowel verantwoording- als sturingsrapportage – hier zijn nieuwe 62 voorzieningen voor nodig 62

Spoor 4: Integrale rapportage Mogelijke stappen Analyse In kaart brengen behoefte aan managementinformatie, incl. prioritering Technische basis 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur Inrichten technische basisvoorziening, in eerste instantie in beperkte pilot-opstelling Ontwerp maken voor datamodel 63 datawarehouse, zo mogelijk 63

Spoor 5: Generieke functionaliteiten Toelichting en mogelijke stappen De generieke functionaliteiten betreffen de horizontaal getekende functies in de architectuur (zoals projectmanagement en relatiebeheer) Voor generieke functionaliteiten geldt Gebruik is verplicht Functionaliteit is technisch goed integreerbaar 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur Dit betreft concrete projecten die tot 64 64

Spoor 6: Optimaliseren bestaande ICT Toelichting en mogelijke stappen De basis wordt gevormd door de positionering van de bestaande applicaties op de architectuur Om verschillende redenen kan optimalisatie bestaande ICT nodig zijn, zoals Functionele tekortkomingen 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur Technische kwaliteit Belemmerend voor realisatie architectuur (bedrijfsreden noemen – volgens mij 65 65 samenwerking en uitwisselbaarheid)

Spoor 7: Informatiemanagement Toelichting Dit betreft de inrichting van informatiemanagement in brede zin Alles wat (organisatorisch) nodig is om de ICT diensten optimaal te laten aansluiten op de behoeften vanuit de bedrijfsvoering én ICT kansen goed te benutten Elementen hierin zijn 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur Het spel van de dialoog tussen 66 66

Bijlage 5 Inventarisatie mogelijke projecten 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur 67

Concrete projectvoorstellen Thema Gemeenschappelijk gegevensgebruik (1) 1 Debieten kunstwerken centraal gevalideerd wegzetten 2 Kunnen raadplegen van bedieningstijd van bruggen en sluizen 3 Beheerregister (watergangen en kunstwerken) 4 % overschrijding en % onderscheiding van peilbesluiten per jaar 2 -12 -2020 5 CAW gegevens ‘’ on demand’’ direct beschikbaar 6 Aansluiten op basisregistraties (via IRIS / waterschapsdatabase 7 Koppeling tussen vergunning en © 2008 HDSR Digitale architectuur 68 68

Concrete projectvoorstellen Thema Gemeenschappelijk gegevensgebruik (2) 1 Vaststellen van de informatiebehoefte 1 1 Definities van informatie vastleggen (en er dan 2 niet toch steeds over in discussie gaan!) 1 Bedrijfsdata sneller beschikbaar 3 1 Flora en fauna gegevens oproepbaar 4 1 Mee kunnen bijhouden van peilgebieden 5 gegevens en kunstwerken 2 -12 -2020 1 Gegevensopslag / datawarehouse 6 © 2008 HDSR Digitale architectuur 69 69

Concrete projectvoorstellen Thema Organisatieinrichting (1) 1 Ordeningsplan 2 Informatie bij processen, wat gaat er in en wat gaat eruit? 3 ITIL (servicedesk) 4 Ontwikkelen van KSF’en en PI’s ivm de relevante waterschapstaken 5 Bedrijfsprocessen van huidige situatie ombuigen naar gewenste situatie 2 -12 -2020 6 Invoeren standaarden ‘’vaste’’ waterschapstaken (uren / vergunning) km maaien / tijdseenheid) 7 Kennismanagement optuigen en laten doordringen 70 in alle lagen van het waterschap (vergrijzing, © 2008 HDSR Digitale architectuur 70

Concrete projectvoorstellen Thema Organisatieinrichting (2) 10 Hoe stel je de rapporten ed voor de (nieuwe) bestuurders 11 Hoe is de interactie tussen (nieuwe) bestuurders uit politieke partijen en ons waterschap 2 -12 -2020 12 Samenwerking met collega (adviseurs) 13 Uitbouwen adviestaak 14 Procesbeschrijvingen integreren in de architectuur 15 Verhogen zelfredzaamheid budgethouders (integraal management) 16 Gebruiksgemak © 2008 HDSR Digitale architectuur 71 71

Concrete projectvoorstellen Thema Rapportage (1) 1 Managementrapportages (verbinden universes V&H en DM) 2 Verbeteren managementinformatie (sturing) 3 Ontwikkelen sturingscijfers & prestatie indicatoren 2 -12 -2020 4 Voortgang projecten info tbv opdrachtgever (beheerders) 5 Prestatie rapportage ZB heropzetten 6 Gegevensverzameling div. benchmarks 7 Verbeteren efficiency, verantwoordingsrapportages 8 Vastleggen van prestatie-indicatoren in de architectuur om een dashboard tav KAM realiseren 72 © 2008 HDSR Digitale architectuur 72

Concrete projectvoorstellen Thema Rapportage (2) 9 Het eenvoudig opstellen van managementrapportages 1 Het genereren van actuele én betrouwbare 0 projectinformatie 1 1 1 2 1 3 2 -12 -2020 Kengetallen P&O Standaard en adhoc managementinformatie vanuit P&O en fin Verbeteren van financiële informatie tbv managementinformatie 1 Via infosystemen bedrijfsinformatie kunnen 4 genereren en daarmee ook kunnen © 2008 HDSR Digitale architectuur 73 73

Concrete projectvoorstellen Thema Gegevensuitwisseling met externe partijen 1 Uitwisselen peilgegevens debiet met rijkswaterstaat en rijnland + amstelgooi en vecht 2 Afstemming (gemeentelijke) rioolgemalen op nizi (ketenoptimalisering) Telemetrie, debietmeting, kwaliteitmeting, PA 2 -12 -2020 3 Peilgegevens gevalideerd beschikbaar stellen voor iedereen 4 Standaardiseren van koppelvlakken 5 Voorbereiden op aansluiting basisadministraties 6 Koppelen van baggerwerk en debietformules of wijzigingen in kunstwerken en debietformules en 74 sturingsregels © 2008 HDSR Digitale architectuur 74

Concrete projectvoorstellen Thema E-Dienstverlening 1 Klachtafhandeling (elektronische dienstverlening 2 Ontsluiten informatie tov de burgers (actuele watersituatie, watersysteem peilen, waterkwaliteit) 3 4 5 LVO Workflow digitaal binnen HDSR Workflow digitaal met andere overheden ((edienstverlening) Medewerker zelfservice (bv adresgegevens wijzigen) 6 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur 75 75

Concrete projectvoorstellen Thema Nieuwe functionaliteit 1 Inzage in lopende studies / projecten per gebied of per object 2 Migratie oracle ‘nieuwe versie’ Bestelprocedures Workflow facturen ‘scannen’ 3 Mobiel werken (veldgis) 4 Actief presenteren en delen van informatie met doorkijk naar andere werkprocessen zodat interactie tot stand komt 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur 76 76

Bijlage 5 Bronvermelding 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur 77

Bronvermelding o. a. Documentenstudie: relevante beleidsdocumenten en interviews worden als bron gebruik om de informatiebeleidskaders te bepalen. Hiervoor zijn de volgende documenten geraadpleegd: Beleidskaders: Kapstoknotitie Informatiebeleidsplan 2004 -2007 2 -12 -2020 documentatie Waterkrachttraject © 2008 HDSR Digitale architectuur 78 78

Bijlage 6 Colofon 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur 79

Colofon Wie hebben er meegewerkt Projectgroep Eric Haddink Paul de Frankrijker Maarten van Roest Roger de Crook Geïnterviewden Deelnemers afsluitende bijeenkomst Twynstra Gudde 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur Albert van Duijn Bas Kruiswijk 80

Albert van Duijn adn@tg. nl Bas Kruiswijk bkr@tg. nl www. twynstragudde. nl Alle intellectuele eigendomsrechten met betrekking tot deze presentatie berusten bij Twynstra Gudde. Niets uit deze presentatie mag worden verveelvoudigd of openbaar gemaakt zonder schriftelijke toestemming van Twynstra Gudde. 2 -12 -2020 © 2008 HDSR Digitale architectuur 81