HNDS Trtib etdi Nsib liyeva 129 li mktb
HƏNDƏSƏ Tərtib etdi: Nəsibə Əliyeva 129 №-li məktəb 2013 -cü il
Bütün üzlərü bərabər düzgün çoxbucaqlılar olan və hər bir təpəsindən eyni sayda til çıxan qabarıq çoxüzlüyə düzgün çoxüzlü deyilir.
Düzgün çoxüzlünün hər bir üzünün tərəfləri sayı 5 -dən çox ola bilməz.
Cəmi 5 növ düzgün çoxüzlü var: 1. Tetraedr (4 üzlü ) 2. Oktaedr (8 üzlü ) 3. İkosaedr (20 üzlü ) 4. Heksaedr(kub) (6 üzlü ) 5. Dodekaedr (12 üzlü)
Tetraedrin, oktaedrin və ikosaedrin hər bir üzü-düzgün üçbucaq, heksaedrin hər bir üzü-düzgün dördbucaqlı, dodekaedrin hər bir üzü-düzgün beşbucaqlıdır.
4 üzü , 4 təpəsi var. Üzləri düzgün üçbucaqdır. Hər təpəsindən 3 til çıxır. Səthinin sahəsi:
8 üzü , 6 təpəsi var. Üzləri düzgün üçbucaqdır. Hər təpəsindən 4 til çıxır. Səthinin sahəsi:
20 üzü , 12 təpəsi var. Üzləri düzgün üçbucaqdır. Hər təpəsindən 5 til çıxır. Səthinin sahəsi:
6 üzü , 8 təpəsi var. Üzləri kvadratdır. Hər təpəsindən 3 til çıxır. Səthinin sahəsi:
12 üzü , 20 təpəsi var. Üzləri düzgün beşbucaqlıdır. Hər təpəsindən 3 til çıxır. Səthinin sahəsi: və ya
Neçə tili var? Tetraedrin - 6 Oktaedrin - 12 Heksaedrin - 12
Məşhur riyaziyyatçı alim L. Eyler müəyyən etmişdir ki, e + f – k = 2. e - təpə nöqtələrinin sayı, f - üzlərin sayı, k - tillərin sayıdır.
Çoxüzlünün Üzlərinin sayı və forması növü Tetraedr Kub Oktaedr Dodekaedr İkosaedr 4 üçbucaq 6 kvadrat 8 üçbucaq 12 beşbucaqlı 20 üçbucaq Tillərinin Təpə sayı nöqtə lərinin sayı 6 12 12 30 30 4 8 6 20 12 Bir təpədən çıxan tillərinin sayı 3 3 4 3 5
Tetraedri və kubu belə çəkmək olar.
Tili 5 sm olan tetraedrin səthinin sahəsi nə qədər olar?
Tedraedrin bir üzünün sahəsi və tetraedrin 4 üzü olduğundan , Cavab:
Səthinin sahəsi ol an oktaedrin tilini tapın. 4 sm
Oktaedrin tam səthi 8 düzgün üçbucaqdan ibarət olduğundan səthinin sahəsi
Diaqonal kəsiyinin sahəsi olan heksaedrin səthinin. sahəsini tapın.
Heksaedrdə diaqonal kəsiyin sahəsi olduğundan yazarıq. Bur adan alınır. Onda səthin sahəsi olar. Cavab: a
1. Tetraedrin təpədəki müstəvi bucaqlarının cəmi neçədir ? A)45° B) 90° C)180 ° D)60° 2. Tetraedrin neçə yan tili var ? A) 3 B)6 C) 7 D)5 3. Tillərinin cəmi 96 sm olan kubun bir tilinin uzunluğu nə qədərdir ? A) 4 sm B) 6 sm C) 3 sm D)12 sm 4. Tili 3 sm olan heksaedrin həcmini tapın. A) 20 sm³ B) 9 sm³ C) 12 sm³ D) 27 sm³ 5. Dodekaedrin bir üzünün bucaqları cəmini tapın. A)540 ° B) 108 ° C) 300 ° D)360°
1. C 2. A 3. B 4. D 5. A
Fransanın N. Orlean şəhərində tetraedr formalı bina.
Azərbaycanda möhtəşəm Kristal Holl.
Kimyəvi elementlərin quruluşunda, məişətdə, arxitektura işlərində v. b sahələrdə düzgün çoxüzlü formasına rast gəlinir.
1. Google. az. Şəkillər 2. https: //ru. wikipedia https: //www. youtube. com/wat ch? v=vo. UVDAg. Ftho nasibaibrahimova@mail. ru
nasibaibrahimova@mail. ru
- Slides: 29