Granice mojego jzyka s granicami mojego wiata cyt

"Granice mojego języka są granicami mojego świata". /cyt. z "Traktatu logiczno - filozoficznego" Ludwika Wittgensteina/

Objawowa klasyfikacja zaburzeń mowy według Leona Kaczmarka -cz. 1 Zaburzenia treści: • zaburzenia procesu uogólniania i abstrakcji • brak logiki w budowanych tekstach • nieprawidłowości w ukierunkowaniu myślenia (schizofazja)

Objawowa klasyfikacja zaburzeń mowy według Leona Kaczmarka -cz. 2 Zaburzenia języka (formy językowej): - niemota - afazja - alalia - agramatyzm - przejęzyczenia (lapsus)

Objawowa klasyfikacja zaburzeń mowy według Leona Kaczmarka -cz. 3 Zaburzenia substancji: a) w płaszczyźnie suprasegmentalnej (akcent, tempo, rytm, melodia): - jąkanie - rynolalia (nosowanie) - mowa bezkrtaniowców - afonia - bradylalia (zwolnione tempo mowy) - tachylalia (b. szybkie tempo mówienia) - giełkot (mowa bezładna - tachylalia + chaotyczny sposób językowego formułowania myśli) b) w płaszczyźnie segmentalnej (głoski): - dyslalia - dysortofonia c) w płaszczyźnie supra- i segmentalnej: - palatolalia (rynolalia+ dyslalia złożona) - mutyzm (zamilknięcie)

PODZIAŁ DYSLALII ZE WZGLĄDU NA NIEPRAWIDŁOWĄ REALIZACJĘ POSZCZEGÓLNYCH GŁOSEK-cz. 1 W obrębie dyslalii wyodrębniamy następujące wady wymowy: • sygmatyzm - nieprawidłowa realizacja głosek dentalizowanych (=głosek trzech szeregów: ś, ź, ć, dź; s, z, c, dz; sz, ż, cz, dż ); W ramach sygmatyzmu wyróżnia się następujące sposoby realizacji dźwięków: 1. deformacje (mówimy wtedy o sygmatyzmie właściwym), 2. substytucje (parasygmatyzm), czyli zastępowanie jednych głosek dentalizowanych innymi, realizowanymi prawidłowo. 3. elizje (mogisygmatyzm), czyli głoski dentalizowane nie są w ogóle realizowane

PODZIAŁ DYSLALII ZE WZGLĄDU NA NIEPRAWIDŁOWĄ REALIZACJĘ POSZCZEGÓLNYCH GŁOSEK-cz. 2 • Sygmatyzm właściwy (=sigmatismus, =seplenienie) czyli deformacje są wynikiem zmiany miejsca artykulacji głosek, co powoduje zniekształcenie ich brzmienia. W zależności od miejsca, w którym jest realizowana wadliwa artykulacja, wyróżnia się różne typy seplenienia: Ø międzyzębowe (= sigmatismus interdentalis), Ø boczne: prawoboczne i lewoboczne (=s. lateralis), Ø przyzębowe (s. addentalis), Ø wargowo-zębowe (labio-dentalis), Ø świszczące (s. stridens), itd.

PODZIAŁ DYSLALII ZE WZGLĄDU NA NIEPRAWIDŁOWĄ REALIZACJĘ POSZCZEGÓLNYCH GŁOSEK-cz. 3 Parasygmatyzm (=parasigmatismus) Najczęściej obserwuje się następujące substytucje: Ø szereg szumiący sz, ż, cz, dż zastępowany szeregiem syczącym s, z, c, dz (szafa→safa; czapka →capka) Ø szeregi syczący i szumiący s, z, c, dz; sz, ż, cz, dż zastępowane przez szereg ciszący ś, ź, ć, dź (sanki → sianki; czapka → ciapka) Ø spółgłoski dentalizowane trące s, z, ś, ź, sz, ż mogą też być zastępowane przez przytarte c, dz, ć, dź, cz, dż (zima → cima) Ø spółgłoski dentalizowane dźwięczne mogą być zastępowane przez odpowiednie bezdźwięczne (koza →kosa, żyto →szyto)

PODZIAŁ DYSLALII ZE WZGLĄDU NA NIEPRAWIDŁOWĄ REALIZACJĘ POSZCZEGÓLNYCH GŁOSEK-cz. 4 • • • rotacyzm - deformacja (=nieprawidłowa realizacja) głoski r ; najczęściej spotykamy rotacyzm języczkowy (=uvularny)- wibruje języczek (uvula) pararotacyzm –substytucja (=zastępowanie głoski inną głoską) głoski r (rak→ lak) kappacyzm - deformacja głoski k ; parakappacyzm- zastępowanie głoski k inną głoską (kot →tot); gammacyzm - deformacja głoski g; paragammacyzm- zastępowanie głoski g inną głoską (guma →duma); lambdacyzm - deformacja głoski l; paralambdacyzm- zastępowanie głoski l inną głoską (lampa → jampa); betacyzm - deformacja głoski b ; parabetacyzm- zastępowanie głoski b inną głoską (bałwan →wałwan); mowa bezdźwięczna - realizacja głosek dźwięcznych bezdźwięcznie, bez drgań wiązadeł głosowych, np. g → k (guma →kuma); b → p (bałwan →pałfan). Przyczyną bezdźwięczności jest zwykle zaburzenie słuchu fonemowego, tj. nieróżnicowanie dźwięków o tym samym miejscu artykulacji. Przy mowie bezdźwięcznej z reguły występuje obniżenie napięcia mięśniowego: wargi i policzki są wiotkie, głos jest cichy, monotonny, bezbarwny.