Geologiczne dzieje Ziemi Budowa wewntrzna Ziemi Podstawowy podzia
Geologiczne dzieje Ziemi !
Budowa wewnętrzna Ziemi…
Podstawowy podział dziejów ziemi
Najważniejsze wydarzenia w poszczególnych erach
PREKAMBR (archaik i proterozoik)
najstarsza, najdłuższa i najsłabiej poznana era: Era geologiczna, pierwszy etap rozwoju organizmów na Ziemi. Era ta obejmuje czasy od około 3, 5 mld lat temu do 570 mln lat temu. Przez pierwszy miliard lat doszło do wytworzenia żywych struktur - prymitywnych komórek prokariotycznych. W późniejszym okresie powstały komórki eucaryota, doszło do zmiany składu atmosfery, w której pojawił się tlen wytworzony w procesie fotosyntezy przez fotoautotrofy (jednokomórkowe sinice i glony). Ze świata zwierząt powstały pierwsze pierwotniaki, jamochłony i wieloszczety.
PA LE O ZO I era K ro z wo ju ż yci a
*W paleozoiku powstawały skały osadowe, zawierające dziś liczne skamieniałości zwierząt i roślin. W erze tej wystąpiły także silne ruchy górotwórcze, zwane kaledońskimi (w sylurze) i hercyńskimi (w karbonie). Pozostałością po nich są m. in. mocno dziś zniszczone góry Wielkiej Brytanii (Grampian, Kaledońskie), na Półwyspie Skandynawskim (Góry Skandynawskie) oraz nasze Sudety i Góry Świętokrzyskie. *Najstarsza era fanerozoiku, trwająca około 291 milionów lat *Paleozoik dzieli się na sześć okresów
MEZOZOIK era dominacji olbrzymich dinozaurów
*Era która rozpoczęła się od wielkiego wymierania pod koniec permu, a skończyła zagładą wielkich gadów, pod koniec kredy (patrz tabelk. *Trwała dwa razy krócej niż paleozoiczna, bo tylko 170 milionów lat. *Dzieli się ją na trzy okresy: trias, jurę i kredę. *Pojawienie się dinozaurów, *Pierwsze ssaki, *Pierwszy ptak (archeopteryks), * rośliny kwiatowe
KENOZOIK
*Era, która rozpoczęła się ok. 65 mln lat temu i trwa do dziś. *Bywa czasem określana mianem ery ssaków, owadów lub ery roślin kwiatowych, bowiem te grupy przeszły w niej równie intensywny rozwój ewolucyjny. *Dzieli się na dwa okresy: trzeciorzęd i czwartorzęd. * W kenozoiku ukształtował się obecny wygląd powierzchni Ziemi.
Gdyby dzieje Ziemi sprowadzić do jednego roku wówczas zależności pomiędzy czasem trwania poszczególnych er wyglądałyby następująco:
Ewolucja człowieka
Australopitek Żyły od ok. 4, 2 do ok. 1 mln lat temu, początkowo w Afryce Wschodniej, na terytorium Wielkich Rowów Afrykańskich, później także w Afryce Południowej i Środkowej. Charakteryzowały się masywną szczęką, mocnym uzębieniem, ale już krótkimi kłami – umożliwiało to poziomy ruch trący i świadczy o przewadze twardego pokarmu roślinnego w ich pożywieniu. Były przystosowane do chodzenia w pozycji pionowej, czyli do dwunożności.
Homo habilis • kopalny gatunek człowieka z Afryki Wschodniej, który żył 2, 5 -1 mln lat temu. Wygląd i cechy: • Wzrost 110 do ok. 135 cm, • masa ok. 45 kg, • pojemność mózgoczaszki do 750 cm³ , • twarzoczaszka wysunięta do przodu, • wały nadoczodołowe, • rozbudowana żuchwa, • niskie czoło, • drobne uzębienie, zbliżone morfologicznie do uzębienia Homo sapiens
Homo erectus prymitywny, kopalny gatunek człowieka z epoki środkowego plejstocenu, stanowiący szczebel ewolucyjny pośredni między australopitekami, a formami człowieka. Kolebką Homo erectus jest środkowowschodnia Afryka (Etiopia, Kenia, Ta nzania), gdzie pojawił się prawdopodobnie na przełomie pliocenu i plejstocenu, około 1, 8 miliona lat temu i szybko rozprzestrzenił na tereny zachodniej i wschodniej Azji.
Cechy odróżniające homo erectus od człowieka • znacznie mniejszy mózg średnio 1000 cm³ (występują okazy z pojemnością czaszki od 800 do 1200 cm³), • osiągał wzrost zbliżony do współczesnych ludzi – około dwunastoletni tzw. Chłopiec z Nariokotome (klasyfikowany także jako Homo ergaster), którego szczątki odkryto w datowanych na 1, 6 mln lat osadach w Kenii, mierzył 1, 68 m wzrostu. • silnie pochylone czoło • wydatne wały nadoczodołowe • puszka mózgowa bardzo niska i słabo wysklepiona • zęby trzonowe i szczęki bardzo masywne, brak bródki
Emigracje Homo erectus
Neandertalczyk wymarły przedstawiciel rodzaju Homo (człowiek), znany z plejstocenu (ok. 400 000 do ok. 24 500 lat temu), w zależności od autorów klasyfikowany jako podgatunek człowieka rozumnego – Homo sapiens neanderthalensis – lub odrębny od niego gatunek.
Różnice i podobieństwa do ludzi współczesnych Różnice: • brak szpiczastej bródki, żuchwa jest szeroka, masywniejsza niż przeciętnie, zaokrąglona • krępe mocne ciało, • o ok. 1/3 większa puszka mózgowa w stosunku do puszki mózgowej człowieka • proporcjonalnie krótsze ręce i nogi • krótsze i masywniejsze, a także wygięte kości długie kończyn dolnych • lepiej rozwinięta muskulatura klatki piersiowej, ramion i barku Podobieństwa: • prawdopodobnie posługiwali się mową. Kość gnykowa znaleziona w 1983 w jaskini Kebara (Izrael) ma budowę zbliżoną do ludzkiej, jednak, jak twierdzą niektórzy uczeni, znajduje się ona zbyt wysoko, by móc artykułować dźwięki. • wzrost mężczyzn średnio ok. 165 cm i 90 kg, (znaleziono osobnika o wzroście 190 cm), a kobiet ok. 155 cm
Homo sapiens gatunek ssaka z rodziny człowiekowatych ((Hominidae), jedyny występujący współcześnie przedstawiciel rodzaju Homo. Występuje na wszystkich kontynentach.
Zasięg populacji
Prezentacje przygotowały: Karolina Stypułkowska i Patrycja Grzegorczyk Klasa I D
- Slides: 27