GAZAL BOYNUZU Lotus sp CNS Bu cins ierisinde
GAZAL BOYNUZU (Lotus sp. ) CİNSİ Bu cins içerisinde anavatanı Akdeniz Bölgesi olan 100 kadar tür vardır. En çok bilinen ve tarımı yapılan tür, sarı çiçekli gazal boynuzudur.
Sarı çiçekli gazal boynuzu – Lotus corniculatus L. Çok yıllık bir serin iklim bitkisidir. Batı ve Kuzey Avrupa ile ABD’de tarımı yaygındır. Otu lezzetli ve besleme değeri yüksektir. Samsun’da yapılan bir çalışmada, doğal floradan toplanan gazal boynuzu bitkilerinde ortalama ham protein içeriği % 17. 87, ham kül içeriği ise % 11. 00 olarak belirlenmiştir. Hayvanlarda şişme yapmaz. Ancak, gazal boynuzları çoğunlukla enzimatik faaliyet cyanogenic glikositler içerir. sonucu, HCN’ye dönüşen
Kök boğazından dallanması ve yatık gelişmesi nedeniyle, ağır otlatmalara toleranslıdır. Toprak yüzeyine yakın dallarda tohum bağladığı için kendini tohumlar. Ayrıca yüzlek topraklar, taban suyu yüksek yerler ve eğimli arazilerde yetişebildiğinden, toprak koruma ve ıslahı açısından önemlidir.
İklim ve Toprak İstekleri Kuraklık ve soğuklara belirli ölçülerde toleranslıdır. Gazal boynuzu kuraklığa ak üçgülden daha fazla, yoncadan daha az dayanıklıdır. Ancak, en iyi gelişmesini ılıman iklimlerdeki nemli ve verimli topraklarda yapar. Zayıf drenajlı, düşük verimli ve asit reaksiyonlu topraklara belirli ölçülerde toleranslıdır. Ağır killi, taban taşı içeren yüzlek ve ıslak topraklarda yoncaya göre daha iyi gelişir ve verimli olur. Yonca yetiştirmek için çok ıslak olan zayıf drenajlı topraklara, gazal boynuzunun iyi uyum sağlaması önemini artırmaktadır. Tuzluluğa dayanıklılığı iyidir.
Tarımı Ülkemizde yaygın olarak tarımı yapılmamaktadır. Ekim işlemi çok soğuk bölgelerde ilkbahar, diğer yerlerde sonbaharda yapılmalıdır. Tohumları çok küçük olduğundan, tohum yatağı özenle hazırlanmalıdır. Ekim derinliği 1 -1. 5 cm olmalıdır. Dekara 0. 5 -0. 6 kg tohum atılır. Ekim serpme veya özel mibzerlerle yapılabilir. Uygun sıra aralığı 20 -40 cm’dir.
Sulama ve gübrelemeye tepkisi iyidir. Gazal boynuzunda gübreleme, fidelerin gelişme hızını ve kök boğazından çıkan gövde sayısını artırmaktadır. Yeterli düzeyde kireçlenmiş orta-ince tekstürlü topraklara verilecek P miktarı dekara 4. 5 - 9. 0 kg’dır. Fide gelişimi yavaştır. Bu nedenle fideler yabancı otların rekabetinden korunmalıdır. En iyi tesis, gazal boynuzu arkadaş bitkisiz saf olarak ekildiği ve yabancı otlar herbisitler kullanarak kontrol edildiği zaman oluşturulabilir.
Ot için hasat çiçeklenme başlangıcı devresinde yapılmalıdır. Islah edilmiş varyetelerde yılda 2 -3 biçim yapılabilir. Dekara kuru ot verimi 400 -1000 kg arasındadır. Gazal boynuzu çayır köpek kuyruğu, çayır salkım otu, kılçıksız brom, domuz ayrığı, yüksek çayır yumağı, ak tavusotu, çok yıllık çim ile karışık ekilebilir.
Gazal boynuzunda meyvelerin düzensiz olgunlaşması ve baklaların kolaylıkla çatlayıp açılması sonucu tohumlar döküldüğünden, fazla miktarda kayıp ortaya çıkar. Tohum için hasat baklaların ½ - 1/4’ü kahverengine döndüğünde yapılmalıdır. Dekardan ortalama 5 -20 kg tohum alınır.
- Slides: 12