Funkcije diplomatske misije Diplomatski azil Diplomatski predstavnici su

Funkcije diplomatske misije. Diplomatski azil

Diplomatski predstavnici su prihvaćeni posrednici između države koja akredituje i države kod koje se akredituje diplomatski predstavnik s jedne, i istovremeno obezbjeđuje zaštitu državljana države koja šalje diplomatskog predstavnika na teritoriju države kod koje se akredituje s druge strane

Funkcije diplomatske misije Bečka konvencija je više kodifikacija običajnog prava nego njegov progresivni razvoj Funkcije diplomatske misije naročito se sastoje u: • Predstavljanju države koja akredituje kod države prijema – predstavlja državu, a ne njenog šefa ili vladu; polazna tačka ostalih funkcija; datira od nastanka diplomatske službe

Funkcije diplomatske misije • • Zaštiti u državi prijema interesa države koja akredituje i njenih državljana u granicama koje dopušta međunarodno pravo – ulažu prigovore, tj. diplomatsku intervenciju (usmeni ili pisani demarš, protestna nota) Pregovaranju sa vladom države prijema o različitim pitanjima iz oblasti bilateralnih odnosa – posebno značajna uloga u pripremnoj fazi pregovora, ali i u samim pregovorima; vrše autentifikaciju (postupak ustanovljavanja konačnog teksta) a ne potpisivanje ugovora bez punomoćja; danas manja uloga nego ranije

Funkcije diplomatske misije • Obavještavanju svim dozvoljenim sredstvima o razvoju događaja u državi prijema i podnošenju izvještaja o tome državi koja akredituje – neposredno posmatraju zbivanja u državi prijema, traže potrebna obavještenja, vrše analizu događaja i pojava i dostavljaju je ministarstvu vanjskih poslova; danas je sužena u odnosu na ranija vremena; uključuje i komunikaciju sa opozicijom ukoliko nije izgovor za miješanje u unutrašnju politiku države prijema

Funkcije diplomatske misije • o Unaprjeđenju prijateljskih odnosa i razvijanju privrednih, kulturnih, naučnih i drugih odnosa između države koja akredituje i države kod koje se akredituje Država prijema je dužna da omogući i obezbijedi diplomatskoj misiji države koja akredituje da svoje funkcije vrši na cjelokupnoj svojoj teritoriji, a diplomatska misija to vršenje ne može da čini miješanjem u unutrašnje poslove države prijema

Diplomatski azil Ustanova diplomatskog azila razvijala se uporedo sa fikcijom ekstrateritorijalnosti; sa nestankom ove fikcije i pojavom shvatanja o nepovredivosti prostorija, ustanova je, sem Latinske Amerike, skoro nestala Odbijen je zahtjev da Bečka konvencija sadrži bilo kakvu odredbu o diplomatskom azilu

Diplomatski azil Šesta međuamerička konferencija u Havani 1928. usvojila je Konvenciju o azilu koja utvrđuje da će azil političkim krivcima biti uvažavan pod određenim uslovima; Sedma konferencija je donijela izmjene: Konvencija je nazvana Konvencija o političkom azilu (SAD su stavile rezervu, odbijajući da priznaju doktrinu azila kao dio međunarodnog prava) Posljednja konvencija o azilu je donijeta u Karakasu 1954 – svaka država je dobila pravo da odobri azil i da sama odredi karakter krivičnog djela ili motive progona ličnosti koja traži azil Azil se može dati i u rezidenciji šefa misije i u dodatnim prostorijama predviđenim za te svrhe

Diplomatski azil Država koja daje azil dužna je da da imena lica kojima je azil dat ministarstvu vanjskih poslova njihove države U slučaju da država u kojoj je diplomatska misija traži napuštanja teritorije zemlje od strane korisnika azila, garantovan je siguran odlazak i nepovredivost uživaoca azila U slučaju prekida odnosa države čija misija ima azilante i teritorijalne države, šef misije napušta zemlju zajedno sa azilantima ili ih predaje diplomatskoj misiji treće države

Diplomatski azil Van latinoameričkog kontinenta bilo je više slučajeva davanja diplomatskog azila, često neuspješnih, s obzirom na to da ova ustanova nije pravno priznata, tako da se slučajevi davanja azila zasnivaju isključivo na uticaju i odnosu snaga Primjeri: Nađ i Midcenti 1956, zapadne ambasade u Africi, američke ambasade u Pekingu i Moskvi Ovaj institut je priznat samo u Latinskoj Americi – izvan nje, to je davanje privremenog utočišta licima koja se momentalno nalaze u nevolji, sa potpuno neizvjesnim ishodom koji isključivo zavisi od realnih odnosa država

Diplomatske privilegije i imuniteti Privilegije i imuniteti se uzajamno prepliću Imuniteti – izuzeće u međunarodnom pravu od jurisdikcije organa teritorijalne države, tj. države prijema Privilegije – pogodnosti koje se daju diplomatskim misijama i njihovom osoblju u državi prijema Imeniteti imaju osnov u međunarodnom pravu; privilegije znatnim dijelom zavise od unutrašnjeg prava države prijema (kao izraz kurtoazije) Izraz privilegije i imuniteti podrazumijeva cio sistem mjera i termin je koji se najčešće upotrebljava

Diplomatske privilegije i imuniteti Diplomatski predstavnici i njihova pratnja zaštićeni su tokom boravka u državi prijema od njihovog stupanja na teritoriju prijema, odnosno od vremena notifikacije, pa za sve vrijeme trajanja funkcije Privilegije i imuniteti koji se daju diplomatskom predstavniku i članovima njegove porodice u trećim državama vezani su samo za one koji su potrebni da im se omogući prolaz

Diplomatske privilegije i imuniteti • • • Rasprava o pravnom osnovu privilegija i imuniteta: Ekstrateritorijalnost Predstavnički karakter Funkcionalna teorija Prećutni sporazum, teorija tolerancije, dobre volje, kurtoazije. . . Spoj reprezentativne (diplomata kao agent suverene države) i funkcionalne teorije (praktične potrebe vršenja poslova) Sve države su istovremeno i države imenovanja i države prijema, što je bio razlog širokog prihvatanja privilegija i imuniteta u Bečkoj konvenciji

Status diplomatske misije Diplomatske misije na dijelu države prijema ne mijenjaju pravni status teritorije na kojoj se nalaze – ona je i dalje pod suverenitetom države prijema Za vršenje diplomatskih funkcija je potreban minimum garantija da se funkcije mogu vršiti efikasno i slobodno – zato je potrebno da se izbjegne nadležnost organa države prijema, kako bi se spriječile zloupotrebe Diplomatski predstavnici i svi članovi osoblja diplomatske misije su obavezni da poštuju zakone i propise države prijema i ne miješaju se u njene unutrašnje poslove Država, a ne član diplomatske misije, se može odreći privilegija i imuniteta

Status diplomatske misije Članovi diplomatske misije se prijavljuju ministarstvu vanjskih poslova na osnovu čega dobijaju legitimaciju koja služi kao isprava o statusu Klasično diplomatsko pravo je sve diplomatske privilegije i imunitete vezivalo za ličnost šefa diplomatske misije, a savremeno ide dalje i vezuje ih i za samu misiju

Nepovredivost prostorija misije Omogućuje normalan rad i bezbjednost Zgrada ili djelovi zgrade u kojima je smještena diplomatska misija, sporedne prostorije i dvorište, vrt, prostor za parkiranje Pristanak za ulazak organa države prijema u prostorije misije može da da samo šef misije Različiti stavovi o vanrednim situacijama – požar, vremenske nepogode, i slično

Država prijema je dužna da preduzme sve potrebne mjere da bi spriječila nasilan ulazak u prostorije misije ili njihovo oštećenje, narušavanje mira ili povredu dostojanstva misije, a to važi i za rezidenciju šefa misije i stanove članova misije Ukoliko se ne obezbijedi nepovredivost prostorija, država prijema se izlaže međunarodnoj odgovornosti koja se ogleda u obavezi izvinjenja, izražavanja žalosti, naknadi štete, pronalaženja i kažnjavanja krivaca, itd.

Zaštita se odnosi i na prevozna sredstva misije, a obuhvata i imunitet od svake vrste pretresa, od rekvizicije, zapljene i izvršenja Zaštita prostorija misije se proteže i na slučajeve prekida diplomatskih odnosa, privremenog ili stalnog povlačenja osoblja i ratnog stanja Bečka konvencija predviđa obavezu države kod koje se akredituje da olakša državi koja akredituje da nađe prostorije za misiju i stanove za njene članove Misija može da pruži svojim ili stranim državljanima privremeno utočište u slučaju nemira ili građanskog rata

Diplomatska misija i njen šef imaju pravo isticanja zastave i grba svoje države na zgradi misije, na rezidenciji i prevoznim sredstvima šefa misije Na zgradi misije uobičajeno stoji natpis misije na jeziku države imenovanja i države prijema, a često i na jednom ili više svjetskih jezika Zastava, grb i natpisi takođe su zaštićeni

Zaštita arhive – arhivi i spisi misije su nepovredivi ma gdje se nalazili Arhivu čine službeni akti, ali i nacrti, zabilješke, koncepti, šifre Sloboda opštenja i nepovredivost prepiske i sloboda kretanja – država prijema je dužna da dozvoli i štiti slobodu opštenja diplomatske misije u sve službene svrhe (sa vladom države prijema i države imenovanja, sa državljanima svoje države i njenim diplomatskim i konzularnim predstavništvima) Službena prepiska podrazumijeva svu prepisku koja se tiče misije i njenih funkcija; tajna šifre se takođe smatra nepovredivom

Diplomatska valiza je tašna, ili jedan ili više paketa, sa spoljnom oznakom u vidu voštanog pečata ministarstva spoljnih poslova ili misije, i ona ima posebnu zaštitu Diplomatska valiza ne smije biti otvarana niti zadržana Pitanja skeniranja valize i njene veličine – odnos slobode opštenja misije i bezbjednosti države prijema Diplomatski kurir, snabdjeven kurirskim pismom, prati valizu sa posebno važnim dokumentima

Država prijema je dužna da obezbijedi slobodu kretanja svim članovima diplomatske misije – ograničena je samo na tzv. zabranjene i posebno regulisane zone Država prijema je dužna da u okviru zakonodavstva pruži olakšice za smještaj diplomatske misije i njenih članova, kao i za izvršenje funkcija misije i da obezbijedi normalne uslove života i rada njenim članovima Država imenovanja je oslobođena svih poreza i taksa sem onih koje se odnose na izvršene usluge Postoji sudski imunitet države imenovanja, a ne misije koja je organ države, a ne pravno lice; tendencija sužavanja sudskog imuniteta

Privilegije i imuniteti članova diplomatskog i drugog osoblja Nepovredivost ličnosti, stana, prepiske i dobara – diplomatski predstavnici ne mogu biti hapšeni ni pritvarani, mora se prema njima postupati sa dužnom pažnjom i poštovanjem, i preduzeti sve odgovarajuće mjere da bi se spriječilo nanošenje povreda ličnosti, slobode i dostojanstva Diplomatski predstavnici su dužni da poštuju zakonodavstvo države prijema i da se uzdržavaju od miješanja u unutrašnje stvari države

Godine 1973. je usvojena Konvencija o sprječavanju i kažnjavanju zločina protiv međunarodno zaštićenih lica, uključujući i diplomatske predstavnike Pravilo aut dedere aut iudicare za osobe koje su napale diplomatske predstavnike Imunitet od krivičnog sudstva je potpun za diplomatske predstavnike i to se odnosi na sve njihove akte i ponašanje Diplomatski predstavnik uživa i imunitet od građanskog i upravnog sudstva sem kada se radi o nekoj stvarnoj tužbi koja se odnosi na privatnu nepokretnost na teritoriji države prijema, tužbi koja se tiče nasljedstva ili tužbi koja se odnosi na slobodnu profesiju ili trgovačku djelatnost

Imuniteti prestaju kada diplomata napusti državu prijema ili po isteku razumnog roka; u pogledu akata izvršenih u vršenju dužnosti imunitet se nastavlja Pitanje odnosa treće države Imunitet traje i nakon smrti u pogledu tijela diplomate U pogledu odricanja od imuniteta, potrebno je izričito odricanje od strane ovlašćenog predstavnika države imenovanja – za članove osoblja to je šef misije, a za šefa misije – ministarstvo spoljnih poslova

Diplomatski predstavnik je oslobođen svih poreza i taksa, ličnih, stvarnih, državnih, regionalnih, ili komunalnih, kao i carina, taksa, i drugih dažbina za uvoz predmeta za ličnu upotrebu Izuzeci su posredni porezi uključeni u cijenu roba i usluga, porezi i takse na privatne nepokretnosti, porezi i takse na nasljeđe, ličnih dohodak i kapital na investicije u državi prijema

Članovi diplomatskog osoblja koji imaju državljanstvo države prijema uživaju sudski imunitet i neprikosnovenost samo u pogledu službenih radnji (isključivi funkcionalni imunitet) Članovi porodice diplomatskog predstavnika uživaju sve privilegije i imunitete kao i on, ako nijesu državljani države prijema Isto važi za administrativno i tehničko osoblje, uz neka ograničenja u pogledu oslobađanja od carinskih dažbina i imuniteta od upravnog i građanskog sudstva Članovi poslužnog osoblja pod određenim uslovima uživaju imunitet u pogledu akata učinjenih u vršenju dužnosti, oslobođenje od poreza i taksa na prihode u službi i izuzeće od zakonodavstva o socijalnom osiguranju Privatna posluga članova diplomatske misije oslobođena je od poreza i takse na prihode od službe; domaća privatna posluga ne uživa nikakav poseban tretman