FRAZEOLOGIZMY Frazeologizm inaczej zwizek frazeologiczny to funkcjonujce w

FRAZEOLOGIZMY

Frazeologizm (inaczej związek frazeologiczny) to funkcjonujące w mowie połączenie dwóch lub więcej wyrazów o symbolicznym znaczeniu np. : diabeł tkwi w szczegółach marzenie ściętej głowy pójść po rozum do głowy trącić myszką, itp. Do związków frazeologicznych zaliczane mogą być także przysłowia, porzekadła, sentencje i maksymy.

Pochodzenie frazeologizmów Frazeologizmy mogą pochodzić z: Biblii (tzw. biblizmy) – np. kainowe znamię, mitologii – np. syzyfowa praca, z historii – np. przekroczyć Rubikon, z literatury – np. czekać na Godota, z życia codziennego – np. wziąć się w garść.

Frazeologizmy pochodzące z mitologii Puszka Pandory – źródło nieszczęść, przykra niespodzianka. Pandora – pierwsza kobieta – otrzymała od bogów tajemniczą puszkę z absolutnym zakazem jej otwierania. Nie wytrzymała i wypuściła na świat wszystkie biedy i choroby. Koń trojański – fałszywy dar, niewidoczne niebezpieczeństwo. Z wnętrza konia podarowanego Troi wyskoczyli wojownicy i pokonali miasto.

Frazeologiczne neologizmy… To nowe połączenia, które powstają na skutek naszych codziennych kontaktów językowych. Podczas rozmów chcemy jak najprościej przekazywać swoje myśli. Dlatego tworzymy wciąż nowe związki. Szybko wchodzą do powszechnego obiegu. Co jest grane? (o co chodzi? co się dzieje? ). Pojechałeś po bandzie! (przesadziłeś). Nie ściemniaj! (nie oszukuj!). Spadaj w podskokach! (odczep się). Strzelił focha. (obraził się). Ale kwas! (nieporozumienie, niemiła sytuacja).

Frazeologizmy, których źródłem jest nasze ciało: Głowa Spokojna głowa! – nie kłopocz się, nie martw się. Oko Skakać sobie do oczu – zajadle się z kimś kłócić, prowadzić nieustanne swary. Ręka Mieć dwie lewe ręce – być niezdarą i nieudacznikiem, który niczego nie potrafi zrobić. Usta Nabrać wody w usta – uparcie milczeć i nie chcieć się wypowiedzieć na jakiś temat. Ucho Jeść, aż się uszy trzęsą – jeść z apetytem. Noga Wstać lewą nogą – być w złym humorze. Nos Coś idzie jak krew z nosa – bardzo wolno, z oporami i dużym wysiłkiem. Palec Patrzeć przez palce – pobłażliwie.

Frazeologizmy, których źródłem są zwierzęta: Mysz Biedny jak mysz kościelna – być naprawdę bardzo biednym. Pies Pogoda pod psem – paskudna pogoda, pada. Kot Tyle , co kot napłakał – mało. Wilk Patrzeć wilkiem – nieżyczliwie. Owca Czarna owca – ktoś, kto swoim zachowaniem kompromituje własne środowisko. Koń Znać się jak łyse konie – znać się bardzo dobrze. Niedźwiedź Dzielić skórę na niedźwiedziu – przedwcześnie szacować zyski. Kura Trafić się jak ślepej kurze ziarnko – przypadkowo, bez starań i zasług. Lis Farbowany lis – ktoś fałszywy. Ryba Czuć się jak ryba w wodzie – jaku siebie, bardzo dobrze i swobodnie. Lew Walczyć jak lew – dzielnie, odważnie.