Dziaania przemysu w zakresie ograniczenia spoycia cukrw w

Działania przemysłu w zakresie ograniczenia spożycia cukrów w diecie konsumentów w Polsce Marta Tomaszewska Pielacha Polska Federacja Producentów Żywności Związek Pracodawców

Działania reformulacyjne prowadzone przez przemysł żywnościowy • Działania reformulacyjne prowadzone są przez przemysł żywnościowy od wielu lat: CIĄGŁY PROCES UNOWOCZEŚNIANIA PRODUKTÓW • Działania obejmują: redukcję zawartości składników znajdujących się w obszarze zainteresowania pod kątem zdrowia publicznego: podwyższanie zawartości składników odżywczych uznawanych za korzystne dla zdrowia: • • • sól, cukier, tłuszcz, kwasy tłuszczowe nasycone, kwasy tłuszczowe typu trans. błonnik, pełne ziarno, owoce i warzywa, składniki i surowce mleczne. • Prowadzone są działania w większości kategorii produktów dostępnych na rynku

Działania w zakresie redukcji zawartości cukrów 1970 2000 2006 2013 2020 Innowacje w zakresie ograniczania kaloryczności Podjęcie zobowiązania w ramach Platformy DPAH Wprowadzenie na rynek UE pierwszego napoju bez cukru Powielanie działań na poziomie poszczególnych krajów Ocena rezultatów przeprowadzonych działań

Kluczowe obszary działań Działania reformulacyjne: • zmiany receptur istniejących produktów; • wprowadzanie nowych produktów rozszerzających portfolio; • zmniejszanie wielkości porcji produktów; Działania pozareformulacyjne: • odpowiedzialny marketing; • informowanie konsumentów o wartości odżywczej; • informacje dobrowolnie zamieszczane na opakowaniach: – znakowanie produktów wartością odżywczą RWS; – oświadczenia żywieniowe i zdrowotne.

Zmiany receptur istniejących produktów Podejmowane działania: • Obniżenie zawartości cukru (ograniczona możliwość zastosowania – redukcje rzędu 1 -3%); • Zastąpienie cukrów innymi składnikami ciasta (mąka, skrobia) – stosowane w przypadku produktów zbożowych łącznie ze zmianą profilu tłuszczowego (redukcja zawartości cukrów o ok. 8%); • Częściowe zastąpienie cukru niskokalorycznymi substancjami słodzącymi (redukcja zawartości cukrów prostych nawet o 30%).

Zmiany receptur istniejących produktów Charakterystyka najczęściej stosowanych substancji słodzących: • Sukraloza (E 955) – – – słodkość 600 razy większa niż sacharoza; zerowa wartość energetyczna; ma słodki smak, który przypomina cukier; dobrze rozpuszcza się w wodzie; ma długi okres trwałości; po połączeniu z innymi środkami słodzącymi, jej słodycz zwiększa się wykładniczo (efekt synergiczny); – odporna na wysokie temperatury.

Zmiany receptur istniejących produktów Charakterystyka najczęściej stosowanych substancji słodzących: • Glikozydy stewiolowe (E 960) – słodkość 200 -300 razy większa niż sacharoza; – zerowa wartość energetyczna; – w UE dopuszczone do stosowania od 2011 r. , w USA, Australii i Nowej Zelandii od 2008 r. , w Ameryce Południowej stosowane od setek lat; – glikozydy stewiolowe są odporne na wysokie temperatury - ich budowa chemiczna nie zmienia się podczas ogrzewania.

Wprowadzenie nowych produktów Stopniowe wprowadzanie produktów o udoskonalonych, innowacyjnych recepturach: • częściowe zastąpienie cukrów prostych niskokalorycznymi substancjami słodzącymi (zawartość cukrów prostych nawet ponad 30% niższa niż w przypadku produktu standardowego); • całkowite zastąpienie cukrów prostych niskokalorycznymi substancjami słodzącymi (0% cukru, zerowa wartość energetyczna produktu). Classified - Internal use

Wprowadzanie nowych produktów Charakterystyka najczęściej stosowanych substancji słodzących: • Acesulfam K (E 950) – – słodkość 200 razy większa niż sacharoza; zerowa wartość energetyczna; sól organiczna, dobrze rozpuszczalna w wodzie; nie jest metabolizowany w organizmie człowieka, nie ulega również kumulacji. Jest wydalany przez nerki w niezmienionej formie; – odporny na temperaturę do 200 ° C; – stabilny podczas obróbki termicznej (gotowanie, pieczenie, ale również zamrażanie) oraz przechowywania. – przy wyższych stężeniach może mieć lekko gorzki posmak, z tego powodu często stosuje się go w połączeniu z innymi substancjami słodzącymi.

Wprowadzanie nowych produktów Charakterystyka najczęściej stosowanych substancji słodzących: • Aspartam (E 951) – słodkość 200 razy większa niż sacharoza; – wartość energetyczna wynosząca 4 kcal/g; – szczypta aspartamu dostarczająca zaledwie 0, 1 kcal energii ma taką samą słodycz jak łyżeczka cukru o wartości energetycznej 20 kcal; – jest źródłem fenyloalaniny - osoby chore na fenyloketonurię powinny wykluczyć go z diety – podobnie jak powinny ograniczać spożycie jakichkolwiek produktów zawierających fenyloalaninę. – aby ułatwić tym konsumentom wybór odpowiednich dla nich produktów, produkty zawierające aspartam są odpowiednio oznakowane (zgodnie z przepisami prawa).

Wprowadzanie nowych produktów Charakterystyka najczęściej stosowanych substancji słodzących: • Cyklaminiany (E 952) – moc słodząca od 30 do 50 razy większa niż sacharoza; – zerowa wartość energetyczna; – w wysokich stężeniach mają gorzki posmak, dlatego też często używane są w połączeniu z sacharyną; – dobrze się rozpuszczają i są stabilne w typowych warunkach; – odporne na wysoką temperaturę.

Przykładowe produkty poddane działaniom reformulacyjnym Koncentraty spożywcze Napoje Produkty śniadaniowe Inne produkty zbożowe

Przykładowe produkty poddane działaniom reformulacyjnym % 0 5 Koncentraty spożywcze o t w ró uk we a n c ja kc u d Re Produkty śniadaniowe w ó kr iej u n c ie b m 34% n ze ję lu o c i n orc rów a r k Og 9 g/p a cu j do dukc - re w % ó r k 30 u c i ej o c oś czn t r wa rgety a z ja ene c uk ści d re arto i w Napoje Inne produkty zbożowe mi n in y rów k u ta 8% c s o nie i cia rów e i tąp ikam cuk s Za ładn kcja sk redu –

Przykładowe produkty poddane działaniom reformulacyjnym Produkty mleczne Lody Gumy do żucia Żywność dla niemowląt i małych dzieci

Przykładowe produkty poddane działaniom reformulacyjnym Produkty mleczne h yc n a od 2% 1 o Lody t e aw d w kró u c - 3% a j c R k uk d e cu a j kc u ed R Gumy do żucia e w o r k cu z be tol) y t i uk ksyl d ( ro P n w ró Żywność dla niemowląt i małych lub dzieci u r k rów u c cuk u k at cią d do artoś z be aw y kt ną z u od niżo r P b z o

Przykładowe produkty innowacyjne

Różnicowanie wielkości porcji Wielkości porcji: 32 ml, 50 ml, 60 ml 80 ml, 105 ml, 110 ml Cukry proste od 5, 4 g do 19 g w porcji 29 - 105 kcal Wielkości porcji: 73 ml, 74 ml, 110 ml Cukry proste od 8 g do 17 g w porcji 55 - 170 kcal Wielkości porcji: 60 ml, 88 ml, 110 ml, 120 ml Cukry proste od 15 g do 25 g w porcji 168 - 285 kcal

Ograniczanie wielkości porcji 1/2 standardowego opakowania Cukry proste 22 g 220 kcal 1/4 standardowego opakowania Cukry proste 14, 5 g 132 kcal 1/3 standardowego opakowania Cukry proste 17, 2 g 180 kcal 1/3 standardowego opakowania Cukry proste 17, 6 g 184 kcal

Ograniczanie wielkości porcji 257 kcal 233 kcal 215 kcal Cukry proste 21, 7 g Cukry proste 18, 9 g Cukry proste 17, 4 g 120 ml 110 ml 100 ml Sprzedawany w multipacku 235 kcal 224 kcal 202 kcal Cukry proste 22, 2 g Cukry proste 19, 8 g Cukry proste 18, 3 g 120 ml 110 ml 100 ml Sprzedawany w multipacku

Ograniczenie wielkości porcji 2015 139 kcal 84 kcal Cukry proste 21 g Cukry proste 35 g 330 ml 200 ml

Role cukrów w produktach żywnościowych Kształtowanie cech sensorycznych żywności: Smak • nadawanie smaku słodkiego; • łagodzenia smaku kwaśnego i gorzkiego; Utrzymanie • zachęta do spożycia żywności bogatej w cenne składniki odżywcze; dobrego Aromat • interakcje z innymi składnikami recepturowymi; smaku produktów

Role cukrów w produktach żywnościowych Kształtowanie cech sensorycznych żywności: Barwa • reakcja karmelizacji; Utrzymanie • reakcja Maillarda; dobrego Konsystencja • żelowanie (produkcja przetworów wysokosłodzonych); • nadawanie objętości, wilgotności i tekstury; • smaku produktów właściwości wiązania wody (zapobieganie wysuszeniu).

Role cukrów w produktach żywnościowych Utrwalanie żywności: • hamowanie rozwoju drobnoustrojów; • hamowanie aktywności enzymów; Utrzymanie • wydłużenie trwałości; • właściwości przeciwutleniające - ochrona tłuszczu przed jełczeniem. dobrego smaku produktów

Redukcja zawartości cukrów – nie ma prostych rozwiązań … Ze względu na liczne funkcje, które cukry proste pełnią w produktach, nie ma prostych rozwiązań: Ø Każdy rodzaj żywności wymaga odrębnego podejścia – podejście „case by case” Ø Konieczność zapewnienia akceptacji smakowej przez konsumentów Ø Niezbędne nowe technologie i składniki jeśli chcemy osiągnąć redukcję > 20 -30% Utrzymanie dobrego smaku produktów

Odpowiedzialny marketing – samoregulacja reklamy żywności skierowanej do dzieci: Kryteria żywieniowe do samoregulacji dotyczącej reklamy żywności skierowanej do dzieci w wieku poniżej 12 roku życia: • oparte są na zestawie „składników odżywczych wymagających ograniczenia” (sód, kwasy tłuszczowe nasycone oraz cukry ogółem) oraz „składników, których obecność należy promować” (składników odżywczych i kategorii żywności); • promowanie innowacyjności, zmian receptur i konkurencji w celu doprowadzenia do zmiany ukierunkowanej na reklamowanie produktów "zdrowszej opcji".

Odpowiedzialny marketing – samoregulacja reklamy żywności skierowanej do dzieci: • Bez względu na skład ograniczenia w reklamie dotyczą następujących kategorii produktów: – Cukier i produkty na bazie cukru, obejmujące: • Czekoladę i wyroby czekoladowe • Dżem lub marmoladę • Nieczekoladowe słodycze i inne produkty cukrowe – Napoje bezalkoholowe – Chipsy ziemniaczane i przekąski na bazie ziemniaków, w tym produkty z ciasta • Inne produkty: zgodnie z parametrami zawartymi w „Kryteriach…”, dotyczącymi kaloryczności, oraz zawartości sodu, tłuszczów nasyconych i cukrów ogółem.

Kategoria 5: Produkty mleczne Podkategoria A: Mleko, mleczne napoje niefermentowane, fermentowane napoje mleczne, desery nabiałowe oraz słodkie produkty na bazie sera: Muszą zawierać co najmniej 50% nabiału (norma Codex Alimentarius) Przykłady Wartość Sód Tłuszcze Cukry Składniki, których kaloryczna (mg/100 g lub nasycone ogółem obecność należy (kcal/100 g 100 ml) (g/100 g lub promować lub 100 ml) Mleko i substytuty mleka; mleczne produkty fermentowane oraz napoje na bazie mleka fermentowanego; słodkie produkty na bazie świeżego/miękkiego sera, twarogu; desery nabiałowe <136 < 300 < 5 < 13, 5 Białko: >12% wartości energetycznej lub > 2 g /100 g lub 100 ml I/LUB Co najmniej jedno źródło: Ca lub wit. D lub którejkolwiek wit. B

Informacje na opakowaniach produktów żywnościowych • opakowania dostarczają konsumentowi pełnej i rzetelnej informacji dotyczącej zawartości poszczególnych składników odżywczych w spożywanych produktach • zawartość tłuszczu (w tym kwasów tłuszczowych nasyconych), cukru i soli musi być obligatoryjnie deklarowana na etykietach produktów w tabeli wartości odżywczej * • powyższy wymóg dotyczy całkowitej zawartości ww. składników (nie tylko ilości dodanej w recepturze, ale również naturalnej zawartości tych składników pochodzących z surowców użytych do produkcji) * - Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011 z dnia 25 października 2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności

Informacje na opakowaniach produktów żywnościowych System informacji o wartości odżywczej żywności (RWS) Referencyjne Wartości Spożycia (RWS dawniej określane GDA) to typowe ilości składników odżywczych, które powinny być spożywane przez większość osób w ciągu doby. RWS stanowią poziomy orientacyjne, według których można ocenić udział poszczególnych składników odżywczych w porcji danego produktu. Wprowadzane w Polsce już od 2007 r. Informacja o zawartości cukrów jest integralną częścią systemu.

Informacje na opakowaniach produktów żywnościowych Oświadczenia żywieniowe i warunki ich stosowania*: Niska zawartość cukrów produkt nie zawiera więcej niż 5 g cukrów/100 g produktu (dla produktów stałych) lub 2, 5 g cukrów/100 ml produktu (dla produktów płynnych) O obniżonej zawartości cukrów obniżenie zawartości wynosi co najmniej 30 % w porównaniu z podobnym produktem Bez dodatku cukrów nie zawiera żadnych dodanych cukrów prostych, dwucukrów ani żadnych innych środków spożywczych zastosowanych ze względu na ich właściwości słodzące. Jeżeli cukry występują naturalnie w środku spożywczym, na etykiecie powinna się również znaleźć następująca informacja: „ZAWIERA NATURALNIE WYSTĘPUJĄCE CUKRY” * Rozporządzenie (WE) 1924/2006 PE i Rady w sprawie oświadczeń żywieniowych i zdrowotnych dotyczących żywności

Informacje na opakowaniach produktów żywnościowych Oświadczenia zdrowotne i warunki ich stosowania: Substancje zastępujące cukier, tj. substancje o intensywnym działaniu słodzącym; ksylitol, sorbitol, mannitol, maltitol, laktitol, izomalt, erytrytol, sukraloza i polidekstroza D-tagatoza i izomaltuloza Spożywanie żywności/napojów zawierających <nazwa substancji zastępującej cukier> zamiast cukru prowadzi do mniejszego wzrostu poziomu glukozy we krwi po ich spożyciu niż po spożyciu żywności/napojów zawierających cukier (rozporządzenie Komisji Europejskiej nr 432/2012) Spożywanie żywności/napojów zawierających <nazwa substancji zastępującej cukier> zamiast cukru pomaga w zachowaniu mineralizacji zębów (rozporządzenie Komisji Europejskiej nr 432/2012)

Dziękuję za uwagę