DUBROVNIK U SREDNJEM VEKU Uopteno Znaaj Dubrovnika za

DUBROVNIK U SREDNJEM VEKU

Uopšteno • Značaj Dubrovnika za istoriju je u njegovoj posebnosti i višestrukom uticaju na države koje su se nalazile u njegovom susedstvu. • Dubrovnik je imao smisao kao i Švajcarska za današnji svet. • Dubrovnik je bio centar trgovine, medicine, on je pružao azil bogatoj vlasteli i srpskim vladarima, u njemu su se sklanjala privatna blaga nasledstva i dr.

Nastanak grada Dubrovnika Ispunjeni strahom i neizvešnošću, pred naletima slovenskih i avarskih plemena, stanovnici razorenog antičkog grada Epidvara, naselili su se, nedaleko od svog grada na jednu hrid, odvojenu uskim moreuzom od kopna. Ta hrid je postala jezgro budućeg Dubrovnika i dobila ime Raguzijum, Raguzion ili Raguza. Sloveni, koji su kasnije naselili obalu preko puta hridi svoje naselje su nazvali Dubrovnikom. Vremenom je medjusobno nepoverenje između romanskog i slovenskog stanovništva prevaziđeno i morski kanal koji ih je razdvajao je zasut i premošćen. Spajanjem Raguzijuma i Dubrovnika, mešanjem njihovih stanovnika, kroz vekove se gradilo najrazvijenije trgovačko i privredno naselje na ovom delu Balkanskog poluostrva.

RAGUZA-OD ROMANSKOG NASELJA DO REPUBLIKE SVETOG VLAHA • Od svoga nastanka, Raguza se nalazila u granicama Vizantije i pripadala je temi Dalmaciji. Kad je Vizantija izgubila vlast, Dubrovnik je priznavao vrhovnu vlast drugih velikih sila koje su imale uticaj u Sredozemlju i na obali Jadrana. • Dubrovnik je u više navrata(od 11. do 15. veka) ratovao protiv srpskih i bosanskih vladara, braneći svoj grad u zaleđu. • Iako nikada nije potpao pod njihovu vlast, on je u vidu raličith tributa kupovao svoju mir, autonomiju i ostvarivao trgovačke privilegije.

• Od 1358. godine, posle Zadarskog mira, Dubrovnik je nominalno potpao pod vlast Ugarske. • Oslobodivši se Mletačke vlasti, pod koju je potpao 1204. godine, Dubrovnik je ostvario i proširio svoju samostalnost i uvećao teritoriju. • Od sredine 15. veka, Dubrovnik je da bi sačuvao mir i autonomiju, plaćao danak turskom sultanu. Do pada Ugarske pod Turke(1526. god) priznavao je vrhovnu vlast ugraskog kralja. • Dubrovačka republika je ukinuta 1808. godine pod francuskim carem Napoleonom I Bonapatrom.

ŠIRENJE GRADA-ODNOSI SA SRBIJOM I BOSNOM • Teritorija kojom je Dubrovnik upravljao bila je u početku ograničena na sam grad i područije gradskog zaleđa, za koje je gradska opština srpskim vladarima i lokalnoj vlasteli plaćala danak. • U vreme kada je ratovao sa srpskim i bosanskim vladarima i vlastelom, Dubrovnik nije mogao preko tih teritorija da trguje. To je smanjivalo prihode i zato je Dubrovnik izbegavao ratove. • Dubrovnik se prvi put zančajno proširio kad je kupio od srpskog kralja Stefana Dušana 1333. godine, grad Ston i poluostrvo Pelješac, a priobalje u okolini Dubrovnika im je kasnije prodao car Uroš

• Ratovi sa gospodarima zaleđa su postali učestali u drugoj polovini 14. veka kad je srpska država oslabila, a potom i nestala. • Značajnije ratove je vodio protiv krupne srpske vlastele, kneza Vojislava Vojinovića, župana Nikole Altomanovića i drugih.

DUBROVNIK-PRIVERDNI I TRGOVAČKI EPICENTAR REGIONA • Značaj Dubrovnika za istoriju je pre svega u trgovačkom i privrednom uticaju. Trgovina se razvijala srazmerno sa razvojem samog grada, ali i sa razvojem Srbije i Bosne(naročito ruda u njima). • Trgovina je bila pomorska i kopnena, kopnena se odvijala uskim karavanskim putevima na konjima natovarenim robom. Dubrovčani su bili posrednici između Srbije i Bosne, u Srbiju su izvozili razne luksuzne predmete(začine, nakit, zlato, srebro itd. . . ) i trgovali su čitavim Mediteranom. • Vremenom postaju važan bankarski centar, daju kredite, zajmove i osiguranja. Veliki broj srpskih i bosanskih valdara je ostavljao novac i blago u Dubrovniku. • Zahvaljujući takvim poslovima, Dubrovnik je postao snažan i velelepan grad.

• Sam grad je opasan debelim zidinama, a u njemu su podignute crkve, Knežev dvor, zgrade viskoe umetničke vrednosti i dr. • Dubrovački arhiv je imao veliki značaj za srpsku srednjovekovnu istoriju, tamo su sačuvane mnoge povelje i dokumenti kojih nema na drugom mestu. Petra Pavlović II 2