DOPAMNDOBUTAMN Dr Musa KKKAPDAN Dr Oktay ERAY RENM

DOPAMİN-DOBUTAMİN Dr. Musa KÜÇÜKKAPDAN Dr. Oktay ERAY

ÖĞRENİM HEDEFİ • Adrenerjik sistem özeti • Dopamin-Dobutamin • Etki mekanizmaları • Dozları • Endikasyonlar ve İlaç seçimi • Dikkat edilmesi ve kaçınılması gereken durumlar

İNOTROPİK AJANLAR Sempatomimetikler • Adrenalin • Nöradrenalin • Dopamin • Dobutamin • İzoproterenol

ADRENORESEPTÖR FİZYOLOJİ • Parasempatik sistem >> Asetilkolin • Sempatik Sistem >> Nöradrenalin • Sempatik uyarı >> NA salınımı >> Alfa-beta reseptör stimülasyonu • Dopamin NA prekürsörüdür ayrıca dopamin reseptör stimülatörü • İnotroplar sistolik kalsiyum konsantrasyonunu artırarak miyokard kontraktilitesini artırır.

ADRENORESEPTÖR FİZYOLOJİ Beta adrenerjik reseptörlerler Özellikle kalp üzerinde etkilerinden sorumlu • β 1 Miyokardda (+)inotrop (+)kronotrop (+)dromotrop etki • β 2 Damar düz kas hücrelerinde relaksasyon

ADRENORESEPTÖR FİZYOLOJİ Alfa adrenerjik reseptör Özellikle damar üzerindeki etkilerden sorumlu • α 1 Periferik, renal, mezenterik vazokonstrüksiyon Arteryel basınç artışı - kardiyak output artışı • α 2 • NA Feedback mekanizmasından sorumlu(vazodilatasyon-KB düşüşü)

ADRENORESEPTÖR FİZYOLOJİ Dopaminerjik reseptörler • DA-1 Renal mezenterik koroner arterlerde vazodilatasyon • DA-2 NA salınımını inhibe eder. (alfa-2 benzeri etki)

DOPAMİN • Doğal, non-selektif katekolamin • α, β ve DA reseptörlere direkt ve indirekt etki (NA salınımını etkiler. ) • Klinik etkiler doza bağımlıdır. • Kardiyak kontraktilite-hız artışı(β res), VK(α res), VD(DA res)

DOPAMİN Doz: 2 – 20 mcg/kg/dk • 2 -5 mcg/kg/dk: Dopaminerjik res. Uyarır(koroner-serebral-renal VD) • 5 -10 mcg/kg/dk: β 1 adrenerjik res. ile direk, α adrenerjik res. ile indirekt yoldan nöradrenalin salınımını uyarır. (+inotrop etki, +VK etki) • 10 -20 mcg/kg/dk: α adrenerjik etki (+inotrop etki, ++ VK etki)

DOPAMİN ENDİKASYON • Bradikardi (atropin-dopamin-pace) • Sistolik KB <70 -100 mm. Hg olan ve şok bulguları (özellikle vasküler resistans artışı ve (+)inotropi aranan durumlar) • Yetersiz renal kan akımına bağlı böbrek fonksiyon bozukluğu? ? ?

DOPAMİN DİKKAT!! • Dopamin başlamadan önce volüm replasmanı ile hipovolemi düzeltilmeli • İskemik kalp hastalığında dikkatli kullan!(miyokard oksijen ihtiyacını artırır. ) • KKY+kardiyojenik şokta dikkatli kullan! • Yüksek dozda şiddetli VK etki ile organ perfüzyonu bozulabilir. • Aritmojen

DOBUTAMİN • İzoproterenolün modifikasyonu ile elde edilen sentetik katekolamin • Güçlü B-mimetik etki, az miktarda α-mimetik etki (DA res. etkilemez) • VK etkisi β 2 mimetik etki ile baskılanır. (Neredeyse β selektif gibi!) • Kardiyak output üzerine etkili fakat β 2(VD) etki nedeniyle kan basıncını artırmayabilir. (Vazopressör ile kombine edebilirsin)

DOBUTAMİN Doz: 2 – 20 mcg/kg/dk • Kalp hızı bazal değerini %10’dan daha fazla artırmayacak şekilde titre edilir >20 mcg/kg/dk: miyokardiyal iskemi >40 mcg/kg/dk: toksik

DOBUTAMİN-ENDİKASYON • Sağ kalp yetmezliği • Akut gelişen kardiyojenik şok • Şiddetli sistolik kalp yetmezliği • β bloker zehirlenmesi • Sistolik KB 70 -100 mm. Hg ve şok belirtilerinin olmadığı pompa problemlerinde düşün (Konjestif kalp yetmezliği, pulmoner ödem, volüm açığının replase edildiği septik şokta CO artırmak için) • Miyokard fonksiyonundaki yetersizliğe ikincil gelişen düşük kalp debisi tedavisinde

DOBUTAMİN-DİKKAT! • Sistolik KB <100 mm. Hg ve şok bulgularının olduğu hastada tercih etme!! • Taşiaritmi, kan basıncında dalgalanma • Bulantı

ÖNEMLİ BİLGİLER • Önce sıvı sonra vazopressör-inotrop ver • Amaç tansiyonu yükseltmek değil, perfüzyonu korumaktır. • Septik şokta nöradrenalin veya dopamin tercih et • Septik şokta kardiyak kontraktiliteyi artırmak için dobutamin kullan. • Şok bulguları varlığında kardiyak kontraktilite için dopamin tercih et.

KAYNAK • https: //www. tkd. org. tr/ileri-kardiyak-yasam-destegikursu/sayfa/kardiyovaskuler • http: //www. yogunbakimdergisi. org/managete/fu_folder/200604/html/2006 -6 -4 -179 -190. html • http: //www. yogunbakimdergisi. org/managete/fu_folder/200604/images/2006 -6 -4 -179 -190 Tablo 2. jpg