Diagnostyka choroby wiecowej Renata Gwczyska Epidemiologia v Szacuje

Diagnostyka choroby wieńcowej Renata Główczyńska

Epidemiologia v Szacuje się, że w większości krajów europejskich stabilna choroba niedokrwienna serca występuje ze średnią częstością 20 -40 tysięcy osób na milion populacji.

Charakterystyka i klasyfikacja dolegliwości w klatce piersiowej

Prawdopodobieństwo obecności choroby wieńcowej (w %) szacowane na podstawie oceny klinicznej

Klasyfikacja dławicy piersiowej na podstawie ciężkości objawów wg CCS

Czas bólu w klp v W przypadku stabilnej dławicy nie przekracza on 10 minut (zazwyczaj jest to dużo mniej). v W przypadku dłuższego utrzymywania się bólu, braku reakcji na odpoczynek lub przyjęcie nitrogliceryny należy podejrzewać OZW

Badanie przedmiotowe v potwierdzenie lub wykluczenie: v nadciśnienia tętniczego, v cech wskazujących na patologię zastawek serca, v cech niewydolności serca oraz v cech procesu miażdżycowego innych łożysk naczyniowych (tętnic szyjnych, tętnic kończyn dolnych).

Badania laboratoryjne v Niedokrwistości v nadczynność tarczycy v ocenić funkcję nerek v badanie poziomu glukozy v pełen lipidogram

Badania biochemiczne

EKG v prawidłowy zapis EKG nie wyklucza rozpoznania choroby wieńcowej.

EKG v v v v v cechy przebytego zawału serca (patologiczny zał. Q)/ niedokrwienie zaburzenia repolaryzacji choroby osierdzia cechy przerostu lewej komory, bloki pęczka Hisa, zespół preekscytacji, zaburzenia rytmu serca zaburzenia przewodnictwa przedsionkowo-komorowego Zaburzenia przewodnictwa śródkomorowego (LAH, RBBB, LBBB) – podejrzenie choroby wielonaczyniowej.

Stabilna choroba wieńcowa Elektrokardiogram spoczynkowy 1. Obniżenie odcinka ST (typowe poziome, 1. 0 mm) 2. Ujemne załamki T 3. Załamki Q – blizna po zawale serca (mała wartość diagnostyczna izolowanego Q w III oraz zespołu QS w V 1 i V 2) 4. Zaburzenia przewodnictwa śródkomorowego (LAH, RBBB, LBBB) – podejrzenie choroby wielonaczyniowej 5. Zaburzenia rytmu (nadkomorowe i komorowe) 6. Zaburzenia przewodnictwa przedsionkowo-komorowego

Stabilna choroba wieńcowa Elektrokardiogram w czasie bólu 1. Obniżenie odcinka ST 2. Uniesienie odcinka ST 3. Ujemne załamki T 4. Pseudonormalizacja załamków T 5. Pojawienie się: tachyarytmii (migotanie przedsionków, częstoskurcz komorowy), bloku A-V, LBBB, RBBB, LAH 6. Zapis prawidłowy

Stabilna choroba wieńcowa Inne niż choroba wieńcowa przyczyny obniżenia odcinka ST • Istotna stenoza aortalna • Obciążenie glukozą • Ciężkie nadciśnienie • Przerost lewej komory • Kardiomiopatia • Hiperwentylacja • Niedokrwistość • Wypadanie płatka zastawki dwudzielnej • Hipokalemia • Ciężka hipoksja • Leczenie naparstnicą • Nagły nadmierny wysiłek • Tachyarytmie nadkomorowe • Pamięć elektryczna • Zaburzenia przewodnictwa śródkomorowego • Preekscytacja • Ciężkie przeciążenie objętościowe (niedomykalność mitralna lub aortalna)

I V 1 EKG spoczynkowe II V 2 wklęsłe uniesienie ST w V 1 -V 3 max. 1. 0 mm obniżenie ST I, II, a. VF, V 6 max. < 1. 0 mm V 3 III a. VR V 4 a. VL V 5 a. VF V 6 25 mm/s

I V 1 EKG w bólu II V 2 Uniesienie ST w II, III, a. VF max. 1. 5 mm Obniżenie ST I, a. VL, V 2 -V 4 max. – 1. 5 mm III V 3 a. VR V 4 a. VL V 5 a. VF V 6 25 mm/s Koronarografia: zwężenie gałęzi okalającej

V 1 V 2 V 3 V 4 V 5 V 6 25 mm/s Ujemne załamki T V 1 -V 3, +/- V 4 Koronarografia: zwężenie gałęzi okalającej

I II V 1 V 2 Wklęsłe uniesienie ST III, a. VF < 1. 0 mm Wklęsłe uniesienie ST V 1 1. 0 mm Obniżenie ST I, a. VL, V 4 -V 6 – 1. 5 mm Ujemne T a. VL, V 2 -V 6 III V 3 V 4 a. VR a. VL a. VF 25 mm/s V 5 V 6 Koronarografia: zwężenie gałęzi przedniej zstępującej

Próba wysiłkowa - wskazania

Stabilna choroba wieńcowa PRZECIWSKAZANIA DO TESTU WYSIŁKOWEGO Bezwzględne 1. Świeży zawal serca (2 dni) 2. Niestabilna choroba wieńcowa 3. Nieopanowane zaburzenia rytmu serca z objawami hemodynamicznymi 4. Objawowa istotna stenoza aortalna 5. Nieopanowana objawowa niewydolność serca 6. Ostra zatorowość płucna lub zawał płuca 7. Ostre zapalenie mięśnia sercowego lub osierdzia 8. Ostre rozwarstwienie aorty ACC/AHA 2002 Guideline Update for Exercise Test

Stabilna choroba wieńcowa PRZECIWSKAZANIA DO TESTU WYSIŁKOWEGO Względne 1. Zwężenie pnia lewej tętnicy wieńcowej 2. Umiarkowane zwężenie zastawki mitralnej lub aortalnej 3. Zaburzenia elektrolitowe 4. Ciężkie nadciśnienie tętnicze (RRs > 200 mm. Hg, RRr > 110 mm. Hg) 5. Tachyarytmie i bradyarytmie 6. Kardiomiopatia przerostowa 7. Upośledzenie umysłowe i fizyczne uniemożliwiające prawidłowe wykonanie testu 8. Wysokiego stopnia blok przedsionkowo-komorowy ACC/AHA 2002 Guideline Update for Exercise Tes

Próba wysiłkowa - trudności interpretacyjne v LBBB, v rytm ze stymulatora, v zespoł Wolffa-Parkinsona-White’a (WPW), v Fałszywie dodatnie wyniki: v cechy przerostu mięśnia lewej komory, v dyselektrolitemia, v zaburzenia przewodzenia śródkomorowego v stosowanie glikozydów naparstnicy

Próba wysiłkowa - ocena v czas do wystąpienia objawów lub zmian w EKG, v pełen czas trwania prób, v reakcja czestości rytmu serca i ciśnienia tętniczego, v rozległość i stopień zmian odcinka ST, v okres odpoczynku po wysiłku

Stabilna choroba wieńcowa Opis testu wysiłkowego Dane demograficzne, data badania, stosowane leki, cel badania Przebieg testu Zastosowany protokół Powód przerwania testu Dane hemodynamiczne: wyjściowa i szczytowa częstość serca i ciśnienie tętnicze, osiągnięty % limitu tętna, nasilenie wysiłku (skala Borga), wysiłek w METs i minutach Ocena niedokrwienia: czas wystąpienia początku i końca ↓↑ ST, max. odchylenie ST, liczba odprowadzeń ze zmianami ST, nieprawidłowa odpowiedź ciśnienia tętniczego Wnioski ogólne

Próba wysiłkowa – wskazania do przerwania testu

Stabilna choroba wieńcowa Dodatni test wysiłkowy 1. Poziome lub skośne do dołu obniżenie ST 1. 0 mm 60 -80 ms od punktu J 2. Uniesienie ST 1. 0 mm w odprowadzeniach bez załamka Q (oprócz a. VR i V 1) Skośne do góry obniżenie ST 2. 0 mm

2 -3 mm obniżenie punktu J w V 4 -V 6, szybko wstępujące skośnie do góry obniżenie ST 3. 0 mv/sec 1 mm obniżenie ST 80 ms od punktu J EKG – bez cech niedokrwienia

Zmiany w EKG wysiłkowym nieupoważniające do rozpoznania niedokrwienia 1. Zaburzenia rytmu i przewodzenia występujące bez towarzyszących kryteriów niedokrwienia 2. Ujemny załamek T bez zmiany odcinka ST 3. Uniesienie odcinka ST i odwrócenie ujemnego załamka T w strefie przebytego zawału serca 4. Wzrost amplitudy załamka R w odprowadzeniu V 5 5. Odwrócenie fali U

Typowe niedokrwienie – obniżenie ST narastające w czasie wysiłku, ustępujące w fazie spoczynku

Niedokrwienie rozpoczynające się w fazie spoczynku

Typy zmian odcinka ST w czasie próby wysiłkowej

Test wysiłkowy Stabilna choroba wieńcowa Wskaźniki złego rokowania i wielonaczyniowej choroby wieńcowej 1. Objawy zmuszające do zaprzestania wysiłku przy obciążeniu < 6 METs 2. Brak wzrostu RRs ≥ 120 mm. Hg lub utrzymujący się ↓ RRs ≥ 10 mm. Hg lub poniżej wartości wyjściowych 3. Obniżenie ST ≥ 2 mm, skośne do dołu, zaczynające się przy obciążeniu < 6 METs, obejmujące ≥ 5 odprowadzeń, trwające ≥ 5 minut w fazie odpoczynku 4. Wysiłkowe uniesienie ST (oprócz a. VR) 5. Dławica przy małym obciążeniu 6. Utrwalony (> 30 s lub objawowy) częstoskurcz komorowy

Obrazowe testy obciążeniowe v badanie echokardiograficzne v z zastosowaniem obciążenia farmakologicznego v z zastosowaniem wysiłku fizycznego v badanie scyntygrafii perfuzyjnej serca v z zastosowaniem obciążenia farmakologicznego v z zastosowaniem wysiłku fizycznego v rezonans magentyczny v z obciążeniem farmakologicznym

ECHO

Obrazowe testy obciążeniowe - zalety vlokalizacja obszarów niedokrwienia. vbardziej precyzyjna identyfikacja i ocena obszaru niedokrwienia vznaczenie diagnostyczne u pacjentów z nieprawidłowym zapisem spoczynkowego EKG, utrudniającym interpretację niedokrwienia vw przypadku pacjentów niezdolnych do wykonania wysiłku fizycznego.

Obrazowe testy obciążeniowe – środki farmakologicze - krótkodziałające sympatomimetyki, tj. dobutamina, powodująca zwiększenie zużycia tlenu przez mięsień sercowy, naśladując efekt wysiłku fizycznego; v - wazodylatatory naczyń wieńcowych (adenozyna, dipirydamol), które zapewniają depozycję kontrastu pomiędzy obszarami, unaczynionymi przez niezmienione chorobowo naczynia wieńcowe, w których perfuzja jest większa a obszarami unaczynianymi przez zwężone naczynia, w których perfuzja zwiększa się w mniejszym stopniu a nawet zmniejsza się. v

Obrazowe testy obciążeniowe - wskazania

Koronarografia v OZW v po nagłym zatrzymaniu krążenia v groźne komorowe zaburzenia rytmu v pozwala określić potrzebę i rodzaj ewentualnych zabiegów rewaskularyzacyjnych

Koronarografia

Koronarografia – stratyfikacja ryzyka

Podsumowanie 1. 2. Typowy ból dławicowy charakteryzuje się: zamostkową lokalizacją, związkiem z wysiłkiem fizycznym i emocjonalnym stresem, ustępowaniem w spoczynku i/lub po azotanach. Prawidłowy EKG nie wyklucza zaawansowanej choroby wieńcowej.

Podsumowanie 3. 4. Podstawowym nieinwazyjnym testem diagnostycznym jest test wysiłkowy EKG. Badanie to zarezerwowane jest głównie dla pacjentów z pośrednim ryzykiem choroby wieńcowej ocenionym na podstawie objawów, płci i wieku. Do oceny ryzyka sercowo-naczyniowego należy stosować skalę SCORE zalecaną przez Europejskie i Polskie Towarzystwo Kardiologiczne.