Datrys Hafaliadau 1 Y DULL CYDBWYSO Hafaliadau Syml

Datrys Hafaliadau (1) Y DULL CYDBWYSO • Hafaliadau Syml • Hafaliadau sy’n cynnwys llythyren ar y 2 ochr • Hafaliadau yn cynnwys cromfachau • Hafaliadau yn cynnwys anhafaleddau

Y DULL CYDBWYSO WRTH DYNNU I FFWRDD O UN OCHR - NID OES CYDBWYSEDD! - RHAID TYNNU YR UN NIFER O’R DDwy OCHR ER MWYN SICRHAU… CYDBWYSEDD!

Y DULL CYDBWYSO + WRTH ADIO I UN OCHR + NID OES CYDBWYSEDD! + RHAID ADIO’R UN NIFER I’R DDWY OCHR ER MWYN SICRHAU… CYDBWYSEDD!

Y DULL CYDBWYSO SYLWCH! Beth bynnag rydym yn ei wneud i un ochr, rhaid gwneud yn union yr un peth i’r ochr arall i sicrhau bod y glorian yn cydbwyso. Mae hyn yn wir hefyd wrth ddatrys hafaliadau.

Eng 1. Defnyddiwch y dull cydbwyso i ddatrys yr hafaliad. 3 x + 9 = 33 -9 -9 3 x = 24 ÷ 3 x = 8

Eng 2. Defnyddiwch y dull cydbwyso i ddatrys yr hafaliad. 2 x + 8 = 12 4 x 4 2 x + 8 = 48 -8 -8 2 x = 40 ÷ 2 x = 20

Ymarfer – Datryswch y canlynol 1. 7 + 4 x = 31 3. 10 x – 5 = 5 4 2. 6 x – 11 = 37 4. 3 x + 6 = 3 6

Datrys hafaliadau – llythyren ar y ddwy ochr COFIWCH! Mae angen newid yr hafaliad fel bo’r llythyren ar un ochr yn unig. Casglwch ar yr ochr ble mae cyfernod mwyaf y llythyren. Eng 5 x - 6 = 3 x + 2 -3 x 2 x - 6 = 2 +6 +6 2 x = 8 ÷ 2 x=4 ÷ 2

Ymarfer 1. 6 x -5 = 4 x + 1 3. 2 x – 10 = 8 – 4 x 2. 5 x + 3 = 7 x -9 4. -2 x + 9 = 6 x - 11

Datrys hafaliadau – Cromfachau COFIWCH! Yn gyntaf mae’n rhaid diddymu’r cromfachau. Eng. 7 (x + 5) = 56 7 x + 35 = 56 -35 7 x = 21 ÷ 7 x=3 ÷ 7

Ymarfer 1. 4(x + 2) = 36 3. 4(x + 3) = 6(x + 1) 2. 5(x – 3) = 15 4. 3(x -4) = 6(x – 1)

Datrys hafaliadau – Anhafaleddau ADOLYGWCH Symbol Ystyr < > ≤ ≥ yn llai na, felly mae 2 < 5 yn ddatganiad gwir. yn fwy na, felly mae 6 > 4 yn ddatganiad gwir. yn llai na neu yn hafal i, felly mae 2 ≤ 5 yn wir, a 2 ≤ 2 hefyd. yn fwy na neu yn hafal i, felly mae 6 ≥ 4 yn wir a 6 ≥ 6 hefyd.

Datrys hafaliadau – Anhafaleddau Eng 1. 3 x + 9 ≥ 21 -9 -9 3 x ≥ 12 ÷ 3 x ≥ 4

Ymarfer 1. 32 - 4 x < 16 3. 2 x – 5 > 5 3 2. 9 x + 3 ≤ 39 4. 5 x + 7 ≥ 8 4